SlowingoGramatika
C2 8 / 10

Complementation në anglisht: that, to-infinitive apo -ing – I saw her leave, He is certain to win, afraid to apo afraid of

Complementation: That, Infinitive, -ing and Their Meanings

Në këtë faqe
  1. Qëllimi
  2. Ideja kryesore
  3. Shqipja dhe anglishtja
  4. Forma
  5. Përdorimi
  6. Gabime të shpeshta
  7. Kurthe për shqipfolësit
  8. Mos i ngatërroni
  9. Drejtshkrimi dhe shqiptimi
  10. Rregulli i artë
  11. Ushtrime

Qëllimi

Pas këtij mësimi do të zgjidhni midis një fjalie me that, një paskajoreje me to, një forme -ing dhe kundrinor + forma bazë e foljes kur zgjedhja ndryshon kuptimin (I saw that… / I saw her…, afraid to / afraid of), do të përdorni strukturat e «ngritjes» (raising) si He is certain to win, dhe modele zyrtare si I believe him to be honest.

Ideja kryesore

Fjalët që plotësojnë një folje ose një mbiemër janë plotësuesi (complement) i tyre. Shumë folje dhe mbiemra pranojnë më shumë se një lloj plotësuesi, dhe secili sjell kuptimin e vet.

Mendojeni një folje ose një mbiemër si një pjatë me makarona pa salcë, dhe plotësuesit si salca të ndryshme: një fjali me that, një paskajore me to, një formë -ing, kundrinor + forma bazë. Makaronat mbeten të njëjta, por çdo salcë bën një gjellë tjetër. I saw her leave është gjellë për sytë: e patë të ndodhte. I saw that she had left është gjellë për mendjen: e kuptuat, ndoshta nga një tavolinë bosh.

Disa modele e ndryshojnë edhe formën e gjithë fjalisë. It is certain that he will win mund të bëhet He is certain to win: kryefjala e fjalisë me that «ngjitet» në fjalinë kryesore. Kjo «ngritje» është shumë e zakonshme në anglishten zyrtare dhe në gazetari, dhe funksionon vetëm me disa fjalë – certain, likely, seem, appear, happen – jo me të tjera.

Shqipja dhe anglishtja

Shqipja nuk ka paskajore si anglishtja: ajo që anglishtja e thotë me to-infinitive ose me -ing, shqipja e thotë zakonisht me «të» + lidhore ose me «që»: «Më pengoi të dilja», «Është e rëndësishme që të gjithë të vijnë», «Kishte frikë se mos humbiste punën». Prandaj nuk ka një «përkthim» të vetëm – modeli anglez duhet mësuar me fjalën. Ka edhe një avantazh: «Duket se…», «Ka gjasa që…», «Thuhet se…» janë shumë afër It seems that…, It is likely that…, He is said to…. Por shqipja lejon «Drita duket se e ka harruar», me kryefjalë dhe «se» bashkë – anglishtja jo.

ShqipAnglishtÇfarë ndryshon
E pashë të hipte në taksi.I saw her get into a taxi.perceptim: kundrinor + forma bazë
Dëgjova që fqinjët po shpërngulen.I heard that the neighbours are moving.këtu është njësoj: dije, jo perceptim
Shiu na pengoi të mbaronim ndeshjen.The rain prevented us from finishing the match.«të» → from + -ing
Është e rëndësishme që të gjithë të vijnë në kohë.It's important for everyone to arrive on time.kryefjala e vet → for + kundrinor + to
Duket se e ka harruar takimin.She seems to have forgotten our meeting.njëra nga dy: It seems that… ose She seems to…
Kisha frikë se mos humbisja punën.I was afraid of losing my job.frikë se ndodh → afraid of + -ing
Thuhet se është shumë i pasur.He is said to be very rich.këtu është pothuajse njësoj

Shkurt: «të» dhe «që» e shqipes nuk ju tregojnë modelin anglez; mësojeni çdo fjalë me plotësuesin e vet – prevent from, for us to, seem to, afraid of + -ing.

