Prepositions of Place සහ Movement: in, on, at, to, into — සරල සිංහලෙන්
Where Is It? Prepositions of Place and Movement
මෙම පිටුවේ
අරමුණ
මේ පාඩමෙන් පස්සේ ඔබට දේවලුයි මිනිස්සුයි කොහෙද ඉන්නේ කියලා (in the box, on the table, at work, next to the bank), එයාලා කොහෙටද යන්නේ කියලා (to the station, into the shop, across the road) සහ කොහොමද ගමන් කරන්නේ කියලා (by bus, on foot) ඉංග්රීසියෙන් කියන්න පුළුවන් වෙනවා. ඒ වගේම අපි go to home නෙවෙයි, go home කියන්නේ ඇයි කියලත් ඔබ දන්නවා.
ප්රධාන අදහස
තැන පෙන්නන prepositions (prepositions of place) උත්තර දෙන්නේ Where is it? (ඒක කොහෙද?) කියන ප්රශ්නයට. ඒවා පෙන්නන්නේ වෙනස් නොවෙන තැනක්. චලනය පෙන්නන prepositions (prepositions of movement) උත්තර දෙන්නේ Where does it go? (ඒක කොහෙටද යන්නේ?) කියන ප්රශ්නයට. ඒවා පෙන්නන්නේ පාරක්: පටන් ගන්න තැනක්, දිශාවක් සහ ඉවර වෙන තැනක් තියෙන ඉරක්.
මේසයක් උඩ තියෙන පොඩි ආදර්ශ ගමක් හිතින් මවාගන්න. ඒක මැදින් සෙල්ලම් කාර් එකක් යනවා. ගෙවල්, ගස් සහ පොඩි මිනිස්සු එක තැන නවතිලා ඉන්නවා: ඒවා පෙන්නන්නේ තැන (position). In = මොකක් හරි ඇතුළේ (in the church, in a car, in a town). On = මතුපිටක් උඩ, ඒක ස්පර්ශ කරලා (on the roof, on the wall). At = සිතියමේ ලක්ෂ්යයක්, බොහෝ විට අපි මොකක් හරි කරන තැනක් (at the station, at work). ඒවා වටේ තව වචන තියෙනවා: under, above, behind, in front of, next to, between, opposite සහ near.
සෙල්ලම් කාර් එක පෙන්නන්නේ චලනය (movement). ඒක ස්ටේෂන් එක දිහාට (to) යනවා, ගරාජ් එක ඇතුළට (into) යනවා, කාර් පාක් එකෙන් එළියට (out of) එනවා, කන්ද උඩට (up) සහ පහළට (down) යනවා, පාලම හරහා (across) යනවා, උමඟ හරහා (through) යනවා, ඉස්කෝලේ පහු කරලා (past) යනවා. කාර් එක යන පාර හොඳටම අඳින වචනය තෝරන්න.
සිංහල සහ ඉංග්රීසි
සිංහලේ තැන සහ දිශාව පෙන්නන්නේ නාම පදයට පස්සේ එන අගවලින් සහ වචනවලින්: “පෙට්ටිය ඇතුළේ”, “මේසේ උඩ”, “ඇඳ යට”, “බැංකුව ළඟ”, “ස්ටේෂන් එකට”. ඉංග්රීසියේ ඒ වැඩේ කරන preposition එක නාම පදයට කලින් එනවා: in the box, on the table, under the bed. තවත් වැදගත් දෙයක්: සිංහලේ එකම -ේ / -එකේ අග ඉංග්රීසියේ වචන තුනකට බෙදෙනවා: “ලාච්චුවේ” → in, “බිත්තියේ” → on, “ස්ටේෂන් එකේ” → at. ඒ වගේම “හරහා” ඉංග්රීසියේ across සහ through දෙකටම යනවා. හොඳ ආරංචියකුත් තියෙනවා: සිංහලේ අපි සාමාන්යයෙන් “ගෙදර යනවා” කියන්නේ අගක් නැතුව, ඉංග්රීසියෙත් go home කියන්නේ to නැතුව.
