SlowingoГраматика
C2 8 / 10

Дополнување на англиски: that, инфинитив или -ing (I saw her leave, afraid to или afraid of, certain to win)

Complementation: That, Infinitive, -ing and Their Meanings

На оваа страница
  1. Цел
  2. Главна идеја
  3. Македонски и англиски
  4. Форма
  5. Употреба
  6. Чести грешки
  7. Замки за говорителите на македонски
  8. Не мешајте
  9. Правопис и изговор
  10. Златно правило
  11. Вежби

Цел

По оваа лекција ќе избирате меѓу that-реченица, to-инфинитив, -ing форма и предмет + основна форма кога изборот го менува значењето (I saw that… / I saw her…, afraid to / afraid of), ќе ги користите таканаречените структури со подигнување како He is certain to win и формалните обрасци како I believe him to be honest.

Главна идеја

Зборовите што го довршуваат значењето на глаголот или придавката се нејзиното дополнување (complement). Многу глаголи и придавки дозволуваат повеќе видови дополнувања, а секое носи свое значење.

Замислете го глаголот или придавката како чинија обични макарони, а дополнувањата како различни сосови: that-реченица, to-инфинитив, -ing форма, предмет + основна форма. Макароните се исти, но секој сос прави друго јадење. I saw her leave е јадење за очите: сте виделе како се случува. I saw that she had left е јадење за умот: сте сфатиле, можеби по празната маса.

Некои обрасци ја менуваат и формата на целата реченица. It is certain that he will win може да стане He is certain to win: подметот од that-реченицата „се подига“ во главната реченица. Ова подигнување (raising) е многу често во формалниот и новинарскиот англиски и работи само со определени зборови – certain, likely, seem, appear, happen – а не со други.

Македонски и англиски

Македонскиот нема инфинитив: таму каде што англискиот има to-инфинитив или -ing, ние обично имаме „да“ + глагол во сегашно време или реченица со „дека“, „како“, „што“. Затоа во оваа лекција најмногу ќе ви помогне да не преведувате збор по збор, туку да го научите обрасецот на англискиот збор.

Разликата меѓу перцепција и знаење ја имаме и ние, но ја градиме поинаку. „Ја видов како влегува во такси“ е перцепција, а „Видов дека си ја бојадисал кујната“ е заклучок. На англиски перцепцијата е предмет + основна форма (или -ing), без how: I saw her get into a taxi. „Изгледа дека…“ и „Се чини дека…“ имаат свој англиски пар со It seems that…, но англискиот има и подигнат облик She seems to…; мешавина од двете (She seems that…) не е можна.

Кај стравот кај нас „се плашам да прашам“ значи „не се осмелувам“, а „се плашам да не задоцнам“ значи „се плашам дека ќе задоцнам“. Англиското afraid to е само првото; второто е afraid of + -ing. „Не спречи да го завршиме“ на англиски е prevented us from finishing, а „Важно е сите да дојдат“ е It's important for everyone to arrive.

МакедонскиАнглискиШто е различно?
Ја видов како влегува во такси.I saw her get into a taxi.перцепција: предмет + основна форма, без how
Гледам дека си ја бојадисал кујната.I see that you've painted the kitchen.тука е исто: заклучок
Изгледа дека денес работи од дома.He appears to be working from home today.подигнат облик: подмет + to
Сигурно е дека новиот закон ќе наиде на отпор.The new law is certain to face opposition.на англиски подметот може да се подигне
Дождот не спречи да го завршиме натпреварот.The rain prevented us from finishing the match.„спречи да“ → from + -ing
Се плашев да не ја изгубам работата.I was afraid of losing my job.страв од настан → afraid of + -ing
Важно е сите да стигнат на време.It's important for everyone to arrive on time.подмет на „да“-реченицата → for + предмет + to
Причината поради која се јавив е да те прашам за совет.The reason (why) I called is to ask for your advice.не because
Се смета дека е искрен.He is believed to be honest.формален пасив со to be

Накратко: нашето „да“ и „како“ не се преведуваат збор по збор. Перцепција е предмет + основна форма, „се плашам да не…“ е afraid of + -ing, „спречи да“ е prevent … from + -ing, а „важно е сите да…“ е for everyone to…

