Have आणि Have Got: इंग्रजीत “माझ्याकडे आहे”, “मला आहे” कसं म्हणायचं
Have and Have Got
या पानावर
उद्दिष्ट
हा धडा झाल्यावर तुम्ही have आणि have got वापरून तुमच्याकडे काय आहे, तुमचं कुटुंब, लोकांचं दिसणं आणि आजार यांबद्दल बोलू शकाल – होकारार्थी, नकारार्थी आणि प्रश्नार्थी वाक्यांत. have breakfast सारख्या रोजच्या क्रियांसाठीही have वापरू शकाल.
मुख्य कल्पना
Have एखाद्या व्यक्तीला तिच्या आयुष्यातल्या गोष्टीशी जोडतं: कार, बहीण, निळे डोळे, डोकेदुखी. व्यक्तीला लोहचुंबक समजा. गोष्टी तिला चिकटतात आणि तिच्या आयुष्याचा भाग होतात – कार, बहीण, निळे डोळे, कुत्रा, अगदी सर्दीसुद्धा. I have a car. I have a dog.
इंग्रजीत हे सांगण्याचे दोन मार्ग आहेत. Have इंग्रजीच्या सगळ्या प्रकारांत चालतं. Have got चा अर्थ तोच आहे; तो ब्रिटिश इंग्रजीत, विशेषतः बोलण्यात, खूप वापरतात. अमेरिकन इंग्रजीत नेहमीचं रूप have, पण अनौपचारिक बोलण्यात I've got पण ऐकू येतं.
ही दोन रूपं वेगवेगळी वागतात. Have हे साधं क्रियापद आहे, म्हणून नकार आणि प्रश्नात त्याला do / does लागतं – A1-13 मध्ये शिकलात तसंच. Have got मध्ये have सहायक क्रियापद आहे, म्हणून ते स्वतः not घेतं आणि स्वतःच वाक्याच्या सुरुवातीला जातं.
आणखी एक गोष्ट: have क्रियाही असू शकते – have lunch, have a shower. ही मालकी नाही, आणि इथे have got चालत नाही.
मराठी आणि इंग्रजी
मराठीत मालकी “माझ्याकडे … आहे” ने सांगतो: मालक “-कडे” रूपात, आणि वस्तू वाक्याचा कर्ता (“माझ्याकडे कार आहे”). कुटुंबासाठी अनेकदा “मला” वापरतो (“मला दोन बहिणी आहेत”), आणि दिसण्यासाठी “-चे” (“तिचे केस लांब आहेत”). इंग्रजीत या सगळ्यांसाठी एकच रचना: मालक हा कर्ता, आणि क्रियापद have. I have a car. I have two sisters. She has long hair. मराठीत “आहे” सगळ्यांसाठी तेच राहतं (“माझ्याकडे आहे”, “तिच्याकडे आहे”), पण इंग्रजीत he / she / it नंतर has. आणि प्रत्येक “मला … आहे” म्हणजे have नाही: “मला थंडी वाजते आहे” म्हणजे I'm cold (be). रोजच्या क्रियांसाठी मराठीत वेगळी क्रियापदं असतात (“नाश्ता करतो”, “अंघोळ करतो”), इंग्रजीत have.
| मराठी | इंग्रजी | काय वेगळं आहे? |
|---|---|---|
| माझ्याकडे कार आहे. | I have a car. / I've got a car. | मराठीत मालक “-कडे” रूपात; इंग्रजीत मालक कर्ता |
| तिच्याकडे कार आहे. | She has a car. / She's got a car. | मराठीत “आहे” तेच; इंग्रजीत he / she / it → has |
| मला दोन बहिणी आहेत. | I have two sisters. | मराठीत “मला”; इंग्रजीत I have |
| माझ्याकडे कार नाही. | I don't have a car. / I haven't got a car. | मराठीत “नाही”; इंग्रजीत don't have किंवा haven't got |
| तुझ्याकडे कार आहे का? | Do you have a car? / Have you got a car? | मराठीत शेवटी “का”; इंग्रजीत Do … have किंवा Have … got |
| तिचे केस लांब आहेत. | She has long hair. | मराठीत “तिचे केस … आहेत”; इंग्रजीत she has + hair (एकवचन) |
| मला थंडी वाजते आहे. | I'm cold. | भावना → be + विशेषण |
| मला सर्दी झाली आहे. | I have a cold. | आजार → have + a |
| मी नाश्ता करतो. / मी अंघोळ करतो. | I have breakfast. / I have a shower. | मराठीत “करणे”; इंग्रजीत have |
थोडक्यात: “माझ्याकडे आहे / मला आहे” = I have / I've got, “तिच्याकडे आहे” = she has / she's got, “माझ्याकडे नाही” = I don't have / I haven't got; पण “मला थंडी वाजते” = I'm cold (be).