| සිංහල | ඉංග්රීසි | වෙනස |
|---|---|---|
| ඔයාගේ යතුරු ලාච්චුවේ තියෙනවා. | Your keys are in the drawer. | -ේ, ඇතුළේ → in |
| බිත්තියේ ආච්චිලාගේ ෆොටෝ එකක් තියෙනවා. | There's a photo of my grandparents on the wall. | -ේ, නමුත් මතුපිටක් → on |
| මම ස්ටේෂන් එකේ ඉන්නවා. | I'm at the station. | -ේ, නමුත් ලක්ෂ්යයක් → at |
| පූසා ඇඳ යට ඉන්නවා. | The cat is under the bed. | සිංහලේ නාම පදයට පස්සේ, ඉංග්රීසියේ කලින් |
| මම වැඩ ඇරිලා ජිම් එකට යනවා. | I go to the gym after work. | -ට → to |
| මම පහට ගෙදර යනවා. | I go home at five. | සිංහලෙත් අගක් නැහැ → to නැහැ |
| පාලම හරහා ඇවිදගෙන ගිහින් දකුණට හැරෙන්න. | Walk across the bridge and turn right. | හරහා (මතුපිටක්, පාරක්) → across |
| කෝච්චිය දිග උමඟක් හරහා යනවා. | The train goes through a long tunnel. | හරහා (දෙපැත්තක් තියෙන ඉඩක්) → through |
| මම බස් එකෙන් වැඩට යනවා. | I go to work by bus. | -න් → by; “එක” තිබුණත් the නැහැ |
| මම පයින් වැඩට යනවා. | I go to work on foot. | පයින් → on foot |
ව්යුහය
තැන: in, on, at
| Preposition | අදහස | උදාහරණ |
|---|---|---|
| in | ඉඩක් හෝ ප්රදේශයක් ඇතුළේ | in the box, in the kitchen, in London, in a car |
| on | මතුපිටක් උඩ; පොදු ප්රවාහනයේ | on the table, on the wall, on the floor, on the bus |
| at | ලක්ෂ්යයක්; යමක් කරන තැනක් | at the station, at the door, at work, at school, at home, at a party |
තැන: වෙනත් prepositions
| Preposition | තේරුම |
|---|---|
| under | යමකට වඩා පහළින්, බොහෝ විට ඒකෙන් වැහිලා (යට) |
| above | යමකට වඩා උඩින්, ස්පර්ශ නොකර |
| below | යමකට වඩා පහළින්, ස්පර්ශ නොකර |
| next to | පැත්තකින්, හරිම ළඟින් (ළඟින්ම) |
| between | දෙපැත්තේ එක එක දේ තියෙන මැද (අතරේ) |
| behind | පිටිපස්සේ |
| in front of | ඉස්සරහ |
| opposite (UK) / across from (US) | අනිත් පැත්තේ, මුහුණට මුහුණ (ඉදිරිපිට) |
| near | දුර නැහැ (ළඟ) |
චලනය
| Preposition | පාර | උදාහරණය |
|---|---|---|
| to | තැනක් දිහාට (පාර ඉවර වෙන තැන) | go to the bank |
| from | පාර පටන් ගන්න තැන | come from work |
| into | එළියේ ඉඳන් ඇතුළට | walk into the room |
| out of | ඇතුළේ ඉඳන් එළියට | get out of the car |
| up / down | උස් තැනකට / පහත් තැනකට | walk up the hill, run down the stairs |
| across | එක පැත්තක ඉඳන් අනිත් පැත්තට (මතුපිටක් හෝ ඉරක්) | swim across the river |
| through | එක පැත්තකින් ඇතුළු වෙලා අනිත් පැත්තෙන් එළියට (ඉඩක්) | drive through the tunnel |
| past | යමක් ළඟින්, නොනවතිම යනවා | walk past the church |
to නැහැ: go home, come home, get home, go there, come here.
ප්රවාහනය
| ගමන් කරන විදිහ | රටාව | උදාහරණය |
|---|---|---|
| by + වාහනය (article නැහැ) | by car, by bus, by train, by bike, by plane | I go to work by bus. |
| ඇවිදගෙන | on foot | She goes to school on foot. |
| එක නිශ්චිත වාහනයක් | in + a car / taxi; on + a bus / train / plane / bike | I'm in my dad's car. We're on the 8:15 train. |
භාවිතය
1තැන පෙන්නන්න in, on සහ at
ඇතුළේ නම් in, මතුපිටක් නම් on, ලක්ෂ්යයක් හෝ යමක් කරන තැනක් නම් at. බස්, කෝච්චි, ප්ලේන් එක්ක අපි on කියනවා (ඇතුළේ නැගිටලා ඇවිදින්න පුළුවන්), නමුත් කාර් එකක් හෝ ටැක්සියක් එක්ක in. සිංහලේ මේ හැම එකටම බොහෝ විට -ේ / -එකේ; ඉංග්රීසියේ තෝරන්න ඕනෑ.
