Prepositions of place (in, on, at, next to, into…) — ធ្នាក់ទីកន្លែង និងចលនា ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ
Where Is It? Prepositions of Place and Movement
នៅលើទំព័រនេះ
គោលបំណង
បន្ទាប់ពីមេរៀននេះ អ្នកអាចប្រាប់បានថា វត្ថុ និងមនុស្សនៅទីណា (in the box, on the table, at work, next to the bank) ពួកគេទៅទីណា (to the station, into the shop, across the road) និងធ្វើដំណើរដោយរបៀបណា (by bus, on foot)។ អ្នកក៏ដឹងដែរថា ហេតុអ្វីយើងនិយាយ go home មិនមែន go to home។
គំនិតសំខាន់
ធ្នាក់ទីកន្លែង (prepositions of place) ឆ្លើយសំណួរ Where is it? (វានៅឯណា?)។ វាបង្ហាញទីតាំងមួយដែលមិនផ្លាស់ទី។ ធ្នាក់ចលនា (prepositions of movement) ឆ្លើយសំណួរ Where does it go? (វាទៅឯណា?)។ វាបង្ហាញផ្លូវមួយ គឺខ្សែដែលមានចំណុចចាប់ផ្ដើម ទិសដៅ និងចំណុចបញ្ចប់។
សូមស្រមៃមើល ភូមិគំរូតូចមួយ នៅលើតុ ហើយមាន ឡានលេងមួយ កំពុងបើកកាត់ភូមិនោះ។ ផ្ទះ ដើមឈើ និងមនុស្សតូចៗឈរនៅស្ងៀម៖ ពួកវាបង្ហាញ ទីតាំង។ In = នៅខាងក្នុងអ្វីមួយ (in the church, in a car, in a town)។ On = ប៉ះលើផ្ទៃ (on the roof, on the wall)។ At = ចំណុចមួយនៅលើផែនទី ច្រើនតែជាកន្លែងដែលយើងធ្វើអ្វីមួយ (at the station, at work)។ នៅជុំវិញពាក្យទាំងបីនេះ មាន under, above, behind, in front of, next to, between, opposite និង near។
ឡានលេងបង្ហាញ ចលនា។ វាបើកទៅ (to) ស្ថានីយ ចូល (into) យានដ្ឋាន ចេញពី (out of) ចំណតឡាន ឡើង (up) និងចុះ (down) ភ្នំ ឆ្លង (across) ស្ពាន កាត់ (through) រូងក្រោមដី និងបើកហួស (past) សាលារៀន។ សូមជ្រើសពាក្យដែល “គូរ” ផ្លូវរបស់ឡាន។
សម្រាប់អ្នកនិយាយភាសាខ្មែរ មានចំណុចពីរដែលត្រូវចាំ។ ទីមួយ ភាសាខ្មែរប្រើ “នៅ” សម្រាប់ទីតាំងស្ទើរតែគ្រប់ករណី ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសត្រូវជ្រើស in, on ឬ at។ ទីពីរ ភាសាខ្មែរបង្ហាញទិសដៅដោយកិរិយាសព្ទ (ចូល ចេញ ឡើង ចុះ ឆ្លង) ចំណែកភាសាអង់គ្លេសច្រើនប្រើកិរិយាសព្ទចលនា (go, walk, run) + ធ្នាក់ (into, out of, up, across)។
ភាសាខ្មែរ និងភាសាអង់គ្លេស
ពាក្យ នៅ ក្នុងភាសាខ្មែរគ្របដណ្ដប់ទាំង in, on និង at។ ពាក្យ នៅលើ អាចមានន័យថា on (ប៉ះលើផ្ទៃ) ឬ above (ខ្ពស់ជាង ប៉ុន្តែមិនប៉ះ)។ ពាក្យ ទៅ មានន័យថា go ហើយក៏ដើរតួដូច to ដែរ ដូច្នេះអ្នករៀនខ្លះភ្លេច to ឬដាក់ to នៅមុខ home។ ចំណែកទិសដៅ ភាសាខ្មែរប្រើកិរិយាសព្ទ ហើយភាសាអង់គ្លេសប្រើធ្នាក់។
| ភាសាខ្មែរ | ភាសាអង់គ្លេស | ខុសគ្នាត្រង់ណា |
|---|---|---|
| សោនៅក្នុងថតតុ | Your keys are in the drawer. | ខាងក្នុង → in (ហើយកុំភ្លេច are) |
| រូបថតនៅលើជញ្ជាំង | a photo on the wall | ប៉ះលើផ្ទៃ → on |
| នាឡិកានៅលើទ្វារ | a clock above the door | ខ្ពស់ជាង តែមិនប៉ះ → above មិនមែន on |
| ខ្ញុំនៅស្ថានីយ | I'm at the station. | ចំណុចមួយ ឬកន្លែងធ្វើសកម្មភាព → at |
