Implied Conditions: Given, Without, Otherwise, If Anything – далд нөхцөлийг монголоор тайлбарлав
Implied Conditions: Given, Without, Otherwise, If Anything
Энэ хуудсанд
Зорилго
Энэ хичээлийн дараа та нөхцөлийг бүтэн if-тэй өгүүлбэргүйгээр – without, with, given, otherwise / or else, assuming (that), on the assumption that-ээр – илэрхийлж, if so, if not, if anything, if in doubt гэх мэт богино хэллэг хэрэглэж, if you'll… / if you would…-гаар эелдэг хүсэлт гаргаж чадна.
Гол санаа
Нөхцөлт өгүүлбэр бүр хоёр хэсэгтэй: нөхцөл, үр дүн. Ихэвчлэн нөхцөлийг if-ээр тод бичдэг. Гэхдээ олонтоо түүнийг үл үзэгдэх бэхээр бичдэг.
Without your help, I'd have failed. Энд if алга – гэхдээ утга нь «хэрэв чи надад туслаагүй бол». I was ill; otherwise I'd have come. Утга нь «хэрэв би өвдөөгүй байсан бол».
Үл үзэгдэх бэхийг яаж харах вэ? Үр дүнг хараарай. If байхгүй мөртлөө would, could, might (+ have) байвал хаа нэгтээ нуугдмал нөхцөл бий: without, with, given-тэй хэллэгт, otherwise гэх мэт үгэнд, эсвэл өгүүлэгдэхүүн дотроо (A true friend would…).
Богино if-хэллэг эсрэгээрээ ажилладаг: if харагдана, харин өгүүлбэрийн үлдсэн хэсэг алга болсон – If so…, If not…, If in doubt…. Дутуу хэсгийг та өөрөө нөхөж ойлгоно.
Монгол хэл ба англи хэл
Монгол хэлэнд далд нөхцөл маш түгээмэл: «Таны тусламжгүйгээр би унах байсан», «Би өвдсөн, тэгэхгүй бол ирэх л байсан». Энд адилхан: монголоор ч, англиар ч нөхцөл нэр үгтэй хэллэг эсвэл холбоос үгэнд нуугдаж болно. Ялгаа нь цагт: монгол «… байсан» одоогийн ч, өнгөрсний ч төсөөлөлд ордог бол англиар одоо – would, өнгөрсөн – would have + V3. Тиймээс otherwise, without-ын ард цагаа заавал бодоорой.
Монголоор «Тийм бол», «Үгүй бол» гэдэг. Англиар үүнийг If so, If not гэнэ; If yes / If no бол албан бус. Мөн монгол «юм болбол» («ямар нэг юм болбол») англиар If anything happens – харин If anything дангаараа өөр утгатай: «ялгаа байгаа бол эсрэгээрээ».
| Монголоор | Англиар | Юу өөр вэ |
|---|---|---|
| Таны тусламжгүйгээр би энэ хичээлд унах байсан. | Without your help, I'd have failed the course. | энд адилхан: нөхцөл нэр үгтэй хэллэгт; өнгөрсөн → would have |
| Арай илүү дасгал хийвэл чи мэргэжлийн түвшинд хүрч чадна. | With a bit more practice, you could be a professional. | «-вэл» → with + нэр үг |
| Би паспортгүй байсан. Тэгэхгүй бол тэдэнтэй хамт явах байсан. | I didn't have my passport. Otherwise, I'd have gone with them. | «байсан» → өнгөрсөн тул would have |
| Бямба гарагт завтай юу? Тийм бол шарсан махны үдэшлэгт ирээрэй. | Are you free on Saturday? If so, come to the barbecue. | «Тийм бол» → If so (If yes биш) |
| Шинэ хувилбар хурдан биш. Харин ч удаан. | The new version isn't faster. If anything, it's slower. | «харин ч» → If anything |
| Цаг агаар сайхан хэвээр байна гэж үзвэл бид гадаа хооллоно. | Assuming the weather stays good, we'll eat outside. | «-на гэж үзвэл» → assuming + одоо цаг |
Товчхондоо: нөхцөл without, with, given, otherwise-д нуугдаж болно – монголоор ч адилхан. Гагцхүү монгол «байсан»-ыг цагаар нь ялгаарай: одоо → would, өнгөрсөн → would have. «Тийм бол / Үгүй бол» → If so / If not.