Форма

Ист збор, различни дополнувања

ЗборОбразецЗначењеПример
see / hear / feelпредмет + основна форма / -ingнепосредна перцепцијаI heard the door open.
see / hear / feelthat-реченицазнаење, слушнато, верувањеI heard that the company had closed.
sure / certainподмет + to-инфинитивговорникот е сигуренShe's sure to pass.
sure / certainof + -ing / that-реченицаподметот е сигуренShe's sure (that) she'll pass.
afraidto-инфинитивпремногу исплашен за да го направи тоа (избор)I was afraid to say anything.
afraidof + -ingстрав дека нешто ќе се случиI was afraid of falling.
sorryto-инфинитивжал за сегашната ситуација или вестSorry to hear that.
sorryfor / about + -ingизвинување за минато делоSorry for keeping you waiting.

Подигнување: два начина да се каже истото

It + that-реченицаПодмет + to-инфинитив
It is certain that he will win.He is certain to win.
It is likely that prices will rise.Prices are likely to rise.
It seems that she is tired.She seems to be tired.
It (so) happens that I know her.I happen to know her.
It seems that there is a problem.There seems to be a problem.

That-реченица или предмет + to-инфинитив (формално)

НеутралноФормалноПасив (вести, извештаи)
I believe (that) he is honest.I believe him to be honest.He is believed to be honest.
We consider that the risk is low.We consider the risk to be low.The risk is considered to be low.

Употреба

1Перцепција или знаење?

По see, hear, feel, notice и watch, предмет + основна форма или -ing значи непосредна перцепција со сетилата (C1-18). That-реченицата значи знаење: сте сфатиле, некој ви кажал или верувате во нешто. Со that-реченица воопшто не мора да сте го виделе настанот. Кај нас перцепцијата ја кажуваме со „како“, а знаењето со „дека“; на англиски how тука не стои.

I saw her get into a taxi.
Ја видов како влегува во такси.
видов како се случува; кај нас „како“, на англиски не
I see that you've painted the kitchen.
Гледам дека си ја бојадисал кујната.
го забележувам резултатот: заклучок
I heard the neighbours arguing last night.
Синоќа ги слушнав соседите како се караат.
звук
I heard that the neighbours are moving.
Слушнав дека соседите се селат.
некој ми кажа
She felt the floor shake.
Почувствува како се тресе подот.
физичко чувство
She felt that the decision was unfair.
Сметаше дека одлуката е неправедна.
мислење
Did you notice anyone leave the building?
Дали забележа некого да излегува од зградата?
перцепција

2Подигнување: certain to, likely to, seem to, happen to

Кај certain и likely (B2-26) и кај seem, appear, happen подметот од that-реченицата може да се „подигне“ во главната реченица, а по него доаѓа to-инфинитив. Значењето останува исто. Sure и bound дозволуваат само подигнат облик: He's bound to win, не It is bound that…. За минато користете to have + минат партицип, а за дејство во тек to be + -ing. Може да се подигне и there: There seems to be… Придавките eager, keen и reluctant изгледаат слично, но го опишуваат ставот на самиот подмет и немаат облик It… that. Кај нас има само облик со „дека“ („Изгледа дека…“, „Сигурно е дека…“), па подигнатиот облик треба посебно да се вежба.

The new law is certain to face opposition.
Сигурно е дека новиот закон ќе наиде на отпор.
= It is certain that the new law will face opposition.
Prices are likely to rise again next year.
Веројатно цените пак ќе пораснат следната година.
She seems to have forgotten our meeting.
Изгледа дека заборавила на нашата средба.
минато: to have + минат партицип
He appears to be working from home today.
Изгледа дека денес работи од дома.
во тек: to be + -ing
I happen to know the owner.
Случајно го познавам сопственикот.
There seems to be a problem with the heating.
Изгледа дека има проблем со греењето.
He is eager to win.
Многу сака да победи.
неговиот став: не „It is eager that…“

3Придавки чие дополнување го менува значењето

Со sure и certain, to-инфинитивот ја пренесува сигурноста на говорникот; of + -ing или that-реченица ја пренесуваат сигурноста на подметот. Afraid to значи дека сте премногу исплашени да направите нешто што би можеле да го направите; afraid of + -ing значи дека се плашите дека нешто ќе се случи. Кај нас второто често е „се плашам да не…“. Sorry to се однесува на сегашниот момент или на вест што штотуку сте ја слушнале; sorry for / about + -ing е извинување за нешто направено.

