SlowingoGramatyka
B1 2 / 39

For, since, how long: present perfect simple czy continuous?

For, Since, How Long — Simple or Continuous?

Na tej stronie
  1. Cel lekcji
  2. Główna idea
  3. Polski a angielski
  4. Budowa
  5. Użycie
  6. Częste błędy
  7. Pułapki dla Polaków
  8. Nie myl
  9. Pisownia i wymowa
  10. Złota zasada
  11. Ćwiczenia

Cel lekcji

Po tej lekcji powiesz, jak długo trwa jakaś sytuacja — za pomocą for, since i How long…? — i wybierzesz między present perfect simple (I've read) a present perfect continuous (I've been reading).

Główna idea

Wiesz już, że sytuacja, która zaczęła się w przeszłości i wciąż jest aktualna, wymaga czasu perfect, z for (długość) albo since (punkt początkowy) A2-18: I've lived here for five years, a nie I live here for five years. Teraz dochodzi drugi wybór: forma prosta czy ciągła?

Wyobraź sobie dwa zdjęcia malarki. Na pierwszym ściana jest skończona i lśni: I've painted the wall. To forma prosta — pokazuje wynik: coś gotowego albo sumę, którą da się policzyć. Na drugim malarka trzyma mokry pędzel, a na ubraniu ma farbę: I've been painting the wall. To forma ciągła — pokazuje czynność i to, jak długo trwa. Może jest skończona, może nie — nie o to chodzi.

Niektóre czasowniki (know, have w znaczeniu „mieć, posiadać”, be, like, believe) opisują stany, a nie czynności. Nie mają „zdjęcia z mokrym pędzlem”, więc zostają w formie prostej.

Polski a angielski

Po polsku o czasie trwania do teraz mówimy czasem teraźniejszym z od: „Mieszkam tu od 2020 roku”, „Znam ją od lat”, „Od jak dawna jesteście małżeństwem?”. Po angielsku zawsze potrzebny jest present perfect — prosty albo ciągły. Polskie „od” ma dwa odpowiedniki: for (okres: od trzech lat → for three years) i since (punkt w czasie: od poniedziałku → since Monday). W przeczeniach polski używa czasu przeszłego („Nie widziałam go od roku”), a angielski — znowu present perfect. I uwaga na „przez”: „mieszkałam tam przez pięć lat” to for five years, a nie during.

PolskiAngielskiCo warto zauważyć
Mam ten telefon od dwóch lat.I've had this phone for two years.„od” + okres → for; have = stan → simple
Jest na zebraniu od dziewiątej.He's been in a meeting since nine o'clock.„od” + punkt w czasie → since
Od jak dawna się znacie?How long have you known each other?nie How long do you know…?
Od jak dawna czekasz?How long have you been waiting?czynność → continuous
Nie widziałam Paola od dwóch lat.I haven't seen Paolo for two years.po polsku czas przeszły, po angielsku present perfect
Minęły wieki, odkąd byliśmy na wakacjach.It's been ages since we had a holiday.po since zwykle past simple
Przeczytałam w tym miesiącu cztery książki.I've read four books this month.liczba → simple
Czytam tę książkę od tygodni.I've been reading this book for weeks.czynność i jej długość → continuous
Mieszkałam tam przez pięć lat.I lived there for five years.„przez” + okres → for, nie during

Budowa

For i since (powtórka z A2-18)

Co stoi po nimPrzykłady
forokres (długość)for two hours, for a week, for ages, for a long time
sincepunkt w czasie (początek)since nine o'clock, since Monday, since 2015, since last summer
sincezdanie, zwykle w past simplesince I was a child, since we moved here

How long…?

CzasPytanie
Present perfect simpleHow long have you known Ana?
Present perfect continuousHow long have you been waiting?
Z beHow long has she been a teacher?

Simple czy continuous?

Present perfect simple (have + past participle)Present perfect continuous (have been + -ing)
wynik: I've painted the room. (gotowe)czynność: I've been painting the room. (może nieskończone)
ile / ile razy: She's written three chapters.jak długo: She's been writing all morning.
stany: I've known him for years.— (nie z czasownikami stanu)
brzmi trwale: He's lived here all his life.brzmi tymczasowo: He's been living with his parents for a few months.

It's (been) … since …

SchematPrzykład
It's been + okres + since + past simpleIt's been three years since I last saw her.
It's + okres + since + past simpleIt's three years since I last saw her.

Krótszy schemat It's three years since… jest szczególnie częsty w brytyjskim angielskim.

Użycie

1For, since i How long — szybka powtórka

For podaje długość; since podaje punkt początkowy (dzień, datę, godzinę albo wydarzenie). O długość pytasz How long + present perfect — to polskie „Od jak dawna…?” albo „Jak długo już…?”.

