Slowingoგრამატიკა
A2 33 / 38

Bored თუ Boring? -ed და -ing ზედსართავი სახელები ინგლისურად

Bored or Boring? -ed and -ing Adjectives

ამ გვერდზე
  1. მიზანი
  2. მთავარი იდეა
  3. ქართული და ინგლისური
  4. ფორმა
  5. გამოყენება
  6. ხშირი შეცდომები
  7. მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის
  8. არ აგერიოთ
  9. მართლწერა და გამოთქმა
  10. ოქროს წესი
  11. სავარჯიშოები

მიზანი

ამ გაკვეთილის შემდეგ სწორად აირჩევთ ისეთ წყვილებს შორის, როგორიცაა bored / boring და interested / interesting, როცა აღწერთ, რას გრძნობს ადამიანი და რა იწვევს ამ გრძნობას.

მთავარი იდეა

ბევრი გრძნობა ზედსართავი სახელების წყვილად არსებობს, რომლებიც ერთი ზმნიდან მოდის: bore → bored / boring, interest → interested / interesting. ერთმანეთს ჰგავს, მაგრამ საპირისპირო მიმართულებით მიუთითებს.

წარმოიდგინეთ, რომ გრძნობა წერილია, რომელიც გამგზავნიდან მიმღებამდე მიდის. გრძელი, ნელი ფილმი გრძნობას აგზავნის. თქვენ, კინოში მჯდომი და მთქნარებით, მას იღებთ. ფილმი არის boring – ის აგზავნის გრძნობას. თქვენ ხართ bored – თქვენ იღებთ გრძნობას.

ასე რომ: -ing აღწერს საგანს (ან ადამიანს), რომელიც გრძნობას იწვევს. -ed აღწერს ადამიანს, რომელსაც ეს გრძნობა აქვს. ჰკითხეთ საკუთარ თავს: ეს გამგზავნია თუ მიმღები?

ეს მნიშვნელოვანია, რადგან პატარა დაბოლოება მთელ აზრს ცვლის. I'm bored ჩვეულებრივი ფრაზაა. I'm boring-იც სწორი წინადადებაა, მაგრამ ნიშნავს, რომ სხვებს თქვენთან მოსაწყენი ჰგონიათ – ალბათ ეს არ გინდათ, რომ უთხრათ!

ქართული და ინგლისური

კარგი ამბავი: ქართულშიც ბევრი ასეთი წყვილია და ზუსტად ასე მუშაობს. „დაღლილი“ ადამიანია, „დამღლელი“ – სამუშაო; „დაინტერესებული“ ადამიანია, „საინტერესო“ – წიგნი; „მოწყენილი“ თქვენ ხართ, „მოსაწყენი“ – ფილმი. პრობლემა სხვაგანაა. ქართულად გრძნობას ხშირად ზმნით ან უქვემდებარო წინადადებით ვამბობთ: „მომბეზრდა“, „გამიკვირდა“, „აქ მოსაწყენია“. ინგლისურში კი ყოველთვის ქვემდებარე და be + ზედსართავი სახელი გჭირდებათ: I'm bored, I was surprised, It's boring here.

ქართულიინგლისურირაშია განსხვავება?
დაღლილი ვარ. / სამსახური დამღლელია.I'm tired. / My job is tiring.აქ ერთნაირია: ადამიანი – -ed, მიზეზი – -ing
ისტორიით დაინტერესებული ხარ?Are you interested in history?ქართულად -ით, ინგლისურში in
ეს საინტერესო სტატიაა.This is an interesting article.აქ ერთნაირია: სტატია იწვევს ინტერესს
აქ მოსაწყენია.It's boring here.ქართულად ქვემდებარე არ არის; ინგლისურში it აუცილებელია
მომბეზრდა.I'm bored.ქართულად ზმნა; ინგლისურში be + -ed
ფასმა გამაკვირვა.I was surprised by the price.ქართულად ზმნა; ინგლისურში ხშირად be + -ed
ხვალინდელ გამოცდაზე ვღელავ.I'm worried about the exam tomorrow.„ღელვა“ შიშიცაა; excited მხოლოდ სასიამოვნო მოლოდინია

მოკლედ: ადამიანი, რომელიც გრძნობს = -ed („დაღლილი“), ის, რაც გრძნობას იწვევს = -ing („დამღლელი“); და ინგლისურში ყოველთვის საჭიროა ქვემდებარე: I'm bored, It's boring.

