İngilizce Past Continuous Kullanımı: Was/Were + -ing ile Geçmişte Devam Eden Eylemler
Past Continuous: I Was Working
Bu sayfada
Hedef
Bu dersin sonunda was/were + -ing ile geçmişteki bir anda ne yapmakta olduğunuzu söyleyebilecek, bir hikâyenin başında sahneyi kurabilecek ve aynı anda süren iki eylemi anlatabileceksiniz.
Temel Fikir
Past simple (geçmiş zaman: I cooked dinner) geçmişteki bir eylemi tek ve tamamlanmış bir olay olarak gösterir: başladı, bitti, tamam. Ama bazen geçmişteki bir anın içine girip etrafımıza bakmak isteriz. Dün akşam saat sekizde neler oluyordu? Eylem o andan önce başlamış ve o anda hâlâ sürüyordu. Tam ortasındaydı.
Bir filmi ve duraklat düğmesini düşünün. Filmi bir anda durdurursunuz ve hareket hâlindeki eylemleri görürsünüz: biri yemek yapıyordu, yağmur yağıyordu, çocuklar oynuyordu. Durdurulmuş resimde hiçbir şey bitmiş değildir. İşte bu, past continuous'tır (geçmiş zamanda süreklilik, Türkçedeki "-iyordu").
Bu fikri present continuous'tan zaten biliyorsunuz. A1-22'deki canlı yayını hatırlayın: I'm cooking = şu anda yapıyorum. Burada ise geçmişin filmini duraklatıyoruz. Yapı aynıdır, sadece zaman değişir: am/is/are yerine was/were gelir, -ing hali olduğu gibi kalır. -ing hali "işin ortasında" demektir.
Türkçe ve İngilizce Yan Yana
Türkçede bu anlamı tek bir kelimeyle, eklerle veririz: -iyor + -du. İngilizce ise iki ayrı kelime kullanır: was/were + fiilin -ing hali. Anlam büyük ölçüde aynıdır; asıl fark, İngilizcede was/were kelimesinin asla düşmemesidir.
| Türkçe | İngilizce |
|---|---|
| Yemek yap-ıyor-du-m. | I was cooking dinner. |
| Çocuklar oyna-ıyor-du. | The children were playing. |
| Uyu-m-uyor-du-m. | I wasn't sleeping. |
| Ne yap-ıyor-du-n? | What were you doing? |
| Ben temizlik yap-ar-ken… | While I was cleaning… |
Türkçedeki -ken eki zaman göstermez; İngilizcede ise while'dan sonraki cümlede de was/were + -ing tam olarak yazılır.
Yapı
Olumlu
| Özne | was / were | -ing hali |
|---|---|---|
| I / he / she / it | was | working. |
| you / we / they | were | working. |
Olumsuz
| Özne | was not / were not | -ing hali | Kısa hali |
|---|---|---|---|
| I / he / she / it | was not | sleeping. | wasn't |
| you / we / they | were not | sleeping. | weren't |
Sorular ve kısa cevaplar
| Soru | Kısa cevaplar |
|---|---|
| Was she driving? | Yes, she was. / No, she wasn't. |
| Were they waiting? | Yes, they were. / No, they weren't. |
| What were you doing at ten? | I was studying. |
| Where was he going? | He was going to the gym. |
Olumlu cümlede was ve were'in kısa hali yoktur: I was working, we were working.
-ing yazımı present continuous'taki gibidir A1-22: make → making, stop → stopping, lie → lying.
Kullanımlar
1Geçmişteki bir anda devam eden eylem
Geçmişteki belirli bir anda bir eylemin ortasında olduğunuzu söylemek için past continuous kullanın. Eylem o andan önce başlamıştır ve o anda hâlâ sürmektedir.
2Hikâyede arka plan
Hikâyeler çoğu zaman past continuous ile "sahneyi kurarak" başlar: hava, yer, insanların ne yaptığı. Asıl olaylar ise past simple ile gelir; bkz. A2-02.
3Aynı anda süren iki eylem (while)
İki uzun eylemin aynı anda devam ettiğini göstermek için while ("-ken, … sırasında") kullanın. Genellikle iki eylem de past continuous olur.
Sık Yapılan Hatalar
Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar
1. Durum fiillerini "-iyordu" ile kurmak. Türkçede "Hikâyesine inanıyordu", "Onu çok seviyordum", "Eve gitmek istiyordum" tamamen doğaldır. Bu yüzden İngilizcede de believe, love, want gibi durum fiillerine -ing eklemek çok kolaydır. Bu fiiller İngilizcede genellikle past simple ile kullanılır.
2. "-ken"den sonra was/were'i atlamak. "İşe giderken" ifadesinde geçmiş zaman eki yoktur; bu yüzden while'dan sonra fiili çıplak bırakmak ya da sadece -ing kullanmak yaygın bir hatadır. İngilizcede while'dan sonra tam bir cümle gelir: özne + was/were + -ing.
3. Soruyu "did" ile kurmak. Türkçede "Bekliyorlar mıydı?" sorusunda yardımcı bir kelime yoktur; İngilizcede ise geçmişte soru denince akla hemen did gelir. Ama past continuous sorusunu was/were kurar.