Forma

E njëjta fjalë, plotësues të ndryshëm

FjalaModeliKuptimiShembull
see / hear / feelkundrinor + formë bazë / -ingperceptim i drejtpërdrejtëI heard the door open.
see / hear / feelfjali me thatdije, informacion i marrë, bindjeI heard that the company had closed.
sure / certainkryefjalë + to-infinitivefolësi është i sigurtShe's sure to pass.
sure / certainof + -ing / fjali me thatkryefjala është e sigurtShe's sure (that) she'll pass.
afraidto-infinitiveaq i frikësuar sa nuk e bën (zgjedhje)I was afraid to say anything.
afraidof + -ingfrikë se do të ndodhë diçkaI was afraid of falling.
sorryto-infinitivekeqardhje për një situatë të tanishme ose një lajmSorry to hear that.
sorryfor / about + -ingkërkim ndjese për një veprim të kaluarSorry for keeping you waiting.

Ngritja: dy mënyra për të thënë të njëjtën gjë

It + fjali me thatKryefjalë + to-infinitive
It is certain that he will win.He is certain to win.
It is likely that prices will rise.Prices are likely to rise.
It seems that she is tired.She seems to be tired.
It (so) happens that I know her.I happen to know her.
It seems that there is a problem.There seems to be a problem.

Fjali me that apo kundrinor + to-infinitive (zyrtare)

NeutraleZyrtarePësore (lajme, raporte)
I believe (that) he is honest.I believe him to be honest.He is believed to be honest.
We consider that the risk is low.We consider the risk to be low.The risk is considered to be low.

Përdorimi

1Perceptim apo dije?

Pas see, hear, feel, notice dhe watch, kundrinori + forma bazë ose -ing do të thotë perceptim i drejtpërdrejtë me shqisat (C1-18). Një fjali me that do të thotë dije: e kuptuat, jua thanë ose e besoni. Me një fjali me that mund të mos e keni perceptuar fare ngjarjen. Në shqip «që» përdoret shpesh edhe për perceptimin («e dëgjova që po këndonte») – në anglisht that do të thotë vetëm dije.

I saw her get into a taxi.
E pashë të hipte në taksi.
e pashë me sy
I see that you've painted the kitchen.
Shoh që e keni lyer kuzhinën.
e vërej rezultatin: kuptim
I heard the neighbours arguing last night.
Mbrëmë dëgjova fqinjët duke u grindur.
zërin
I heard that the neighbours are moving.
Dëgjova që fqinjët po shpërngulen.
ma tha dikush
She felt the floor shake.
Ndjeu dyshemenë të dridhej.
ndjesi fizike
She felt that the decision was unfair.
Mendonte se vendimi ishte i padrejtë.
mendim
Did you notice anyone leave the building?
A vutë re ndokënd të dilte nga ndërtesa?
perceptim

2Ngritja: certain to, likely to, seem to, happen to

Me certain dhe likely (B2-26) dhe me seem, appear, happen, kryefjala e një fjalie me that mund të «ngjitet» në fjalinë kryesore, e ndjekur nga një paskajore me to. Kuptimi mbetet i njëjtë. Sure dhe bound kanë vetëm modelin e ngritur: He's bound to win, jo It is bound that…. Përdorni to have + past participle (forma e tretë / V3) për të kaluarën dhe to be + -ing për një veprim në vazhdim. Edhe there mund të ngjitet: There seems to be… Mbiemrat si eager, keen dhe reluctant duken të ngjashëm, por përshkruajnë qëndrimin e vetë kryefjalës dhe nuk kanë version me It… that.

The new law is certain to face opposition.
Ligji i ri me siguri do të hasë kundërshtim.
= It is certain that the new law will face opposition.
Prices are likely to rise again next year.
Ka gjasa që çmimet të rriten sërish vitin e ardhshëm.
She seems to have forgotten our meeting.
Duket se e ka harruar takimin tonë.
e kaluar: to have + past participle
He appears to be working from home today.
Me sa duket sot po punon nga shtëpia.
në vazhdim: to be + -ing
I happen to know the owner.
Rastësisht e njoh pronarin.
rastësisht
There seems to be a problem with the heating.
Duket se ka një problem me ngrohjen.
He is eager to win.
Ka shumë dëshirë të fitojë.
qëndrimi i tij: jo "It is eager that…"

3Mbiemra që ndryshojnë kuptim sipas plotësuesit

Me sure dhe certain, paskajorja me to jep sigurinë e folësit; of + -ing ose një fjali me that jep sigurinë e kryefjalës. Afraid to do të thotë që keni shumë frikë për të bërë diçka që mund ta zgjidhnit; afraid of + -ing do të thotë që keni frikë se mund të ndodhë diçka. Sorry to i referohet çastit të tanishëm ose një lajmi që sapo morët; sorry for / about + -ing kërkon ndjesë për diçka të bërë.

