SlowingoДүрэм
B1 2 / 39

For, since, How long: Present Perfect Simple эсвэл Continuous? Монголоор тайлбарлав

For, Since, How Long — Simple or Continuous?

Энэ хуудсанд
  1. Зорилго
  2. Гол санаа
  3. Монгол хэл ба англи хэл
  4. Бүтэц
  5. Хэрэглээ
  6. Түгээмэл алдаа
  7. Монголчуудад тохиолддог урхи
  8. Бүү андуураарай
  9. Зөв бичих ба дуудлага
  10. Алтан дүрэм
  11. Дасгал

Зорилго

Энэ хичээлийн дараа та for, since, How long…?-оор нөхцөл байдал хэр удаан үргэлжилснийг хэлж, Present Perfect Simple (I've read), Continuous (I've been reading) хоёроос зөвийг нь сонгож чадна.

Гол санаа

Өнгөрсөнд эхэлж одоо ч үнэн байгаа нөхцөл байдалд for (урт) эсвэл since (эхлэх цэг)-тэй Present Perfect (одоо төгссөн цаг) хэрэгтэй гэдгийг та мэднэ A2-18: I've lived here for five years, I live here for five years биш. Одоо хоёр дахь сонголт гарч ирнэ: simple уу, continuous уу?

Будагчны хоёр зураг төсөөлөөрэй. Эхнийх дээр хана будагдаж дуусаад гялалзаж байна: I've painted the wall. Энэ бол simple – үр дүн, дууссан зүйл, эсвэл тоолж болох нийлбэрийг харуулна. Хоёр дахь дээр будагч нойтон бийр барьчихсан, хувцас нь будагтай: I've been painting the wall. Энэ бол continuous – үргэлжилж буй үйл ажиллагаа, түүний хэр удаан үргэлжилснийг харуулна. Дууссан ч байж магадгүй, дуусаагүй ч байж магадгүй – гол нь тэр биш.

Зарим үйл үг (know, эзэмших утгатай have, be, like, believe) үйл ажиллагаа биш, байдлыг хэлдэг. Тэдэнд «нойтон бийр»-ийн зураг байхгүй тул simple хэвээр үлдэнэ.

Монгол хэл ба англи хэл

Монголоор өнөөг хүртэлх хугацааг ихэвчлэн одоо цагаар хэлдэг: «Бид бие биенээ олон жил мэднэ», «Тэр нэгдүгээр сараас хойш сурч байна». Англиар хугацааны үгтэй бол Present Perfect заавал. Урт, эхлэх цэгийг монголоор «-ийн турш», «-аас хойш» гэдэг: «гурван жилийн турш» = for, «2020 оноос хойш» = since. «Турш»-ийг during гэж бүү орчуулаарай. Монголоор байдлыг ч «байгаа», «-ж байна»-аар хэлдэг («Надад энэ машин байгаа», «Надад таалагдаж байна»), харин англиар төлөв байдлын үйл үг continuous авдаггүй. Бас «Уулзаагүй хоёр жил болж байна» гэдэгт үгүйсгэл бий, англиар It's been two years since I saw him – since-ийн дараа батлах хэлбэр.

МонголоорАнглиарЮу өөр вэ
Энэ утас надад хоёр жил байгаа.I've had this phone for two years.эзэмших have = байдал → Simple
Бид бие биенээ олон жил мэднэ.We've known each other for ages.know → Simple, been knowing биш
Би энэ номыг хэдэн долоо хоног уншиж байна.I've been reading this book for weeks.үйл ажиллагаа + хугацаа → Continuous
Би энэ сард дөрвөн ном уншсан.I've read four books this month.тоо → Simple
Таван жилийн туршfor five years«турш» → for, during биш
Есөн цагаас хойшsince nine o'clock«-аас хойш» → since
Түүнийг хараагүй нэг жил болж байна.It's been a year since I saw him.монголоор үгүйсгэл; англиар since + батлах Past Simple
Та хэр удаан хүлээж байна вэ?How long have you been waiting?энд адилхан: хэр удаан гэдгийг асууна; англиар Present Perfect

Товчхондоо: «-ийн турш» = for, «-аас хойш» = since; үр дүн, тоо, байдал → Simple; үйл ажиллагаа, хугацаа → Continuous.