Бүтэц
Нуугдмал нөхцөл
| Хэллэг | Жишээ | Нуугдсан if |
|---|---|---|
| without + нэр үг | Without your help, I'd have failed. | if you hadn't helped me |
| with + нэр үг | With more practice, you could win. | if you practised more |
| given + нэр үг | Given more time, we could have done it. | if we had been given more time |
| otherwise / or else | I was ill; otherwise I'd have come. | if I hadn't been ill |
| in your position / a true friend… | In your position, I'd wait. | if I were in your position |
Богиносгосон if-хэллэг
| Хэллэг | Утга |
|---|---|
| if so / if not | хэрэв тийм бол / хэрэв тийм биш бол |
| if anything | ялгаа байгаа бол эсрэгээрээ («харин ч») |
| if in doubt / if necessary / if possible | эргэлзвэл / шаардлагатай бол / боломжтой бол |
| тэмдэг нэр, if not + илүү хүчтэй тэмдэг нэр | магадгүй бүр… (difficult, if not impossible); заримдаа «… биш ч гэсэн» (useful, if not exciting) |
If-ийн ард will ба would
| Загвар | Утга | Жишээ |
|---|---|---|
| if you'll + үндсэн хэлбэр | хэрэв та зөвшөөрвөл (эелдэг заавар) | If you'll follow me, … |
| if you would + үндсэн хэлбэр | эелдэг, илүү албан хүсэлт | If you would sign here, … |
| if + won't | хэрэв (тэр) татгалзвал | If he won't listen, … |
Таамаглал илэрхийлэх
| Хэллэг | Хэв маяг | Жишээ |
|---|---|---|
| assuming (that) + өгүүлбэр | саармаг | Assuming the train is on time, … |
| on the assumption that + өгүүлбэр | албан | …on the assumption that sales would grow. |
Хэрэглээ
1Нуугдмал нөхцөл: without, with, given, in your position
Нэр үгтэй хэллэг нөхцөлийг агуулж болно. Without = «хэрэв … -гүй бол»; with = «хэрэв … байвал / байсан бол»; given = «хэрэв (бидэнд) … өгсөн бол». Өгүүлэгдэхүүн өөрөө ч нөхцөлийг нууж болно (A true friend would…), мөн тогтмол загвар дахь to-инфинитив (To hear him talk, …). Үр дүн дэх would, could, might нөхцөл байдал төсөөлөл гэдгийг харуулна. Монголоор «-гүйгээр», «-вал», «… байсан бол».
2Otherwise ба or else: төсөөллийн үр дүн
Otherwise ба or (else) нь «тэгэхгүй бол», «тэр явдал болоогүй бол» гэсэн утгатай. Ирээдүйн тухай сануулгыг (Hurry, or you'll miss the bus) B2-03-оос үзнэ үү. C1 түвшинд эдгээр нь бодит бус үр дүнг ч оруулна: одоод would, өнгөрсөнд would have. Монголоор хоёуланд нь «тэгэхгүй бол … байсан» гэдэг тул цагаа өгүүлбэрийн утгаар шийдээрэй.
3If so, if not, if anything, if in doubt
Эдгээр богино хэллэг бүтэн өгүүлбэрийг орлоно. If so, if not өмнөх өгүүлбэр рүү заана. If anything санааг засна: үнэн нь эсрэг чиглэлд, эсвэл бүр хүчтэй. If in doubt, if necessary, if possible өгүүлэгдэхүүн ба be-г орхино. Хоёр тэмдэг нэрийн хооронд if not ихэвчлэн «магадгүй бүр» гэсэн утгатай; «… биш ч гэсэн» гэсэн утгатай ч байж болно (Бүү андуураарай хэсгийг үзнэ үү).
4If you'll… / if you would…: зөвшөөрөл ба эелдэг байдал
Ердийн үед ирээдүйн тухай if-тэй өгүүлбэрт will ордоггүй. Гэхдээ will, would нь «дуртай, бэлэн байх» гэсэн утгатай бол орж болно. If you'll…, If you would… бол хэн нэгнийг ямар нэг зүйл хийхийг эелдгээр хүсэх арга; won't = «татгалзах». Мөн if-тэй хэсэг үндсэн үйлдлийн дараа гарах үр дүнг хэлж байвал will болно: I'll lend you the money if it will help. Монголоор «Та энд хүлээж байгаарай», «… бөглөж өгнө үү» гэх мэт тушаах, хүсэх хэлбэрээр хэлдэг.