She's sure to win.
Me siguri do të fitojë.
unë jam i sigurt që fiton
She's sure of winning.
Është e sigurt se do të fitojë.
ajo është e bindur
She's sure that she'll win.
Është e sigurt që do të fitojë.
ajo është e bindur
I was afraid to ask for a pay rise.
S'guxoja të kërkoja rritje page.
nuk guxova
I was afraid of losing my job.
Kisha frikë se mos humbisja punën.
kisha frikë se mund të ndodhte
I'm sorry to hear about your accident.
Më erdhi keq kur dëgjova për aksidentin tënd.
reagim ndaj një lajmi
I'm sorry for shouting at you yesterday.
Më fal që të bërtita dje.
ndjesë për një veprim të kaluar

4Prevent from, for + kundrinor + to, the reason (that / why)

Prevent, stop, discourage, ban dhe prohibit marrin kundrinor + from + -ing. Me stop dhe prevent, from shpesh hiqet në anglishten jozyrtare britanike. Kur një paskajore me to ka nevojë për kryefjalën e vet, përdorni for + kundrinor + paskajore: pas mbiemrave, emrave dhe disa foljeve. The reason ndiqet nga that, why ose asnjë fjalë, jo nga because në shkrimin e kujdesshëm. Shqipja i bën të gjitha këto me «të» – në anglisht nuk mjafton to.

The rain prevented us from finishing the match.
Shiu na pengoi ta mbaronim ndeshjen.
«të» → from + -ing
High fees discourage many students from applying.
Tarifat e larta i shkurajojnë shumë studentë të aplikojnë.
Nothing will stop her doing what she wants.
Asgjë nuk do ta ndalojë të bëjë atë që do.
UK jozyrtare; edhe "stop her from doing"
It's important for everyone to arrive on time.
Është e rëndësishme që të gjithë të vijnë në kohë.
for + kundrinor + to
There's no need for you to apologise.
S'ka nevojë të kërkosh ndjesë.
The plan is for the team to meet in Lisbon.
Plani është që ekipi të takohet në Lisbonë.
The reason (why) I called is to ask for your advice.
Arsyeja pse të telefonova është të të kërkoj një këshillë.
edhe: The reason that I called…

5Believe that he is… apo believe him to be…?

Foljet e të menduarit dhe të raportimit si believe, consider, know, find, assume, suppose, report dhe understand zakonisht marrin një fjali me that. Në shkrimin zyrtar shumë prej tyre marrin edhe kundrinor + paskajore me to, zakonisht to be ose to have + past participle. Ky model është më i zakonshëm në pësore (B2-12) – si «thuhet se», «besohet se» në shqip. Say dhe think zakonisht nuk marrin kundrinor + paskajore në veprore.

We believe that he is honest.
Besojmë se është i ndershëm.
neutrale
We believe him to be honest.
E mbajmë për njeri të ndershëm.
zyrtare
The committee considered the proposal to be too expensive.
Komisioni e konsideroi propozimin tepër të shtrenjtë.
zyrtare
I have always found her to be reliable.
Gjithmonë e kam parë si person të besueshëm.
zyrtare; neutrale: I've always found her reliable.
They say that he is very rich.
Thonë se është shumë i pasur.
jo "They say him to be…"
He is said to be very rich.
Thuhet se është shumë i pasur.
pësore: e saktë