Бүтэц

For ба since (A2-18-ын давталт)

ҮгАраас ньЖишээ
forхугацааны уртfor two hours, for a week, for ages, for a long time
sinceэхлэх цэгsince nine o'clock, since Monday, since 2015, since last summer
sinceөгүүлбэр, ихэвчлэн Past Simplesince I was a child, since we moved here

How long…?

ЦагАсуулт
Present Perfect SimpleHow long have you known Ana?
Present Perfect ContinuousHow long have you been waiting?
be-тэйHow long has she been a teacher?

Simple уу, Continuous уу?

Present Perfect Simple (have + V3)Present Perfect Continuous (have been + -ing)
үр дүн: I've painted the room. (дууссан)үйл ажиллагаа: I've been painting the room. (дуусаагүй ч байж магадгүй)
хэр их / хэд: She's written three chapters.хэр удаан: She's been writing all morning.
байдал: I've known him for years.– (төлөв байдлын үйл үгтэй хэрэглэдэггүй)
байнгын мэт: He's lived here all his life.түр зуурын мэт: He's been living with his parents for a few months.

It's (been) … since …

ЗагварЖишээ
It's been + хугацаа + since + Past SimpleIt's been three years since I last saw her.
It's + хугацаа + since + Past SimpleIt's three years since I last saw her.

Богино It's three years since… загвар британи англиар ялангуяа түгээмэл.

Хэрэглээ

1For, since, How long – товч давталт

For уртыг, since эхлэх цэгийг (өдөр, огноо, цаг, үйл явдал) хэлнэ. Уртыг How long + Present Perfect-ээр асууна.

I've had this phone for two years.
Энэ утас надад хоёр жил болж байна.
«хоёр жил» = урт → for
He's been in a meeting since nine o'clock.
Тэр есөн цагаас хойш хуралтай байна.
«-аас хойш» → since
She's been much happier since she changed jobs.
Ажлаа сольсноос хойш тэр хамаагүй аз жаргалтай болсон.
since + өгүүлбэр (Past Simple)
"How long have you been learning English?" "For about three years."
«Та англи хэл хэр удаан сурч байна?» «Гурван жил орчим.»
How long + Present Perfect
"How long have you known each other?" "Since university."
«Та хоёр бие биенээ хэр удаан мэдэх вэ?» «Их сургуулиас хойш.»
монголоор одоо цаг, англиар have known

2Үр дүн, нийлбэрт Simple

Үйлдэл дууссан эсвэл ямар нэг юм тоолж байгаа бол (хэр их, хэд, хэдэн удаа) simple хэрэглэнэ.

I've read four books this month.
Би энэ сард дөрвөн ном уншлаа.
тоо → Simple
She's drunk three coffees since lunch.
Тэр үдийн хоолноос хойш гурван кофе уучихлаа.
тоо → Simple
We've walked twelve kilometres today.
Бид өнөөдөр арван хоёр километр алхлаа.
нийлбэр
I've painted the kitchen. Do you like the colour?
Би гал тогоог будчихлаа. Өнгө нь таалагдаж байна уу?
дууссан үр дүн

3Байдлын үйл үгэнд Simple

Байдлыг илэрхийлдэг үйл үг – know, have (эзэмших), be, like, love, believe, understand, own – хугацааг хэлж байсан ч ихэвчлэн simple хэвээр.

We've known each other for ages.
Бид бие биенээ олон жил мэднэ.
know → Simple
He's had that car since he was twenty.
Тэр машин түүнд хорин наснаас нь хойш бий.
have = эзэмших → Simple
I've always liked spicy food.
Би халуун ногоотой хоолонд үргэлж дуртай байсан.
like → Simple
She's been a nurse for ten years.
Тэр арван жил сувилагч хийж байна.
be = байдал; монголоор «хийж байна», англиар has been

4Үйл ажиллагаа, түүний уртад Continuous

Гол нь үйл ажиллагаа, түүний хэр удаан үргэлжилж байгаа, эсвэл үлдээсэн ул мөр бол continuous хэрэглэнэ. Үйл ажиллагаа дууссан ч, дуусаагүй ч байж болно.