5Assuming (that), on the assumption that
Assuming (that) таны үнэн гэж үзэж буй нөхцөлийг хэлээд түүн дээр төлөвлөгөө, үндэслэл босгоно. On the assumption that илүү албан, тайланд түгээмэл. If-ийн адил assuming-ийн ард ирээдүйн тухай ихэвчлэн одоо цаг хэрэглэнэ. Үндэслэл гаргахдаа supposing нь авч үзэх боломжийг танилцуулна; suppose, what if-тэй хамт B2-21-д бүрэн үзнэ. Монголоор «… гэж үзвэл», «… гэсэн таамаглал дээр».
Түгээмэл алдаа
Монголчуудад тохиолддог урхи
1. «… байсан» → would өнгөрсөнд. Монголоор «Үеэлийн минь машингүйгээр бид өнгөрсөн бямба гарагт тоглолтод амжиж Тэрэлжид хүрэхгүй байсан» гэдэгт нөхцөл «-гүйгээр»-т нуугдсан, харин «байсан» одоо ч, өнгөрсөн ч төсөөлөлд ордог. Тиймээс англиар өнгөрсөн байдалд ч would + үндсэн хэлбэр гаргах нь элбэг. Цагийг үг биш, утга шийднэ: өнгөрсөн бол would have + V3.
2. «Үгүй бол» → If no. «Ирэх долоо хоногт Дархан явах уу? Үгүй бол билетээ надад өгөөрэй» гэдгийг үгчлэн орчуулбал If no гарна. Англиар өмнөх өгүүлбэр рүү заахдаа If not.
3. «Юм болбол» → If anything. Монголоор «Юм болбол над руу мессеж бичээрэй» гэдэгт «юм болбол» = «ямар нэг юм тохиолдвол». Үүнийг If anything гэж богиносгох нь түгээмэл. Англиар if anything дангаараа «харин ч» гэсэн утгатай тул үйл үгээ заавал хэлнэ.
4. «-на гэж үзвэл» → assuming + will. «Ачаа даваа гарагт ирнэ гэж үзвэл бид дэлгүүрээ мягмарт нээнэ» гэдэгт монгол «-на» ирээдүйг хэлдэг тул assuming-ийн ард will тавих нь элбэг. Англиар ихэвчлэн одоо цаг.
Бүү андуураарай
Given (= харгалзан) эсвэл given (= хэрэв … өгсөн бол) – Мэдэгдэж буй баримттай бол given = «-ыг харгалзан», нөхцөл байхгүй. More / the chance-тэй бол «хэрэв … өгсөн бол», үр дүн would-тэй.
If not (= тэгэхгүй бол) эсвэл if not (= магадгүй бүр) – Өгүүлбэрийн эхэнд if not = «хэрэв тийм биш бол». Хоёр төстэй үгийн (хоёр тэмдэг нэр, хоёр тоо) хооронд «магадгүй бүр».
Тэмдэг нэрсийн хоорондох if not нь «… биш ч гэсэн» гэсэн утгатай ч байж болно: a useful, if not exciting, course = хэрэгтэй, гэхдээ сонирхолтой биш. Утгыг нөхцөл байдал шийднэ. Хоёрдмол утгаас зайлсхийхийн тулд нямбай бичигчид perhaps even эсвэл though not хэрэглэдэг.
If you'll wait… (хүсэлт) эсвэл If you wait… (нөхцөл) – If you'll wait here бол эелдэг заавар. If you wait here бол ирээдүйн үр дүнтэй бодит нөхцөл.
Зөв бичих ба дуудлага
- Урагшилсан without / with / given хэллэгийн ард, өгүүлбэрийн эхэн дэх if so / if not / if anything-ийн ард таслал тавина: If so, come along. Монголоор «Тийм бол»-ын ард таслал заавал биш тул англиар бүү мартаарай.
- Тэмдэг нэрсийн хоорондох if not-ыг ихэвчлэн хоёр таслалын дунд бичнэ: a difficult, if not impossible, task.
- Otherwise хоёр өгүүлбэрийг холбож байвал өмнө нь цэгтэй таслал эсвэл цэг тавина: I was ill; otherwise I'd have come. Албан бус бичвэрт otherwise-ийн өмнө таслал ч түгээмэл.
- If you'll follow me дахь you'll сул дуудагдана /jəl/, төгсгөлд нь дуу эелдгээр буурна. L нь монгол «л» шиг шуугиангүй – хэлний үзүүрээ дээд шүдний ард хүргэхэд л хангалттай.