She's sure to win.
Таа сигурно ќе победи.
јас сум сигурен дека ќе победи
She's sure of winning.
Таа е сигурна дека ќе победи.
таа е самоуверена
She's sure that she'll win.
Таа е сигурна дека ќе победи.
таа е самоуверена
I was afraid to ask for a pay rise.
Не се осмелив да побарам покачување на платата.
избор: не се осмелив
I was afraid of losing my job.
Се плашев да не ја изгубам работата.
страв од настан; „да не“ → afraid of + -ing
I'm sorry to hear about your accident.
Ми е жал што слушам за твојата несреќа.
реакција на вест
I'm sorry for shouting at you yesterday.
Извини што вчера викав по тебе.
извинување за минато дело

4Prevent from, for + предмет + to, the reason (that / why)

Prevent, stop, discourage, ban и prohibit бараат предмет + from + -ing. По stop и prevent во неформален британски англиски from често се испушта. Кога to-инфинитивот има свој подмет, користете for + предмет + to-инфинитив: по придавки, именки и некои глаголи. По the reason доаѓа that, why или ништо – во внимателен пишан текст не because.

The rain prevented us from finishing the match.
Дождот не спречи да го завршиме натпреварот.
„спречи да“ → from + -ing
High fees discourage many students from applying.
Високите школарини одвраќаат многу студенти да се запишат.
Nothing will stop her doing what she wants.
Ништо нема да ја спречи да го прави тоа што сака.
UK неформално; и "stop her from doing"
It's important for everyone to arrive on time.
Важно е сите да стигнат на време.
подметот „сите“ → for everyone to
There's no need for you to apologise.
Нема потреба да се извинуваш.
The plan is for the team to meet in Lisbon.
Планот е тимот да се сретне во Лисабон.
The reason (why) I called is to ask for your advice.
Причината поради која се јавив е да те прашам за совет.
и: The reason that I called…

5Believe that he is… или believe him to be…?

Глаголите за мислење и известување како believe, consider, know, find, assume, suppose, report и understand обично бараат that-реченица. Во формален пишан текст многу од нив примаат и предмет + to-инфинитив, обично to be или to have + минат партицип. Во пасив овој обрасец е почест (B2-12). Say и think во актив обично не примаат предмет + to-инфинитив.

We believe that he is honest.
Веруваме дека е искрен.
неутрално
We believe him to be honest.
Го сметаме за искрен човек.
формално
The committee considered the proposal to be too expensive.
Комисијата го оцени предлогот како прескап.
формално
I have always found her to be reliable.
Секогаш сум ја сметал за сигурна.
формално; неутрално: I've always found her reliable.
They say that he is very rich.
Велат дека е многу богат.
не „They say him to be…“
He is said to be very rich.
Наводно е многу богат.
пасив: точно; кај нас и „се вели дека“ или прекажано „бил многу богат“

Чести грешки

❌The fog prevented the plane to land.
✅The fog prevented the plane from landing.
prevent + предмет + from + -ing.
❌It's important us to leave early.
✅It's important for us to leave early. или It's important that we leave early.
To-инфинитив со свој подмет бара for + предмет.
❌She seems that she is tired.
✅She seems to be tired. или It seems that she is tired.
Користете или подигнат облик или It… that, не двете.
❌It is likely him to win.
✅He is likely to win. или It is likely that he will win.
likely: подмет + to или It… that.
❌They say him to be a genius.
✅They say (that) he is a genius. или He is said to be a genius.
say: во актив нема предмет + to-инфинитив.
❌I'm sorry for interrupt.
✅Sorry to interrupt. или Sorry for interrupting.
to + основна форма или for + -ing.
⚠️He's sure to pass. (meaning "He feels confident")
✅He's sure (that) he'll pass.
Граматички е точно, но sure to значи дека говорникот е сигурен.
⚠️The reason I'm late is because the train was cancelled.
✅The reason I'm late is that the train was cancelled.
Граматички е точно и многу често во говорот, но внимателниот пишан текст претпочита that.