2Under, above, below, behind, in front of
මේ වචන එක දෙයක තැන තව දෙයක් එක්ක සසඳලා පෙන්නනවා: උඩින්, පහළින්, පිටිපස්සේ, ඉස්සරහ. සිංහලේ “යට”, “උඩ”, “පිටිපස්සේ”, “ඉස්සරහ” නාම පදයට පස්සේ එනවා; ඉංග්රීසියේ කලින්.
3Next to, between, opposite, near
මේ වචන පෙන්නන්නේ යමක් වෙන දේවල් ළඟින් හෝ පැත්තකින් තියෙන හැටි. සිංහලේ “ළඟ” කියන එක near සහ next to දෙකටම යනවා; next to කියන්නේ හරියටම පැත්තෙන්ම.
4චලනය
චලනය පෙන්නන ක්රියාපද (go, come, walk, run, drive, get, put) එක්ක මේ prepositions පාවිච්චි කරලා පාර පෙන්නන්න. සිංහලේ -ට සාමාන්යයෙන් to; ඇතුළට = into; එළියට = out of.
5Go to සහ go home
යන තැනකට to පාවිච්චි කරන්න: go to work, go to school, go to the shop. නමුත් home, here සහ there එක්ක to නැහැ. සිංහලෙත් අපි බොහෝ විට “ගෙදර යනවා” කියන්නේ -ට නැතුව, ඒ නිසා ඒක මතක තියාගන්න ලේසියි. නමුත් “මෙහාට”, “එහාට” වල -ට තිබුණත් ඉංග්රීසියේ here, there එක්ක to නැහැ.
6ප්රවාහනය — by car, on foot
කොහොමද ගමන් කරන්නේ කියලා කියන්න by + වාහනයේ වර්ගය පාවිච්චි කරන්න, article (a / the) නැතුව: by car, by bus, by train, by bike, by plane. ඇවිදගෙන යනවා නම් වෙනස්: on foot. සිංහලේ “බස් එකෙන්” කියන එකේ “එක” තිබුණත්, ඉංග්රීසියේ by the bus කියන්නේ නැහැ. එක නිශ්චිත වාහනයක් ගැන කියනවා නම් (a, the, my… එක්ක), භාවිතය 1 ට ආපහු යන්න: කාර් එකක් හෝ ටැක්සියක් in, බස්, කෝච්චි, ප්ලේන් හෝ බයිසිකල් on.
සුලභ වැරදි
සිංහල කතා කරන අයට උගුල්
1. “මේසේ තියෙනවා” → in the table. සිංහලේ “මේසේ”, “බිත්තියේ”, “බිම” වගේ තැන් කියන්නේ ඇතුළේ තියෙන දේවල් කියන “ලාච්චුවේ”, “පෙට්ටියේ” වගේම -ේ අගෙන්. ඒ නිසා “-ේ = in” කියලා හිතලා මතුපිටවලටත් in දානවා. මතුපිටක් උඩ නම් ඉංග්රීසියේ on.
2. “බස් එකේ”, “බස් එකෙන්” → in the bus, by the bus. “බස් එකේ ඉන්නවා” කියන එකේ -ේ නිසා ගොඩක් අය in the bus කියනවා, “බස් එකෙන් යනවා” කියන එකේ “එක” නිසා by the bus කියනවා. බස්, කෝච්චි, ප්ලේන් එකේ ගමන් කරනකොට on; ගමන් කරන විදිහ කියනකොට by + වාහනය, article නැතුව.
3. “මෙහාට එන්න” → come to here. සිංහලේ “ඉස්කෝලෙට”, “ඔෆිස් එකට” කියන -ට ඉංග්රීසියේ to වෙන නිසා “-ට = to” කියලා මතක තියාගන්නවා. ඒ නිසා “මෙහාට”, “එහාට”, සමහර වෙලාවට “ගෙදරට” කියන ඒවාත් to එක්ක කියනවා. home, here, there එක්ක ඉංග්රීසියේ to නැහැ.
