अङ्ग्रेजीमा समय, बार र मिति (Time, Days and Dates) — सजिलो नेपालीमा
Time, Days and Dates
यस पृष्ठमा
लक्ष्य
यो पाठपछि तपाईं क्रमसूचक सङ्ख्या (first, second, third) प्रयोग गर्न, बार, महिना र मिति UK र US शैलीमा भन्न र लेख्न, साल भन्न, दुई तरिकाले समय बताउन, र What time is it?, What's the date today? र When's your birthday? सोध्न सक्नुहुनेछ।
मुख्य विचार
एउटै भित्तामा टाँगिएको घडी र क्यालेन्डर कल्पना गर्नुहोस्। घडीले What time is it? को उत्तर दिन्छ। क्यालेन्डरले What's the date? को उत्तर दिन्छ। अङ्ग्रेजीमा यी दुवैको प्रणाली अलि फरक छ।
क्यालेन्डरमा मिति महिनाभित्रको एउटा स्थान हो: मेको पाँचौँ दिन। त्यसैले मितिमा क्रमसूचक सङ्ख्या (ordinal numbers) आउँछन्, अर्थात् कुराहरूलाई क्रममा राख्ने सङ्ख्या: first, second, third, fourth…। गन्ने सङ्ख्या तपाईंलाई A1-04 बाट थाहा छ; क्रमसूचक सङ्ख्या तिनैबाट बन्छन्।
घडीमा बोल्ने दुई तरिका छन्। परम्परागत तरिकाले घडीको मुहार हेर्छ: half past seven, (a) quarter to eight। डिजिटल तरिकाले अङ्क मात्र पढ्छ: seven thirty, seven forty-five। दुवै सही छन्, र दुवै धेरै प्रयोग हुन्छन्।
साल प्रायः दुई टुक्रा मा भनिन्छ: 19 | 99 → nineteen ninety-nine।
नेपाली र अङ्ग्रेजी
नेपालमा दैनिक जीवनमा विक्रम संवत् (बि.सं.) र “गते” चल्छन्: “साउन ५ गते”। यहाँ गन्ने सङ्ख्या आउँछ। अङ्ग्रेजीमा सन् (AD) को मिति क्रमसूचक सङ्ख्या बाट भनिन्छ: the fifth of May। नेपालीमा पनि क्रमसूचक सङ्ख्या छन् (पहिलो, दोस्रो, तेस्रो, चौथो, पाँचौँ), र तला वा स्थानका लागि अङ्ग्रेजीजस्तै प्रयोग हुन्छन्। समयमा नेपालीका सवा, साढे र पौने अङ्ग्रेजीमा a quarter past, half past र a quarter to बन्छन्। अर्को कुरा: देवनागरीमा ठूलो र सानो अक्षर हुँदैन, तर अङ्ग्रेजीमा बार र महिनाका नाम सधैँ ठूलो अक्षरबाट सुरु हुन्छन्।
| नेपाली | अङ्ग्रेजी | के फरक छ |
|---|---|---|
| मे ५ तारिख | the fifth of May / May fifth | गन्ने सङ्ख्या → क्रमसूचक सङ्ख्या |
| तेस्रो तला | the third floor | उस्तै: क्रमसूचक |
| सवा सात (७:१५) | a quarter past seven / seven fifteen | सवा → a quarter past |
| साढे सात (७:३०) | half past seven / seven thirty | साढे → half past |
| पौने आठ (७:४५) | a quarter to eight / seven forty-five | पौने → a quarter to + अर्को घण्टा |
| आठ बज्न दस मिनेट बाँकी (७:५०) | ten to eight / seven fifty | “बज्न … बाँकी” → to |
| कति बज्यो? | What time is it? | कति → what time |
| आज कति गते? | What's the date today? | कति गते → what's the date |
| सोमबार, जनवरी | Monday, January | सधैँ ठूलो अक्षर |
संरचना
क्रमसूचक सङ्ख्या
| सङ्ख्या | शब्द | लेखाइ | सङ्ख्या | शब्द | लेखाइ |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | first | 1st | 11 | eleventh | 11th |
| 2 | second | 2nd | 12 | twelfth | 12th |
| 3 | third | 3rd | 13 | thirteenth | 13th |
| 4 | fourth | 4th | 20 | twentieth | 20th |
| 5 | fifth | 5th | 21 | twenty-first | 21st |
| 8 | eighth | 8th | 22 | twenty-second | 22nd |
| 9 | ninth | 9th | 30 | thirtieth | 30th |
धेरैजसो क्रमसूचक सङ्ख्या = सङ्ख्या + -th। ठूला सङ्ख्यामा अन्तिम भाग मात्र बदलिन्छ: twenty-first, thirty-second, thirty-third।
बार र महिना — सधैँ ठूलो अक्षरबाट
| बार | Monday, Tuesday, Wednesday, Thursday, Friday, Saturday, Sunday |
|---|---|
| महिना | January, February, March, April, May, June, July, August, September, October, November, December |
ऋतुका नाम ठूलो अक्षरबाट सुरु हुँदैनन्: spring, summer, autumn (UK) / fall (US), winter.
