SlowingoГраматика
A2 1 / 38

Past Continuous: was / were + -ing објаснето на македонски

Past Continuous: I Was Working

На оваа страница
  1. Цел
  2. Главна идеја
  3. Македонски и англиски
  4. Форма
  5. Употреба
  6. Чести грешки
  7. Замки за говорителите на македонски
  8. Не мешајте
  9. Правопис и изговор
  10. Златно правило
  11. Вежби

Цел

По оваа лекција ќе знаете да кажете што токму правевте во одреден момент во минатото, да ја опишете сцената на почетокот на приказната и да зборувате за две дејства што траеле во исто време. За тоа ви треба формата was / were + -ing форма.

Главна идеја

Past Simple (просто минато време) го покажува минатото дејство како една целина: почнало, завршило, готово е (I cooked dinner). Но понекогаш сакаме да застанеме внатре во еден момент од минатото и да погледнеме наоколу. Што се случуваше вчера во осум часот навечер? Дејството почнало пред тој момент и сè уште траело. Било во тек.

Замислете филм и копчето пауза. Го запирате филмот во еден момент и на сликата гледате движење: некој was cooking, дождот was falling, децата were playing. Ништо на запрената слика не е завршено. Тоа е Past Continuous (минато продолжено време).

Идејата ја знаете од Present Continuous (сегашно продолжено време) – се сеќавате на преносот во живо од лекцијата A1-22 (I'm cooking = сега е во тек)? Тука го паузираме филмот на минатото. Past Continuous е истата идеја префрлена во минатото: наместо am / is / are доаѓа was / were, а -ing формата останува. -ing формата значи „среде дејството“.

Македонски и англиски

Кај нас минатото има повеќе форми. Аористот („зготвив“, „прочитав“) обично го кажува дејството како целина, а имперфектот („готвев“, „читав“) често го кажува дејството додека трае: „Во осум часот готвев вечера.“ Тоа многу личи на англиската разлика – но не ја изедначувајте. Глаголскиот вид (свршен / несвршен) и имперфектот не се исто што и Past Continuous. Имперфект користиме и за навики („Секое лето одевме на море“) и за состојби („Го знаев одговорот“, „Имавме куче“), а таму англискиот бара Past Simple. И обратно: учениците често го учат Past Simple како „минатото време“ за сè, па и дејството што било во тек го кажуваат со I cooked.

Одречната реченица и прашањето се едноставни: на was / were му се додава not, а во прашањето was / were оди пред подметот. Did тука не се користи. Нашето „Дали спиеше?“ на англиски е Were you sleeping?

МакедонскиАнглискиШто е различно?
Во осум часот готвев вечера.At 8 pm I was cooking dinner.имперфект за дејство во тек → was + -ing
„Зошто не одговори?“ „Извини, возев.“"Sorry, I was driving."дејството траело во моментот на повикот
Во три часот пишував мејл. / Во три часот напишав мејл.I was writing an email at 3 pm. / I wrote an email at 3 pm.тука е слично: во тек или завршено; на англиски изборот е во формата на глаголот
Сонцето грееше и птиците пееја.The sun was shining and the birds were singing.позадина на приказната → was / were + -ing
Врнеше, а луѓето трчаа кон автобусот.It was raining, and people were running for the bus.кај нас нема збор што одговара на it; на англиски it мора да стои
Додека јас ја чистев кујната, мажот ми переше алишта.While I was cleaning the kitchen, my husband was doing the laundry.две истовремени дејства → while
Дали спиеше на полноќ?Were you sleeping at midnight?прашање: was / were пред подметот, без did
Секое лето одевме на море.Every summer we went to the seaside.имперфект за навика → Past Simple, не were going

Накратко: кога минатото дејство било во тек во одреден момент, на англиски ви треба was / were + -ing. Имперфектот често покажува кон таа форма, но не секогаш – навиките и состојбите остануваат во Past Simple.

Форма

Потврдна реченица

Подметwas / were-ing форма
I / he / she / itwasworking.
you / we / theywereworking.

Одречна реченица

Подметwas not / were not-ing формаКраток облик
I / he / she / itwas notsleeping.wasn't
you / we / theywere notsleeping.weren't

Прашања и кратки одговори

ПрашањеКратки одговори
Was she driving?Yes, she was. / No, she wasn't.
Were they waiting?Yes, they were. / No, they weren't.
What were you doing at ten?I was studying.
Where was he going?He was going to the gym.

