Have र Have Got को प्रयोग — सजिलो नेपालीमा
Have and Have Got
यस पृष्ठमा
लक्ष्य
यो पाठपछि तपाईं have र have got प्रयोग गरेर आफ्नो सामान, परिवार, मानिसहरूको रूप र बिरामी हुँदाको अवस्थाबारे सकारात्मक वाक्य, नकारात्मक वाक्य र प्रश्नमा बोल्न सक्नुहुनेछ। साथै have breakfast जस्ता दैनिक कामका लागि पनि have प्रयोग गर्न सक्नुहुनेछ।
मुख्य विचार
Have ले व्यक्तिलाई उसको जीवनको कुनै कुरासँग जोड्छ: गाडी, बहिनी, निला आँखा, टाउको दुखाइ। व्यक्तिलाई एउटा चुम्बक सम्झनुहोस्। कुराहरू त्यसमा टाँसिन्छन् र उसको जीवनको भाग बन्छन्: गाडी, बहिनी, निला आँखा, कुकुर, रुघा पनि। I have a car. I have a dog.
अङ्ग्रेजीमा यो भन्ने दुई तरिका छन्। Have हरेक किसिमको अङ्ग्रेजीमा चल्छ। Have got को अर्थ उही हो, र यो बेलायती अङ्ग्रेजीमा, विशेषगरी बोलीमा, धेरै प्रयोग हुन्छ। अमेरिकी अङ्ग्रेजीमा have सामान्य रूप हो, तर अनौपचारिक बोलीमा I've got पनि धेरै सुनिन्छ।
यी दुई रूपको व्यवहार फरक छ। Have साधारण क्रिया हो, त्यसैले नकारात्मक वाक्य र प्रश्नमा यसलाई do / does चाहिन्छ, ठ्याक्कै A1-13 मा सिकेजस्तै। Have got मा भने have आफैँ सहायक क्रिया हो, त्यसैले यसले not आफैँ लिन्छ र आफैँ अगाडि सर्छ।
अर्को एउटा कुरा: have ले काम पनि जनाउन सक्छ: have lunch, have a shower। त्यो स्वामित्व होइन, र त्यहाँ have got प्रयोग गर्न मिल्दैन।
नेपाली र अङ्ग्रेजी
नेपालीमा “have” जस्तो छुट्टै क्रिया छैन। स्वामित्व छ बाट भनिन्छ, र मालिक -सँग, -को / -का / -की वा -लाई बाट देखाइन्छ: “मसँग गाडी छ”, “मेरा दुई दाइ छन्”, “मलाई रुघा लागेको छ”। अङ्ग्रेजीमा मालिक नै कर्ता बन्छ र त्यसपछि have / has आउँछ। अर्को महत्त्वपूर्ण फरक: नेपालीमा क्रिया (“छ / छन्”) सामानसँग मिल्छ (“दुई छोरा छन्”), तर अङ्ग्रेजीमा have / has मालिकसँग मिल्छ (My sister has two sons.)। अनि “घरमा बगैँचा छ” भन्ने एउटै नेपाली ढाँचा अङ्ग्रेजीमा have (The house has a garden.) वा there is (There's a garden.) दुवै हुन सक्छ।
| नेपाली | अङ्ग्रेजी | के फरक छ |
|---|---|---|
| मसँग नयाँ फोन छ। | I have a new phone. | “मसँग … छ” → I have |
| मेरा दुई दिदी र एक दाइ छन्। | I have two sisters and a brother. | “मेरा … छन्” → I have |
| उनका तीन छोराछोरी छन्। | He's got three kids. | has मालिक (he) सँग मिल्छ, छोराछोरीसँग होइन |
| उनको कपाल लामो र कालो छ। | She has long, dark hair. | रूप पनि have बाट |
| मलाई टाउको दुखेको छ। | I have a headache. | बिरामी: have + a |
| मलाई जाडो भयो। / मलाई रुघा लाग्यो। | I'm cold. / I have a cold. | अवस्था → be; रोग (नाम) → have |
| मसँग गाडी छैन। | I don't have a car. / I haven't got a car. | have → don't; have got → haven't |
| म बिहान सात बजे नास्ता गर्छु। | I have breakfast at seven. | “खाना खानु / नास्ता गर्नु” → have; have got होइन |
संरचना
सकारात्मक वाक्य
| कर्ता | have | have got (मुख्यतया UK) |
|---|---|---|
| I / you / we / they | have a car. | have got ('ve got) a car. |
| he / she / it | has a car. | has got ('s got) a car. |
नकारात्मक वाक्य
| कर्ता | have (सबै किसिमको अङ्ग्रेजी) | have got (मुख्यतया UK) |
|---|---|---|
| I / you / we / they | don't have a car. | haven't got a car. |
| he / she / it | doesn't have a car. | hasn't got a car. |
doesn't पछि has होइन, have आउँछ: She doesn't have a car.