मिति
| लेखाइ | बोलाइ | |
|---|---|---|
| UK | 5 May 2026 / 5th May 2026 | the fifth of May / May the fifth |
| US | May 5, 2026 / May 5th | May fifth |
| अङ्कमा, UK | 05/06/2026 | = 5 June |
| अङ्कमा, US | 05/06/2026 | = May 6 |
साल
| साल | भन्ने तरिका |
|---|---|
| 1999 | nineteen ninety-nine |
| 1905 | nineteen oh five |
| 1800 | eighteen hundred |
| 2000 | two thousand |
| 2005 | two thousand and five (UK) / two thousand five (US) |
| 2026 | twenty twenty-six; also two thousand and twenty-six (UK) / two thousand twenty-six (US) |
समय बताउनु
| समय | परम्परागत | डिजिटल शैली |
|---|---|---|
| 7:00 | seven o'clock | seven o'clock / seven |
| 7:05 | five past seven (UK) / five after seven (US) | seven oh five |
| 7:15 | (a) quarter past seven (UK) / (a) quarter after seven (US) | seven fifteen |
| 7:30 | half past seven | seven thirty |
| 7:45 | (a) quarter to eight | seven forty-five |
| 7:50 | ten to eight | seven fifty |
- १ देखि ३० मिनेटसम्म past, र ३१ देखि ५९ मिनेटसम्म to प्रयोग गर्नुहोस्: twenty-five to nine = ८:३५। (US अङ्ग्रेजीमा of वा till पनि सुनिन्छ: a quarter of eight।)
- ५, १०, २० वा २५ बाहेकका सङ्ख्यामा minutes थप्नुहोस्: seven minutes past six।
- a.m. = दिउँसो १२ बजेअघि; p.m. = दिउँसो १२ बजेपछि। समयतालिकामा प्रायः २४ घण्टे घडी हुन्छ: 18:30 = eighteen thirty।
- अनौपचारिक बेलायती अङ्ग्रेजीमा half seven = ७:३०।
प्रश्न
| प्रश्न | उत्तर |
|---|---|
| What time is it? / What's the time? (UK) | It's ten past four. |
| What day is it today? | It's Thursday. |
| What's the date today? | It's the third of June. / It's June third. |
| When's your birthday? | It's the twelfth of October. / It's October twelfth. |
प्रयोग
1क्रमसूचक सङ्ख्या
क्रम र स्थानका लागि क्रमसूचक सङ्ख्या प्रयोग गर्नुहोस्: तला, दौड, जन्मदिन, पहिलो पटक।
2बार र महिना
बार र महिना नाम हुन्, त्यसैले सधैँ ठूलो अक्षरबाट सुरु हुन्छन्।
3मिति
UK अङ्ग्रेजीमा प्रायः दिन पहिले आउँछ; US अङ्ग्रेजीमा महिना पहिले। मिति क्रमसूचक सङ्ख्याबाट भन्नुहोस्। (मितिसँग on: A1-20 हेर्नुहोस्।)
4साल
धेरैजसो साल दुई टुक्रामा भनिन्छ। २००० देखि २००९ सम्म two thousand (and)… भन्नुहोस्; २०१० पछि twenty ten र two thousand (and) ten दुवै प्रयोग हुन्छन्।
5समय बताउनु — परम्परागत तरिका
What time is it? बाट सोध्नुहोस् र It's… बाट उत्तर दिनुहोस्। घण्टाको पहिलो आधामा past र दोस्रो आधामा to प्रयोग गर्नुहोस्।
6समय बताउनु — डिजिटल तरिका
पहिले घण्टा, अनि मिनेट भन्नुहोस्। समयतालिका, भेटघाट र फोनमा यो धेरै प्रयोग हुन्छ।
सामान्य गल्तीहरू
नेपाली भाषीहरूका लागि पासोहरू
