SlowingoDilbilgisi
A1 20 / 32

İngilizce Saatler, Günler ve Tarihler: Sıra Sayıları (Ordinal Numbers) ve Saat Söyleme

Time, Days and Dates

Bu sayfada
  1. Hedef
  2. Temel Fikir
  3. Türkçe ve İngilizce Yan Yana
  4. Yapı
  5. Kullanımlar
  6. Sık Yapılan Hatalar
  7. Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar
  8. Karıştırılmasın
  9. Yazım ve Telaffuz
  10. Altın Kural
  11. Alıştırmalar

Hedef

Bu dersin sonunda sıra sayılarını (first, second, third) kullanabilecek, günleri, ayları ve tarihleri İngiliz ve Amerikan usulüyle söyleyip yazabilecek, yılları okuyabilecek, saati iki farklı şekilde söyleyebilecek ve What time is it?, What's the date today?, When's your birthday? diye sorabileceksiniz.

Temel Fikir

Aynı duvarda bir saat ve bir takvim düşünün. Saat What time is it? sorusunu cevaplar. Takvim What's the date? sorusunu cevaplar. İngilizcede ikisinin sistemi biraz farklıdır.

Takvimde bir tarih, ay içindeki bir sıradır: Mayısın beşinci günü. Bu yüzden tarihlerde ordinal numbers (sıra sayıları) kullanılır: first, second, third, fourth… Sayma sayılarını A1-04'ten zaten biliyorsunuz; sıra sayıları onlardan türer.

Saatte iki konuşma şekli vardır. Geleneksel yol saatin kadranına bakar: half past seven, (a) quarter to eight. Dijital yol ise sadece rakamları okur: seven thirty, seven forty-five. İkisi de doğrudur ve ikisi de yaygındır.

Yıllar genellikle iki parça halinde söylenir: 19 | 99 → nineteen ninety-nine.

Türkçe ve İngilizce Yan Yana

Saat söylerken Türkçe ile İngilizce aynı mantıkla çalışır: yarım saate kadar "geçiyor" (past), yarım saatten sonra bir sonraki saate "var" (to). Tarihlerde ise önemli bir fark var: Türkçede tarihi sayma sayısıyla söyleriz ("beş Mayıs"); İngilizcede sıra sayısı gerekir (the fifth of May).

Türkçeİngilizce
Saat yedi-yi on geç-iyor.It's ten past seven.
Saat yedi-yi çeyrek geç-iyor.It's a quarter past seven.
Saat yedi buçuk.It's half past seven.
Saat sekiz-e çeyrek var.It's a quarter to eight.
Beş Mayıs.The fifth of May. / May fifth.
Saat kaç?What time is it?

Dikkat: "yedi buçuk" İngilizcede "seven and a half" olmaz; half past seven ya da seven thirty denir.

Yapı

Sıra sayıları

SayıKelimeYazılışıSayıKelimeYazılışı
1first1st11eleventh11th
2second2nd12twelfth12th
3third3rd13thirteenth13th
4fourth4th20twentieth20th
5fifth5th21twenty-first21st
8eighth8th22twenty-second22nd
9ninth9th30thirtieth30th

Sıra sayılarının çoğu = sayı + -th. Büyük sayılarda sadece son kısım değişir: twenty-first, thirty-second, thirty-third.

Günler ve aylar — her zaman büyük harfle

GünlerMonday, Tuesday, Wednesday, Thursday, Friday, Saturday, Sunday
AylarJanuary, February, March, April, May, June, July, August, September, October, November, December

Mevsimler küçük harfle yazılır: spring, summer, autumn (UK) / fall (US), winter.

Tarihler

YazılışıSöylenişi
UK5 May 2026 / 5th May 2026the fifth of May / May the fifth
USMay 5, 2026 / May 5thMay fifth
Rakamla, UK05/06/2026= 5 Haziran
Rakamla, US05/06/2026= 6 Mayıs

Yıllar

YılSöylenişi
1999nineteen ninety-nine
1905nineteen oh five
1800eighteen hundred
2000two thousand
2005two thousand and five (UK) / two thousand five (US)
2026twenty twenty-six; ayrıca two thousand and twenty-six (UK) / two thousand twenty-six (US)

Saat söyleme

SaatGelenekselDijital
7:00seven o'clockseven o'clock / seven
7:05five past seven (UK) / five after seven (US)seven oh five
7:15(a) quarter past seven (UK) / (a) quarter after seven (US)seven fifteen
7:30half past sevenseven thirty
7:45(a) quarter to eightseven forty-five
7:50ten to eightseven fifty
  • 1–30. dakikalar için past, 31–59. dakikalar için to kullanın: twenty-five to nine = 8:35. (Amerikan İngilizcesinde of ya da till de duyulur: a quarter of eight.)
  • 5, 10, 20 ya da 25 dışındaki sayılarda minutes ekleyin: seven minutes past six.
  • a.m. = öğlen 12'den önce; p.m. = öğlen 12'den sonra. Tarifelerde çoğu zaman 24 saat sistemi kullanılır: 18:30 = eighteen thirty.
  • Samimi İngiliz İngilizcesinde half seven = 7:30.