I've had this phone for two years.
Mam ten telefon od dwóch lat.
po polsku czas teraźniejszy, po angielsku present perfect
He's been in a meeting since nine o'clock.
Jest na zebraniu od dziewiątej.
She's been much happier since she changed jobs.
Odkąd zmieniła pracę, jest dużo szczęśliwsza.
since + zdanie w past simple
"How long have you been learning English?" "For about three years."
„Od jak dawna uczysz się angielskiego?” „Od jakichś trzech lat.”
"How long have you known each other?" "Since university."
„Od jak dawna się znacie?” „Od studiów.”

2Simple: wyniki i liczby

Formy prostej używasz, gdy czynność jest zakończona albo gdy coś liczysz: ile, ile razy. Polski aspekt dokonany często tu pasuje („przeczytałam”, „wypiła”).

I've read four books this month.
W tym miesiącu przeczytałam cztery książki.
liczba
She's drunk three coffees since lunch.
Od obiadu wypiła trzy kawy.
We've walked twelve kilometres today.
Przeszliśmy dziś dwanaście kilometrów.
I've painted the kitchen. Do you like the colour?
Pomalowałem kuchnię. Podoba ci się kolor?
gotowy wynik

3Simple z czasownikami stanu

Czasowniki opisujące stany — know, have (mieć), be, like, love, believe, understand, own — zwykle zostają w formie prostej, nawet gdy mówisz, jak długo coś trwa.

We've known each other for ages.
Znamy się od wieków.
know: tylko simple
He's had that car since he was twenty.
Ma ten samochód, odkąd skończył dwadzieścia lat.
have = mieć
I've always liked spicy food.
Zawsze lubiłam ostre jedzenie.
She's been a nurse for ten years.
Od dziesięciu lat jest pielęgniarką.
be = stan

4Continuous: czynność i jej długość

Formy ciągłej używasz, gdy w centrum uwagi jest czynność, to, jak długo trwa, albo ślady, które zostawiła. Czynność może być skończona albo nie.

I've been reading this book for weeks. It's so long!
Czytam tę książkę od tygodni. Jest strasznie długa!
She's been driving since six this morning, so she needs a break.
Jedzie od szóstej rano, więc potrzebuje przerwy.
They've been arguing about money for months.
Od miesięcy kłócą się o pieniądze.
I've been painting the kitchen. That's why I'm covered in paint.
Malowałem kuchnię. Dlatego jestem cały w farbie.
czynność

5Live, work, study, teach — obie formy są możliwe

Przy czasownikach opisujących dłuższą sytuację obie formy są poprawne z for i since, często prawie bez różnicy. Forma ciągła może sprawić, że sytuacja brzmi bardziej tymczasowo.

I've lived in Madrid since 2020.
Mieszkam w Madrycie od 2020 roku.
I've been living in Madrid since 2020.
Mieszkam w Madrycie od 2020 roku.
tu to samo znaczenie
He's taught at this school for twenty years.
Uczy w tej szkole od dwudziestu lat.
brzmi trwale
He's been teaching here for a few weeks, while the usual teacher is away.
Od kilku tygodni uczy tutaj na zastępstwie, bo stała nauczycielka jest nieobecna.
brzmi tymczasowo

6It's (been) + czas + since…

Tym schematem mówisz, ile czasu minęło od jakiegoś wydarzenia w przeszłości — jak polskie „Minęło…, odkąd…”. Zdanie po since stoi zwykle w past simple. Może stać w present perfect, gdy ta sytuacja też trwa do teraz; w schemacie It's been… since past simple jest bezpiecznym wyborem.

It's been ages since we had a holiday.
Wieki nie byliśmy na wakacjach.
holiday (UK), vacation (US)
It's two months since I last went to the gym.
Minęły dwa miesiące, odkąd ostatni raz byłam na siłowni.
How long has it been since you saw a doctor?
Ile czasu minęło, odkąd byłeś u lekarza?
I haven't seen Paolo for two years.
Nie widziałam Paola od dwóch lat.
po polsku czas przeszły, po angielsku present perfect; to samo co: It's been two years since I saw Paolo.
I've been happy since I've known you.
Jestem szczęśliwy, odkąd cię znam.
obie sytuacje trwają do teraz