| ខ្ញុំទៅកន្លែងហាត់ប្រាណ | I go to the gym. | “ទៅ” = go + to |
| ខ្ញុំទៅផ្ទះ | I go home. | home, here, there គ្មាន to |
| ចូលបន្ទប់ / ចេញពីឡាន | walk into the room / get out of the car | ភាសាខ្មែរ៖ កិរិយាសព្ទ។ ភាសាអង់គ្លេស៖ កិរិយាសព្ទ + ធ្នាក់ |
| ឆ្លងស្ពាន | walk across the bridge | “ឆ្លង” → across |
| ជិះឡានក្រុងទៅធ្វើការ | I go to work by bus. | by + មធ្យោបាយ គ្មាន article |
| ដើរទៅធ្វើការ | I go to work on foot. | ដើរ → on foot មិនមែន by walk |
សរុបមក៖ ពេលអ្នកចង់និយាយ “នៅ” សូមសួរថា ខាងក្នុង (in) លើផ្ទៃ (on) ឬចំណុច / កន្លែងធ្វើសកម្មភាព (at)? ពេលមានចលនា សូមរកធ្នាក់ដែលគូរផ្លូវ ហើយចាំថា go home គ្មាន to។
ទម្រង់
ទីតាំង៖ in, on, at
| ធ្នាក់ | គំនិត | ឧទាហរណ៍ |
|---|---|---|
| in | នៅខាងក្នុងចន្លោះ ឬតំបន់មួយ | in the box, in the kitchen, in London, in a car |
| on | នៅលើផ្ទៃ; នៅលើមធ្យោបាយដឹកជញ្ជូនសាធារណៈ | on the table, on the wall, on the floor, on the bus |
| at | ចំណុចមួយ; កន្លែងសម្រាប់សកម្មភាពមួយ | at the station, at the door, at work, at school, at home, at a party |
ទីតាំង៖ ធ្នាក់ផ្សេងទៀត
| ធ្នាក់ | អត្ថន័យ |
|---|---|
| under | នៅក្រោម ទាបជាងអ្វីមួយ ហើយច្រើនតែត្រូវវាគ្រប |
| above | ខ្ពស់ជាងអ្វីមួយ (មិនប៉ះ) |
| below | ទាបជាងអ្វីមួយ (មិនប៉ះ) |
| next to | នៅក្បែរ នៅជាប់ |
| between | នៅចន្លោះ មានរបស់មួយនៅម្ខាងៗ |
| behind | នៅខាងក្រោយ |
| in front of | នៅខាងមុខ |
| opposite (UK) / across from (US) | នៅទល់មុខ គឺនៅម្ខាងទៀត ហើយបែរមុខដាក់គ្នា |
| near | នៅជិត មិនឆ្ងាយពី |
ចលនា
| ធ្នាក់ | ផ្លូវ | ឧទាហរណ៍ |
|---|---|---|
| to | ទៅកាន់កន្លែងមួយ (ចុងផ្លូវ) | go to the bank |
| from | ចំណុចចាប់ផ្ដើមនៃផ្លូវ | come from work |
| into | ពីខាងក្រៅចូលខាងក្នុង | walk into the room |
| out of | ពីខាងក្នុងចេញមកខាងក្រៅ | get out of the car |
| up / down | ឡើងទៅកន្លែងខ្ពស់ / ចុះទៅកន្លែងទាប | walk up the hill, run down the stairs |
| across | ពីម្ខាងទៅម្ខាងទៀត (ផ្ទៃរាបស្មើ ឬខ្សែ) | swim across the river |
| through | ចូលម្ខាង ហើយចេញម្ខាងទៀត (ចន្លោះដែលមានជញ្ជាំង ឬជុំវិញ) | drive through the tunnel |
| past | ហួសអ្វីមួយ ដោយមិនឈប់ | walk past the church |
គ្មាន to: go home, come home, get home, go there, come here។
មធ្យោបាយធ្វើដំណើរ
| របៀបធ្វើដំណើរ | លំនាំ | ឧទាហរណ៍ |
|---|---|---|
| by + មធ្យោបាយ (គ្មាន article) | by car, by bus, by train, by bike, by plane | I go to work by bus. |
| ដើរ | on foot | She goes to school on foot. |
| យានជាក់លាក់មួយ | in + a car / taxi; on + a bus / train / plane / bike | I'm in my dad's car. We're on the 8:15 train. |
របៀបប្រើ