Замки за говорителите на македонски

1. „Ги слушнав како се караат“ → heard them how they…. Кај нас перцепцијата ја кажуваме со предмет (често удвоен со заменка) и „како“ + цела реченица: „Ги гледавме децата како играат во дворот.“ Збор по збор излегува watched the children how they played. На англиски по see, hear, watch, notice доаѓа само предмет + основна форма (или -ing), без how и без втор подмет.

❌My little sister loves watching our grandmother how she rolls out the dough for pita on the big wooden table in Struga.
✅My little sister loves watching our grandmother roll out the dough for pita on the big wooden table in Struga. или My little sister loves watching our grandmother rolling out the dough for pita on the big wooden table in Struga.
перцепција: предмет + основна форма или -ing, без how
❌On his way home from school, my nephew noticed two men how they tried to open our neighbour's car with a piece of wire.
✅On his way home from school, my nephew noticed two men try to open our neighbour's car with a piece of wire. или On his way home from school, my nephew noticed two men trying to open our neighbour's car with a piece of wire.
предмет + основна форма или -ing

2. „Се плашев да не задоцнам“ → afraid not to be late. Кај нас стравот од настан се кажува со „да не“: „Се плашев да не задоцнам“, „Се плаши да не се разболи“. Збор по збор излегува afraid not to be late, што на англиски значи нешто сосема друго (или е бесмислено). Стравот дека нешто ќе се случи е afraid of + -ing или afraid (that) + реченица.

⚠️Teodora hardly slept the night before the state matura because she was afraid not to fail the maths paper again.
✅Teodora hardly slept the night before the state matura because she was afraid of failing the maths paper again. или Teodora hardly slept the night before the state matura because she was afraid (that) she would fail the maths paper again.
Граматички е точно, но afraid not to fail значи нешто друго; страв од настан → afraid of + -ing.
❌My grandmother never drives on the motorway at night because she is afraid from falling asleep at the wheel.
✅My grandmother never drives on the motorway at night because she is afraid of falling asleep at the wheel.
„се плаши од“ → afraid of, не afraid from

3. „Ги одвраќа да…“, „не спречи да…“ → discourage / prevent + to. Кај нас по „спречи“, „одврати“, „одвраќа“ доаѓа „да“ + глагол: „Маглата не спречи да слетаме“, „Цените ги одвраќаат младите да се вселат во центарот.“ Затоа на англиски лесно излегува discourage или prevent + to. Англискиот образец е prevent / stop / discourage + предмет + from + -ing.

❌The high rents in the centre of Skopje discourage many young couples to look for a flat near their work.
✅The high rents in the centre of Skopje discourage many young couples from looking for a flat near their work.
discourage + предмет + from + -ing

4. „Решението е општината да…“ → the solution is the municipality to…. Кај нас „да“-реченицата природно има свој подмет: „Важно е сите да носат лична карта“, „Најдоброто решение е општината да го поправи мостот.“ Англискиот to-инфинитив не може сам да има подмет пред себе: потребно е for + предмет + to, или that-реченица.

❌Everyone in our village near Kichevo agrees that the best solution is the municipality to repair the old bridge before the autumn rains start.
✅Everyone in our village near Kichevo agrees that the best solution is for the municipality to repair the old bridge before the autumn rains start. или Everyone in our village near Kichevo agrees that the best solution is that the municipality should repair the old bridge before the autumn rains start.
подмет на инфинитивот → for + предмет + to

Не мешајте

see + предмет + основна форма и see that – Првото е она што го виделе вашите очи; второто е она што сте го сфатиле.

I saw him take the money.
Го видов како ги зема парите.
бев сведок
I saw that the money had gone.
Видов дека парите ги нема.
сфатив

afraid to и afraid of + -ing – Afraid to: одлучувате да не направите нешто. Afraid of + -ing: се плашите од настан што не го бирате вие.

She was afraid to dive into the lake.
Не се осмели да скокне во езерото.
не се осмели
She was afraid of hitting a rock.
Се плашеше да не удри во карпа.
се плашеше дека тоа може да се случи

sure to и sure (that) – Кој е сигурен? Со to говорникот, со that подметот.

