Unless, as long as, in case, even if. «եթե»-ից այն կողմ անգլերենով
Unless, As Long As, In Case: Beyond If
Այս էջում
Նպատակ
Այս դասից հետո կկարողանաք պայմանն արտահայտել ավելի ճշգրիտ, քան միայն if-ով. բացառություն՝ unless-ով, խիստ պայման՝ as long as / provided (that) / on condition that-ով, զգուշության միջոց՝ in case-ով, «միևնույն է»՝ even if-ով, և զգուշացում՝ otherwise / or (else)-ով։
Հիմնական գաղափար
If-ը նման է ունիվերսալ պտուտակահանի։ Այն շատ գործեր է անում. ասում է՝ «սա կախված է նրանից»։ Բայց չի ասում, թե ինչպես են երկու բաները կախված իրարից։
Այս դասի կապերը մասնագիտացված գործիքներ են, որոնք կախված են նրա կողքին՝ արհեստանոցի պատին։ Ամեն մեկը ավելացնում է իմաստի ճշգրիտ երանգ.
- unless-ը նշում է միակ բացառությունը. We'll eat outside unless it rains.
- as long as / provided-ը նշում է միակ պայմանը, որը պետք է կատարվի. You can borrow it as long as you're careful.
- in case-ը նշում է ռիսկը, ուստի հիմա եք գործում՝ ապահով լինելու համար. Take a coat in case it gets cold.
- even if-ը ասում է, որ պայմանը ոչինչ չի փոխում. I'll go even if it rains.
- otherwise / or (else)-ը նշում է վատ արդյունքը, եթե չգործեք. Hurry, or we'll miss the train.
Լավ լուր. ժամանակաձևերի կանոնները նույնն են, ինչ if-ի դեպքում (A2-27, B1-06)։ Կապից հետո ապառնիի իմաստի համար օգտագործեք ներկա, ոչ թե will։
Հայերեն և անգլերեն
Հայերենում այս իմաստների մեծ մասը կա, բայց ուրիշ բառերով։ Unless-ի համար հայերենում սովորաբար ասում ենք «եթե … չ-»՝ «Եթե սեղան չամրագրես, ներս չենք մտնի»։ Ժխտումը բայի վրա է, իսկ անգլերենում ժխտումը արդեն unless-ի մեջ է, ուստի բայը հաստատական է. Unless you book a table… As long as-ը «միայն թե» կամ «պայմանով, որ» է։ Բայց «պայմանով, որ»-ից հետո հայերենում հաճախ ապառնի ենք դնում («պայմանով, որ կվերադարձնես»), իսկ անգլերենում՝ ներկա։
In case-ի համար հայերենում ասում ենք «հանկարծ» կամ «համենայն դեպս»՝ «Անձրևանոց վերցրու, հանկարծ անձրև գա»։ Եթե «եթե հանկարծ»-ը թարգմանում եք if, իմաստը փոխվում է. if-ով գործում եք միայն այն ժամանակ, երբ դեպքը տեղի է ունենում։ «Թեկուզ»-ը հայերենում ինքնին շաղկապ է և ծածկում է թե՛ even if-ը («Թեկուզ ներողություն խնդրես…»), թե՛ խոսակցական խոսքում even though-ն («Թեկուզ հոգնած էր, աշխատեց»), իսկ անգլերեն even-ը միայնակ չի կարող երկու նախադասություն միացնել։ Եվ «թե չէ»-ն բառացի «if not» է, բայց անգլերենում զգուշացումը otherwise կամ or է։
| Հայերեն | Անգլերեն | Ինչն է տարբեր |
|---|---|---|
| Եթե սեղան չամրագրես, … | Unless you book a table, … | ժխտումը unless-ի մեջ է → բայը հաստատական |
| Վերցրու, միայն թե մինչև վեցը վերադարձնես։ | You can borrow it as long as you bring it back by six. | «միայն թե» → as long as + ներկա |
| պայմանով, որ կվճարենք | on condition that we pay | «պայմանով, որ կ-» → ներկա, ոչ թե will |
| Անձրևանոց վերցրու, հանկարծ անձրև գա։ | Take an umbrella in case it rains. | զգուշություն → in case, ոչ թե if |
| Համենայն դեպս | just in case | այստեղ նույնն է |
| Թեկուզ ներողություն խնդրես, … | Even if you apologise, … | «թեկուզ» → even if, ոչ թե միայն even |
| Չնայած որ ոտքը վնասել էր, … | Even though she had hurt her ankle, … | փաստ → even though |
| Շտապիր, թե չէ կուշանանք։ | Hurry up, or we'll be late. | «թե չէ» → otherwise / or, ոչ թե if not |
Կարճ ասած՝ «եթե … չ-» = unless + հաստատական բայ, «հանկարծ» = in case, «թեկուզ» = even if (փաստի համար՝ even though), «թե չէ» = otherwise / or, և կապից հետո ապառնիի համար՝ ներկա։