ფორმა

ზმნა-ed (რას გრძნობს ადამიანი)-ing (რა იწვევს გრძნობას)
boreboredboring
interestinterestedinteresting
tiretiredtiring
exciteexcitedexciting
confuseconfusedconfusing
embarrassembarrassedembarrassing
surprisesurprisedsurprising
worryworriedworrying

წინადადების სქემები

სქემამაგალითი
ადამიანი + be / feel / look + -ed ზედსართავიI'm tired. / She looks worried.
-ed ზედსართავი + წინდებულიShe's interested in art. / We're excited about the trip.
საგანი + be + -ing ზედსართავიThe journey was tiring.
-ing ზედსართავი + არსებითი სახელიIt was a confusing email.

ხშირი წინდებულები -ed ზედსართავების შემდეგ (იხ. A2-31): interested in, bored with / of, tired of, excited about, worried about, surprised by / at, embarrassed about, confused about.

ამავე წესს მისდევს ბევრი სხვა წყვილიც: amazed / amazing, annoyed / annoying, relaxed / relaxing, frightened / frightening, disappointed / disappointing, exhausted / exhausting.

გამოყენება

1-ed ზედსართავები: რას გრძნობს ადამიანი

-ed ფორმა გამოიყენეთ ადამიანის (ან ცხოველის) გრძნობების აღსაწერად.

I'm so bored. There's nothing to do.
ძალიან მოწყენილი ვარ. გასაკეთებელი არაფერია.
მე ვგრძნობ → bored
She was really surprised when she saw the price.
ფასი რომ დაინახა, ძალიან გაუკვირდა.
ქართულად ზმნა („გაუკვირდა“); ინგლისურში was surprised
Are you interested in photography?
ფოტოგრაფიით ხარ დაინტერესებული?
ქართულად -ით, ინგლისურში in
The kids are excited about the holiday.
ბავშვები არდადეგებს მოუთმენლად ელიან.
holiday (UK); vacation (US)
He looked confused, so I explained it again.
დაბნეული ჩანდა, ამიტომ თავიდან ავუხსენი.
My dad gets worried if I don't answer my phone.
მამა ღელავს, თუ ტელეფონს არ ვპასუხობ.
ქართულად ზმნა („ღელავს“); ინგლისურში gets worried

2-ing ზედსართავები: რა იწვევს გრძნობას

-ing ფორმა გამოიყენეთ საგნის, სიტუაციის ან ადამიანის აღსაწერად, რომელიც გრძნობას იწვევს.

The lecture was so boring that I nearly fell asleep.
ლექცია ისეთი მოსაწყენი იყო, რომ კინაღამ ჩამეძინა.
ლექცია იწვევს გრძნობას → boring
This is a really interesting article.
ეს მართლა საინტერესო სტატიაა.
My new job is very tiring.
ჩემი ახალი სამსახური ძალიან დამღლელია.
The instructions were confusing.
ინსტრუქცია გაუგებარი იყო.
ინსტრუქცია გვაბნევს → confusing
It was an exciting match, and the winning goal came in the last minute.
ძალიან ამაღელვებელი მატჩი იყო, გამარჯვების გოლი კი ბოლო წუთზე გავიდა.
მატჩი იწვევს აღფრთოვანებას → exciting
There are some worrying changes in the weather this year.
წელს ამინდში შემაშფოთებელი ცვლილებებია.

3ორივე ფორმა ერთ სიტუაციაში

ხშირად ერთი წინადადება მიზეზს აღწერს, მეორე კი ადამიანის გრძნობას. ასე სხვაობა ყველაზე კარგად ჩანს.