प्रश्न र छोटो उत्तर
| रूप | प्रश्न | Yes | No |
|---|---|---|---|
| have | Do you have a pen? | Yes, I do. | No, I don't. |
| have | Does she have a car? | Yes, she does. | No, she doesn't. |
| have got | Have you got a pen? | Yes, I have. | No, I haven't. |
| have got | Has he got a car? | Yes, he has. | No, he hasn't. |
दुई रूप नमिसाउनुहोस्: Do you have got…? होइन। प्रश्नमा जुन सहायक क्रिया छ, उत्तरमा पनि त्यही: Have you got…? — Yes, I have.
छोटो रूप (contraction): I've got, you've got, he's got, she's got, it's got, we've got, they've got. स्वामित्वका लागि have मात्र प्रयोग गर्दा सामान्यतया पूरा रूप लेख्नुहोस्: I have a car.
कामका लागि have (have मात्र, have got कहिल्यै होइन)
| have + … | उदाहरण |
|---|---|
| खाना र पेय | have breakfast / lunch / dinner / a coffee |
| नुहाउनु | have a shower / a bath; take a shower पनि धेरै प्रयोग हुन्छ, विशेषगरी US मा |
| अनुभव | have a party / a good time / a break / a lesson |
प्रयोग
1स्वामित्व
आफ्नो सामानका लागि have वा have got प्रयोग गर्नुहोस्।
2परिवार, साथी र घरपालुवा जनावर
आफ्नो जीवनका मानिस र जनावरका लागि have / have got प्रयोग गर्नुहोस्।
3रूप
कपाल, आँखा र अनुहारका अरू विशेषताका लागि have / have got प्रयोग गर्नुहोस्।
4बिरामी, समस्या र भेटघाट
बिरामी र दुखाइका लागि have / have got प्रयोग गर्नुहोस्, प्रायः a / an सँग। समस्या र भेटघाटका लागि पनि यो चल्छ।
5कामका लागि have — have got कहिल्यै होइन
Have + नाम ले काम जनाउन सक्छ: खानु, पिउनु, नुहाउनु, अनुभव। यहाँ have साधारण कार्य जनाउने क्रिया हो, र have got प्रयोग गर्न मिल्दैन।
सामान्य गल्तीहरू
नेपाली भाषीहरूका लागि पासोहरू
1. “मेरा दुई दाइ छन्” → My two brothers are। नेपालीमा परिवार र सामान “मेरो / मेरा … छ / छन्” बाट भनिन्छ। शब्दशः अनुवाद गर्दा have हराउँछ र are वा there आउँछ। अङ्ग्रेजीमा मालिक कर्ता हुन्छ: I have…।
2. “छन्” सामानसँग मिल्छ → have / has छनोट। नेपालीमा “मेरी दिदीका दुई छोरा छन्” मा क्रिया छोरासँग मिल्छ। त्यसैले अङ्ग्रेजीमा पनि सामान हेरेर have वा has छानिन्छ। अङ्ग्रेजीमा भने have / has कर्ता (मालिक) सँग मिल्छ।
3. रोगको नामअघि a छुट्नु। नेपालीमा “रुघा लाग्यो”, “टाउको दुख्यो” भन्दा “एउटा” भनिँदैन, र नेपालीमा आर्टिकल हुँदैन। अङ्ग्रेजीमा a cold, a headache, a sore throat जस्ता रोगका नाम प्रायः a सँग आउँछन्।
4. “-मा … छ” → have कि there is? नेपालीमा “हाम्रो स्कुलमा ठूलो पुस्तकालय छ” भन्छौँ। अङ्ग्रेजीमा यसलाई दुई तरिकाले भन्न सकिन्छ: स्कुललाई कर्ता बनाएर has, वा there is। तर नेपालीकै क्रममा शब्दशः अनुवाद गर्नु गल्ती हो। A1-11 हेर्नुहोस्।
नझुक्किनुहोस्
have (स्वामित्व) र have (काम) — स्वामित्वका लागि have वा have got दुवै चल्छन्। कामका लागि have मात्र। (कामको have Present Continuous मा पनि आउन सक्छ: I'm having lunch — A1-23 हेर्नुहोस्।)
have र there is — Have = कसैसँग केही छ; there is = कुनै ठाउँमा केही छ (अस्तित्व)। नेपालीमा दुवै “छ” बाट भनिन्छ। A1-11 हेर्नुहोस्।
be र have — भावना, उमेर र अवस्थाका लागि be। रोग भने नाम हो, त्यसैले have। नेपालीमा दुवैमा “मलाई … लाग्यो” आउन सक्छ। A1-02 हेर्नुहोस्।
हिज्जे र उच्चारण
- has /hæz/: /æ/ नेपालीको “ए” भन्दा खुला हुन्छ, बङ्गारा अझ तल झार्नुहोस्। अन्त्यको /z/ मा घाँटीमा गुनगुनाहट कायम राख्नुहोस्; यसलाई “ज” वा “स” नबनाउनुहोस्। छिटो बोल्दा यो प्रायः कमजोर हुन्छ: /həz/, जसको स्वर नेपालीको “अ” जस्तै छ।