Կառուցվածք
Ընդհանուր պատկեր
| Կապ | Իմաստը | Կաղապար | Օրինակ |
|---|---|---|---|
| unless | եթե … չ-, բացի այն դեպքից, երբ | unless + (սովորաբար) հաստատական բայ | Unless you hurry, you'll be late. |
| as long as / so long as | միայն եթե, միայն թե | + ներկա ապառնիի իմաստով | As long as you text me, you can stay out. |
| provided (that) / providing (that) | միայն եթե (ավելի պաշտոնական) | + ներկա ապառնիի իմաստով | Provided (that) the weather is fine, we'll sail. |
| on condition that | պայմանով, որ (պաշտոնական. պայմանագրեր, կանոններ) | + ներկա ապառնիի իմաստով | You can use the photo on condition that you credit me. |
| in case | համենայն դեպս, որովհետև … կարող է լինել | + ներկա (ոչ թե will). անցյալ՝ անցյալ բայից հետո | Bring snacks in case you get hungry. |
| even if | միևնույն է՝ … թե ոչ | նույն ժամանակաձևերը, ինչ if-ի հետ | I'll finish it even if it takes all night. |
| even though | չնայած որ (ուժեղ). սա փաստ է | + փաստ | She went to work even though she was ill. |
| otherwise / or (else) | թե չէ, այլապես (զգուշացում) | հրահանգ / պնդում + otherwise / or + արդյունք | Leave now, or you'll miss the bus. |
Ժամանակաձևերը կապից հետո
| Իրավիճակ | Կապից հետո | Գլխավոր նախադասություն | Օրինակ |
|---|---|---|---|
| իրական ապառնի | present simple | will / can / հրամայական | Unless it rains, we'll eat outside. |
| երևակայական ներկա / ապառնի | past simple | would / could | I wouldn't go unless I had to. |
| անցյալ (զգուշություն) | past simple | past simple | I took a map in case I got lost. |
Տեղը և ստորակետները
- unless, as long as, provided, in case, even if կարող են սկսել նախադասությունը (նախադասությունից հետո ստորակետ) կամ գալ մեջտեղում (սովորաբար առանց ստորակետի)։
- otherwise-ը սկսում է նոր նախադասություն. Write it down. Otherwise, you'll forget. Այն կարող է գալ նաև ստորակետից կամ կետ-ստորակետից հետո։
- or (else)-ը միացնում է երկու նախադասություն. Be quiet, or else you'll wake the baby.
Գործածություն
1Unless = եթե … չ- / բացի այն դեպքից, երբ
Unless-ը ներկայացնում է միակ իրավիճակը, որում արդյունքը չի լինում։ Քանի որ unless-ն արդեն պարունակում է «չ»-ն, դրանից հետո բայը սովորաբար հաստատական է։
Օգտագործեք if … not, ոչ թե unless, երբ արդյունքը արձագանք է այն բանին, որ ինչ-որ բան չի լինում, կամ հարցերում. I'll be upset if she doesn't come. What will you do if the bus doesn't come?
2As long as, provided (that), on condition that = միայն եթե
Այս կապերը պայմանը դարձնում են խիստ. արդյունքը լինում է միայն այն դեպքում, երբ այս պայմանը կատարվում է, և խոսողը հաճախ թույլտվություն է տալիս կամ գործարք կնքում։ As long as / so long as-ը չեզոք է կամ խոսակցական, provided (that) / providing (that)-ը ավելի պաշտոնական է, on condition that-ը պաշտոնական է և բնորոշ է պայմանագրերին ու կանոններին։
3In case = համենայն դեպս, զգուշության համար
In case-ը բացատրում է, թե ինչու ենք ինչ-որ բան անում հիմա. որովհետև ավելի ուշ ինչ-որ բան կարող է պատահել։ Գործողությունն անում ենք՝ անկախ այն բանից, թե դեպքը կլինի, թե ոչ։ Ապառնիի համար օգտագործեք ներկա (ոչ թե will), իսկ երբ գլխավոր բայը անցյալում է՝ անցյալ։ Հայերենում այստեղ ասում ենք «հանկարծ» կամ «համենայն դեպս»։