Gabime të shpeshta

❌The fog prevented the plane to land.
✅The fog prevented the plane from landing.
prevent + kundrinor + from + -ing.
❌It's important us to leave early.
✅It's important for us to leave early. ose It's important that we leave early.
Një paskajore me kryefjalën e vet do for + kundrinor.
❌She seems that she is tired.
✅She seems to be tired. ose It seems that she is tired.
Përdorni ose modelin e ngritur, ose It… that, jo të dyja.
❌It is likely him to win.
✅He is likely to win. ose It is likely that he will win.
likely: kryefjalë + to, ose It… that.
❌They say him to be a genius.
✅They say (that) he is a genius. ose He is said to be a genius.
say: pa kundrinor + to-infinitive në veprore.
❌I'm sorry for interrupt.
✅Sorry to interrupt. ose Sorry for interrupting.
to + forma bazë, ose for + -ing.
⚠️He's sure to pass. (meaning "He feels confident")
✅He's sure (that) he'll pass.
sure to = folësi është i sigurt.
⚠️The reason I'm late is because the train was cancelled.
✅The reason I'm late is that the train was cancelled.
Shumë e zakonshme në të folur; shkrimi i kujdesshëm preferon "that".

Kurthe për shqipfolësit

1. «Është normale që të rinjtë të…» → it's normal + kundrinor + to. Shqipja i jep lidhores kryefjalën e vet pa asnjë fjalë shtesë: «Është normale që të rinjtë të jetojnë me prindërit deri sa martohen». Në anglisht, kur paskajorja ka kryefjalën e vet, para saj vjen for.

❌It's normal young people to live with their parents until they get married.
✅It's normal for young people to live with their parents until they get married. ose It's normal that young people live with their parents until they get married.
for + kundrinor + to

2. «E penguan të studionte» → prevent + to. «Prindërit e Kleas u përpoqën ta pengonin të studionte jashtë.» «Të studionte» kthehet natyrshëm në to study. Por prevent merr from + -ing.

❌Klea's parents tried to prevent her to study abroad.
✅Klea's parents tried to prevent her from studying abroad.
prevent + from + -ing

3. «Drita duket se e ka harruar…» → kryefjalë + seems that. Në shqip është krejt normale: «Drita duket se e ka harruar sërish ditëlindjen time» – kryefjala para «duket», «se» pas saj, dhe asnjë përemër te fjalia e dytë. Në anglisht zgjidhni njërën: ose It seems that + fjali e plotë, ose kryefjalë + seem to.

❌Drita seems that has forgotten my birthday again.
✅Drita seems to have forgotten my birthday again. ose It seems that Drita has forgotten my birthday again.
ose it seems that, ose seem to

4. «E dëgjova që po luante» → heard that për perceptimin. Në shqip «që» përdoret edhe për atë që dëgjojmë me veshët tanë: «E dëgjova Artën që po i binte pianos në apartamentin ngjitur». Në anglisht heard that do të thotë që jua tha dikush.

⚠️I heard that Arta was playing the piano in the next flat, so I went over to listen.
✅I heard Arta playing the piano in the next flat, so I went over to listen.
Gramatikisht është e saktë, por heard that do të thotë "më thanë"; për zërin që dëgjuat: heard + kundrinor + -ing

Mos i ngatërroni

see + kundrinor + formë bazë apo see that – E para është ajo që panë sytë; e dyta është ajo që kuptuat.

I saw him take the money.
E pashë të merrte paratë.
e pashë me sy
I saw that the money had gone.
Pashë që paratë kishin humbur.
e kuptova

afraid to apo afraid of + -ing – Afraid to: zgjidhni të mos veproni. Afraid of + -ing: keni frikë nga një ngjarje që nuk varet nga ju.

She was afraid to dive into the lake.
S'guxonte të hidhej në liqen.
nuk guxoi
She was afraid of hitting a rock.
Kishte frikë se mos përplasej pas ndonjë shkëmbi.
kishte frikë se mund të ndodhte

sure to apo sure (that) – Kush është i sigurt? Me to, folësi; me that, kryefjala.

Kai is sure to be late.
Kai me siguri do të vonohet.
unë jam i sigurt
Kai is sure that he'll be late.
Kai është i sigurt që do të vonohet.
Kai është i sigurt

Drejtshkrimi dhe shqiptimi

  • To te modelet e ngritura është e dobët /tə/, me një zanore si «ë» e shkurtër: He's certain to win /hiːz ˈsɜːtn tə wɪn/.
  • Certain është /ˈsɜːtn/ (UK), /ˈsɜːrtn/ (US) – rrokja e dytë është shumë e shkurtër, pa zanore të plotë. Tingulli /ɜː/ nuk ekziston në shqip: nuk është as «e», as «ë» e shkurtër, por një zanore e gjatë me buzë të shtruara.
  • Asnjë presje para një fjalie me that ose para një paskajoreje plotësuese: She felt that it was unfair. Kujdes: në shqip ndonjëherë vendoset presje para «që» dhe «se»; në anglisht jo.
  • That shpesh hiqet pas foljeve të zakonshme në të folur (I heard (that) she left), por zakonisht ruhet pas the reason në shkrimin zyrtar dhe pas emrave si the fact.