1. “१५ गते” → fifteen March। नेपालीमा मिति गन्ने सङ्ख्या र “गते / तारिख” बाट भनिन्छ: “चैत १५ गते”, “मार्च १५ तारिख”। त्यसैले अङ्ग्रेजीमा पनि गन्ने सङ्ख्या आउँछ। अङ्ग्रेजीमा बोल्दा मितिमा क्रमसूचक सङ्ख्या चाहिन्छ। “कति गते?” लाई पनि how many बनाउनु हुँदैन।
2. “साढे सात” → seven and half। नेपालीमा “साढे सात”, “सवा सात” भन्दा पहिले घण्टा आउँछ, अनि आधा वा चौथाइ। शब्दशः अनुवाद गर्दा seven and half बन्छ। अङ्ग्रेजीमा कि half past / a quarter past + घण्टा, कि डिजिटल शैली।
3. देवनागरीमा ठूलो अक्षर हुँदैन। नेपाली लिपिमा ठूलो र सानो अक्षरको भेद छैन, त्यसैले अङ्ग्रेजी लेख्दा बार र महिनाको सुरुको ठूलो अक्षर छुट्छ। परीक्षामा यो सजिलै अङ्क काटिने गल्ती हो।
4. “बिहान सात बजे” → 7 a.m. in the morning। नेपालीमा “बिहान”, “बेलुका” समयसँगै भनिन्छ। अङ्ग्रेजीमा a.m. को अर्थ नै “बिहान / दिउँसो १२ अघि” हो, त्यसैले in the morning दोहोर्याउनु पर्दैन। कि a.m., कि in the morning।
नझुक्किनुहोस्
UK र US मिति — 04/07 UK मा ४ जुलाई हो, तर US मा अप्रिल ७। अरू देशका मानिसलाई लेख्दा महिनालाई शब्दमा लेख्नुहोस्।
half past seven र half seven — बेलायती अङ्ग्रेजीमा दुवैको अर्थ ७:३० हो; half seven अनौपचारिक हो। US अङ्ग्रेजीमा seven thirty वा half past seven भन्नुहोस्।
What time is it? र What's the date? — Time घडी हो; date क्यालेन्डर हो। नेपालीमा दुवैमा “कति” आउँछ: “कति बज्यो?”, “कति गते?”।
हिज्जे र उच्चारण
- अनियमित हिज्जे: five → fifth, nine → ninth (e छैन), twelve → twelfth, eight → eighth (एउटै t), twenty → twentieth, thirty → thirtieth।
- twenty-first देखि ninety-ninth सम्म हाइफन (-) राखेर लेख्नुहोस्।
- अन्त्यको th /θ/ हो: fourth /fɔːθ/ (UK), /fɔːrθ/ (US); fifth /fɪfθ/; sixth /sɪksθ/। /θ/ नेपालीको “थ” होइन: “थ” मा जिब्रोले हावा रोक्छ, /θ/ मा जिब्रोको टुप्पो दाँतको बीचमा हल्का राखिन्छ र हावा बगिरहन्छ। Fifth र sixth गाह्रा छन्: पहिले बिस्तारै भन्नुहोस्, र व्यञ्जनको बीचमा स्वर नथप्नुहोस्।
- third /θɜːd/ (UK), /θɝːd/ (US): बीचको /ɜː/ नेपालीमा छैन। जिब्रो मुखको बीचमा, ओठ खुकुला राख्नुहोस्; “अ” वा “ए” नबनाउनुहोस्। thirty, thirteenth, Thursday मा पनि यही स्वर छ।
- seven, five, twelve को /v/ मा तल्लो ओठले माथिल्ला दाँत छुन्छ; यसलाई “भ” वा “ब” नबनाउनुहोस्।
- o'clock /əˈklɒk/ (UK), /əˈklɑːk/ (US) — जोड clock मा पर्छ।
- समय र सालमा 0 लाई oh भनिन्छ, अक्षर O जस्तै: nineteen oh five, ten oh five।
- Wednesday /ˈwenzdeɪ/ — पहिलो d उच्चारण हुँदैन। February प्रायः /ˈfebruəri/ वा /ˈfebjuəri/ भनिन्छ।
सुनौलो नियम
गन्दा गन्ने सङ्ख्या (five, thirty); क्रम र मिति भन्दा क्रमसूचक सङ्ख्या (the fifth, the thirtieth)। बार र महिना ठूलो अक्षरबाट सुरु हुन्छन्। समयका लागि ३० मिनेटसम्म past र ३० पछि to, वा अङ्क मात्र पढ्नुहोस्: seven forty-five। साढे = half past, सवा = a quarter past, पौने = a quarter to।