- Assuming /əˈsjuːmɪŋ/ (UK), /əˈsuːmɪŋ/ (US): өргөлт эхний биш хоёр дахь үе дээр – a-SSU-ming. Монголоор өргөлт эхний үе дээр байдаг тул анхаараарай. Төгсгөлийн -ng нь монгол «сайн»-ы төгсгөлийн /ŋ/ шиг, араас нь «г» бүү нэмээрэй.
Алтан дүрэм
Нөхцөл without, with, given, otherwise эсвэл өгүүлэгдэхүүн дотор нуугдаж болно: if байхгүй мөртлөө would / could / might (have) харвал нуугдсан нөхцөлийг хайгаарай. If so, if not, if anything, if in doubt зэрэг богино хэллэг бүтэн өгүүлбэрийг орлоно, if-ийн ард will / would ихэвчлэн зөвшөөрөл, эелдэг байдлыг харуулна. Монгол «байсан»-ыг цагаар нь ялгаарай: өнгөрсөн бол would have.
Дасгал
A. Бүтэц
Өгүүлбэр бүрийг бүтэн if-тэй хэсэггүйгээр дахин бичнэ үү. Өгөгдсөн үгийг хэрэглэж, утгыг хадгална уу.
-
"Without"-ийг хэрэглэж дахин бичнэ үү: If the volunteers hadn't helped, the festival would have been cancelled.
-
"Given"-ийг хэрэглэж дахин бичнэ үү: If we had been given another week, we could have tested the app properly.
-
"With"-ийг хэрэглэж дахин бичнэ үү: If the team had a bigger budget, it could hire two more designers.
-
"In your position"-ийг хэрэглэж дахин бичнэ үү: If I were you, I would ask for a written contract.
-
"otherwise"-ийг хэрэглэж нэгтгэнэ үү: I was working that weekend. If I hadn't been, I would have come to the wedding.
-
"If so"-г хэрэглэж дахин бичнэ үү: Have you already paid the deposit? If you have, please send us the receipt.
-
"on the assumption that"-ийг хэрэглэж дахин бичнэ үү: The budget was approved because the board assumed that sales would grow by 5%.
-
"If you would"-ээр эхэлсэн эелдэг хүсэлт болгож дахин бичнэ үү: Please sign the form at the bottom, and then we can process your application today.
B. Утга
Нөхцөл байдлыг уншаад илүү тохирох өгүүлбэрийг сонгоно уу.
-
Хамт ажиллагч тань шинэ принтер хуучнаасаа хурдан гэж хэлж байна. Та харин үнэндээ удаан гэж бодож байна. Аль хариулт зөв бэ?if anything: үнэн нь эсрэгээрээ
-
Аль өгүүлбэр бодитоор болсон зүйл биш, төсөөллийн үр дүнг хэлж байна вэ?would have нуугдсан нөхцөлийг харуулна: if you hadn't helped me
-
Аль өгүүлбэр нөхцөл биш, баримтыг хэлж байна вэ?given + мэдэгдэж буй баримт = харгалзан
-
Хүлээн авагч зочинтой ярьж байна. Аль нь эелдэг заавар вэ?if you'll = хэрэв та зөвшөөрвөл: эелдэг хүсэлт
-
Үйлчлүүлэгчид бичсэн албан имэйл. Аль нь илүү тохиромжтой вэ?if yes албан бус; if so бол ердийн хэлбэр
C. Алдааг олоорой
Өгүүлбэр бүр нэг алдаатай эсвэл зөв байна. Засварласан өгүүлбэрийг бичнэ үү, эсвэл correct гэж бичнэ үү.
-
If you will need any help with the installation, just call our technical team on the number below.
-
My laptop crashed last night; otherwise I would finish the report well before the deadline.
-
Given a little more experience, she can have become an excellent manager in that company.
-
Finish your breakfast quickly, otherwise you miss the bus and arrive late for school again.
-
If anything, the second edition of the dictionary is harder to use than the first one was.
D. Нөхцөл байдалд
Мессежийг уншаад дугаарласан өгүүлбэрүүдийг өгөгдсөн үгээр дахин бичнэ үү.
Hi all, a quick update before Monday's client meeting. (19) If the figures are correct, we'll finish the project two weeks early. That's great news, but we still need to be careful. (20) Sam spotted the error in last month's report. If he hadn't, we would have lost the client. (21) The new software has helped us a lot. If we didn't have it, we would still be entering data by hand. (22) Are you all free on Monday afternoon? If you aren't, let me know today. (23) If you aren't sure about something, ask Mia before you send it to the client.
Thanks, everyone!
-
(19)-ийг "Assuming"-ээр эхэлж дахин бичнэ үү.