Rregulli i artë

Kur një fjalë pranon më shumë se një plotësues, çdo model mbart kuptimin e vet: kundrinor + forma bazë për atë që perceptoni, fjali me that për atë që dini ose besoni. Sure to dhe certain to tregojnë sigurinë e folësit, dhe It is certain that… mund të bëhet He is certain to…. Përdorni kundrinor + paskajore pas believe ose consider vetëm në stilin zyrtar, dhe jo pas say. Dhe mos e përktheni «të»-në e shqipes gjithmonë me to: prevent from, for us to.

Ushtrime

A. Forma

Rishkruani çdo fjali me modelin e dhënë. Ruani kuptimin.

  1. Rishkruani me ngritje, duke filluar me "Interest rates": It is likely that interest rates will rise again before the end of the year.
  2. Rishkruani me ngritje, duke filluar me "The company" (një veprim në vazhdim): It appears that the company is preparing a takeover bid.
  3. Rishkruani me ngritje, duke filluar me "Someone" (një veprim i mëparshëm): It seems that someone has opened the parcel before it reached us.
  4. Rishkruani në stil zyrtar me kundrinor + to-infinitive: The committee considered that the proposal was far too expensive.
  5. Rishkruani si raportim në pësore, duke filluar me "The castle": People say that the castle is haunted.
  6. Rishkruani me "for" + kundrinor + to-infinitive: It is essential that every visitor wears a helmet on site.
  7. Rishkruani me "prevent": Because of the strike, many commuters could not get to work.

B. Kuptimi

Zgjidhni fjalinë më të mirë për kontekstin. Shënimi tregon pse.

  1. Një kolege ju thotë se ndihet e sigurt për intervistën. Cila fjali e raporton sigurinë e saj?
  2. Një dëshmi: dëshmitarja duhet të përshkruajë vetëm atë që e pa me sytë e saj të ndodhte. Cila fjali është e përshtatshme?
  3. Një shënim për një fqinj: erdhët në shtëpi pas stuhisë dhe e gjetët gardhin e tyre përdhe. Cila fjali është e saktë?
  4. Një punonjëse përshkruan frikën se mos e pushojnë nga puna, diçka që nuk varet nga ajo. Cila fjali i shkon?
  5. Një letër rekomandimi zyrtare. Cila fjali është më e përshtatshme?
  6. Një raport zyrtar me shkrim. Cila fjali preferohet në shkrimin e kujdesshëm?

C. Gjeni gabimin

Çdo fjali ka një gabim plotësuesi ose është e saktë. Shkruani fjalinë e korrigjuar ose shkruani correct.

  1. Heavy snow on the mountain roads prevented the rescue team to reach the village until late on Sunday evening.
  2. The new manager seems that she is far more willing to listen to complaints than her predecessor was.
  3. Considering how well the first book sold, it is likely the sequel to become a bestseller within weeks of its release.
  4. Several of her former colleagues say her to be the most talented engineer the company has ever employed.
  5. There seems to have been a misunderstanding about the date, so we have moved the meeting to the following Thursday.

D. Në kontekst

Redaktoni lajmin. Rishkruani çdo fjali me numër me modelin e dhënë.

City news: footbridge ahead of schedule
(19) It is certain that the new footbridge will open next spring, officials confirmed yesterday. Last winter, engineers feared that storms (20) would mean that the workers could not finish on time. (21) It now seems that the project is several weeks ahead of schedule. At a press conference, the mayor said: (22) "It is important that residents know the real costs." (23) People believe that the chief engineer, Dana Okafor, is the youngest person ever to lead such a project. (24) "By chance, I know her personally," the mayor added, "and I can tell you that she has earned it."
  1. Rishkruani (19) me ngritje, duke filluar me "The new footbridge".
  2. Rishkruani (20) me "prevent", duke filluar me "would".
  3. Rishkruani (21) me ngritje, duke filluar me "The project".
  4. Rishkruani (22) me "for" + kundrinor + to-infinitive.
  5. Rishkruani (23) si raportim zyrtar në pësore, duke filluar me "The chief engineer".
  6. Rishkruani pjesën e parë të (24) me "happen".