Częste błędy

❌I live here since 2020.
✅I've lived here since 2020. lub I've been living here since 2020.
Sytuacja trwająca do teraz wymaga present perfect.
❌I've worked here since three years.
✅I've worked here for three years.
Okres → for; punkt początkowy → since.
❌We've been friends for 2015.
✅We've been friends since 2015.
Rok to punkt początkowy → since.
❌I've been knowing her since school.
✅I've known her since school.
know to czasownik stanu → tylko simple.
⚠️I've been drinking four coffees today.
✅I've drunk four coffees today.
Liczba zakończonych rzeczy → simple. Forma ciągła jest możliwa tylko wtedy, gdy mówisz o czynności (jak spędzasz dzień), a nie o sumie.
❌How long are you married?
✅How long have you been married?
How long + present perfect, gdy chodzi o czas do teraz.
❌How long do you know him?
✅How long have you known him?
How long + present perfect, gdy chodzi o czas do teraz.
❌It's been a year since I see him.
✅It's been a year since I saw him.
Zdanie po since stoi zwykle w past simple.
❌I've lived here during five years.
✅I've lived here for five years.
during odpowiada na pytanie „kiedy?”, a nie „jak długo?” — zob. A2-02.

Pułapki dla Polaków

1. „Od” + czas teraźniejszy. „Moi dziadkowie są małżeństwem od 1975 roku” — po polsku czas teraźniejszy jest naturalny. Po angielsku sytuacja trwająca do teraz wymaga present perfect, także przy czasownikach stanu.

❌My grandparents are married since 1975.
✅My grandparents have been married since 1975.

2. „Od jak dawna…?” → How long do you…? / How long are you…? Polskie pytanie stoi w czasie teraźniejszym, więc kusi, żeby tak samo zbudować angielskie. Ale How long + czas teraźniejszy pyta o coś innego (na przykład o długość zaplanowanego pobytu). O czas do teraz pytasz w present perfect.

❌How long do you work as a nurse?
✅How long have you worked as a nurse?
albo: How long have you been working as a nurse?
⚠️How long is your sister in Canada?
✅How long has your sister been in Canada?
Zdanie gramatyczne, ale pyta, na jak długo siostra tam jedzie, a nie od jak dawna tam jest.

3. „Od trzech lat” → since three years. Jedno polskie „od”, dwa angielskie słowa. Okres → for, punkt w czasie → since.

❌I haven't eaten meat since five years.
✅I haven't eaten meat for five years.

4. „Nie widziałam go od…” → past simple. W przeczeniach polski używa czasu przeszłego („Nie byłam u fryzjera od marca”). Po angielsku, gdy okres trwa do teraz, potrzebny jest present perfect.

❌I didn't see Marta since her wedding.
✅I haven't seen Marta since her wedding.
⚠️We didn't go to the cinema for months.
✅We haven't been to the cinema for months.
Zdanie gramatyczne, ale mówi o zamkniętym okresie w przeszłości; jeśli ten okres trwa do teraz — present perfect.

5. „Przez dwa lata” → during two years. Polskie „przez” + okres to po angielsku for. During łączy się z rzeczownikiem nazywającym wydarzenie albo okres (during the film, during the summer) i odpowiada na pytanie „kiedy?”.

❌I've been learning Spanish during two years.
✅I've been learning Spanish for two years.

Nie myl

for, since i ago — for = długość; since = punkt początkowy; ago = jak dawno temu było zakończone wydarzenie, z past simple A2-19. Po polsku: „od sześciu miesięcy”, „od stycznia”, „sześć miesięcy temu”.

I've worked here for six months.
Pracuję tu od sześciu miesięcy.
I've worked here since January.
Pracuję tu od stycznia.
I started this job six months ago.
Zaczęłam tę pracę sześć miesięcy temu.
temu = ago, past simple

How long have you…? i How long did you…? — Present perfect pyta o coś, co wciąż jest aktualne; past simple — o zamknięty okres.

How long have you lived in Rome?
Od jak dawna mieszkasz w Rzymie?
nadal tam mieszkasz
How long did you live in Rome?
Jak długo mieszkałeś w Rzymie?
już tam nie mieszkasz

I've been here for a week i I'm here for a week — Pierwsze zdanie mierzy czas do teraz; drugie podaje całkowitą długość obecnego albo przyszłego pobytu. Po polsku: „od tygodnia” i „na tydzień”.

I've been in London for a week.
Jestem w Londynie od tygodnia.
przyjechałam siedem dni temu
I'm in London for a week.
Jestem w Londynie na tydzień.
cały pobyt trwa tydzień

I've read your book i I've been reading your book — Simple: skończyłam. Continuous: jestem w trakcie albo poświęciłam na to sporo czasu.