- have got मा have सामान्यतया छोटो हुन्छ र जोड got मा पर्छ: I've got /aɪv ˈɡɒt/ (UK), /aɪv ˈɡɑːt/ (US)। I've को /v/ मा तल्लो ओठले माथिल्ला दाँत छुन्छ; यसलाई “ब” वा “भ” नबनाउनुहोस्।
- she's got = she has got, तर she's = she is पनि हुन्छ। पछाडिको शब्द हेर्नुहोस्: She's got a cat (has) / She's tired (is)।
- छोटो उत्तरमा सहायक क्रिया बलियो हुन्छ: Yes, I have /hæv/। Yes, I do /duː/।
सुनौलो नियम
have / has सबै किसिमको अङ्ग्रेजीमा चल्छ र नकारात्मक वाक्य र प्रश्नमा do / does प्रयोग गर्छ। have got / has got (मुख्यतया UK) को अर्थ स्वामित्व, परिवार, रूप र रोगका लागि उही हो, र यसले नकारात्मक वाक्य र प्रश्न आफैँ बनाउँछ। have lunch जस्ता कामका लागि have मात्र प्रयोग गर्नुहोस्। नेपालीको “मसँग / मेरो … छ” अङ्ग्रेजीमा I have हो।
अभ्यास
A. संरचना
have वा have got को सही रूप प्रयोग गर्नुहोस्।
-
My brother (have) two cats.
-
नकारात्मक बनाउनुहोस् (have): I have a bike.
-
नकारात्मक बनाउनुहोस् (have got): She's got a laptop.
-
प्रश्न बनाउनुहोस् (have): They have a garden.
-
प्रश्न बनाउनुहोस् (have got): He has got a sister.
-
"Have you got a pen?" "Yes, I ."
B. अर्थ
सही उत्तर छान्नुहोस्।
-
सही उत्तर छान्नुहोस्: I … a terrible headache.
-
सही उत्तर छान्नुहोस्: She … a shower after the gym.
-
सही उत्तर छान्नुहोस्: "Does your flat have a lift?" "No, it …."
-
सही उत्तर छान्नुहोस्: My grandmother … 80.
C. गल्ती पत्ता लगाउनुहोस्
हरेक वाक्यमा एउटा गल्ती छ वा वाक्य सही छ। सच्याइएको वाक्य लेख्नुहोस् वा correct लेख्नुहोस्।
-
He doesn't has a car.
-
Do you have got a minute?
-
We've got dinner at seven every day.
-
Has your sister got blue eyes?
D. पाठभित्र
संवाद पूरा गर्नुहोस्।
Kim: So, what about your family? 15 you got any brothers or sisters?
Leo: Yes, I 16. I've got a sister. She 17 two kids.
Kim: Nice! And 18 you have a car?
Leo: No, I 19. I've got a bike.
Kim: OK. Oh — we 20 dinner at eight here. Is that OK?
E. तपाईंको पालो
आफ्नो परिवार, सामान र साथीबारे अङ्ग्रेजीमा लेख्नुहोस्।
-
आफ्नो परिवार वा आफ्नो सामानबारे तीनवटा वाक्य लेख्नुहोस्। have वा have got प्रयोग गर्नुहोस्।
-
आफ्नो एक जना साथीको रूपबारे दुईवटा वाक्य लेख्नुहोस्।
F. मिश्रित दोहोर्याइ
अघिल्ला पाठहरू दोहोर्याउनुहोस्।
-
A1-13 Present Simple मा Don't, Doesn't, Do र Does — सजिलो नेपालीमा your sister work in a bank?
-
A1-11 There Is र There Are को प्रयोग — सजिलो नेपालीमा a supermarket near my flat.
-
A1-02 To Be (am, is, are) को प्रयोग — सजिलो नेपालीमा My son six years old.
उत्तरहरू
A. संरचना
- has / has got / 's got
- I don't have a bike. / I do not have a bike.
- She hasn't got a laptop. / She has not got a laptop.
- Do they have a garden?
- Has he got a sister?
- have
B. अर्थ
- have
- has
- doesn't
- is
C. गल्ती पत्ता लगाउनुहोस्
- He doesn't have a car.
- Do you have a minute? / Have you got a minute?
- We have dinner at seven every day.
- ✓ Has your sister got blue eyes?
D. पाठभित्र
- Have
- have
- has / 's got / has got
- do
- don't / do not
- have
E. तपाईंको पालो
- I have one brother. I've got a small flat. I don't have a car.
- My friend Ana has short hair. She's got brown eyes.
F. मिश्रित दोहोर्याइ
- Does
- There's / There is
- is
