Zero և First Conditional. «եթե»-ով նախադասություններ (0 և 1 տիպ) հայերենով
Zero and First Conditional
Այս էջում
Նպատակ
Այս դասից հետո կկարողանաք խոսել այն բաների մասին, որոնք միշտ տեղի են ունենում, երբ ինչ-որ այլ բան է պատահում, և ապագայի իրական հնարավորությունների մասին՝ օգտագործելով if, unless և ժամանակի բառեր՝ when, as soon as, before, after և until։
Հիմնական գաղափար
Պայմանական նախադասությունը (conditional) երկու մաս ունի՝ պայման (if-ով մասը) և արդյունք (գլխավոր նախադասությունը)։ Պատկերացրեք երկու դոմինո. երբ առաջինն ընկնում է, երկրորդն էլ է ընկնում։
Երբեմն սա տեղի է ունենում ամեն անգամ, ինչպես բնության օրենքը. If you heat ice, it melts. Սա zero conditional-ն է (0 տիպ), և երկու մասն էլ Present Simple-ում (պարզ ներկա) են, որովհետև միշտ ճիշտ է։
Երբեմն նայում ենք ապագայի մեկ իրական իրավիճակի. If it rains tomorrow, we'll stay at home. Սա first conditional-ն է (1 տիպ)։ Անձրևը հնարավոր է, և արդյունքը կախված է դրանից։
Ահա հիմնական տրամաբանությունը։ If-ով մասը առաջին դոմինոն է. պատկերացնում ենք, որ այն արդեն իրական է։ Ահա թե ինչու անգլերենը if-ից հետո օգտագործում է Present Simple, նույնիսկ ապագայի համար։ Ապագայի գաղափարը գնում է արդյունքի մեջ՝ will։ Նույն կանոնն աշխատում է when, as soon as, before, after և until բառերից հետո։
Հայերեն և անգլերեն
Գրական հայերենում «եթե»-ից և «երբ»-ից հետո ապագայի համար սովորաբար ըղձական ձև ենք դնում՝ «Եթե վաղը անձրև գա, տանը կմնանք», «Երբ տուն հասնեմ, կզանգեմ»։ Սա շատ մոտ է անգլերենին. պայմանի մեջ ապառնի չկա, ապառնին արդյունքի մեջ է։ Բայց խոսակցական հայերենում հաճախ ենք ասում նաև «Եթե վաղը անձրև կգա…», «Երբ կգաս, կխոսենք»՝ ապառնիով։ Այդ սովորությունը անգլերենում դառնում է if it will rain, when I will arrive ❌։
Երկրորդ տարբերությունը until-ն է։ Հայերենում «մինչև»-ից հետո հաճախ ժխտական բայ ենք դնում. «Սպասիր, մինչև չգամ», «Չեմ գնա, մինչև չավարտեմ»։ Անգլերենում until-ից հետո բայը հաստատական է. Wait until I come back. Նույնը unless-ի հետ. այն արդեն նշանակում է «եթե … չ», ուստի դրանից հետո don't չի դրվում։
| Հայերեն | Անգլերեն | Ինչն է տարբեր |
|---|---|---|
| Եթե ջուրը մինչև 100 աստիճան տաքացնես, եռում է։ | If you heat water to 100 degrees, it boils. | 0 տիպ. ներկա + ներկա (նույնն է) |
| Եթե վաղը անձրև գա, խնջույքը ներսում կանենք։ | If it rains tomorrow, we'll have the party inside. | եթե + ըղձական → if + Present Simple |
| Երբ տուն հասնեմ, նկարները կուղարկեմ։ | I'll send you the photos when I get home. | երբ + ներկա, ոչ թե will |
| Հենց խանութը բացվի, տոմսերը կգնեմ։ | As soon as the shop opens, I'll buy the tickets. | as soon as + Present Simple |
| Մի՛ բացիր ջեռոցը, մինչև տորթը պատրաստ չլինի։ | Don't open the oven until the cake is ready. | until + հաստատական |
| Եթե չշտապես, կուշանաս։ | Unless you hurry, you'll be late. | unless = եթե … չ |
| Երբ այս նամակը ավարտեմ, կզանգեմ։ | When I've finished this email, I'll call you. | ավարտված գործողություն → Present Perfect |