रचना
होकारार्थी वाक्य
| कर्ता | have | have got (मुख्यतः UK) |
|---|---|---|
| I / you / we / they | have a car. | have got ('ve got) a car. |
| he / she / it | has a car. | has got ('s got) a car. |
नकारार्थी वाक्य
| कर्ता | have (सगळ्या प्रकारांत) | have got (मुख्यतः UK) |
|---|---|---|
| I / you / we / they | don't have a car. | haven't got a car. |
| he / she / it | doesn't have a car. | hasn't got a car. |
doesn't नंतर have वापरा, has नाही: She doesn't have a car.
प्रश्न आणि लघु उत्तरं
| रूप | प्रश्न | हो | नाही |
|---|---|---|---|
| have | Do you have a pen? | Yes, I do. | No, I don't. |
| have | Does she have a car? | Yes, she does. | No, she doesn't. |
| have got | Have you got a pen? | Yes, I have. | No, I haven't. |
| have got | Has he got a car? | Yes, he has. | No, he hasn't. |
दोन रूपांची सरमिसळ करू नका: Do you have got…? नाही. प्रश्नातल्या सहायक क्रियापदानेच उत्तर द्या: Have you got…? – Yes, I have.
लघुरूपं: I've got, you've got, he's got, she's got, it's got, we've got, they've got. साध्या have चा मालकीच्या अर्थाने सहसा पूर्ण रूपच वापरतात: I have a car.
क्रियांसाठी have (फक्त have – have got कधीच नाही)
| have + … | उदाहरणं |
|---|---|
| जेवण आणि पेयं | have breakfast / lunch / dinner / a coffee |
| अंघोळ | have a shower / a bath; take a shower पण चालतं, विशेषतः अमेरिकन इंग्रजीत |
| अनुभव | have a party / a good time / a break / a lesson |
वापर
1मालकी
तुमच्याकडे असलेल्या वस्तूंसाठी have किंवा have got वापरा.
2कुटुंब, मित्र आणि पाळीव प्राणी
तुमच्या आयुष्यातल्या माणसांसाठी आणि प्राण्यांसाठीही have / have got.
3दिसणं
केस, डोळे आणि दिसण्यातल्या इतर गोष्टींसाठी have / have got. मराठीत आपण “तिचे केस लांब आहेत” म्हणतो; इंग्रजीत she has long hair.
4आजार, अडचणी आणि ठरलेल्या भेटी
आजार आणि दुखण्यासाठी have / have got, सहसा a / an सह. अडचणी आणि मीटिंगसाठीही हेच.
5क्रियांसाठी have – have got कधीच नाही
Have + नाम म्हणजे क्रियाही असू शकते: खाणं, पिणं, अंघोळ, अनुभव. इथे have हे साधं क्रियापद आहे आणि have got चालत नाही. मराठीत अशा वेळी वेगळं क्रियापद असतं: “नाश्ता करणे”, “जेवणे”, “अंघोळ करणे”, “पार्टी करणे”.
नेहमीच्या चुका
मराठी भाषकांसाठी सापळे
1. “भावाला दर हिवाळ्यात खोकला होतो”, “तुझं डोकं परत दुखतंय का?” → आजारापूर्वी a नाही. मराठीत आर्टिकल नसतात, म्हणून आपण सरळ “खोकला होतो”, “डोकं दुखतंय” म्हणतो. इंग्रजीत a cold, a sore throat, a headache, a cough ही मोजता येणारी नामं आहेत, म्हणून त्यांच्याआधी a लागतं.
2. “हो, आहे” → Yes, we have (Do you have…? ला). मराठीत दुकानात “हा कुर्ता मोठ्या साइजमध्ये आहे का?” याचं उत्तर “हो, आहे”. ते “आहे” इंग्रजी have सारखं वाटतं, म्हणून उत्तर Yes, we have होतं. पण इंग्रजी लघु उत्तर प्रश्नातलं सहायक क्रियापद परत घेतं: Do you have…? → Yes, we do. (Have you got…? → Yes, we have.)
3. “तिचे केस कुरळे आहेत” → curly hairs. मराठीत “केस” अनेकवचनी आहे: “तिचे केस लांब आहेत”, “आजोबांचे केस पांढरे झाले”. इंग्रजीत डोक्यावरचे सगळे केस मिळून hair हे न मोजता येणारं नाम आहे: -s नाही, आणि a पण नाही. (a hair / two hairs म्हणजे एक-दोन वेगळे केस, उदा. जेवणात सापडलेला केस.)
4. “आम्ही कॅन्टीनमध्ये एक वाजता जेवतो” → take lunch. भारतीय इंग्रजीत take lunch, take breakfast, take tea खूप ऐकू येतं. प्रमाण इंग्रजीत जेवणांसाठी have वापरतात: have lunch, have breakfast, have a cup of tea.
गोंधळ करू नका
have (मालकी) आणि have (क्रिया) – मालकीसाठी have किंवा have got. क्रियेसाठी फक्त have. (क्रिया दाखवणारं have चालू रूपातही येतं – I'm having lunch: पाहा A1-23.)
have आणि there is – have = कोणाकडे तरी काहीतरी आहे; there is = एखाद्या ठिकाणी काहीतरी आहे. पाहा A1-11.
be आणि have – भावना, वय आणि अवस्था be ने. आजार हे नाम आहे, म्हणून have. मराठीत दोन्ही अनेकदा “मला” ने सुरू होतात. पाहा A1-02.