I've been reading this book for weeks. It's so long!
Би энэ номыг хэдэн долоо хоног уншиж байна. Их урт юм!
үйл ажиллагаа + хугацаа
She's been driving since six this morning, so she needs a break.
Тэр өглөө зургаан цагаас хойш машин барьж байгаа тул амрах хэрэгтэй.
since + Continuous
They've been arguing about money for months.
Тэд мөнгөний асуудлаар хэдэн сар маргалдаж байна.
бухимдал, үргэлжлэл
I've been painting the kitchen. That's why I'm covered in paint.
Би гал тогоо будаж байсан юм. Тийм болохоор бүтэн будаг болсон.
үйл ажиллагаа, ул мөр

5Live, work, study, teach – хоёулаа болно

Удаан үргэлжилдэг нөхцөл байдлыг хэлдэг үйл үгтэй for, since-тэй хоёр хэлбэр хоёулаа зөв, ихэвчлэн бараг ялгаагүй. Continuous нь нөхцөл байдлыг түр зуурын мэт сонсогдуулж болно.

I've lived in Madrid since 2020.
Би 2020 оноос хойш Мадридад амьдарч байна.
Simple
I've been living in Madrid since 2020.
Би 2020 оноос хойш Мадридад амьдарч байна.
энд утга нь ижил
He's taught at this school for twenty years.
Тэр энэ сургуульд хорин жил багшилж байна.
байнгын мэт
He's been teaching here for a few weeks, while the usual teacher is away.
Үндсэн багш нь байхгүй байгаа тул тэр энд хэдэн долоо хоног багшилж байна.
түр зуурын мэт

6It's (been) + хугацаа + since…

Өнгөрсний үйл явдлаас хойш хэр их хугацаа өнгөрснийг энэ загвараар хэлнэ. Since-тэй хэсэг ихэвчлэн Past Simple. Тэр нөхцөл байдал ч одоо хүртэл үргэлжилж байвал since-тэй хэсэгт Present Perfect байж болно; It's been… since загварт Past Simple бол найдвартай сонголт.

It's been ages since we had a holiday.
Бид амралтаа аваагүй удаж байна.
монголоор үгүйсгэл, англиар since we had; holiday (UK), vacation (US)
It's two months since I last went to the gym.
Би фитнест хамгийн сүүлд очоод хоёр сар болж байна.
since + Past Simple
How long has it been since you saw a doctor?
Эмчид үзүүлээд хэр удаж байна?
How long has it been since…?
I haven't seen Paolo for two years.
Би Паолотой хоёр жил уулзаагүй.
ижил санаа: It's been two years since I saw Paolo.
I've been happy since I've known you.
Чамайг таньснаас хойш би аз жаргалтай байна.
хоёр нөхцөл байдал хоёулаа өнөөг хүртэл үргэлжилж байна

Түгээмэл алдаа

❌I live here since 2020.
✅I've lived here since 2020. эсвэл I've been living here since 2020.
Өнөөг хүртэлх нөхцөл байдалд Present Perfect хэрэгтэй.
❌I've worked here since three years.
✅I've worked here for three years.
Урт → for; эхлэх цэг → since.
❌We've been friends for 2015.
✅We've been friends since 2015.
Он бол эхлэх цэг → since.
❌I've been knowing her since school.
✅I've known her since school.
know бол төлөв байдлын үйл үг → зөвхөн Simple.
⚠️I've been drinking four coffees today.
✅I've drunk four coffees today.
Дууссан зүйлсийн тоо → Simple. Нийлбэрийг биш, өдрөө юунд зарцуулсныг (үйл ажиллагааг) хэлж байгаа бол л Continuous болно.
❌How long are you married?
✅How long have you been married?
Өнөөг хүртэлх хугацаанд How long + Present Perfect.
❌How long do you know him?
✅How long have you known him?
Өнөөг хүртэлх хугацаанд How long + Present Perfect.
❌It's been a year since I see him.
✅It's been a year since I saw him.
since-тэй хэсэг ихэвчлэн Past Simple.
❌I've lived here during five years.
✅I've lived here for five years.
during нь «хэзээ?» гэсэн асуултад хариулна, «хэр удаан?»-д биш – A2-02-ыг үзнэ үү.

Монголчуудад тохиолддог урхи

1. «Зургаан жилийн турш» → during. Монгол «-ийн турш» нь толь бичигт during гэж ихэвчлэн орчуулагддаг тул «Энэ кафе гурван жилийн турш ажиллаж байгаа, үргэлж хүнтэй» гэдгийг during-ээр хэлэх нь элбэг. Хэр удааныг хэлэхэд англиар for.

❌This café has been open during three years, and it's always full.
✅This café has been open for three years, and it's always full.
урт → for

2. «Байгаа» → has been having. Монголоор эзэмшлийг «байна / байгаа»-аар хэлдэг: «Энэ гэр манай гэр бүлд 2010 оноос хойш байгаа». «-ж байгаа» мэт сонсогдох тул continuous хэлбэр сонгох нь бий. Эзэмших have бол төлөв байдлын үйл үг → Simple.