Կարճ ասած՝ «եթե / երբ / հենց որ / մինչև»-ից հետո անգլերենում ներկա է (կամ Present Perfect), ոչ թե will, իսկ until-ից և unless-ից հետո բայը հաստատական է։
Կառուցվածք
Zero conditional – ընդհանուր ճշմարտություններ և փաստեր
| If-ով մաս | Գլխավոր մաս |
|---|---|
| If + Present Simple, | Present Simple |
| If you mix red and blue, | you get purple. |
First conditional – ապագայի իրական հնարավորություն
| If-ով մաս | Գլխավոր մաս |
|---|---|
| If + Present Simple, | will / won't + բայի հիմնական ձև |
| If you study hard, | you'll pass. |
| If + Present Simple, | can / might / should + բայի հիմնական ձև |
| If it stops raining, | we can go out. |
| If + Present Simple, | հրամայական |
| If you see Anna, | say hello from me. |
Հերթականություն և ստորակետ
| Հերթականություն | Ստորակե՞տ | Օրինակ |
|---|---|---|
| Սկզբում if-ով մասը | սովորաբար այո | If I'm late, start without me. |
| Սկզբում գլխավոր մասը | ոչ | Start without me if I'm late. |
Unless = if … not
| If … not-ով | Unless-ով |
|---|---|
| If you don't hurry, you'll miss the bus. | Unless you hurry, you'll miss the bus. |
Ապագայի ժամանակի նախադասություններ – նույն կանոնը. ժամանակի բառից հետո՝ ներկա ձև, մյուս մասում՝ will
| Ժամանակի բառ | Օրինակ |
|---|---|
| when | I'll call you when I get home. |
| as soon as | As soon as the film ends, we'll leave. |
| before | Turn off the lights before you go out. |
| after | After she finishes school, she'll travel. |
| until | Wait here until I come back. |
| when / as soon as + Present Perfect | I'll call you when I've finished. |
Գործածություն
1Zero conditional. փաստեր և ընդհանուր ճշմարտություններ
If + Present Simple, Present Simple կառույցն օգտագործեք այն բաների համար, որոնք միշտ կամ ընդհանրապես ճիշտ են՝ գիտություն, սովորություններ, ինչպես են աշխատում բաները։ Այստեղ if-ը նշանակում է գրեթե նույնը, ինչ when կամ every time։
2First conditional. ապագայի իրական հնարավորություններ
If + Present Simple, will + բայի հիմնական ձև կառույցն օգտագործեք ապագայի հնարավոր իրավիճակի և դրա հավանական արդյունքի համար։
3Արդյունքի այլ ձևեր. can, might, should, հրամայական
Արդյունքի մեջ կարող է լինել նաև can, might, should կամ հրամայական (հրահանգ, օրինակ՝ Call me!)։
4If-ով մասում will չկա
Նույնիսկ երբ իմաստը ապագա է, if-ով մասում սովորաբար Present Simple է։ Will-ը գնում է արդյունքի մեջ։ (Քաղաքավարի խնդրանքներում կարող եք լսել if + will՝ «եթե համաձայն եք» իմաստով. If you'll wait here, I'll get the manager. Սա հատուկ գործածություն է։)
5Unless
Unless նշանակում է if … not («եթե … չ»)։ Unless-ից հետո սովորաբար հաստատական բայ ենք դնում։
6Ապագայի ժամանակի նախադասություններ. when, as soon as, before, after, until
Այս ժամանակի բառերից հետո ապագայի համար օգտագործեք Present Simple, ճիշտ ինչպես if-ից հետո։ If = գուցե լինի. when = վստահ եմ, որ կլինի։
