SlowingoΓραμματική
A2 29 / 38

Zero και First Conditional: υποθετικοί λόγοι με if, unless και when

Zero and First Conditional

Σε αυτή τη σελίδα
  1. Στόχος
  2. Η βασική ιδέα
  3. Ελληνικά και αγγλικά
  4. Δομή
  5. Χρήση
  6. Συχνά λάθη
  7. Παγίδες για όσους μιλούν ελληνικά
  8. Μην τα μπερδεύετε
  9. Ορθογραφία και προφορά
  10. Χρυσός κανόνας
  11. Ασκήσεις

Στόχος

Μετά από αυτό το μάθημα θα μπορείτε να μιλάτε για πράγματα που γίνονται πάντα όταν γίνεται κάτι άλλο, και για πραγματικές πιθανότητες στο μέλλον, με τα if, unless και χρονικές λέξεις όπως when, as soon as, before, after και until.

Η βασική ιδέα

Ένας υποθετικός λόγος (conditional) έχει δύο μέρη: την υπόθεση (την πρόταση με if) και το αποτέλεσμα (την κύρια πρόταση). Μια πρόταση (clause) είναι μια ομάδα λέξεων με δικό της υποκείμενο και ρήμα: το if it rains είναι μία πρόταση, το we'll stay in άλλη. Σκεφτείτε δύο ντόμινο: όταν πέφτει το πρώτο, πέφτει και το δεύτερο.

Μερικές φορές αυτό γίνεται κάθε φορά, σαν νόμος της φύσης: If you heat ice, it melts. Αυτός είναι ο zero conditional (μηδενικός τύπος), και τα δύο μέρη είναι σε Present Simple, γιατί ισχύει πάντα.

Άλλες φορές κοιτάμε μία πραγματική κατάσταση στο μέλλον: If it rains tomorrow, we'll stay at home. Αυτός είναι ο first conditional (πρώτος τύπος). Η βροχή είναι πιθανή, και το αποτέλεσμα εξαρτάται από αυτήν.

Η βασική λογική είναι αυτή. Η πρόταση με if είναι το πρώτο ντόμινο: φανταζόμαστε ότι είναι ήδη αληθινή. Γι' αυτό τα αγγλικά βάζουν Present Simple μετά το if, ακόμη και για το μέλλον. Η ιδέα του μέλλοντος πηγαίνει στο αποτέλεσμα: will. Ο ίδιος κανόνας ισχύει μετά τα when, as soon as, before, after και until.

Ελληνικά και αγγλικά

Εδώ έχουμε πολύ καλά νέα: τα ελληνικά λειτουργούν σχεδόν όπως τα αγγλικά. Μετά το αν, το όταν, το μόλις, το πριν, το αφού και το μέχρι να δεν βάζουμε «θα»: «Αν βρέξει, θα μείνουμε μέσα», «Όταν γυρίσω, θα σε πάρω». Ακριβώς έτσι και στα αγγλικά: χωρίς will μετά το if και το when, με will στο αποτέλεσμα. Και το «αν» και το «όταν» ξεχωρίζουν όπως το if και το when. Το «εκτός αν» μοιάζει πολύ με το unless: παίρνει κι αυτό καταφατικό ρήμα («εκτός αν βιαστείς»).

Τρία σημεία θέλουν προσοχή. Πρώτον, ο ελληνικός τύπος μετά το «αν» («βρέξει», «τελειώσω») δεν είναι ο αγγλικός Present Simple: στα αγγλικά λέμε rains, finish, και με he / she / it χρειάζεται -s. Το «όταν τελειώσω» καλύπτει και το when I finish και το when I've finished. Δεύτερον, στον προφορικό λόγο λέμε συχνά ενεστώτα στο αποτέλεσμα για το μέλλον («Αν αργήσω, ξεκινάτε χωρίς εμένα», «Αν πάρει τηλέφωνο, του το λέω»). Στα αγγλικά, για μια συγκεκριμένη φορά στο μέλλον, το αποτέλεσμα θέλει will (ή προστακτική). Τρίτον, στα ελληνικά δεν χρειάζεται υποκείμενο («Αν βρέξει», «Αν κάνει κρύο»)· στα αγγλικά χρειάζεται it: if it rains, if it's cold.