1In, on និង at សម្រាប់ទីតាំង
In សម្រាប់ខាងក្នុង on សម្រាប់ផ្ទៃ at សម្រាប់ចំណុចមួយ ឬកន្លែងដែលមានសកម្មភាព។ យើងនិយាយ on the bus / train / plane (អ្នកអាចក្រោកឈរ ហើយដើរបាន) ប៉ុន្តែ in a car / taxi។ ភាសាខ្មែរនិយាយ “នៅក្នុងឡានក្រុង” ក៏បាន ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសធម្មតាប្រើ on the bus។
2Under, above, below, behind, in front of
ពាក្យទាំងនេះបង្ហាញទីតាំង ដោយប្រៀបធៀបជាមួយវត្ថុមួយទៀត៖ ខ្ពស់ជាង ទាបជាង នៅខាងក្រោយ ឬនៅខាងមុខ។ ប្រយ័ត្ន៖ “នៅលើ” ក្នុងភាសាខ្មែរ អាចជា on ឬ above។ បើមិនប៉ះ ប្រើ above។
3Next to, between, opposite, near
ពាក្យទាំងនេះបង្ហាញទីតាំងនៅក្បែរ ឬនៅជិតវត្ថុផ្សេងទៀត។
4ចលនា
ប្រើធ្នាក់ទាំងនេះជាមួយកិរិយាសព្ទចលនា (go, come, walk, run, drive, get, put) ដើម្បីបង្ហាញផ្លូវ។ ភាសាខ្មែរដាក់កិរិយាសព្ទពីរជាប់គ្នា (ដើរឆ្លង, ដាក់ចូល) ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសប្រើកិរិយាសព្ទមួយ + ធ្នាក់។
5Go to និង go home
ប្រើ to សម្រាប់គោលដៅ៖ go to work, go to school, go to the shop។ ប៉ុន្តែ home, here និង there មិនត្រូវការ to ទេ។ ភាសាខ្មែរនិយាយ “ទៅផ្ទះ” ដូច “ទៅសាលា” ដូច្នេះត្រូវចាំករណីពិសេសនេះ។
6មធ្យោបាយធ្វើដំណើរ៖ by car, on foot
ដើម្បីប្រាប់ថាអ្នកធ្វើដំណើរ ដោយរបៀបណា ប្រើ by + ប្រភេទមធ្យោបាយ ដោយគ្មាន article៖ by car, by bus, by train, by bike, by plane។ ការដើរខុសពីនេះ៖ on foot។ ពេលនិយាយអំពីយានជាក់លាក់មួយ (មាន a, the, my…) ត្រឡប់ទៅរបៀបប្រើ 1 វិញ៖ in a car ឬ taxi, on a bus, train, plane ឬ bike។ ភាសាខ្មែរប្រើកិរិយាសព្ទ “ជិះ” ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសធម្មតាប្រើ go … by + មធ្យោបាយ។
កំហុសញឹកញាប់
អន្ទាក់សម្រាប់អ្នកនិយាយភាសាខ្មែរ
1. “ទៅ” = go ឬ go to? ក្នុងភាសាខ្មែរ សុភាទៅផ្សារ និង តោះជិះតុកតុកត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញ ប្រើ “ទៅ” ដូចគ្នា។ ដូច្នេះអ្នករៀនខ្លះភ្លេច to នៅមុខកន្លែងធម្មតា ហើយអ្នកខ្លះទៀតដាក់ to នៅមុខ home។ ចាំថា៖ កន្លែងធម្មតា → go to; home, here, there → គ្មាន to។
2. “នៅ” តែមួយ ប៉ុន្តែ in, on, at បី ភាសាខ្មែរនិយាយ កុំសរសេរនៅជញ្ជាំង ឬ ឥឡូវអ្នកនៅផ្ទះទេ? ហើយអ្នករៀនជាច្រើនបកប្រែ “នៅ” ជា in គ្រប់ពេល។ សូមជ្រើសតាមគំនិត៖ ផ្ទៃ → on; ផ្ទះ ការងារ សាលា → at។
3. “នៅលើ” = on ឬ above? ក្នុងភាសាខ្មែរ ផ្ទាំងរូបភាពនៅលើគ្រែ អាចមានន័យថា ផ្ទាំងរូបភាពដាក់លើគ្រែ ឬព្យួរលើជញ្ជាំងខ្ពស់ជាងគ្រែ។ ភាសាអង់គ្លេសបែងចែក៖ ប៉ះ → on; ខ្ពស់ជាង មិនប៉ះ → above។
4. “ជិះ” និង “ដើរ” ភាសាខ្មែរនិយាយ ពូខ្ញុំជិះម៉ូតូទៅចម្ការ និង ខ្ញុំដើរមករៀន។ អ្នករៀនបកប្រែ “ជិះ” ជា ride ហើយភ្លេច my / his, ឬបកប្រែ “ដើរ” ជា by walk។ ភាសាអង់គ្លេសនិយាយ go … by motorbike, ride his motorbike, on foot ឬ walk to…។
កុំច្រឡំ