Во потврдна реченица was и were немаат краток облик: I was working, we were working.

Правописот на -ing формата е ист како кај Present Continuous A1-22: make → making, stop → stopping, lie → lying.

Употреба

1Дејство што било во тек во одреден момент во минатото

Користете Past Continuous кога сакате да кажете дека дејството било во тек во точно одреден момент во минатото: почнало пред тој момент и сè уште траело. Кај нас тука обично стои имперфект, понекогаш со „токму“ или „баш“.

At 8 pm I was cooking dinner.
Во осум часот навечер готвев вечера.
кај нас имперфект; на англиски was + -ing
This time yesterday we were flying to Lisbon.
Вчера во ова време летавме за Лисабон.
летот бил во тек
"Why didn't you answer?" "Sorry, I was driving."
„Зошто не одговори?“ „Извини, возев.“
„возев“ во моментот на повикот → was driving
At midnight the baby was still crying.
На полноќ бебето сè уште плачеше.
What were you doing at six o'clock this morning?
Што правеше утрово во шест часот?
прашање: were пред подметот, без did
I wasn't sleeping at 2 am. I was watching a film.
Во два часот по полноќ не спиев. Гледав филм.
At 7.30 the kids were getting ready for school.
Во седум и пол децата се спремаа за училиште.
7.30 (UK), 7:30 (US)

2Позадина во приказната

Приказните често почнуваат со Past Continuous – тоа ја „поставува сцената“: времето, местото и што правеле луѓето во тој момент. Главните настани потоа доаѓаат во Past Simple – видете A2-02. Кај нас позадината исто така ја раскажуваме со имперфект.

The sun was shining and the birds were singing.
Сонцето грееше и птиците пееја.
позадина на приказната
It was raining, and people were running for the bus.
Врнеше, а луѓето трчаа кон автобусот.
кај нас нема збор што одговара на it
Music was playing, and everyone was dancing.
Свиреше музика и сите играа.
My grandmother was sitting by the window, reading a newspaper.
Баба ми седеше покрај прозорецот и читаше весник.
The café was full. Students were working on their laptops.
Кафулето беше полно. Студентите работеа на своите лаптопи.
was full: само be, без -ing
It was late, and the streets were empty. Nobody was talking.
Беше доцна и улиците беа празни. Никој не зборуваше.
„никој не“ → nobody + потврден глагол

3Две дејства во исто време (while)

Со while („додека“) покажувате дека две подолги дејства биле во тек истовремено. Обично и двете се во Past Continuous.

While I was cleaning the kitchen, my husband was doing the laundry.
Додека јас ја чистев кујната, мажот ми переше алишта.
while = додека
The kids were playing outside while we were having lunch.
Децата си играа надвор додека ние ручавме.
While she was studying, her flatmate was practising the guitar.
Додека таа учеше, нејзината цимерка вежбаше гитара.
flatmate (UK), roommate (US); practising (UK), practicing (US)
Were you listening while I was explaining?
Дали слушаше додека објаснував?
прашање: were пред подметот
While we were waiting for the bus, we were chatting about the weekend.
Додека го чекавме автобусот, разговаравме за викендот.
My dad was driving while my mum was reading the map.
Татко ми возеше, а мајка ми ја читаше картата.
mum (UK); mom (US)

Чести грешки

❌They was playing football.
✅They were playing football.
you / we / they → were.
❌I was work at 9 am.
✅I was working at 9 am.
was / were + -ing форма, не основната форма.
❌She working at 10 pm.
✅She was working at 10 pm.
Не испуштајте го was / were.
❌What you were doing?
✅What were you doing?
Во прашањето was / were оди пред подметот.
❌Did you sleeping at midnight?
✅Were you sleeping at midnight?
Прашањето во Past Continuous се прави со was / were, не со did.
❌I was knowing the answer.
✅I knew the answer.
Глаголите за состојба (know, want, like) обично не се користат во -ing форма – видете A1-23.
❌Yes, I were.
✅Yes, I was.
I → was, и во краткиот одговор.
⚠️I cooked dinner when you called. (meaning: I was in the middle of cooking)
✅I was cooking dinner when you called.
Граматички е точно, но значи дека прво се јавивте, а потоа почнав да готвам. Видете A2-02.