स्पेलिंग आणि उच्चार
- has /hæz/: हा स्वर मराठीतल्या “बॅट”, “बॅग” मधल्या “ॅ” सारखा आहे – हा तुमचा फायदा. शेवटचा /z/ घोष आहे: मधमाशीसारखा गुणगुणणारा आवाज. पटपट बोलताना has अनेकदा हलकं होतं: /həz/.
- सुरुवातीचा /h/ म्हणजे हलका श्वास. तो गाळू नका: has आणि as वेगळे शब्द आहेत.
- have got मध्ये have सहसा लघुरूपात असतं आणि जोर got वर: I've got /aɪv ˈɡɒt/ (UK), /aɪv ˈɡɑːt/ (US). I've च्या शेवटी /v/: वरचे दात खालच्या ओठाला हलके लावा आणि आवाज जोडा. मराठी “व” इतका सैल आवाज इथे नको: दात ओठाला स्पष्ट लागले पाहिजेत.
- she's got = she has got, पण she's = she is. पुढचा शब्द पाहा: She's got a cat (has) / She's tired (is).
- लघु उत्तरात सहायक क्रियापद जोरदार: Yes, I have /hæv/. Yes, I do /duː/.
सुवर्णनियम
have / has सगळ्या प्रकारांत चालतं आणि नकार-प्रश्नात do / does घेतं. have got / has got (मुख्यतः UK) चा मालकी, कुटुंब, दिसणं आणि आजारांसाठी अर्थ तोच, आणि ते नकार-प्रश्न स्वतः बनवतं. “तिच्याकडे आहे” = she has, “माझ्याकडे नाही” = I don't have / I haven't got. have lunch सारख्या क्रियांसाठी फक्त have.
सराव
A. रचना
वाक्यं पूर्ण करा आणि नकारार्थी वाक्यं व प्रश्न तयार करा.
-
My brother (have) two cats.
-
नकारार्थी वाक्य तयार करा (have): I have a bike.
-
नकारार्थी वाक्य तयार करा (have got): She's got a laptop.
-
प्रश्न तयार करा (have): They have a garden.
-
प्रश्न तयार करा (have got): He has got a sister.
-
"Have you got a pen?" "Yes, I ."
B. अर्थ
योग्य पर्याय निवडा.
-
योग्य पर्याय निवडा: I … a terrible headache.
-
योग्य पर्याय निवडा: She … a shower after the gym.
-
योग्य पर्याय निवडा: "Does your flat have a lift?" "No, it …."
-
योग्य पर्याय निवडा: My grandmother … 80.
C. चूक शोधा
प्रत्येक वाक्यात एक चूक आहे किंवा वाक्य बरोबर आहे. दुरुस्त वाक्य लिहा किंवा correct लिहा.
-
He doesn't has a car.
-
Do you have got a minute?
-
We've got dinner at seven every day.
-
Has your sister got blue eyes?
D. संदर्भात
संवादातील रिकाम्या जागा भरा.
Kim: So, what about your family? 15 you got any brothers or sisters?
Leo: Yes, I 16. I've got a sister. She 17 two kids.
Kim: Nice! And 18 you have a car?
Leo: No, I 19. I've got a bike.
Kim: OK. Oh — we 20 dinner at eight here. Is that OK?
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
तुमच्या कुटुंबाबद्दल आणि एका मित्राबद्दल इंग्रजीत लिहा.
-
तुमच्या कुटुंबाबद्दल किंवा तुमच्या वस्तूंबद्दल तीन वाक्यं लिहा. have किंवा have got वापरा.
-
एखादा मित्र किंवा मैत्रीण कशी दिसते, ते दोन वाक्यांत सांगा.
F. मिश्र उजळणी
मागील धड्यांची उजळणी करा.
-
A1-13 Present Simple नकार आणि प्रश्न: don't, doesn't, do, does – मराठीत सोपं स्पष्टीकरण your sister work in a bank?
-
A1-11 There is आणि There are: एखाद्या ठिकाणी काय आहे, हे इंग्रजीत कसं सांगायचं a supermarket near my flat.
-
A1-02 To Be (am, is, are) इंग्रजीत: सोपं स्पष्टीकरण आणि सराव My son six years old.
उत्तरे
A. रचना
- has / has got / 's got
- I don't have a bike. / I do not have a bike.
- She hasn't got a laptop. / She has not got a laptop.
- Do they have a garden?
- Has he got a sister?
- have
B. अर्थ
- have
- has
- doesn't
- is
C. चूक शोधा
- He doesn't have a car.
- Do you have a minute? / Have you got a minute?
- We have dinner at seven every day.
- ✓ Has your sister got blue eyes?
D. संदर्भात
- Have
- have
- has / 's got / has got
- do
- don't / do not
- have
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
- I have one brother. I've got a small flat. I don't have a car.
- My friend Ana has short hair. She's got brown eyes.
F. मिश्र उजळणी
- Does
- There's / There is
- is