❌Our family has been having this ger in the countryside since 2010.
✅Our family has had this ger in the countryside since 2010.
эзэмших have → has had

3. «Даваагаас хойш … орчуулж байна» → тоотой Continuous. Монголоор «Болормаа даваа гарагаас хойш таван гэрээ орчуулсан» гэж «-сан»-аар ч, «орчуулж байна» гэж ч хэлж болно. Англиар дууссан зүйлсийн тоог хэлж байгаа бол Simple.

⚠️Bolormaa has been translating five contracts since Monday, and now she's sending them to the client.
✅Bolormaa has translated five contracts since Monday, and now she's sending them to the client.
Дүрмийн хувьд зөв, гэхдээ дууссан таван гэрээний тоо → has translated

4. «… -аагүй удаж байна» → since + үгүйсгэл. Монголоор «Өвөө морь унаагүй удаж байна» гэж үгүйсгэлээр хэлдэг. Англи It's been … since-ийн дараа сүүлд болсон үйл явдлыг батлах хэлбэрээр хэлнэ.

⚠️It's ages since Grandpa didn't ride a horse.
✅It's ages since Grandpa last rode a horse. эсвэл Grandpa hasn't ridden a horse for a long time.
Дүрмийн хувьд зөв, гэхдээ утга нь буруу («унаагүй үеэс хойш»); since + батлах Past Simple (last rode)

Бүү андуураарай

for, since ба ago – for = урт; since = эхлэх цэг; ago = дууссан үйл явдал хэр холын өмнө болсныг Past Simple-тэй хэлнэ A2-19. Монгол «-ын өмнө»-г before гэж бүү орчуулаарай.

I've worked here for six months.
Би энд зургаан сар ажиллаж байна.
урт → for
I've worked here since January.
Би энд нэгдүгээр сараас хойш ажиллаж байна.
эхлэх цэг → since
I started this job six months ago.
Би энэ ажлыг зургаан сарын өмнө эхэлсэн.
«-ын өмнө» → ago + Past Simple

How long have you…? ба How long did you…? – Present Perfect одоо ч үнэн зүйлийг, Past Simple дууссан хугацааг асууна.

How long have you lived in Rome?
Та Ромд хэр удаан амьдарч байна вэ?
одоо ч тэнд амьдардаг
How long did you live in Rome?
Та Ромд хэр удаан амьдарсан бэ?
одоо тэнд амьдардаггүй

I've been here for a week ба I'm here for a week – Эхнийх нь одоо хүртэлх хугацааг, хоёр дахь нь одоогийн эсвэл ирээдүйн аяллын нийт уртыг хэлнэ.

I've been in London for a week.
Би Лондонд ирээд долоо хоног болж байна.
долоон хоногийн өмнө ирсэн
I'm in London for a week.
Би Лондонд нэг долоо хоног байна.
аялал бүхэлдээ долоо хоног

I've read your book ба I've been reading your book – Simple: дуусгасан. Continuous: дундуур нь явж байна, эсвэл түүнд цаг зарцуулсан.

I've read your book. It's brilliant!
Би чиний номыг уншиж дуусгасан. Гайхалтай!
дууссан
I've been reading your book. I'm on chapter five.
Би чиний номыг уншиж байгаа. Тавдугаар бүлэг дээр явж байна.
дуусаагүй

Зөв бичих ба дуудлага

  • for ярианд ихэвчлэн сул: /fə/ (UK), /fɚ/ (US) – for two years. /f/: доод уруулаа дээд шүдэнд хүргээд үлээгээрэй, «п» болгохгүй.
  • since эгшгээ бүтэн хадгална: /sɪns/. Төгсгөлийн -nce нь /ns/, эгшиг нэмэхгүй.
  • How long have you…? нийлж дуудагдана: /haʊ ˈlɒŋ əv jə/ (UK), /haʊ ˈlɔːŋ əv jə/ (US). long-ийн төгсгөлийн /ŋ/ нь «сайн» гэдгийн төгсгөлийн «н»-тэй ойролцоо – /ɡ/ нэмэхгүй.
  • It's been ихэвчлэн нэг хэсэг болж дуудагдана: /ɪts bɪn/ – It's been ages!
  • she's known = she has known; she's been нь she has been (хэзээ ч she is been биш).