4. Eski alışkanlıkları "-iyordu" ile çevirmek. Türkçede "Çocukken her yaz köyde kalıyorduk" deriz; burada "-iyordu" tekrarlanan bir alışkanlığı anlatır. İngilizcede past continuous ise belirli bir anda devam eden eylemi anlatır. Tekrarlanan geçmiş alışkanlıklar için past simple (ya da ileride göreceğiniz used to, A2-28) daha doğaldır.
Karıştırılmasın
Past continuous ve past simple — Past continuous eylemin ortasını, past simple eylemin tamamını (başından sonuna) gösterir. Hikâyelerde birlikte nasıl kullanıldıkları A2-02'de.
Past continuous ve present continuous — Yapı aynıdır, zaman farklıdır: geçmiş için was/were, şimdi için am/is/are. Bkz. A1-22.
Yazım ve Telaffuz
- Normal konuşmada was ve were zayıf okunur: was /wəz/, were /wə/ (UK), /wɚ/ (US). I was cooking "ay wız kuking" gibi duyulur.
- Kısa cevaplarda ve cümle sonunda güçlü okunurlar: Yes, I was /wɒz/ (UK), /wʌz/ (US) — "woz / waz" gibi; Yes, they were /wɜː/ (UK), /wɝː/ (US) — "wör" gibi.
- wasn't /ˈwɒznt/ (UK), /ˈwʌznt/ (US) "woznt" ve weren't /wɜːnt/ (UK), /wɝːnt/ (US) "wörnt" genellikle vurgulu okunur.
- -ing yazımı: okunmayan e düşer (ride → riding); vurgulu tek kısa sesliden sonraki tek ünsüz ikizlenir (run → running, sit → sitting); -ie → -ying olur (die → dying).
Altın Kural
Geçmişi duraklatın: was/were + -ing hali = eylem o anda devam ediyordu. I / he / she / it → was, you / we / they → were. Türkçedeki "-iyordu"nun tek kelimesine aldanmayın: İngilizcede was/were her zaman yazılır.
Alıştırmalar
A. Yapı
Past continuous (was/were + -ing hali) kullanın.
-
At 7 am I (have) breakfast — I was in the middle of it when the phone rang.
-
When I got home at 4 pm, the house was quiet. The children (play) in the garden.
-
It (not rain) when we left the house.
-
you (sleep) at midnight? I called, but you didn't answer.
-
When you phoned Mia at 10 last night, what she (do)?
-
While I (cook), my brother (set) the table.
B. Anlam
Anlama göre doğru seçeneği işaretleyin.
-
Doğru olanı seçin: At midnight I … a book in bed. I finished it at one.
-
Doğru olanı seçin: I … the answer.
-
Kısa cevap verin: Were they working at noon yesterday? (No)
-
Hangi cümle, eylemin saat üçte devam ettiğini anlatır?
C. Hatayı Bul
Hatalı cümleyi düzeltin. Cümle doğruysa "correct" yazın.
-
We was waiting for the bus.
-
Did you watching TV at 9 pm?
-
He was sit on the sofa.
-
While I was reading, my sister was listening to music.
D. Bağlam İçinde
Past continuous kullanın.
It was 9 pm on Sunday. Outside, it 15 (snow). In the living room, my dad 16 (read) the newspaper, and my mum 17 (watch) a film. My little brothers 18 (not sleep) — they 19 (play) a computer game in their room. And me? I 20 (do) my homework at the kitchen table.
E. Sıra Sende
-
Dün akşam saat sekizde ne yapıyordunuz? İki cümle yazın.
-
Bir hikâyenin başındaki sahneyi anlatın: hava durumu ve iki kişi.
F. Karışık Tekrar
-
A1-28 İngilizce Past Simple: Düzensiz Fiiller (Irregular Verbs), Did ve Didn't Hatayı düzeltin: Did you went to the party?
-
A1-22 İngilizce Present Continuous (Şimdiki Zaman) Kullanımı: I'm Working -ing halini yazın: lie
-
A1-26 İngilizce Was ve Were Kullanımı: To Be Fiilinin Geçmiş Zamanı Doğru olanı seçin: There … two cars outside the house.
Cevap anahtarı
A. Yapı
- was having
- were playing
- wasn't raining / was not raining
- Were … sleeping
- was … doing
- was cooking … was setting
B. Anlam
- was reading
- knew
- No, they weren't. / No, they were not.
- I was writing an email at 3 pm.
C. Hatayı Bul
- We were waiting for the bus.
- Were you watching TV at 9 pm? / Did you watch TV at 9 pm?
- He was sitting on the sofa. / He sat on the sofa.
- ✓ While I was reading, my sister was listening to music.
D. Bağlam İçinde
- was snowing
- was reading
- was watching
- weren't sleeping / were not sleeping
- were playing
- was doing
E. Sıra Sende
- At 8 pm yesterday I was cooking dinner. My sister was talking on the phone.
- It was raining. An old man was waiting at the bus stop, and a girl was reading a book.
F. Karışık Tekrar
- Did you go to the party?
- lying
- were