The news was worrying. Everyone was worried.
ამბავი შემაშფოთებელი იყო. ყველა შეშფოთებული იყო.
news → was (მხოლობითი)
The test results were surprising. Even the teacher was surprised.
ტესტის შედეგები მოულოდნელი იყო. მასწავლებელსაც კი გაუკვირდა.
I forgot his name. It was so embarrassing! I was really embarrassed.
მისი სახელი დამავიწყდა. რა უხერხული იყო! ძალიან შემრცხვა.
ქართულად „შემრცხვა“ ზმნაა; ინგლისურში I was embarrassed
The flight was tiring, so we were tired when we arrived.
ფრენა დამღლელი იყო, ამიტომ რომ ჩავედით, დაღლილები ვიყავით.
აქ ქართულიც ზუსტად ასე განასხვავებს
The explanation was confusing, and the students looked confused.
ახსნა გაუგებარი იყო და სტუდენტები დაბნეულები ჩანდნენ.

4-ing ზედსართავები ადამიანებზე

ადამიანიც შეიძლება იყოს -ing, როცა სხვებში იწვევს გრძნობას. ეს მის ხასიათს ან სხვებზე გავლენას აღწერს – და არა იმას, რას გრძნობს თავად.

My history teacher is really interesting. Her lessons are never dull.
ისტორიის მასწავლებელი მართლა საინტერესოა. მის გაკვეთილებზე არასდროს არის მოსაწყენი.
მასწავლებელი იწვევს ინტერესს
Our new neighbour is a bit boring. He only talks about his car.
ჩვენი ახალი მეზობელი ცოტა მოსაწყენია. მხოლოდ თავის მანქანაზე ლაპარაკობს.
Little children can be exhausting, but they're fun!
პატარა ბავშვები შეიძლება ძალიან დამღლელები იყვნენ, მაგრამ მათთან მხიარულია!
I'm bored.
მოწყენილი ვარ.
მე ვგრძნობ მოწყენილობას
I'm boring.
მოსაწყენი ადამიანი ვარ.
სხვებს ჩემთან მოსაწყენი ჰგონიათ

ხშირი შეცდომები

⚠️I'm boring. Let's go out.
✅I'm bored. Let's go out.
გრამატიკულად სწორია, მაგრამ მნიშვნელობა არასწორია: I'm boring ნიშნავს, რომ სხვებს მოსაწყენი ჰგონიხართ. მოწყენილობას თქვენ გრძნობთ: -ed.
❌The film was very bored.
✅The film was very boring.
ფილმი იწვევს გრძნობას: -ing.
❌I'm interesting in music.
✅I'm interested in music.
თქვენი გრძნობაა: -ed (+ in).
❌After the long walk, we were very tiring.
✅After the long walk, we were very tired.
თქვენ გრძნობთ: -ed.
❌That was a really embarrassed moment.
✅That was a really embarrassing moment.
მომენტი იწვევს გრძნობას: -ing.
❌I was very surprising when I heard the news.
✅I was very surprised when I heard the news.
თქვენი რეაქციაა: -ed.
❌She's worry about her exam.
✅She's worried about her exam.
be-ს შემდეგ ზედსართავი სახელი დგას და არა ზმნა.

მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის

1. „მოსაწყენია“ → I'm boring. ქართულად ვამბობთ „მოსაწყენია“ ან „მომბეზრდა“, როცა საქმე არაფერი გვაქვს. „მოსაწყენი“ კი boring-ია, და ქვემდებარედ ხშირად I-ს ვსვამთ. ასე გამოდის I'm boring – ანუ „მოსაწყენი ადამიანი ვარ“. თუ თქვენ გრძნობთ, თქვით I'm bored.

⚠️Can you call me later? I'm really boring at home alone.
✅Can you call me later? I'm really bored at home alone.
გრამატიკულად სწორია, მაგრამ ნიშნავს „მოსაწყენი ადამიანი ვარ“; გრძნობა → bored

2. „აქ მოსაწყენია“ → Is boring here. ქართულ წინადადებას „აქ მოსაწყენია“, „საინტერესო იყო“ ქვემდებარე არ აქვს. ინგლისურში ქვემდებარე აუცილებელია: თუ სხვა არაფერია, ჩასვით it.