Замки за говорителите на македонски

1. „Во девет часот учев“ → At nine I studied. Кај нас имперфектот („учев“, „пеглав“) убаво покажува дека дејството траело. Но Past Simple обично го учиме како „минатото време“ за сè, па и дејството што било во тек лесно се кажува со I studied. Со точен момент Past Simple значи дека дејството почнало или се случило целото тогаш. Ако сте биле среде дејството, користете was / were + -ing.

⚠️When the electricity went off at nine, my mother ironed my brother's shirts for the wedding in Prilep, so half of them stayed wrinkled.
✅When the electricity went off at nine, my mother was ironing my brother's shirts for the wedding in Prilep, so half of them stayed wrinkled.
Граматички е точно, но звучи како пеглањето да почнало кога снема струја; дејство во тек → was ironing

2. „Врнеше“, „Росеше“ → was raining без it. Позадината на приказната често е времето или делот од денот: „Врнеше како од кофа“, „Росеше цело попладне“, „Веќе се стемнуваше“. Кај нас нема збор што одговара на англиското it, па тој лесно се испушта и во Past Continuous. Англиската изјавна реченица тука бара it: it was raining, it was drizzling.

❌We reached the top of Pelister much later than we planned, and was drizzling when we started down towards the hut.
✅We reached the top of Pelister much later than we planned, and it was drizzling when we started down towards the hut.
„росеше“ → it was drizzling
❌The open-air concert at the fortress in Skopje stopped after twenty minutes because was raining so hard that nobody could hear the band.
✅The open-air concert at the fortress in Skopje stopped after twenty minutes because it was raining so hard that nobody could hear the band.
„врнеше“ → it was raining

3. „Секое лето одевме кај баба“ → we were going за навика. Кај нас имперфектот го кажува и она што се повторувало во минатото: „Секое лето одевме кај баба во Струга“, „Секоја сабота играв фудбал“. Ако имперфектот го изедначите со Past Continuous, излегува were going. Навиката во минатото на англиски е Past Simple (или used to, видете A2-28).

⚠️Back when Grandpa still had his little shoe repair shop in Prilep, he was opening it at six every morning and closing it only after dark.
✅Back when Grandpa still had his little shoe repair shop in Prilep, he opened it at six every morning and closed it only after dark. или Back when Grandpa still had his little shoe repair shop in Prilep, he used to open it at six every morning and close it only after dark.
Граматички е точно, но тоа е навика, а не дејство во тек; користете opened или used to open

4. „Имавме“, „знаев“ → we were having, I was knowing. И состојбите кај нас ги кажуваме со имперфект: „Тогаш имавме мала продавница“, „Го знаев секој сосед“. Глаголите за состојба (have во значење „поседува“, know, want, like) на англиски обично остануваат во Past Simple и кога состојбата траела долго.

❌On my first day at the new office in Bitola I was knowing only the manager, so I ate my lunch alone at my desk.
✅On my first day at the new office in Bitola I knew only the manager, so I ate my lunch alone at my desk.
„го знаев“ е состојба → knew

Не мешајте

Past Continuous и Past Simple – Past Continuous ја покажува средината на дејството, а Past Simple целото дејство од почеток до крај. Како двете времиња работат заедно во приказна, ќе научите во лекцијата A2-02.

I was writing an email at 3 pm.
Во три часот пишував мејл.
во 15 часот пишувањето било во тек
I wrote an email at 3 pm.
Во три часот напишав мејл.
целото дејство, околу 15 часот
We were watching TV all evening.
Цела вечер гледавме телевизија.
дејството траело
We watched two episodes last night.
Синоќа изгледавме две епизоди.
завршено, со резултат што се брои

Past Continuous и Present Continuous – Иста градба, различно време: во минатото was / were, сега am / is / are. Видете A1-22.

I'm working now.
Сега работам.
I was working at this time yesterday.
Вчера во ова време работев.