Sorular

SoruCevap
What time is it? / What's the time? (UK)It's ten past four.
What day is it today?It's Thursday.
What's the date today?It's the third of June. / It's June third.
When's your birthday?It's the twelfth of October. / It's October twelfth.

Kullanımlar

1Sıra sayıları

Sıra ve konum için sıra sayılarını kullanın: katlar, yarışlar, doğum günleri, ilk kez yapılan şeyler.

This is my first time in New York.
New York'a ilk gelişim.
kelimesi kelimesine: "New York'taki ilk seferim"
Our flat is on the third floor.
Dairemiz üçüncü katta.
flat (UK), apartment (US)
It's my grandmother's ninetieth birthday on Sunday.
Pazar günü büyükannemin doksanıncı yaş günü.
She is always first in the queue.
Sırada hep ilk o olur.
queue (UK), line (US)
Take the second street on the left.
Soldan ikinci sokağa girin.

2Günler ve aylar

Günler ve aylar birer isimdir; bu yüzden her zaman büyük harfle başlar.

Today is Monday.
Bugün pazartesi.
My favourite month is September.
En sevdiğim ay eylül.
The new term starts in January.
Yeni dönem ocakta başlıyor.
"What day is it today?" "It's Friday!"
"Bugün günlerden ne?" "Cuma!"

3Tarihler

İngiliz İngilizcesinde genellikle önce gün gelir; Amerikan İngilizcesinde önce ay gelir. Tarihleri sıra sayılarıyla söyleyin. (Tarihlerle on kullanımı için bkz. A1-20.)

"What's the date today?" "It's the fifth of May."
"Bugün ayın kaçı?" "Mayısın beşi."
İngiliz söyleyişi
"What's the date today?" "It's May fifth."
"Bugün ayın kaçı?" "Beş Mayıs."
Amerikan söyleyişi
When's your birthday?
Doğum günün ne zaman?
It's the twelfth of October.
On iki Ekim.
İngilizcede sıra sayısı: twelfth
My birthday is March 3rd.
Doğum günüm üç Mart.
Amerikan usulü; "March third" diye okunur
Our anniversary is the twenty-first of June.
Yıl dönümümüz yirmi bir Haziran.

4Yıllar

Yılların çoğunu iki parça halinde söyleyin. 2000–2009 arasında two thousand (and)… deyin; 2010'dan sonra hem twenty ten hem de two thousand (and) ten kullanılır.

This song is from nineteen ninety-nine.
Bu şarkı 1999'dan.
The house is from nineteen oh five.
Ev 1905 yapımı.
It's twenty twenty-six.
Yıl 2026.
My car is a two thousand and eight model.
Arabam 2008 model.
UK; two thousand eight (US)
The bridge is from eighteen hundred.
Köprü 1800 yılından kalma.

5Saat söyleme — geleneksel yol

What time is it? diye sorun ve It's… diye cevap verin. Saatin ilk yarısında past, ikinci yarısında to kullanın. Türkçedeki "geçiyor / var" mantığının aynısıdır.

What time is it?
Saat kaç?
It's half past three.
Saat üç buçuk.
What's the time?
Saat kaç?
It's ten to six.
Saat altıya on var.
çoğunlukla UK
It's exactly eight o'clock.
Saat tam sekiz.
It's a quarter past nine.
Saat dokuzu çeyrek geçiyor.
It's twenty-five to eleven.
Saat on bire yirmi beş var.

6Saat söyleme — dijital yol

Önce saati, sonra dakikayı söyleyin. Tarifelerde, randevularda ve telefonlarda çok yaygındır.