7Present Perfect՝ when, as soon as, after, until բառերից հետո
Ցույց տալու համար, որ առաջին գործողությունը ամբողջությամբ կավարտվի երկրորդից առաջ, ժամանակի բառից հետո կարող եք օգտագործել Present Perfect (ներկա կատարյալ)։ Հաճախ Present Simple-ն էլ է հնարավոր։
Հաճախակի սխալներ
Թակարդներ հայախոսների համար
1. «Եթե … կհաղթի» → if + will. Խոսակցական հայերենում «եթե»-ից հետո հաճախ ապառնի ենք դնում. «Եթե Լիլիթը մրցույթում կհաղթի, նրա լուսանկարը դպրոցական թերթում կտպեն»։ Անգլերենում պայմանի մեջ will չի դրվում. ապագայի համար էլ Present Simple է։
2. «Երբ կստանա…» → when + will. «Երբ Նարեն առաջին աշխատավարձը կստանա, մայրիկին ռեստորան կտանի»։ Ժամանակի բառերից հետո (when, as soon as, after) անգլերենում էլ է ներկա։
3. «Մինչև չգա» → until + not. Հայերենում «մինչև»-ից հետո բնական է ժխտական բայը. «Մարիամը հեռախոսը ձեռք չի տա, մինչև տնային աշխատանքը չավարտի»։ Անգլերենում until-ից հետո բայը հաստատական է. ժխտումը փոխում է իմաստը։
4. «Եթե չ…» → unless + not. «Unless»-ը սովորում ենք որպես «եթե չ…», հետո էլ ավելացնում ենք մեր սովորական ժխտումը. «Եթե անձրևը չդադարի, պիկնիկը կչեղարկենք»։ Արդյունքում ժխտումը կրկնվում է, և իմաստը շրջվում է։
Մի՛ շփոթեք
zero, թե first conditional – Zero = միշտ ճիշտ է (ներկա + ներկա)։ First = ապագայի մեկ կոնկրետ իրավիճակ (ներկա + will)։
if, թե when – If = կարող է լինել։ When = կլինի, պարզապես սպասում ենք ժամանակին։ Հայերենում էլ նույն տարբերությունն է՝ «եթե», թե «երբ»։
first, թե second conditional – Երևակայական կամ քիչ հավանական իրավիճակների համար անգլերենում if + Past Simple, would է. If I won the lottery, I'd buy a boat. Տե՛ս B1-06։ In case-ը (նախազգուշական միջոց) B2-03 դասում է։
Ուղղագրություն և արտասանություն
- I'll, you'll, we'll ձևերը խոսքում սովորական են։ I'll /aɪl/-ը հնչում է նույնը, ինչ aisle-ը և isle-ը։ Վերջի l-ը «թանձր» է. լեզվի հետևի մասը մի փոքր բարձրացրեք։
- won't /wəʊnt/ (UK), /woʊnt/ (US). մի՛ շփոթեք want /wɒnt/ (UK), /wɑːnt/ (US) բառի հետ։ Երկուսում էլ սկզբի /w/-ն «վ» չէ. շրթունքները կլորացրեք։
- Ռիթմ. երբ if-ով մասը առաջինն է, ձայնը սովորաբար մի փոքր բարձրանում է, և արդյունքից առաջ կարճ դադար կա. If it rains… we'll stay in. Հայերենում էլ նույն կերպ ենք խոսում։
- unless-ի շեշտը երկրորդ վանկին է՝ /ənˈles/ (un-LESS)։ Այստեղ հայերեն վերջին վանկի շեշտը օգնում է։ Առաջին վանկը թույլ է, մոտ «ը»-ին։
- Clause-ը (նախադասության մաս) բառերի խումբ է, որն ունի իր ենթական և բայը. if it rains-ը մեկ մաս է, we'll stay in-ը՝ մյուսը։
Ոսկե կանոն
If, unless, when, as soon as, before, after և until բառերից հետո օգտագործեք ներկա ձև (Present Simple, իսկ ավարտված գործողության համար՝ Present Perfect), նույնիսկ ապագայի համար։ Will-ը սովորաբար գնում է միայն արդյունքի մեջ։ Իսկ until-ից և unless-ից հետո ժխտում մի՛ դրեք։
Վարժություններ
A. Կառուցվածք
Փակագծերում տրված բայը դրեք ճիշտ ձևով։ Արդյունքի մեջ օգտագործեք will / won't։
-
If you (heat) butter, it melts.