Алтан дүрэм

Одоо ч үнэн үү? Present Perfect-ийг for (урт) эсвэл since (эхлэл)-тэй хэрэглэ. Үр дүн, тоо, төлөв байдлын үйл үг → Simple. Үйл ажиллагаа, түүний хэр удаан үргэлжилж буй нь → Continuous (live, work, study-д ихэвчлэн хоёулаа болно). «-ийн турш» = for, during биш.

Дасгал

A. Бүтэц

Дутуу үгийг нөхөж, эсвэл зааврыг дагаарай.

  1. I've had this bike 2021.
  2. She's been sleeping ten hours.
  3. We've been friends we were five.
  4. Past Simple-ээр нөхөөрэй: It's been two years since I (see) my cousins.
  5. Continuous болон for-оор дахин бичнэ үү: I started learning the piano three years ago.
  6. "For five years." гэсэн хариултад асуулт бичнэ үү (you, have, your car).

B. Утга

Нөхцөл байдалд тохирох хувилбарыг сонгоно уу.

  1. Зөв хариултыг сонгоно уу: I … Tom for years.
  2. Зөв хариултыг сонгоно уу: I … four cups of coffee today.
  3. Зөв хариултыг сонгоно уу: Sorry about my hands. I … the car.
  4. Аль өгүүлбэр ном дууссан гэдгийг хэлж байна вэ?
  5. Аль өгүүлбэр илүү түр зуурын мэт сонсогдож байна вэ?

C. Алдааг олоорой

Өгүүлбэр бүр нэг алдаатай эсвэл зөв байна. Засварласан өгүүлбэрийг бичнэ үү, эсвэл correct гэж бичнэ үү.

  1. I live in this town since 2019.
  2. How long are you waiting?
  3. He's worked here since six months.
  4. We've been travelling for three weeks, and we've visited five countries.

D. Нөхцөл байдалд

Имэйлийг уншаад хаалтанд байгаа үйл үгийг зөв хэлбэрт оруулж, дутуу үгийг нөхөөрэй.

An email from Lisbon
Hi Sam! I 16 (live) in Lisbon 17 March, and I love it. I 18 (learn) Portuguese for three months, but it's hard! So far I 19 (make) a few friends at my language school. It 20 (be) ages since we last spoke — how are you?

E. Таны ээлж

Өөрийнхөө тухай англиар бичээрэй.

  1. Нэг найзаа хэр удаан мэдэх, өөрт байгаа нэг юмаа хэр удаан эзэмшиж байгаа тухай хоёр өгүүлбэр бичнэ үү.
  2. Сүүлийн үед хийж буй нэг үйл ажиллагаа, нэг үр дүнгийнхээ тухай нэг нэг өгүүлбэр бичнэ үү.

F. Холимог давталт

Өмнөх хичээлүүдээ давтаарай.

  1. B1-01 Present Perfect Continuous: «-сээр байна», «-ж байна»-г англиар хэрхэн хэлэх вэ
    Your eyes are red. you (cry)?
  2. A2-19 Present Perfect эсвэл Past Simple? Ялгааг монголоор тайлбарлав
    I (move) to London two years ago.
  3. A2-17 Present Perfect: just, already, yet – «дөнгөж сая», «аль хэдийн», «хараахан»
    Have you finished your homework ?
Хариулт

A. Бүтэц

  1. since
  2. for
  3. since
  4. saw / last saw
  5. I have been learning the piano for three years. / I've been learning the piano for three years.
  6. How long have you had your car?

B. Утга

  1. have known
  2. have drunk
  3. have been repairing
  4. I've read your book.
  5. He's been living with friends since the fire.

C. Алдааг олоорой

  1. I have lived in this town since 2019. / I've lived in this town since 2019. / I have been living in this town since 2019. / I've been living in this town since 2019.
  2. How long have you been waiting?
  3. He's worked here for six months. / He's been working here for six months.
  4. ✓ We've been travelling for three weeks, and we've visited five countries.

D. Нөхцөл байдалд

  1. have lived / have been living
  2. since
  3. have been learning
  4. have made
  5. has been / is

E. Таны ээлж

  1. I've known my best friend since primary school. I've had this watch for ten years.
  2. I've been running every morning this month. I've lost three kilos.

F. Холимог давталт

  1. Have … been crying
  2. moved
  3. yet / already
Android аппЯвж байхдаа суралц Google Play