My train is at seven forty-five.
Trenim yedi kırk beşte.
It's ten oh five.
Saat on sıfır beş.
The film starts at eight fifteen p.m.
Film akşam sekiz on beşte başlıyor.
The last bus is at twenty-three thirty.
Son otobüs yirmi üç otuzda.
24 saat sistemi, tarifeler

Sık Yapılan Hatalar

❌It's the 5 of May.
✅It's the 5th of May.
Tarihlerde sıra sayısı kullanılır: fifth.
❌the twentyth
✅the twentieth
-ty → -tieth.
❌the fiveth / the nineth
✅the fifth / the ninth
Düzensiz yazılışlar.
❌It's forty past eight. (8:40)
✅It's twenty to nine. ya da It's eight forty.
30 dakikadan sonra to kullanılır.
❌It's half to eight. (= 7:30)
✅It's half past seven. ya da It's seven thirty.
Half ile her zaman past; asla to değil.
❌My birthday is twelve May.
✅My birthday is the twelfth of May. ya da My birthday is May twelfth.
Söylerken tarihlerde sıra sayısı kullanılır.
❌It's seven o'clock and half.
✅It's half past seven. ya da It's seven thirty.
Half past ya da dijital yolu kullanın.
❌Today is monday.
✅Today is Monday.
Günler ve aylar büyük harfle yazılır.

Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar

1. Tarihi sayma sayısıyla söylemek. Türkçede "beş Mayıs", "yirmi üç Nisan" deriz; sıra sayısı kullanmayız. İngilizcede tarih söylerken sıra sayısı şarttır.

❌My birthday is twenty-three April.
✅My birthday is the twenty-third of April. ya da My birthday is April twenty-third.
❌Today is May five.
✅Today is May fifth. ya da Today is the fifth of May.

2. "Sekiz buçuk"u kelime kelime çevirmek. Türkçede "buçuk" saatin arkasına gelir. İngilizcede ise half önce gelir ve past ile kullanılır, ya da dijital yol seçilir.

❌The film starts at eight and half.
✅The film starts at half past eight. ya da The film starts at eight thirty.

3. "Saat kaç?" sorusunu kelime kelime çevirmek. "Kaç" akla how many getirir. Ama saati sormanın kalıbı What time is it?'tir.

❌How many hours is it?
✅What time is it?
⚠️What hour is it?
✅What time is it?
Dilbilgisi açısından mümkün, ama saati sormak için günlük İngilizcede kullanılmaz.

4. Günleri ve ayları küçük harfle yazmak. Türkçede ay ve gün adları belirli bir tarih bildirmiyorsa küçük harfle yazılır ("pazartesi günü", "mayıs ayında"). İngilizcede ise her zaman büyük harfle başlarlar.

❌I'm free on friday.
✅I'm free on Friday.
❌My favourite month is september.
✅My favourite month is September.

5. Yılları Türkçedeki gibi tek parça okumak. Türkçede "bin dokuz yüz doksan dokuz" deriz. İngilizcede bu da anlaşılır, ama normal yol iki parçadır.

⚠️one thousand nine hundred ninety-nine
✅nineteen ninety-nine
Anlaşılır, ama yılları böyle söylemek doğal değil.

Karıştırılmasın

İngiliz ve Amerikan tarihleri — 04/07 İngiltere'de 4 Temmuz, ABD'de ise 7 Nisan demektir. Başka ülkelerdeki insanlara yazarken ayın adını yazıyla yazın. Türkiye'de de tarih İngiliz usulüne benzer: önce gün, sonra ay.

The deadline is the fourth of July.
Son teslim tarihi dört Temmuz.
"4 July" diye yazılır: herkes için açık
The deadline is July fourth.
Son teslim tarihi dört Temmuz.
"July 4" diye yazılır: Amerikan usulü, bu da açık

half past seven ve half seven — İngiliz İngilizcesinde ikisi de 7:30 demektir; half seven samimidir. Amerikan İngilizcesinde seven thirty ya da half past seven deyin.

The café opens at half past seven.
Kafe yedi buçukta açılıyor.
See you at half seven!
Yedi buçukta görüşürüz!
UK, samimi

What time is it? ve What's the date? — Time saattir; date takvimdir.

"What time is it?" "It's four o'clock."
"Saat kaç?" "Saat dört."
"What's the date?" "It's the first of April."
"Bugün ayın kaçı?" "Bir Nisan."