ΕλληνικάΤύποςΑγγλικά
Αν ζεστάνεις το νερό στους 100 βαθμούς, βράζει.zero: ισχύει πάνταIf you heat water to 100 degrees, it boils.
Αν βρέξει αύριο, θα κάνουμε το πάρτι μέσα.first: μία φορά στο μέλλονIf it rains tomorrow, we'll have the party inside.
Αν έχετε απορίες, στείλτε μου email.αποτέλεσμα: προστακτικήIf you have any questions, send me an email.
Θα αργήσεις, εκτός αν βιαστείς.unless = if … notUnless you hurry, you'll be late.
Όταν γυρίσω σπίτι, θα σου στείλω τις φωτογραφίες.χρονική πρότασηI'll send you the photos when I get home.
Μόλις ανοίξει το μαγαζί, θα αγοράσω τα εισιτήρια.χρονική πρότασηAs soon as the shop opens, I'll buy the tickets.
Όταν τελειώσω αυτό το email, θα σε πάρω.ολοκληρωμένη πράξηWhen I've finished this email, I'll call you.

Δομή

Zero conditional: γενικές αλήθειες και γεγονότα

Πρόταση με ifΚύρια πρόταση
If + Present Simple,Present Simple
If you mix red and blue,you get purple.

First conditional: πραγματική πιθανότητα στο μέλλον

Πρόταση με ifΚύρια πρόταση
If + Present Simple,will / won't + base form
If you study hard,you'll pass.
If + Present Simple,can / might / should + base form
If it stops raining,we can go out.
If + Present Simple,προστακτική (imperative)
If you see Anna,say hello from me.

Σειρά και κόμμα

ΣειράΚόμμα;Παράδειγμα
Πρώτα η πρόταση με ifσυνήθως ναιIf I'm late, start without me.
Πρώτα η κύρια πρότασηόχιStart without me if I'm late.

Unless = if … not

Με if … notΜε unless
If you don't hurry, you'll miss the bus.Unless you hurry, you'll miss the bus.

Χρονικές προτάσεις για το μέλλον: ο ίδιος κανόνας, ενεστωτικός τύπος μετά τη χρονική λέξη, will στο άλλο μέρος

Χρονική λέξηΠαράδειγμα
whenI'll call you when I get home.
as soon asAs soon as the film ends, we'll leave.
beforeTurn off the lights before you go out.
afterAfter she finishes school, she'll travel.
untilWait here until I come back.
when / as soon as + Present PerfectI'll call you when I've finished.

Χρήση

1Zero conditional: γεγονότα και γενικές αλήθειες

Χρησιμοποιήστε if + Present Simple, Present Simple για πράγματα που ισχύουν πάντα ή γενικά: επιστήμη, συνήθειες, πώς λειτουργούν τα πράγματα. Εδώ το if σημαίνει σχεδόν το ίδιο με το when ή το every time.

If you heat water to 100 degrees, it boils.
Αν ζεστάνεις το νερό στους 100 βαθμούς, βράζει.
ισχύει πάντα: Present Simple και στα δύο μέρη
If I drink coffee after six, I can't sleep.
Αν πιω καφέ μετά τις έξι, δεν μπορώ να κοιμηθώ.
συνήθεια
Plants die if they don't get enough light.
Τα φυτά πεθαίνουν αν δεν παίρνουν αρκετό φως.
«αν δεν» → if … not
If you press this button, the screen turns off.
Αν πατήσεις αυτό το κουμπί, η οθόνη σβήνει.