Kai is sure to be late.
Каи сигурно ќе задоцни.
јас сум сигурен
Kai is sure that he'll be late.
Каи е сигурен дека ќе задоцни.
Каи е сигурен

Правопис и изговор

  • Во структурите со подигнување to е слабо /tə/: He's certain to win. Стандардниот македонски нема таков слаб глас: изговорете го кратко и опуштено, не како јасно „ту“.
  • Certain е /ˈsɜːtn/ (UK), /ˈsɜːrtn/ (US) – вториот слог е многу краток. Гласот /ɜː/ го немаме: усните се опуштени и не заокружени, јазикот е во средината на устата – ни „е“, ни „о“.
  • Afraid /əˈfreɪd/: нагласокот е на вториот слог, а почетното /ə/ е слабо. Кај нас двосложните зборови се нагласуваат на првиот слог, па лесно се вели A-fraid. Крајното /d/ оставете го звучно – не [əˈfreɪt].
  • Во говорот that по обичните глаголи често се испушта (I heard (that) she left), но во формален пишан текст обично останува по the reason и по именки како the fact.

Златно правило

Кога зборот дозволува повеќе дополнувања, секој обрасец носи свое значење: предмет + основна форма за она што го перципирате, that-реченица за она што го знаете или верувате. Sure to и certain to ја покажуваат сигурноста на говорникот, а It is certain that… може да стане He is certain to…. Предмет + to-инфинитив по believe или consider користете само во формален стил, а по say не. И запомнете: „ја видов како…“ е I saw her + основна форма, „се плашам да не…“ е afraid of + -ing, „спречи да“ е prevent … from + -ing, а „важно е сите да…“ е for everyone to…

Вежби

A. Форма

Напишете ја секоја реченица одново со дадениот обрасец. Значењето треба да остане исто.

  1. Напишете ја одново со подигнување, почнувајќи со "Interest rates": It is likely that interest rates will rise again before the end of the year.
  2. Напишете ја одново со подигнување, почнувајќи со "The company" (дејство во тек): It appears that the company is preparing a takeover bid.
  3. Напишете ја одново со подигнување, почнувајќи со "Someone" (претходно дејство): It seems that someone has opened the parcel before it reached us.
  4. Напишете ја одново во формален стил, со предмет + to-инфинитив: The committee considered that the proposal was far too expensive.
  5. Напишете ја одново како пасивно известување, почнувајќи со "The castle": People say that the castle is haunted.
  6. Напишете ја одново со "for" + предмет + to-инфинитив: It is essential that every visitor wears a helmet on site.
  7. Напишете ја одново со "prevent": Because of the strike, many commuters could not get to work.

B. Значење

Изберете ја реченицата што подобро одговара на ситуацијата. Белешката објаснува зошто.

  1. Колешка ви кажува дека е самоуверена за интервјуто за работа. Која реченица ја пренесува нејзината сопствена сигурност?
  2. Изјава на сведок: сведокот треба да го опише само она што навистина го видел. Која реченица одговара?
  3. Порака до соседот: сте се вратиле дома по бурата и сте ја нашле неговата ограда срушена. Која реченица е точна?
  4. Вработен го опишува својот страв од отпуштање – тоа не е под негова контрола. Која реченица одговара?
  5. Формално писмо со препорака. Која реченица подобро одговара?
  6. Формален пишан извештај. Која реченица се претпочита во внимателен пишан текст?

C. Најдете ја грешката

Во секоја реченица има една грешка во дополнувањето или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.

  1. Heavy snow on the mountain roads prevented the rescue team to reach the village until late on Sunday evening.
  2. The new manager seems that she is far more willing to listen to complaints than her predecessor was.
  3. Considering how well the first book sold, it is likely the sequel to become a bestseller within weeks of its release.
  4. Several of her former colleagues say her to be the most talented engineer the company has ever employed.
  5. There seems to have been a misunderstanding about the date, so we have moved the meeting to the following Thursday.

D. Во контекст

Уредете ја оваа вест. Напишете ја секоја нумерирана реченица одново со дадениот обрасец.