In case of + գոյականը այլ բան է. դա «եթե կա»-ի պաշտոնական ձևն է, որն օգտագործվում է ցուցանակներում։ In case of fire, do not use the lifts. (= եթե հրդեհ լինի)
4Even if, թե even though
Even if = լինի, թե չլինի, արդյունքը նույնն է։ Պայմանը հնարավոր է կամ երևակայական։ Even though = although, բայց ավելի ուժեղ, և տեղեկությունը փաստ է։ (Although. տե՛ս B1-26։) Հայերենում even if-ը «նույնիսկ եթե» կամ «թեկուզ» է, even though-ն՝ «չնայած որ»։
5Otherwise և or (else). զգուշացում
Հրահանգից կամ պնդումից հետո otherwise կամ or (else) օգտագործեք՝ ասելու, թե ինչ կլինի, եթե այն չկատարվի։ Or else-ը ավելի ուժեղ է հնչում, իսկ միայնակ, նախադասության վերջում՝ կարող է սպառնալիքի պես հնչել։ Հայերենում սա «թե չէ» կամ «այլապես» է։
Otherwise-ը երևակայական անցյալ արդյունքներով (I'm glad you called; otherwise I'd have waited all day) C1-04 դասում է։
Հաճախակի սխալներ
Թակարդներ հայախոսների համար
1. «Եթե … չ-» → unless + ժխտում. Հայերենում ժխտումը բայի վրա է. «Փոքրիկը սովորաբար լավ է քնում, եթե սոված չէ»։ Երբ «եթե»-ն փոխարինում եք unless-ով, ժխտումը պետք է հանել, թե չէ իմաստը շրջվում է։
2. «Եթե հանկարծ» → if զգուշության համար. «Լիցքավորիչդ էլ վերցրու Տաթև, եթե հանկարծ հեռախոսդ նստի»։ «Եթե»-ն թարգմանում ենք if, բայց այստեղ վերցնում ենք հիմա, համենայն դեպս։ Սա in case է։
3. «Պայմանով, որ կ-» → on condition that + will. Հայերենում «պայմանով, որ»-ից հետո հաճախ ապառնի ենք դնում. «Տատիկը մեքենան մեզ կտա, պայմանով, որ շաբաթ օրը կտանենք իրեն շուկա»։ Անգլերենում պայմանի կապերից հետո ապառնիի իմաստը ներկայով է։
4. «Թեկուզ» → even միայնակ, կամ even if փաստի համար. «Այդ հեռուստացույցը չեմ գնի, թեկուզ կես գնով վաճառեն», «Թեկուզ թանգարանը լիքն էր զբոսաշրջիկներով, մեզ ամեն րոպեն դուր եկավ»։ «Թեկուզ»-ը հայերենում ինքնին շաղկապ է, իսկ even-ին անգլերենում պետք է if կամ though։ Եվ եթե դա փաստ է, even though։
5. «Թե չէ» → if not. «Պանիրը սառնարան դիր, թե չէ մինչև երեկո կփչանա»։ «Թե չէ»-ն բառացի «if not» է, բայց անգլերենում զգուշացման բնական ձևը otherwise կամ or է։
Մի՛ շփոթեք
in case, թե if – If-ի դեպքում գործում եք միայն այն ժամանակ, երբ դեպքը տեղի է ունենում։ In case-ի դեպքում գործում եք նախապես, համենայն դեպս։ (Պայմանական նախադասություններ. տե՛ս A2-27, B1-06։)
even if, թե even though – հնարավորություն, թե փաստ։
unless, թե if … not – սովորաբար նույն իմաստն ունեն, բայց if … not-ը բնական ընտրություն է զգացմունքների, հարցերի և այն արդյունքների համար, որոնք կախված են ինչ-որ բանի չլինելուց։
Suppose / supposing / what if-ով երևակայելը B2-21 դասում է։ Պաշտոնական և թաքնված պայմանները (should you need…, but for…, given…) C1-03 և C1-04 դասերում են։
Ուղղագրություն և արտասանություն
- in case-ը միշտ երկու բառ է։ Just in case-ը տարածված կայուն արտահայտություն է նախադասության վերջում։
- provided-ը և providing-ը երկուսն էլ ճիշտ են. երկուսից հետո էլ that-ը կարելի է բաց թողնել։
- unless /ənˈles/. շեշտը երկրորդ վանկին է՝ «un-LESS», առաջին ձայնավորը թույլ է, մոտ հայերեն «ը»-ին. հայերենի վերջին վանկի շեշտն այստեղ օգնում է։
- provided /prəˈvaɪdɪd/. շեշտը vi-ի վրա է՝ «pruh-VY-did»։ pr-ի միջև «ը» մի՛ ավելացրեք, թեև առաջին ձայնավորն ինքը թույլ է։
- otherwise /ˈʌðəwaɪz/ (UK), /ˈʌðərwaɪz/ (US). շեշտը առաջին վանկին է՝ «UH-ther-wise», ոչ թե վերջինին։ /ð/-ի համար լեզվի ծայրը դրեք ատամների միջև. ոչ «դ», ոչ «զ»։ /w/-ի համար շրթունքները կլորացրեք։
- or else-ում else-ը շեշտված է, իսկ or-ը՝ թույլ. «uh ELSE»՝ Be careful, or else.