अभ्यास
A. संरचना
क्रमसूचक सङ्ख्या, साल र समय लेख्नुहोस्।
-
क्रमसूचक सङ्ख्या लेख्नुहोस्: 2
-
क्रमसूचक सङ्ख्या लेख्नुहोस्: 12
-
क्रमसूचक सङ्ख्या लेख्नुहोस्: 22
-
साल भन्नुहोस्: 1984
-
समय भन्नुहोस् (परम्परागत): 6:15
-
समय भन्नुहोस् (परम्परागत): 9:40
-
समय भन्नुहोस् (डिजिटल): 4:30
B. अर्थ
सही उत्तर छान्नुहोस् वा लेख्नुहोस्।
-
US शैलीमा 03/04 को अर्थ: …
-
UK शैलीमा 03/04 को अर्थ: …
-
"It's a quarter to five." डिजिटल शैलीमा यो के हो?
-
प्रश्न छान्नुहोस्: "___?" "It's the ninth of July."
C. गल्ती पत्ता लगाउनुहोस्
हरेक वाक्यमा एउटा गल्ती छ वा वाक्य सही छ। सच्याइएको वाक्य लेख्नुहोस् वा correct लेख्नुहोस्।
-
the nineth of May
-
It's forty past eight.
-
My birthday is the 3 of June.
-
Our holiday starts on the first of August.holiday (UK); vacation (US)
D. पाठभित्र
संवाद पूरा गर्नुहोस्। कोष्ठकमा अङ्क दिइएको छ भने त्यसलाई शब्दमा लेख्नुहोस्।
Kate: When's your birthday, Tom?
Tom: It's the 16 (31) of August.
Kate: Oh, that's a Saturday this year. What time 17 your party?
Tom: At half 18 seven.
Kate: Great. My train gets in at seven 19 (7:15) — perfect!
Tom: And what's the date today?
Kate: It's the 20 (2) of August. So, about four weeks!
E. तपाईंको पालो
आफ्नो जन्मदिन र दैनिक समय अङ्ग्रेजीमा लेख्नुहोस्।
-
आफ्नो जन्मदिन दुई तरिकाले लेख्नुहोस् (UK शैली र US शैली)।
-
तपाईं कति बजे उठ्नुहुन्छ र कति बजे सुत्नुहुन्छ? हरेक समय दुई तरिकाले लेख्नुहोस्।
F. मिश्रित दोहोर्याइ
अघिल्ला पाठहरू दोहोर्याउनुहोस्।
-
A1-04 अङ्ग्रेजीमा Numbers: अङ्क, उमेर, मूल्य र फोन नम्बर — सजिलो नेपालीमा शब्दमा लेख्नुहोस्: 350 (UK)
-
A1-16 Question Words (What, Where, Who, How…) — सजिलो नेपालीमा " is your birthday?" "In March."
-
A1-15 Always, Usually, Never: कति पटक भन्ने — सजिलो नेपालीमा शब्दहरूलाई सही क्रममा राख्नुहोस्: is / never / my brother / on time
उत्तरहरू
A. संरचना
- second
- twelfth
- twenty-second
- nineteen eighty-four
- a quarter past six / quarter past six / a quarter after six / quarter after six
- twenty to ten
- four thirty
B. अर्थ
- March 4
- 3 April
- four forty-five
- What's the date
C. गल्ती पत्ता लगाउनुहोस्
- the ninth of May
- It's twenty to nine. / It's eight forty.
- My birthday is the 3rd of June. / My birthday is the third of June.
- ✓ Our holiday starts on the first of August.
D. पाठभित्र
- thirty-first / 31st
- is
- past
- fifteen
- second / 2nd
E. तपाईंको पालो
- the twelfth of October / October twelfth
- I get up at a quarter past seven — seven fifteen. I go to bed at half past eleven — eleven thirty.
F. मिश्रित दोहोर्याइ
- three hundred and fifty
- When
- My brother is never on time.