Yazım ve Telaffuz

  • Düzensiz yazılışlar: five → fifth, nine → ninth (e yok), twelve → twelfth, eight → eighth (tek t), twenty → twentieth, thirty → thirtieth.
  • twenty-first'ten ninety-ninth'e kadar kısa çizgiyle yazılır.
  • Sondaki th /θ/ sesidir: dilinizin ucunu dişlerinizin arasına koyup hafifçe üfleyin; "t" ya da "s" değildir. fourth /fɔːθ/ (UK), /fɔːrθ/ (US); fifth /fɪfθ/; sixth /sɪksθ/. Fifth ve sixth zordur — önce yavaş söyleyin.
  • third /θɜːd/ (UK), /θɝːd/ (US) — "thörd" gibi, th sesiyle.
  • o'clock /əˈklɒk/ (UK), /əˈklɑːk/ (US) — "ıklok"; vurgu clock'tadır.
  • Saatlerde ve yıllarda 0, O harfi gibi oh ("ou") diye okunur: nineteen oh five, ten oh five.
  • Wednesday /ˈwenzdeɪ/ — "wenzdey" gibi; ilk d okunmaz. February çoğu zaman /ˈfebruəri/ ya da /ˈfebjuəri/ diye söylenir.

Altın Kural

Sayarken sayma sayılarını (five, thirty), sıralarken ve tarih söylerken sıra sayılarını (the fifth, the thirtieth) kullanın. Günler ve aylar büyük harfle yazılır. Saat için 30 dakikaya kadar past, 30'dan sonra to kullanın — ya da sadece rakamları okuyun: seven forty-five.

Alıştırmalar

A. Yapı

Sıra sayısını, yılı ya da saati İngilizce yazın.

  1. Sıra sayısını yazın: 2
  2. Sıra sayısını yazın: 12
  3. Sıra sayısını yazın: 22
  4. Yılı okuyun: 1984
  5. Saati söyleyin (geleneksel): 6:15
  6. Saati söyleyin (geleneksel): 9:40
  7. Saati söyleyin (dijital): 4:30

B. Anlam

Doğru cevabı seçin ya da yazın.

  1. Amerikan usulünde 03/04 ne demektir? …
  2. İngiliz usulünde 03/04 ne demektir? …
  3. "It's a quarter to five." Dijital usulde nasıl söylenir?
  4. Soruyu seçin: "___?" "It's the ninth of July."

C. Hatayı Bul

Hatalı ifadeyi düzeltin. Doğruysa "correct" yazın.

  1. the nineth of May
  2. It's forty past eight.
  3. My birthday is the 3 of June.
  4. Our holiday starts on the first of August.

D. Bağlam İçinde

Diyaloğu tamamlayın. Parantez içindeki sayıları kelimeyle yazın.

Bir ziyaret planı
Kate: When's your birthday, Tom?
Tom: It's the 16 (31) of August.
Kate: Oh, that's a Saturday this year. What time 17 your party?
Tom: At half 18 seven.
Kate: Great. My train gets in at seven 19 (7:15) — perfect!
Tom: And what's the date today?
Kate: It's the 20 (2) of August. So, about four weeks!

E. Sıra Sende

  1. Doğum gününüzü iki şekilde yazın (İngiliz usulü ve Amerikan usulü).
  2. Kaçta kalkıyor, kaçta yatıyorsunuz? Her saati iki şekilde yazın.

F. Karışık Tekrar

  1. A1-04 İngilizce Sayılar (Numbers): Yaş, Fiyat ve Telefon Numarası Söyleme
    Kelimeyle yazın: 350 (UK)
  2. A1-16 İngilizce Soru Kelimeleri (Question Words): What, Where, When, Who, Why, How
    " is your birthday?" "In March."
  3. A1-15 İngilizce Sıklık Zarfları (Adverbs of Frequency): Always, Usually, Never
    Kelimeleri sıraya koyun: is / never / my brother / on time
Cevap anahtarı

A. Yapı

  1. second
  2. twelfth
  3. twenty-second
  4. nineteen eighty-four
  5. a quarter past six / quarter past six / a quarter after six / quarter after six
  6. twenty to ten
  7. four thirty

B. Anlam

  1. March 4
  2. 3 April
  3. four forty-five
  4. What's the date

C. Hatayı Bul

  1. the ninth of May
  2. It's twenty to nine. / It's eight forty.
  3. My birthday is the 3rd of June. / My birthday is the third of June.
  4. ✓ Our holiday starts on the first of August.

D. Bağlam İçinde

  1. thirty-first / 31st
  2. is
  3. past
  4. fifteen
  5. second / 2nd

E. Sıra Sende

  1. the twelfth of October / October twelfth
  2. I get up at a quarter past seven — seven fifteen. I go to bed at half past eleven — eleven thirty.

F. Karışık Tekrar

  1. three hundred and fifty
  2. When
  3. My brother is never on time.
Android UygulamaHareket Halinde Öğren Google Play