2First conditional: πραγματικές πιθανότητες στο μέλλον

Χρησιμοποιήστε if + Present Simple, will + base form για μια πιθανή κατάσταση στο μέλλον και το πιθανό αποτέλεσμά της.

If it rains tomorrow, we'll have the party inside.
Αν βρέξει αύριο, θα κάνουμε το πάρτι μέσα.
«αν βρέξει» χωρίς «θα», όπως if it rains χωρίς will
If you leave now, you'll catch the train.
Αν φύγεις τώρα, θα προλάβεις το τρένο.
She won't be happy if you forget her birthday.
Δεν θα χαρεί αν ξεχάσεις τα γενέθλιά της.
What will you do if you don't get the job?
Τι θα κάνεις αν δεν πάρεις τη δουλειά;
στην ερώτηση το will μπαίνει πριν από το you
If we don't book soon, there won't be any seats left.
Αν δεν κλείσουμε σύντομα, δεν θα υπάρχουν άλλες θέσεις.
μετά το won't: any, όχι no

3Άλλες μορφές στο αποτέλεσμα: can, might, should, προστακτική

Το αποτέλεσμα μπορεί να έχει και can, might, should ή προστακτική (μια οδηγία όπως Call me!).

If you're free on Saturday, we can go for a walk.
Αν είσαι ελεύθερος το Σάββατο, μπορούμε να πάμε μια βόλτα.
If the traffic is bad, I might be a bit late.
Αν έχει πολλή κίνηση, μπορεί να αργήσω λίγο.
«έχει κίνηση» → the traffic is bad
If you don't feel better tomorrow, you should see a doctor.
Αν δεν νιώσετε καλύτερα αύριο, καλό θα ήταν να πάτε σε γιατρό.
συμβουλή → should
If you have any questions, send me an email.
Αν έχετε απορίες, στείλτε μου email.
προστακτική
Don't wait for me if I'm not there by eight.
Μη με περιμένετε αν δεν έχω έρθει μέχρι τις οκτώ.
«αν δεν έχω έρθει» → if I'm not there

4Χωρίς will στην πρόταση με if

Ακόμη κι όταν η σημασία είναι μέλλον, η πρόταση με if έχει κανονικά Present Simple. Το will πηγαίνει στο αποτέλεσμα. (Σε ευγενικά αιτήματα μπορεί να ακούσετε if + will με τη σημασία «αν θέλετε»: If you'll wait here, I'll get the manager. Αυτή είναι ειδική χρήση.)

If he calls, I'll tell him.
Αν τηλεφωνήσει, θα του το πω.
όχι If he will call· «θα του το πω» → I'll tell, όχι I tell
If the weather is nice, we'll eat outside.
Αν έχει καλό καιρό, θα φάμε έξω.
«έχει καλό καιρό» → the weather is nice
If you need help, call me.
Αν χρειαστείς βοήθεια, πάρε με τηλέφωνο.

5Unless

Το unless σημαίνει if … not, σαν το ελληνικό «εκτός αν». Μετά το unless βάζουμε κανονικά καταφατικό ρήμα.

Unless you hurry, you'll be late.
Θα αργήσεις, εκτός αν βιαστείς.
= If you don't hurry
I won't go unless you come with me.
Δεν θα πάω, εκτός αν έρθεις μαζί μου.
You can't enter the building unless you have a pass.
Δεν μπορείτε να μπείτε στο κτίριο αν δεν έχετε κάρτα εισόδου.
«αν δεν» → unless

6Χρονικές προτάσεις για το μέλλον: when, as soon as, before, after, until

Μετά από αυτές τις χρονικές λέξεις, βάλτε Present Simple για το μέλλον, όπως και μετά το if. If = ίσως γίνει· when = είμαι σίγουρος ότι θα γίνει, όπως «αν» και «όταν».