-
If it (be) sunny tomorrow, we'll go to the beach.
-
If you don't hurry, you (miss) the bus.
-
I'll text you as soon as I (land).
-
When I (finish) this email, I'll make dinner.
-
Վերագրեք unless-ով: If you don't leave now, you'll be late.
B. Իմաստ
Ընտրեք ճիշտ տարբերակը։
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: … I get home tonight, I'll have a shower.
-
Գուցե Թոմին տեսնեք երեկույթին, բայց վստահ չեք։ Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: … I see him, I'll give him your message.
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: … you have a ticket, you can't go in.
-
Zero, թե first conditional: If you mix red and white, you get pink.
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: … here until you come back.
C. Գտեք սխալը
Յուրաքանչյուր նախադասության մեջ կա մեկ սխալ, կամ նախադասությունը ճիշտ է։ Գրեք ուղղված նախադասությունը կամ գրեք correct։
-
If she will come, I'll be happy.
-
Wait here until I will come back.
-
If he don't call, I'll call him.
-
I'll call you when I've finished.
D. Համատեքստում
Կարդացեք երկխոսությունը և լրացրեք բաց թողնված բառերը։ Փակագծերում տրված բայը դրեք ճիշտ ձևով։
Ana: What will you do if it 16 (rain) at the campsite?
Ben: If it rains, we 17 (will / go) to the museum in town.
Ana: Good idea. And book soon! 18 you book early, there won't be any places left.
Ben: I know. I'll book as soon as I 19 (get) paid on Friday.
Ana: And send me a photo when you 20 (arrive)!
E. Ձեր հերթն է
Գրեք անգլերենով։
-
Լրացրեք ձեր մասին: If the weather is nice this weekend, …
-
Գրեք մեկ փաստ ձեր մասին zero conditional-ով։
F. Խառը կրկնություն
Կրկնեք նախորդ դասերը։
-
A2-04 Will հայերենով. որոշումներ, խոստումներ, կանխատեսումներ և Shall I / Shall we I think she (pass) the exam.
-
A2-22 May, Might, Could. հնարավորություն անգլերենում՝ բացատրված հայերենով I'm not sure. I (come) later. Օգտագործեք might։
-
A2-05 Ապառնին անգլերենում. will, going to, Present Continuous, թե Present Simple My train (leave) at 7.15 tomorrow morning. It's on the timetable.leaves՝ ամենաբնականը չվացուցակի համար
Պատասխաններ
A. Կառուցվածք
- heat
- is
- 'll miss / will miss
- land / 've landed / have landed
- finish / 've finished / have finished
- Unless you leave now, you'll be late. / You'll be late unless you leave now.
B. Իմաստ
- When
- If
- Unless
- zero
- I'll wait
C. Գտեք սխալը
- If she comes, I'll be happy.
- Wait here until I come back.
- If he doesn't call, I'll call him.
- ✓ I'll call you when I've finished.
D. Համատեքստում
- rains
- 'll go / will go
- Unless
- get
- arrive / 've arrived / have arrived
E. Ձեր հերթն է
- If the weather is nice this weekend, I'll go for a long walk.
- If I don't sleep enough, I get a headache.
F. Խառը կրկնություն
- 'll pass / will pass / 's going to pass / is going to pass
- might come
- leaves / is leaving / will leave