in front of និង opposite — In front of = នៅខាងមុខ នៅខាងតែមួយ។ Opposite = នៅម្ខាងទៀត ហើយបែរមុខដាក់គ្នា (ច្រើនតែឆ្លងផ្លូវ ឬឆ្លងតុ)។ ភាសាខ្មែរ “នៅមុខ” និង “នៅទល់មុខ” ក៏ខុសគ្នាដូចនេះដែរ។
in និង into — in = ទីតាំង។ into = ចលនាពីខាងក្រៅចូលខាងក្នុង។
at និង in សម្រាប់អគារ — at the station = កន្លែងដែលអ្នកធ្វើអ្វីមួយ (ជិះរថភ្លើង ជួបគ្នា)។ in the station = នៅខាងក្នុងអគារ។
by car និង in my car — By + មធ្យោបាយ (គ្មាន article) ប្រាប់ថាធ្វើដំណើររបៀបណា។ ពេលមាន a, the, my… ប្រើ in (car, taxi) ឬ on (bus, train, bike)។
across និង through — across ផ្ទៃរាបស្មើ ឬខ្សែ (ផ្លូវ ទន្លេ វាលស្រែ)។ through ចន្លោះដែលមានជុំវិញ (រូងក្រោមដី ព្រៃ ទ្វារ)។
អក្ខរាវិរុទ្ធ និងការបញ្ចេញសំឡេង
- ធ្នាក់ជាធម្មតាខ្លី ហើយ មិនត្រូវបានសង្កត់ ទេ។ នាមសព្ទនៅក្រោយវាទើបត្រូវបានសង្កត់៖ in the kitchen, at the station។
- to ជាធម្មតាខ្សោយ៖ /tə/ នៅមុខព្យញ្ជនៈ ដូច “tuh”៖ to the bank /tə ðə ˈbæŋk/។
- at ខ្សោយ /ət/ ហើយ from ខ្សោយ /frəm/៖ I'm at work /aɪm ət ˈwɜːk/ (UK), from London /frəm ˈlʌndən/។
- out of ក្នុងការនិយាយច្រើនស្ដាប់ទៅដូចពាក្យតែមួយ៖ /ˈaʊtəv/ ដូច “outta” ពេលនិយាយលឿន។
- next to /nekst tə/៖ next បញ្ចប់ដោយព្យញ្ជនៈបី /kst/។ ភាសាខ្មែរមានព្យញ្ជនៈចុងពាក្យ ប៉ុន្តែគ្មានព្យញ្ជនៈចុងជាប់គ្នាទេ ដូច្នេះប្រយ័ត្នកុំនិយាយត្រឹម “nek”។ ដូចគ្នានេះ front /frʌnt/ ត្រូវមាន /nt/។
- through /θruː/ ចាប់ផ្ដើមដោយ /θ/ ដែលភាសាខ្មែរគ្មាន។ ដាក់ចុងអណ្ដាតថ្នមៗនៅចន្លោះធ្មេញខាងលើ និងខាងក្រោម ហើយផ្លុំខ្យល់ចេញ កុំនិយាយជា “tru”។ ការដាក់ព្យញ្ជនៈពីរជាប់គ្នានៅដើមពាក្យ មិនពិបាកទេ ព្រោះភាសាខ្មែរមានព្យញ្ជនៈផ្សំដូច “ត្រ” ប៉ុន្តែ /r/ អង់គ្លេសមិនរំញ័រអណ្ដាតទេ៖ កោងចុងអណ្ដាតឡើងបន្តិច ដោយមិនប៉ះកន្លែងណាសោះ។
- across /əˈkrɒs/ (UK) បញ្ចប់ដោយ /s/។ អក្សរ ស នៅចុងពាក្យខ្មែរ បញ្ចេញដូច [h] ប៉ុន្តែនៅទីនេះត្រូវមានសំឡេងស៊ីសពិតប្រាកដ។
- ភាសាខ្មែរច្រើនសង្កត់ព្យាង្គចុងក្រោយ។ opposite សង្កត់ព្យាង្គទីមួយ៖ OP-po-site មិនមែន “oppo-SITE” ទេ។ ចំណែក be-HIND, be-TWEEN, a-BOVE សង្កត់ព្យាង្គចុងក្រោយ ដូចទម្លាប់ខ្មែរ។
- អក្ខរាវិរុទ្ធ៖ into ជា ពាក្យតែមួយ; in front of មាន បីពាក្យ; opposite មាន p ពីរ។
ច្បាប់មាស
ទីតាំង៖ in (ខាងក្នុង), on (លើផ្ទៃ), at (ចំណុចមួយ ឬកន្លែងធ្វើសកម្មភាព)។ ចលនា៖ ជ្រើសពាក្យដែលគូរផ្លូវ — to, into, out of, up, down, across, through, past។ មធ្យោបាយ៖ by car, by bus, by train ប៉ុន្តែ on foot។ Go home មិនមែន go to home។ “នៅ” ក្នុងភាសាខ្មែរ មិនមែនតែងតែជា in ទេ។
លំហាត់
A. ទម្រង់
បំពេញពាក្យដែលបាត់ដោយធ្នាក់ត្រឹមត្រូវ។
-
The milk is the fridge.
-
There's a picture the wall.
-
She's work right now.
-
The café is the bank and the bookshop.
-
The dog runs the kitchen. (from outside to inside)