I'll send you the photos when I get home.
Θα σου στείλω τις φωτογραφίες όταν γυρίσω σπίτι.
«όταν γυρίσω» χωρίς «θα» → when I get
As soon as the shop opens, I'll buy the tickets.
Μόλις ανοίξει το μαγαζί, θα αγοράσω τα εισιτήρια.
«μόλις» → as soon as
Let's have dinner after the kids go to bed.
Ας φάμε αφού κοιμηθούν τα παιδιά.
Don't open the oven until the cake is ready.
Μην ανοίξεις τον φούρνο μέχρι να γίνει το κέικ.
«μέχρι να» → until
Before you leave, please check the windows.
Πριν φύγεις, σε παρακαλώ έλεγξε τα παράθυρα.

7Present Perfect μετά τα when, as soon as, after, until

Για να δείξετε ότι η πρώτη πράξη θα έχει τελειώσει εντελώς πριν από τη δεύτερη, μπορείτε να βάλετε Present Perfect μετά τη χρονική λέξη. Συχνά ταιριάζει και ο Present Simple. Στα ελληνικά το «όταν τελειώσω» καλύπτει και τα δύο.

When I've finished this email, I'll call you.
Όταν τελειώσω αυτό το email, θα σε πάρω τηλέφωνο.
ολοκληρωμένη πράξη → I've finished
As soon as I've saved some money, I'll buy a new bike.
Μόλις μαζέψω λίγα λεφτά, θα αγοράσω καινούργιο ποδήλατο.
You can go out after you've done your homework.
Μπορείς να βγεις αφού τελειώσεις τις εργασίες σου.
Don't leave until you've signed the form.
Μη φύγετε μέχρι να υπογράψετε το έντυπο.

Συχνά λάθη

❌If it will rain, we'll stay in.
✅If it rains, we'll stay in.
Χωρίς will στην πρόταση με if.
❌I'll call you when I will arrive.
✅I'll call you when I arrive.
Ενεστωτικός τύπος μετά τα when / as soon as / until.
❌We'll wait until he will come.
✅We'll wait until he comes.
Ενεστωτικός τύπος μετά το until.
❌If she call me, I'll answer.
✅If she calls me, I'll answer.
Present Simple: he / she / it + -s.
❌As soon as I will have finished, I'll call you.
✅As soon as I've finished, I'll call you.
Μετά από χρονική λέξη, Present Perfect, όχι will have.
⚠️Unless you don't hurry, you'll be late.
✅Unless you hurry, you'll be late.
Λάθος σημασία: το unless σημαίνει ήδη «αν δεν», άρα η πρόταση λέει το αντίθετο από αυτό που εννοείτε.
⚠️Unless you have a ticket, you can go in.
✅Unless you have a ticket, you can't go in.
Ελέγξτε τη σημασία: = If you don't have a ticket, you can't go in.

Παγίδες για όσους μιλούν ελληνικά

1. Χωρίς it: «Αν βρέξει», «Αν κάνει κρύο». Στα ελληνικά το ρήμα δείχνει το πρόσωπο και για τον καιρό δεν χρειάζεται υποκείμενο. Στα αγγλικά κάθε πρόταση, και η πρόταση με if, θέλει υποκείμενο: it. Και το «κάνει κρύο» δεν είναι it makes cold, αλλά it's cold.

❌If is too hot in August, my grandparents go up to the village.
✅If it's too hot in August, my grandparents go up to the village.
❌If it makes cold tonight, take my jacket.
✅If it's cold tonight, take my jacket.

2. Ενεστώτας στο αποτέλεσμα για το μέλλον. Στον προφορικό λόγο λέμε «Αν χαλάσει ο καιρός, μένουμε άλλο ένα βράδυ», «Αν αργήσει, φεύγω». Στα αγγλικά ο Present Simple στο αποτέλεσμα ακούγεται σαν κάτι που γίνεται πάντα (zero conditional). Για μια συγκεκριμένη φορά στο μέλλον, βάλτε will.