I've read your book. It's brilliant!
Przeczytałam twoją książkę. Jest genialna!
skończona
I've been reading your book. I'm on chapter five.
Czytam twoją książkę. Jestem na piątym rozdziale.
nieskończona

Pisownia i wymowa

  • for w mowie jest zwykle słabe: /fə/ (UK), /fɚ/ (US) — krótka, niewyraźna samogłoska. Polski nie redukuje samogłosek, więc nie mów pełnego „for” w for two years.
  • since zachowuje pełną samogłoskę: /sɪns/ — krótkie, luźne /ɪ/, bliżej polskiego „y” niż „i”.
  • How long have you…? zlewa się w jedną grupę: /haʊ ˈlɒŋ əv jə/ (UK), /haʊ ˈlɔːŋ əv jə/ (US). Na końcu long jest /ŋ/ — tył języka przy podniebieniu — bez dodanego „g” czy „k”.
  • It's been często brzmi jak jedna całość: /ɪts bɪn/ — It's been ages!
  • she's known = she has known; she's been może znaczyć she has been (nigdy she is been). W known /nəʊn/ k jest nieme.

Złota zasada

Wciąż aktualne? Użyj present perfect z for (długość) albo since (początek). Wynik, liczba albo czasownik stanu → simple. Czynność i to, jak długo trwa → continuous (przy live, work, study często oba są dobre). Polskie „od” + czas teraźniejszy i „nie… od” + czas przeszły to po angielsku zawsze present perfect.

Ćwiczenia

A. Forma

Wstaw for albo since, a w zadaniach 4–6 wykonaj polecenia.

  1. I've had this bike 2021.
  2. She's been sleeping ten hours.
  3. We've been friends we were five.
  4. Wstaw czasownik w past simple: It's been two years since I (see) my cousins.
  5. Przekształć zdanie, używając formy ciągłej i for: I started learning the piano three years ago.
  6. Napisz pytanie do odpowiedzi „For five years.” (you, have, your car)

B. Znaczenie

Wybierz odpowiedź, która pasuje do zdania.

  1. Wybierz poprawną odpowiedź: I … Tom for years.
  2. Wybierz poprawną odpowiedź: I … four cups of coffee today.
  3. Wybierz poprawną odpowiedź: Sorry about my hands. I … the car.
  4. Które zdanie mówi, że książka jest przeczytana do końca?
  5. Które zdanie brzmi bardziej tymczasowo?

C. Znajdź błąd

Popraw błąd. Jeśli zdanie jest poprawne, napisz correct.

  1. I live in this town since 2019.
  2. How long are you waiting?
  3. He's worked here since six months.
  4. We've been travelling for three weeks, and we've visited five countries.

D. W kontekście

Wstaw czasowniki z nawiasów w odpowiedniej formie albo for / since.

An email from Lisbon
Hi Sam! I 16 (live) in Lisbon 17 March, and I love it. I 18 (learn) Portuguese for three months, but it's hard! So far I 19 (make) a few friends at my language school. It 20 (be) ages since we last spoke — how are you?

E. Twoja kolej

Napisz po angielsku zdania o sobie.

  1. Napisz dwa zdania: od jak dawna znasz kogoś bliskiego i od jak dawna masz jakąś swoją rzecz.
  2. Napisz jedno zdanie o czynności, którą wykonujesz w ostatnim czasie, i jedno o jej wyniku.

F. Powtórka mieszana

Powtórz materiał z poprzednich lekcji.

  1. B1-01 Present perfect continuous: „czekam od godziny” po angielsku
    Your eyes are red. you (cry)?
  2. A2-19 Present perfect czy past simple? Różnica wyjaśniona prosto
    I (move) to London two years ago.
  3. A2-17 Present perfect z just, already i yet: właśnie, już, jeszcze nie
    Have you finished your homework ?
Odpowiedzi

A. Forma

  1. since
  2. for
  3. since
  4. saw / last saw
  5. I have been learning the piano for three years. / I've been learning the piano for three years.
  6. How long have you had your car?

B. Znaczenie

  1. have known
  2. have drunk
  3. have been repairing
  4. I've read your book.
  5. He's been living with friends since the fire.

C. Znajdź błąd

  1. I have lived in this town since 2019. / I've lived in this town since 2019. / I have been living in this town since 2019. / I've been living in this town since 2019.
  2. How long have you been waiting?
  3. He's worked here for six months. / He's been working here for six months.
  4. ✓ We've been travelling for three weeks, and we've visited five countries.

D. W kontekście

  1. have lived / have been living
  2. since
  3. have been learning
  4. have made
  5. has been / is

E. Twoja kolej

  1. I've known my best friend since primary school. I've had this watch for ten years.
  2. I've been running every morning this month. I've lost three kilos.

F. Powtórka mieszana

  1. Have … been crying
  2. moved
  3. yet / already
Aplikacja AndroidUcz się w drodze Google Play