E. Radha juaj

Shkruani në anglisht.

  1. Shkruani një paragraf të shkurtër në stil lajmi (3 fjali) që parashikon ndryshime në qytetin ose në fushën tuaj të punës. Kriteret: të paktën dy struktura ngritjeje (likely to, certain to, seem to, appear to), përfshirë njërën me to have + past participle ose there seems to be.
  2. Shkruani dy fjali për të njëjtën ngjarje. Kriteret: njëra me see ose hear + kundrinor + formë bazë ose -ing (e perceptuat), dhe njëra me see ose hear + fjali me that (e morët vesh).
  3. Shkruani një rekomandim zyrtar (2–3 fjali) për një koleg. Kriteret: find + kundrinor + to be; believe ose consider + kundrinor + to-infinitive; një mbiemër + for + kundrinor + to-infinitive.

F. Përsëritje e përzier

Përsëritni mësimet e mëparshme.

  1. B2-12 It is said that / He is said to: si thuhet «thuhet se» dhe «besohet se» në anglisht
    Rishkruani si raportim në pësore me "thought", duke filluar me "The painting": People think that the painting was stolen in 1990.
  2. C1-18 Advanced Verb Patterns: see him do / doing, find it hard, regard as – modelet e avancuara të foljeve
    Rishkruani në pësore, duke filluar me "The suspect": Someone saw the suspect leave the building at midnight.
Përgjigjet

A. Forma

  1. Interest rates are likely to rise again before the end of the year.
  2. The company appears to be preparing a takeover bid.
  3. Someone seems to have opened the parcel before it reached us.
  4. The committee considered the proposal to be far too expensive.
  5. The castle is said to be haunted.
  6. It is essential for every visitor to wear a helmet on site.
  7. The strike prevented many commuters from getting to work.

B. Kuptimi

  1. Nadia is sure that she'll get the job.
  2. I saw the man take the bag from the car.
  3. I saw that your fence had fallen down in the storm.
  4. I was afraid of losing my job.
  5. I have always found him to be entirely honest and reliable.
  6. The reason for the delay is that the supplier went bankrupt.

C. Gjeni gabimin

  1. Heavy snow on the mountain roads prevented the rescue team from reaching the village until late on Sunday evening.
  2. The new manager seems to be far more willing to listen to complaints than her predecessor was. / It seems that the new manager is far more willing to listen to complaints than her predecessor was.
  3. Considering how well the first book sold, the sequel is likely to become a bestseller within weeks of its release. / Considering how well the first book sold, it is likely that the sequel will become a bestseller within weeks of its release.
  4. Several of her former colleagues say that she is the most talented engineer the company has ever employed. / Several of her former colleagues say she is the most talented engineer the company has ever employed.
  5. ✓ There seems to have been a misunderstanding about the date, so we have moved the meeting to the following Thursday.

D. Në kontekst

  1. The new footbridge is certain to open next spring.
  2. would prevent the workers from finishing on time
  3. The project now seems to be several weeks ahead of schedule.
  4. It is important for residents to know the real costs.
  5. The chief engineer, Dana Okafor, is believed to be the youngest person ever to lead such a project.
  6. I happen to know her personally.

E. Radha juaj

  1. House prices in Brenmouth are likely to rise again this year. The council appears to have approved plans for 400 new homes, but there seems to be little agreement about where they will go. The new railway station is certain to make the area even more popular.
  2. Last night I heard the neighbours moving furniture until midnight. This morning I heard that they are leaving the building next week.
  3. I have always found Ms Varga to be hard-working and reliable. I consider her to be an excellent candidate for the post. It would be a loss for our team to see her go, but I believe her to be ready for this new challenge.

F. Përsëritje e përzier

  1. The painting is thought to have been stolen in 1990.
  2. The suspect was seen to leave the building at midnight. / The suspect was seen leaving the building at midnight.
Aplikacioni AndroidMësoni në Lëvizje Google Play