-
(20)-ыг "otherwise"-ийг хэрэглэж нэг өгүүлбэр болгоно уу.
-
(21)-ийг "Without"-аар эхэлж дахин бичнэ үү.
-
(22)-ыг "If not"-ыг хэрэглэж дахин бичнэ үү.
-
(23)-ыг "If in doubt"-аар эхэлж дахин бичнэ үү.
E. Таны ээлж
Англиар бичээрэй.
-
Зөвлөгч эсвэл хамт ажиллагчдаа талархсан 2–3 өгүүлбэр бичнэ үү. Without… болон өөр нэг нуугдмал нөхцөл (with, given эсвэл otherwise) хэрэглээрэй.
-
Хүргэлтийн огнооны тухай үйлчлүүлэгчид богино имэйл (2–3 өгүүлбэр) бичнэ үү. Assuming…, If so эсвэл If not, мөн if you would-тай эелдэг хүсэлт хэрэглээрэй.
-
Нэг хүн "Working from home makes people lazy." гэж хэлжээ. If anything болон тэмдэг нэр, if not + илүү хүчтэй тэмдэг нэр-ийг хэрэглэж хоёр өгүүлбэрээр хариулна уу.
F. Холимог давталт
Өмнөх хичээлүүдээ давтаарай.
-
C1-03 Formal Conditionals: Should You Need, Were I To, Had I Known, But For – if-гүй албан нөхцөлт өгүүлбэр "Had it not been for"-оор эхэлж дахин бичнэ үү: If it hadn't been for the rain, we would have won.
-
C1-03 Formal Conditionals: Should You Need, Were I To, Had I Known, But For – if-гүй албан нөхцөлт өгүүлбэр "Should"-ээр эхэлж дахин бичнэ үү: If you have any questions, please contact me.
-
B2-03 Unless, as long as, in case, even if, otherwise: if-ээс цааших нөхцлийн холбоос үгс монголоор Аль өгүүлбэр шүхрийг урьдчилан сэргийлж авна гэсэн утгатай вэ?in case = урьдчилан сэргийлж; if = зөвхөн бороо орвол
Хариулт
A. Бүтэц
- Without the volunteers' help, the festival would have been cancelled. / Without the volunteers, the festival would have been cancelled.
- Given another week, we could have tested the app properly.
- With a bigger budget, the team could hire two more designers.
- In your position, I would ask for a written contract.
- I was working that weekend; otherwise I would have come to the wedding. / I was working that weekend. Otherwise, I would have come to the wedding.
- Have you already paid the deposit? If so, please send us the receipt.
- The budget was approved on the assumption that sales would grow by 5%.
- If you would sign the form at the bottom, we can process your application today.
B. Утга
- It isn't quicker. If anything, it's slower than the old one.
- Without your help, I would have failed the exam.
- Given the weather, we decided to stay at home.
- If you'll take a seat, Ms Novak will be with you shortly.
- Is the venue free on 3 June? If so, please send us a quote.
C. Алдааг олоорой
- If you need any help with the installation, just call our technical team on the number below. / Should you need any help with the installation, just call our technical team on the number below.
- My laptop crashed last night; otherwise I would have finished the report well before the deadline.
- Given a little more experience, she could have become an excellent manager in that company. / Given a little more experience, she might have become an excellent manager in that company.
- Finish your breakfast quickly, otherwise you'll miss the bus and arrive late for school again.
- ✓ If anything, the second edition of the dictionary is harder to use than the first one was.
D. Нөхцөл байдалд
- Assuming the figures are correct, we'll finish the project two weeks early. / Assuming that the figures are correct, we'll finish the project two weeks early.
- Sam spotted the error in last month's report; otherwise we would have lost the client.
- Without the new software, we would still be entering data by hand.
- Are you all free on Monday afternoon? If not, let me know today.
- If in doubt, ask Mia before you send anything to the client. / If in doubt, ask Mia before you send it to the client.
E. Таны ээлж
- Without your advice in my first year, I would probably have left the company. Given the chance, I'd like to do the same for our new trainees.
- Assuming the samples arrive on Thursday, we will deliver the final design on 2 June. If not, we will contact you at once, and I would be grateful if you would confirm the new date by Friday.
- If anything, people who work from home tend to work longer hours. For many of them, switching off at the end of the day is difficult, if not impossible.
F. Холимог давталт
- Had it not been for the rain, we would have won.
- Should you have any questions, please contact me.
- Take an umbrella in case it rains later.