Правопис и изговор

  • Во обичниот говор was и were се слаби: was /wəz/, were /wə/ (UK), /wɚ/ (US). Стандардниот македонски нема слаб глас /ə/, па изговорете ги кратко и опуштено, а не со јасно „а“ или „е“: I was cooking.
  • /w/ не е нашето „в“: заокружете ги усните како за „у“, а забите не ја допираат долната усна.
  • Во краткиот одговор и на крајот од реченицата формите се силни: Yes, I was /wɒz/ (UK), /wʌz/ (US); Yes, they were /wɜː/ (UK), /wɝː/ (US). Гласот /ɜː/ го немаме: усните се опуштени и не се заокружуваат, а јазикот е во средината на устата.
  • wasn't /ˈwɒznt/ (UK), /ˈwʌznt/ (US) и weren't /wɜːnt/ (UK), /wɝːnt/ (US) обично се нагласени. Кај нас звучните согласки пред безвучна или на крајот се обезвучуваат, но во was и wasn't /z/ останува звучно: гласните жици зујат како пчела.
  • -ing завршува на назалниот глас /ŋ/: задниот дел од јазикот се крева кон мекото непце, а воздухот излегува низ носот. Не додавајте „г“ или „к“ по него: cooking завршува со назален глас.
  • Правопис на -ing формата: немото e паѓа (ride → riding), по еден нагласен краток самогласник последната согласка се удвојува (run → running, sit → sitting), -ie → -ying (die → dying).

Златно правило

Паузирајте го филмот на минатото: was / were + -ing форма = дејството било во тек во тој момент. I / he / she / it → was, you / we / they → were. Нашиот имперфект („готвев“) често е I was cooking, но навиките („секое лето одевме“) и состојбите („имавме“, „знаев“) остануваат во Past Simple – прашајте се дали дејството било во тек во еден момент.

Вежби

A. Форма

Дополнете ги речениците со точната форма на глаголот во заградата: Past Continuous (was / were + -ing форма).

  1. At 7 am I (have) breakfast — I was in the middle of it when the phone rang.
  2. When I got home at 4 pm, the house was quiet. The children (play) in the garden.
  3. It (not rain) when we left the house.
  4. you (sleep) at midnight? I called, but you didn't answer.
  5. When you phoned Mia at 10 last night, what she (do)?
  6. While I (cook), my brother (set) the table.

B. Значење

Изберете го точниот одговор.

  1. Изберете го точниот одговор: At midnight I … a book in bed. I finished it at one.
  2. Изберете го точниот одговор: I … the answer.
  3. Краток одговор: Were they working at noon yesterday? (No)
  4. Која реченица значи дека дејството било во тек во 15.00 часот?

C. Најдете ја грешката

Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.

  1. We was waiting for the bus.
  2. Did you watching TV at 9 pm?
  3. He was sit on the sofa.
  4. While I was reading, my sister was listening to music.

D. Во контекст

Дополнете ги зборовите што недостасуваат во текстот. Користете Past Continuous.

A quiet evening
It was 9 pm on Sunday. Outside, it 15 (snow). In the living room, my dad 16 (read) the newspaper, and my mum 17 (watch) a film. My little brothers 18 (not sleep) — they 19 (play) a computer game in their room. And me? I 20 (do) my homework at the kitchen table.

E. Ваш ред е

Напишете на англиски за вчерашната вечер и за почетокот на една приказна.

  1. Што правевте вчера во 20.00 часот? Напишете две реченици.
  2. Опишете ја сцената на почетокот на една приказна: времето и две лица.

F. Мешано повторување

Повторете ги темите од претходните лекции.

  1. A1-28 Past Simple на англиски: неправилни глаголи, did и didn't
    Поправете ја грешката: Did you went to the party?
  2. A1-22 Present Continuous на англиски: I'm working – објаснување и вежби
    Напишете ја -ing формата: lie
  3. A1-26 Was и were на англиски: минато време на глаголот to be
    Изберете го точниот одговор: There … two cars outside the house.
Одговори

A. Форма

  1. was having
  2. were playing
  3. wasn't raining / was not raining
  4. Were … sleeping
  5. was … doing
  6. was cooking … was setting

B. Значење

  1. was reading
  2. knew
  3. No, they weren't. / No, they were not.
  4. I was writing an email at 3 pm.

C. Најдете ја грешката

  1. We were waiting for the bus.
  2. Were you watching TV at 9 pm? / Did you watch TV at 9 pm?
  3. He was sitting on the sofa. / He sat on the sofa.
  4. ✓ While I was reading, my sister was listening to music.

D. Во контекст

  1. was snowing
  2. was reading
  3. was watching
  4. weren't sleeping / were not sleeping
  5. were playing
  6. was doing

E. Ваш ред е

  1. At 8 pm yesterday I was cooking dinner. My sister was talking on the phone.
  2. It was raining. An old man was waiting at the bus stop, and a girl was reading a book.

F. Мешано повторување

  1. Did you go to the party?
  2. lying
  3. were
Апликација за AndroidУчете во движење Google Play