❌Is so boring at this party. Let's leave.
✅It's so boring at this party. Let's leave.
ქვემდებარე it აუცილებელია
❌Was really exciting to see the sea for the first time.
✅It was really exciting to see the sea for the first time.
ქართულად ქვემდებარე არ გვჭირდება; ინგლისურში → It was…

3. „ვღელავ“ → I'm excited. „აღელვებული ვარ“ ქართულად სასიამოვნო მოლოდინსაც ნიშნავს და შიშსაც. ინგლისური excited მხოლოდ სასიამოვნოა („მოუთმენლად ველი“). თუ გეშინიათ, თქვით worried ან nervous.

⚠️Luka is very excited about his maths exam. He thinks he hasn't studied enough.
✅Luka is very worried about his maths exam. He thinks he hasn't studied enough. ან Luka is very nervous about his maths exam. He thinks he hasn't studied enough.
გრამატიკულად სწორია, მაგრამ excited = სასიამოვნო მოლოდინი, არა შიში

4. „-ით დაინტერესებული“ → interested with. ქართულად ვამბობთ „ასტრონომიით დაინტერესებული“ (-ით), და ბევრი ამას with-ად თარგმნის. Interested-ის შემდეგ ყოველთვის in დგას.

❌Ana has always been interested with astronomy.
✅Ana has always been interested in astronomy.
interested + in

არ აგერიოთ

-ed და -ing ერთი და იმავე სცენაზე – ერთი სცენა, გრძნობის ორი მიმართულება.

The museum was interesting.
მუზეუმი საინტერესო იყო.
მუზეუმი აგზავნის გრძნობას
We were interested in the museum.
მუზეუმით დაინტერესებულები ვიყავით.
ჩვენ ვიღებთ გრძნობას

-ing ზედსართავი თუ Present Continuous – This game is boring (ზედსართავი) არ არის იგივე, რაც Am I boring you? (ზმნა bore-ის Present Continuous, ანუ განგრძობითი აწმყო). ზედსართავი თვისებას აღწერს და არა ახლა მიმდინარე მოქმედებას. იხ. A1-22.

This game is boring.
ეს თამაში მოსაწყენია.
ზედსართავი: თვისება
Sorry, am I boring you?
ბოდიში, თავი ხომ არ მოგაბეზრეთ?
ზმნა: Present Continuous

-ed ზედსართავი თუ წარსულის ზმნა – Bored შეიძლება იყოს ზედსართავი (I was bored) ან ზმნა bore-ის წარსული (The film bored me). ორივე ერთსა და იმავე გრძნობას აღწერს, სხვადასხვა მხრიდან. მიმღეობები, რომლებიც მთელ დამოკიდებულ წინადადებას ამოკლებს (the man standing there), B2-09-შია.

I was bored.
მოწყენილი ვიყავი.
ზედსართავი
The film bored me.
ფილმმა მომაწყინა.
ზმნა, Past Simple (მარტივი წარსული)

მართლწერა და გამოთქმა

  • -e-ზე დაბოლოებულ ზმნებს უმატებთ -d-ს, -ing-ის წინ კი -e იკარგება: excite → excited / exciting, confuse → confused / confusing, tire → tired / tiring.
  • worry → worried (y → i), მაგრამ worrying (-ing-ის წინ y რჩება).
  • embarrass-ში ორი r-ია და ორი s: embarrassed, embarrassing.
  • -ed დაბოლოებას სამი წარმოთქმა აქვს: /d/ – მჟღერი ბგერების შემდეგ (bored, tired, worried, surprised, confused); /t/ – ყრუ ბგერების შემდეგ, როგორიცაა /s/, /k/, /ʃ/ (embarrassed, shocked, relaxed); /ɪd/ – დამატებითი მარცვალი, მხოლოდ t-ს ან d-ს შემდეგ (interested, excited). ქართულად ყველაფერს ისე ვკითხულობთ, როგორც იწერება, ამიტომ surprised-ს ან relaxed-ს ბოლოში ზედმეტ „ედ“ მარცვალს ნუ დაუმატებთ: ორივე ორმარცვლიანია (sur-prised, re-laxed).
  • interesting ჩვეულებრივ სამმარცვლიანია: /ˈɪntrəstɪŋ/, მახვილი პირველ მარცვალზე. პირველი e ხშირად საერთოდ არ ისმის. ბოლოს /ŋ/ – ცხვირისმიერი ბგერაა, ენის უკანა ნაწილი სასას ეხება; ბოლოში „გ“-ს ნუ დაუმატებთ.