⚠️(Για τις διακοπές σας την άλλη εβδομάδα.) If the ferry is cancelled, we stay one more night in Naxos.
✅If the ferry is cancelled, we'll stay one more night in Naxos.
Γραμματικά στέκει, αλλά ακούγεται σαν γενικός κανόνας, όχι σαν σχέδιο για μία φορά.
⚠️(Για απόψε.) If Kostas is late again, I leave without him.
✅If Kostas is late again, I'll leave without him.
Γραμματικά στέκει, αλλά για μία απόφαση για απόψε χρειάζεται will.

3. Η σειρά των λέξεων στην ερώτηση. Στα ελληνικά λέμε «Πού θα μείνετε αν είναι γεμάτο το ξενοδοχείο;» χωρίς να αλλάξει η σειρά. Στα αγγλικά, στην ερώτηση το will μπαίνει πριν από το υποκείμενο. Η πρόταση με if δεν αλλάζει.

❌Where you will stay if the hotel is full?
✅Where will you stay if the hotel is full?
❌What we will do if the shops are closed?
✅What will we do if the shops are closed?

Μην τα μπερδεύετε

zero και first conditional — Zero = ισχύει πάντα (Present + Present). First = μία συγκεκριμένη κατάσταση στο μέλλον (Present + will).

If I eat too much, I feel sick.
Αν φάω πολύ, νιώθω άσχημα.
πάντα
If I eat all this cake, I'll feel sick.
Αν φάω όλο αυτό το κέικ, θα νιώσω άσχημα.
αυτή τη φορά, στο μέλλον

if και when — Το if = μπορεί να γίνει. Το when = θα γίνει· απλώς περιμένουμε τη στιγμή. Όπως ακριβώς το «αν» και το «όταν».

If I see Tom, I'll give him the key.
Αν δω τον Τομ, θα του δώσω το κλειδί.
ίσως τον δω
When I see Tom tonight, I'll give him the key.
Όταν δω τον Τομ απόψε, θα του δώσω το κλειδί.
ξέρω ότι θα τον δω

first και second conditional — Για φανταστικές ή απίθανες καταστάσεις, τα αγγλικά λένε if + Past Simple, would: If I won the lottery, I'd buy a boat («Αν κέρδιζα το λαχείο, θα αγόραζα ένα σκάφος»). Δείτε B1-06. Το in case (για προφύλαξη) είναι στο B2-03.

Ορθογραφία και προφορά

  • Τα I'll, you'll, we'll είναι τα συνηθισμένα στον προφορικό λόγο. Το I'll /aɪl/ ακούγεται ίδιο με το aisle και το isle. Το τελικό /l/ είναι «σκούρο»: σηκώστε λίγο το πίσω μέρος της γλώσσας.
  • won't /wəʊnt/ (UK), /woʊnt/ (US): μην το μπερδεύετε με το want /wɒnt/ (UK), /wɑːnt/ (US). Το won't γλιστράει προς το «ου»· το want έχει ένα σύντομο, ανοιχτό φωνήεν. Αν τα πείτε και τα δύο με ελληνικό ο, ακούγονται ίδια.
  • Ρυθμός: όταν η πρόταση με if έρχεται πρώτη, η φωνή συνήθως ανεβαίνει λίγο και υπάρχει μια μικρή παύση πριν από το αποτέλεσμα: If it rains… we'll stay in.
  • Το unless τονίζεται στη δεύτερη συλλαβή: /ənˈles/. Η πρώτη συλλαβή είναι αδύναμη, με ουδέτερο φωνήεν.
  • Το τελικό -s στο if she calls /kɔːlz/ προφέρεται /z/, και το it's /ɪts/ έχει καθαρό /ts/ στο τέλος. Μην τα παραλείπετε.

Χρυσός κανόνας

Μετά τα if, unless, when, as soon as, before, after και until, βάλτε ενεστωτικό τύπο (Present Simple, ή Present Perfect για ολοκληρωμένη πράξη), ακόμη και για το μέλλον, όπως στα ελληνικά δεν βάζουμε «θα» μετά το «αν» και το «όταν». Το will μπαίνει κανονικά μόνο στο αποτέλεσμα.