4. “ඉස්සරහ” → in front of, අනිත් පැත්තේ තියෙද්දිත්. සිංහලේ “කඩේ තියෙන්නේ බැංකුව ඉස්සරහ” කියනකොට ඒ කඩේ පාරෙන් එහා පැත්තේ වෙන්නත් පුළුවන්. ඉංග්රීසියේ in front of කියන්නේ එකම පැත්තේ, ඉස්සරහින්ම; පාරෙන් එහා පැත්තේ මුහුණට මුහුණ නම් opposite (UK) හෝ across from (US).
පටලවා ගන්න එපා
in front of සහ opposite — in front of = ඉස්සරහින්, එකම පැත්තේ; opposite = අනිත් පැත්තේ, මුහුණට මුහුණ (බොහෝ විට පාරකින් හෝ මේසයකින් එහා පැත්තේ).
in සහ into — in = තැන; into = එළියේ ඉඳන් ඇතුළට චලනය. සිංහලෙත් වෙනස පේනවා: “පූල් එකේ” සහ “පූල් එකට”.
ගොඩනැගිලි එක්ක at සහ in — at the station = යමක් කරන තැන (කෝච්චියට නගින්න, කෙනෙක්ව හම්බ වෙන්න); in the station = ගොඩනැගිල්ල ඇතුළේ. සිංහලේ දෙකටම “ස්ටේෂන් එකේ”.
by car සහ in my car — by + වාහනය (article නැතුව) කියන්නේ ගමන් කරන විදිහ. a, the, my… එක්ක නම් in (කාර්, ටැක්සි) හෝ on (බස්, කෝච්චි, බයිසිකල්).
across සහ through — across මතුපිටක් හෝ ඉරක් (පාරක්, ගඟක්, පිට්ටනියක්) හරහා; through දෙපැත්තක් තියෙන ඉඩක් (උමඟක්, කැලයක්, දොරක්) හරහා. සිංහලේ දෙකටම “හරහා”.
අක්ෂර වින්යාසය සහ උච්චාරණය
- Prepositions සාමාන්යයෙන් කෙටියි, අවධාරණය කරන්නේ නැහැ; අවධාරණය එන්නේ ඊට පස්සේ තියෙන නාම පදයට: in the kitchen, at the station.
- to සාමාන්යයෙන් දුර්වලයි: ව්යඤ්ජනයකට කලින් /tə/ — ස්වරය කෙටි, සිංහලේ “අ” ට ළඟයි: to the bank /tə ðə ˈbæŋk/. bank වල ස්වරය සිංහලේ “ඇ” ට හරිම ළඟයි.
- at දුර්වල වෙලා /ət/, from දුර්වල වෙලා /frəm/: I'm at work /aɪm ət ˈwɜːk/ (UK), from London /frəm ˈlʌndən/. from, front, foot වල /f/ කියන්නේ උඩ දත් යට තොලේ හෙමින් තියලා හුළඟ යවලා; තොල් දෙක එකට වහලා [p] කරන්න එපා.
- work වල ස්වරය /ɜː/: “වර්ක්” වගේ r එකක් කියන්නේ නැහැ (UK). දිව මැදට තියලා, තොල් ලිහිල් කරලා දිගට කියන්න.
- out of කතාවේදී බොහෝ විට එක වචනයක් වගේ ඇහෙනවා: /ˈaʊtəv/, හරිම ඉක්මන් කතාවේ “outta” වගේ.
- through /θruː/ වල පළවෙනි ශබ්දය /θ/: දිවේ තුඩ දත් දෙපෙළ අතරට සැහැල්ලුවෙන් දාලා හුළඟ යවන්න. ඒක “ත” නෙවෙයි: “ත” කියනකොට හුළඟ නවතිනවා. the වල /ð/ ත් ඒ වගේමයි, හඬත් එක්ක.
- opposite /ˈɒpəzɪt/ (UK), /ˈɑːpəzɪt/ (US): අවධාරණය පළවෙනි අක්ෂරයේ; මැද තියෙන්නේ /z/, /s/ නෙවෙයි — උගුරේ කම්පනයක් දැනෙනවා. between /bɪˈtwiːn/ සහ across /əˈkrɒs/ වල අවධාරණය දෙවෙනි අක්ෂරයේ.