ოქროს წესი

-ed = ადამიანი, რომელიც გრძნობს (მიმღები). -ing = საგანი ან ადამიანი, რომელიც გრძნობას იწვევს (გამგზავნი). I'm bored because the film is boring. და არ დაგავიწყდეთ ქვემდებარე: „მოსაწყენია“ → It's boring.

სავარჯიშოები

A. ფორმა

1–5 დავალებებში ჩასვით მოცემული ზმნის სწორი ფორმა.

  1. ჩასვით confuse-ის სწორი ფორმა: The map was , so we got lost.
  2. ჩასვით worry-ის სწორი ფორმა: My parents were because I came home late.
  3. ჩასვით excite-ის სწორი ფორმა: The children are really about the trip.
  4. ჩასვით tire-ის სწორი ფორმა: A twelve-hour shift at the hospital is very .
  5. ჩასვით embarrass-ის სწორი ფორმა: I felt so when I called my teacher "Mum".
  6. დაწერეთ -ing ზედსართავი: surprise

B. მნიშვნელობა

აირჩიეთ ვარიანტი, რომელიც სიტუაციას შეესაბამება.

  1. აირჩიეთ სწორი პასუხი: I'm … after work.
  2. აირჩიეთ სწორი პასუხი: Are you … in history?
  3. აირჩიეთ სწორი პასუხი: The ending of the film was very ….
  4. რას ნიშნავს? "Tom is boring."

C. იპოვეთ შეცდომა

ყოველ წინადადებაში ერთი შეცდომაა, ან წინადადება სწორია. დაწერეთ გასწორებული წინადადება ან დაწერეთ correct.

  1. I was so embarrassing when I fell over.
  2. This book is really bored.
  3. I'm interesting in modern art.
  4. The results were worrying, so we called a doctor.

D. კონტექსტში

შეავსეთ დიალოგში გამოტოვებული სიტყვები: ფრჩხილებში მოცემული ზმნისგან შექმენით სწორი ზედსართავი.

A long day
Ana: How was the conference?
Ben: Honestly? The first talk was really 15 (bore). I nearly fell asleep. But the second one was very 16 (interest).
Ana: And how do you feel now?
Ben: 17 (tire)! It was a 18 (tire) day. And I'm a bit 19 (worry) about my presentation tomorrow.

E. თქვენი ჯერი

დაწერეთ ინგლისურად.

  1. დაწერეთ ფილმზე ან წიგნზე: როგორი იყო და როგორ გრძნობდით თავს.
  2. დაწერეთ ერთი წინადადება იმაზე, რაც დამღლელად მიგაჩნიათ, და ერთი – იმაზე, რითიც დაინტერესებული ხართ.

F. შერეული გამეორება

გაიმეორეთ წინა გაკვეთილები.

  1. A2-29 Who, Which, That და Where: მიმართებითი დამოკიდებული წინადადებები ინგლისურად
    I watched a documentary was really interesting.
  2. A1-10 ზედსართავი სახელი ინგლისურში (adjectives): very, quite, too და ანტონიმები
    აირჩიეთ სწორი პასუხი: It was ….
  3. A2-06 შედარებითი ხარისხი ინგლისურად: -er, more, than (Comparatives ქართულად)
    The second film was (boring) than the first one.
პასუხები

A. ფორმა

  1. confusing
  2. worried
  3. excited
  4. tiring
  5. embarrassed
  6. surprising

B. მნიშვნელობა

  1. tired
  2. interested
  3. surprising
  4. Other people find Tom dull.

C. იპოვეთ შეცდომა

  1. I was so embarrassed when I fell over.
  2. This book is really boring.
  3. I'm interested in modern art.
  4. ✓ The results were worrying, so we called a doctor.

D. კონტექსტში

  1. boring
  2. interesting
  3. Tired
  4. tiring
  5. worried

E. თქვენი ჯერი

  1. The film was really exciting. I was surprised by the ending.
  2. Long meetings are tiring. I'm interested in old cars.

F. შერეული გამეორება

  1. that / which
  2. an exciting game
  3. more boring
Android აპლიკაციაისწავლეთ ყველგან Google Play