Ασκήσεις

A. Δομή

Βάλτε το ρήμα στην παρένθεση στη σωστή μορφή. Στο αποτέλεσμα χρησιμοποιήστε will / won't.

  1. If you (heat) butter, it melts.
  2. If it (be) sunny tomorrow, we'll go to the beach.
  3. If you don't hurry, you (miss) the bus.
  4. I'll text you as soon as I (land).
  5. When I (finish) this email, I'll make dinner.
  6. Ξαναγράψτε με unless: If you don't leave now, you'll be late.

B. Σημασία

Διαλέξτε τη σωστή απάντηση.

  1. Διαλέξτε: … I get home tonight, I'll have a shower.
  2. Μπορεί να δω τον Τομ στο πάρτι, αλλά δεν είμαι σίγουρος. Διαλέξτε: … I see him, I'll give him your message.
  3. Διαλέξτε: … you have a ticket, you can't go in.
  4. Zero ή first conditional; If you mix red and white, you get pink.
  5. Διαλέξτε: … here until you come back.

C. Βρείτε το λάθος

Κάθε πρόταση έχει ένα λάθος ή είναι σωστή. Γράψτε τη διορθωμένη πρόταση ή γράψτε correct.

  1. If she will come, I'll be happy.
  2. Wait here until I will come back.
  3. If he don't call, I'll call him.
  4. I'll call you when I've finished.

D. Μέσα σε κείμενο

Συμπληρώστε τον διάλογο. Χρησιμοποιήστε τις λέξεις στις παρενθέσεις στη σωστή μορφή.

Weekend plans
Ana: What will you do if it 16 (rain) at the campsite?
Ben: If it rains, we 17 (will / go) to the museum in town.
Ana: Good idea. And book soon! 18 you book early, there won't be any places left.
Ben: I know. I'll book as soon as I 19 (get) paid on Friday.
Ana: And send me a photo when you 20 (arrive)!

E. Σειρά σας

Γράψτε στα αγγλικά.

  1. Συμπληρώστε για εσάς: If the weather is nice this weekend, …
  2. Γράψτε ένα γεγονός για τον εαυτό σας με zero conditional.

F. Μικτή επανάληψη

Επαναλάβετε προηγούμενα μαθήματα.

  1. A2-04 Will και Shall στα αγγλικά: αποφάσεις, υποσχέσεις, προβλέψεις
    I think she (pass) the exam.
  2. A2-22 May, Might, Could: το «μπορεί να» και το «ίσως» στα αγγλικά
    I'm not sure. I (come) later. Χρησιμοποιήστε might.
  3. A2-05 Μέλλοντας στα αγγλικά: will, going to, Present Continuous ή Present Simple;
    My train (leave) at 7.15 tomorrow morning. It's on the timetable.
Λύσεις

A. Δομή

  1. heat
  2. is
  3. 'll miss / will miss
  4. land / 've landed / have landed
  5. finish / 've finished / have finished
  6. Unless you leave now, you'll be late. / You'll be late unless you leave now.

B. Σημασία

  1. When
  2. If
  3. Unless
  4. zero
  5. I'll wait

C. Βρείτε το λάθος

  1. If she comes, I'll be happy.
  2. Wait here until I come back.
  3. If he doesn't call, I'll call him.
  4. ✓ I'll call you when I've finished.

D. Μέσα σε κείμενο

  1. rains
  2. 'll go / will go
  3. Unless
  4. get
  5. arrive / 've arrived / have arrived

E. Σειρά σας

  1. If the weather is nice this weekend, I'll go for a long walk.
  2. If I don't sleep enough, I get a headache.

F. Μικτή επανάληψη

  1. 'll pass / will pass / 's going to pass / is going to pass
  2. might come
  3. leaves / is leaving / will leave
Εφαρμογή AndroidΜάθετε εν κινήσει Google Play