- stairs, street, station වගේ s වලින් පටන් ගන්න වචනවලට කලින් ස්වරයක් එකතු කරන්න එපා: the stairs, “ද ඉස්ටෙයාස්” වගේ නෙවෙයි.
- අක්ෂර වින්යාසය: into එක වචනයක්; in front of වචන තුනක්; opposite වල p දෙකක්.
රන් රීතිය
තැන: in (ඇතුළේ), on (මතුපිට), at (ලක්ෂ්යයක් හෝ යමක් කරන තැනක්). චලනය: පාර අඳින වචනය තෝරන්න — to, into, out of, up, down, across, through, past. ප්රවාහනය: by car, by bus, by train, නමුත් on foot. Go home කියන්න, go to home නෙවෙයි. සිංහලේ -ේ අග බලලා නෙවෙයි, තැනේ හැඩය බලලා තෝරන්න.
අභ්යාස
A. ව්යුහය
හරි preposition එක හෝ වචනය දාන්න.
-
The milk is the fridge.
-
There's a picture the wall.
-
She's work right now.
-
The café is the bank and the bookshop.
-
The dog runs the kitchen. (from outside to inside)
-
නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න: I go … after school.
-
My office is very near. I go to work foot.
B. අර්ථය
නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න.
-
නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න: Walk … the stairs to my flat.flat (UK); apartment (US)
-
නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න: Get … the car, please.
-
නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න: Drive … the tunnel.
-
නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න: The pharmacy is on the other side of the street, … the hotel.
-
නිවැරදි පිළිතුර තෝරන්න: We go to the beach ….
C. වැරැද්ද සොයන්න
හැම වාක්යයකම එක වැරැද්දක් තියෙනවා, නැත්නම් වාක්යය හරි. නිවැරදි කළ වාක්යය ලියන්න, නැත්නම් correct කියලා ලියන්න.
-
I go to home by bus.
-
The keys are in the floor.
-
Sit next me.
-
My phone is in my bag.
D. පාඨය තුළ
මඟ පෙන්වීම සම්පූර්ණ කරන්න. වචන පෙට්ටියේ හැම වචනයක්ම එක පාරක් පාවිච්චි කරන්න: between, into, on, past, through, to
Take the bus 17 the park. Walk 18 the park — there's a small path between the trees. Go 19 a big supermarket and turn left. My building is 20 the bakery and a small café. Come 21 the building and take the stairs. My flat is 22 the top floor!
E. ඔබේ වාරය
ඔබේ කාමරය සහ ඔබේ ගමන ගැන ඉංග්රීසියෙන් ලියන්න.
-
ඔබේ කාමරේ දේවල් තුනක් තියෙන තැන විස්තර කරන්න.
-
ඔබ වැඩට හෝ ඉස්කෝලෙට යන්නේ කොහොමද කියලා ලියන්න, ඒ වගේම ඔබේ ගෙදර ඉඳන් ළඟ තියෙන කඩයකට හෝ කැෆේ එකකට යන්න කෙටි මඟ පෙන්වීමක් දෙන්න (වාක්ය 2–3).
F. මිශ්ර පුනරීක්ෂණය
කලින් පාඩම් පුනරීක්ෂණය කරන්න.
-
A1-11 There Is සහ There Are භාවිතය — සරල සිංහලෙන් a bank near my flat?
-
A1-20 At, On, In: කාලය සමඟ prepositions — සරල සිංහලෙන් Let's meet Saturday morning.
-
A1-17 Can සහ Can't භාවිතය — සරල සිංහලෙන් Excuse me, I park here?
පිළිතුරු
A. ව්යුහය
- in
- on
- at
- between
- into
- home
- on
B. අර්ථය
- up
- out of
- through
- opposite
- by car
C. වැරැද්ද සොයන්න
- I go home by bus.
- The keys are on the floor.
- Sit next to me.
- ✓ My phone is in my bag.
D. පාඨය තුළ
- to
- through / across
- past / to
- between
- into / in
- on
E. ඔබේ වාරය
- My bed is next to the window. There's a lamp on my desk. My shoes are under the bed.
- I go to work by bus. Go out of my building and turn right. Walk past the school. The café is opposite the park.
F. මිශ්ර පුනරීක්ෂණය
- Is there
- on
- can / could / may