City news: footbridge ahead of schedule
(19) It is certain that the new footbridge will open next spring, officials confirmed yesterday. Last winter, engineers feared that storms (20) would mean that the workers could not finish on time. (21) It now seems that the project is several weeks ahead of schedule. At a press conference, the mayor said: (22) "It is important that residents know the real costs." (23) People believe that the chief engineer, Dana Okafor, is the youngest person ever to lead such a project. (24) "By chance, I know her personally," the mayor added, "and I can tell you that she has earned it."
  1. Напишете ја реченицата (19) одново со подигнување, почнувајќи со "The new footbridge".
  2. Напишете го делот (20) одново со "prevent", почнувајќи со "would".
  3. Напишете ја реченицата (21) одново со подигнување, почнувајќи со "The project".
  4. Напишете ја реченицата (22) одново со "for" + предмет + to-инфинитив.
  5. Напишете ја реченицата (23) одново како формално пасивно известување, почнувајќи со "The chief engineer".
  6. Напишете го првиот дел од реченицата (24) одново со "happen".

E. Ваш ред е

Напишете на англиски.

  1. Напишете краток пасус во стил на вест (3 реченици) што предвидува промени во вашиот град или во вашата област на работа. Критериуми: барем две структури со подигнување (likely to, certain to, seem to, appear to), од кои една со to have + минат партицип или there seems to be.
  2. Напишете две реченици за истиот настан. Критериуми: една со see или hear + предмет + основна форма или -ing (сте го перципирале) и една со see или hear + that-реченица (сте дознале за него).
  3. Напишете формална препорака за колега или колешка (2–3 реченици). Критериуми: find + предмет + to be; believe или consider + предмет + to-инфинитив; една придавка + for + предмет + to-инфинитив.

F. Мешано повторување

Повторете ги темите од претходните лекции.

  1. B2-12 It is said that… / He is said to…: „се вели дека“ и прекажување на англиски
    Напишете ја одново како пасивно известување со "thought", почнувајќи со "The painting": People think that the painting was stolen in 1990.
  2. C1-18 Напредни глаголски обрасци: see him do, find it hard, regard as, make me feel
    Напишете ја одново во пасив, почнувајќи со "The suspect": Someone saw the suspect leave the building at midnight.
Одговори

A. Форма

  1. Interest rates are likely to rise again before the end of the year.
  2. The company appears to be preparing a takeover bid.
  3. Someone seems to have opened the parcel before it reached us.
  4. The committee considered the proposal to be far too expensive.
  5. The castle is said to be haunted.
  6. It is essential for every visitor to wear a helmet on site.
  7. The strike prevented many commuters from getting to work.

B. Значење

  1. Nadia is sure that she'll get the job.
  2. I saw the man take the bag from the car.
  3. I saw that your fence had fallen down in the storm.
  4. I was afraid of losing my job.
  5. I have always found him to be entirely honest and reliable.
  6. The reason for the delay is that the supplier went bankrupt.

C. Најдете ја грешката

  1. Heavy snow on the mountain roads prevented the rescue team from reaching the village until late on Sunday evening.
  2. The new manager seems to be far more willing to listen to complaints than her predecessor was. / It seems that the new manager is far more willing to listen to complaints than her predecessor was.
  3. Considering how well the first book sold, the sequel is likely to become a bestseller within weeks of its release. / Considering how well the first book sold, it is likely that the sequel will become a bestseller within weeks of its release.
  4. Several of her former colleagues say that she is the most talented engineer the company has ever employed. / Several of her former colleagues say she is the most talented engineer the company has ever employed.
  5. ✓ There seems to have been a misunderstanding about the date, so we have moved the meeting to the following Thursday.

D. Во контекст

  1. The new footbridge is certain to open next spring.
  2. would prevent the workers from finishing on time
  3. The project now seems to be several weeks ahead of schedule.
  4. It is important for residents to know the real costs.
  5. The chief engineer, Dana Okafor, is believed to be the youngest person ever to lead such a project.
  6. I happen to know her personally.

E. Ваш ред е

  1. House prices in Brenmouth are likely to rise again this year. The council appears to have approved plans for 400 new homes, but there seems to be little agreement about where they will go. The new railway station is certain to make the area even more popular.
  2. Last night I heard the neighbours moving furniture until midnight. This morning I heard that they are leaving the building next week.
  3. I have always found Ms Varga to be hard-working and reliable. I consider her to be an excellent candidate for the post. It would be a loss for our team to see her go, but I believe her to be ready for this new challenge.

F. Мешано повторување

  1. The painting is thought to have been stolen in 1990.
  2. The suspect was seen to leave the building at midnight. / The suspect was seen leaving the building at midnight.
Апликација за AndroidУчете во движење Google Play