Ոսկե կանոն
Կապն ընտրեք ըստ իմաստի. unless = եթե … չ- (բացի այն դեպքից, երբ), as long as / provided = միայն եթե, in case = համենայն դեպս, even if = միևնույն է, otherwise / or (else) = թե չէ, ահա արդյունքը։ Ապառնիի իմաստի համար այս կապերից հետո օգտագործեք ներկա, ոչ թե will։ Իսկ unless-ից հետո ժխտում մի՛ դրեք։
Վարժություններ
A. Կառուցվածք
Լրացրեք կամ վերաշարադրեք։
-
Լրացրեք ճիշտ ձևով: Take a sandwich in case you (get) hungry.
-
Լրացրեք: I won't go ___ you come with me. …
-
Լրացրեք ճիշտ ձևով: We'll start the meeting at nine provided everyone (arrive) on time.
-
Լրացրեք: She left early ___ the traffic was bad. …
-
Վերաշարադրեք unless-ով: If you don't leave now, you'll miss the bus.
-
Վերաշարադրեք otherwise-ով: Set an alarm. If you don't, you'll oversleep.
B. Իմաստ
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը։
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: I'm going to the concert … I have to go alone.
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: He went to the party … he was exhausted.
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: Write down the address … you forget it.
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: You can come to the meeting … you don't interrupt.
-
Ընտրեք պայմանագրի համար ավելի պաշտոնական տարբերակը: The flat is rented … no pets are kept.flat (UK) = apartment (US)
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: I'll be disappointed .
C. Գտեք սխալը
Յուրաքանչյուր նախադասության մեջ կա մեկ սխալ, կամ նախադասությունը ճիշտ է։ Գրեք ուղղված նախադասությունը կամ գրեք correct։
-
Unless you don't study, you won't pass.
-
Pack some water in case you will get thirsty.
-
Even though it rains tomorrow, the match will go ahead.
-
You can stay out late as long as you text me.
D. Համատեքստում
Կարդացեք երկխոսությունը և լրացրեք բաց թողնված բառերը։ Բառերը՝ as long as, even if, in case, otherwise, unless։
Mia: We're leaving at six tomorrow. Set your alarm, 17 you'll oversleep.
Leo: Fine. Should I bring a raincoat?
Mia: Yes, bring one 18 the weather changes. It often does in the mountains.
Leo: And what if it's raining when we wake up?
Mia: We'll still go, 19 it's a storm. A bit of rain is fine.
Leo: OK. Can my brother come too?
Mia: Sure, 20 he can walk fifteen kilometres!
Leo: He can. He'll come 21 he's tired after work.
E. Ձեր հերթն է
Գրեք անգլերենով ձեր մասին։
-
Գրեք երկու բան, որ միշտ ձեզ հետ եք կրում, և ինչու։ Օգտագործեք in case։
-
Գրեք կանոն մեկի համար, ով ձեզնից ինչ-որ բան է վերցնում։ Օգտագործեք as long as կամ provided։
-
Գրեք մեկ բան, որ երբեք չէիք անի։ Օգտագործեք even if։
F. Խառը կրկնություն
Կրկնեք նախորդ դասերը։
-
A2-27 Zero և First Conditional. «եթե»-ով նախադասություններ (0 և 1 տիպ) հայերենով When she (arrive), I'll call you.
-
B1-06 Second Conditional. If I had…, I would… հայերենով If I (have) more time, I'd learn to play the piano.
-
B1-26 Although, Despite, However. «չնայած» և «սակայն» անգլերենով ___ the rain, we went for a walk. …
-
B2-02 Mixed Conditionals. խառը պայմանական նախադասություններ հայերենով If I had saved more money last year, I (be) on holiday now.holiday (UK) = vacation (US)
Պատասխաններ
A. Կառուցվածք
- get
- unless
- arrives
- in case
- Unless you leave now, you'll miss the bus. / You'll miss the bus unless you leave now.
- Set an alarm. Otherwise, you'll oversleep. / Set an alarm, otherwise you'll oversleep.
B. Իմաստ
- even if
- even though
- in case
- as long as
- on condition that
- if she doesn't call
C. Գտեք սխալը
- Unless you study, you won't pass. / If you don't study, you won't pass.
- Pack some water in case you get thirsty.
- Even if it rains tomorrow, the match will go ahead.
- ✓ You can stay out late as long as you text me.
D. Համատեքստում
- otherwise / or / or else
- in case / just in case
- unless
- as long as / so long as / provided / providing / provided that / providing that
- even if / even though
E. Ձեր հերթն է
- I always carry a power bank in case my phone dies. I keep a pen in my bag in case I need to sign something.
- You can borrow my car as long as you fill up the tank before you bring it back.
- I would never go skydiving, even if someone paid me a lot of money.
F. Խառը կրկնություն
- arrives / has arrived
- had
- Despite
- would be / could be / might be