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ I go … after school.
-
My office is very near. I go to work foot.
B. អត្ថន័យ
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវតាមអត្ថន័យ។
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ Walk … the stairs to my flat.flat (UK); apartment (US)
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ Get … the car, please.
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ Drive … the tunnel.
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ The pharmacy is on the other side of the street, … the hotel.
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ We go to the beach ….
C. រកកំហុស
ប្រយោគនីមួយៗមានកំហុសមួយ ឬត្រឹមត្រូវ។ សរសេរប្រយោគដែលកែរួច ឬសរសេរ correct។
-
I go to home by bus.
-
The keys are in the floor.
-
Sit next me.
-
My phone is in my bag.
D. ក្នុងបរិបទ
បំពេញពាក្យដែលបាត់ ដោយប្រើពាក្យក្នុងប្រអប់ (ប្រើពាក្យនីមួយៗតែម្ដង)៖ between, into, on, past, through, to។
Take the bus 17 the park. Walk 18 the park — there's a small path between the trees. Go 19 a big supermarket and turn left. My building is 20 the bakery and a small café. Come 21 the building and take the stairs. My flat is 22 the top floor!
E. វេនរបស់អ្នក
សរសេរជាភាសាអង់គ្លេស។
-
ពិពណ៌នាថារបស់បីយ៉ាងនៅទីណាក្នុងបន្ទប់របស់អ្នក។
-
សរសេរថាអ្នកទៅធ្វើការ ឬទៅសាលាដោយរបៀបណា ហើយប្រាប់ផ្លូវខ្លីៗពីផ្ទះរបស់អ្នកទៅហាង ឬហាងកាហ្វេមួយនៅជិតនោះ (2–3 ប្រយោគ)។
F. រំលឹកចម្រុះ
រំលឹកមេរៀនមុនៗ។
-
A1-11 There is / There are (មាន…) — ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ a bank near my flat?
-
A1-20 At, on, in (ធ្នាក់ពេលវេលា) — ពាក្យ “នៅ” ជាភាសាអង់គ្លេស ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ Let's meet Saturday morning.
-
A1-17 Can និង Can't — “អាច” និង “ចេះ” ជាភាសាអង់គ្លេស ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ Excuse me, I park here?
ចម្លើយ
A. ទម្រង់
- in
- on
- at
- between
- into
- home
- on
B. អត្ថន័យ
- up
- out of
- through
- opposite
- by car
C. រកកំហុស
- I go home by bus.
- The keys are on the floor.
- Sit next to me.
- ✓ My phone is in my bag.
D. ក្នុងបរិបទ
- to
- through / across
- past / to
- between
- into / in
- on
E. វេនរបស់អ្នក
- My bed is next to the window. There's a lamp on my desk. My shoes are under the bed.
- I go to work by bus. Go out of my building and turn right. Walk past the school. The café is opposite the park.
F. រំលឹកចម្រុះ
- Is there
- on
- can / could / may
