State Verbs Continuous मध्ये: She's Being Silly, I'm Thinking, We're Having Lunch – मराठीत
State Verbs in the Continuous: She's Being Silly
या पानावर
उद्दिष्ट
हा धडा झाल्यावर तुम्ही ओळखू शकाल की think, have, see, taste, smell, feel, look आणि weigh कधी स्थिती सांगतात आणि कधी क्रिया, आणि त्यानुसार साधं रूप किंवा चालू रूप निवडू शकाल. तसंच be being + विशेषण वापरून एखाद्याचं आत्ताचं, तात्पुरतं वागणं सांगू शकाल.
मुख्य कल्पना
A1-23 मध्ये तुम्ही शिकलात की स्थिती दाखवणारी क्रियापदं (know, like, want, believe) सहसा चालू रूपात येत नाहीत. स्थिती म्हणजे बागेतला पुतळा: तो फक्त आहे. काहीही घडत नाही, कोणी काही करत नाही, आणि त्याला “मध्य” नाही ज्याच्या आत असता येईल. चालू रूप नाचणाऱ्यासाठी आहे: कोणीतरी काहीतरी करतोय, ते सुरू झालं आहे आणि ते संपणार आहे.
पण अनेक नेहमीची क्रियापदं पुतळाही असू शकतात आणि नाचणाराही – अर्थावर अवलंबून. I have a car हा पुतळा (मालकी). I'm having lunch हा नाचणारा (क्रिया). The soup tastes salty हा पुतळा (सूप असं आहे). The chef is tasting the soup हा नाचणारा (तो मुद्दाम चव घेतोय).
म्हणून नियम असा नाही की “या क्रियापदांना कधीच -ing लागत नाही”. नियम म्हणजे एक प्रश्न: ही स्थिती आहे की मुद्दाम केलेली क्रिया? कोणीतरी सक्रियपणे काहीतरी करत असेल, तर चालू रूप चालतं. be सुद्धा नाचू शकतं: She's silly (तिचा स्वभाव) आणि She's being silly (आत्ताचं तिचं वागणं).
मराठी आणि इंग्रजी
मराठीत चालू रूप इंग्रजीपेक्षा खूप सहज वापरलं जातं: “मला समजतंय”, “आमटी छान लागतेय”, “गॅसचा वास येतोय”. ही सगळी स्थिती आहे, आणि इंग्रजीत ती साध्या रूपात किंवा can बरोबर येते: I understand, It tastes good, I can smell gas. म्हणून मराठीतलं “-तोय / -तेय” बघून आपोआप -ing लावू नका – आधी विचारा: कोणी मुद्दाम काही करतंय का?
चांगली बातमी: अनेकदा मराठी स्वतःच स्थिती आणि क्रियेसाठी वेगळे शब्द वापरते. “मला वाटतं” हे मत (I think), “मी विचार करतोय” हे विचार करण्याची क्रिया (I'm thinking about it). “दुधाला वास येतो” ही स्थिती (smells), “दुधाचा वास घेणं” ही क्रिया (smelling). “चव लागते” ही स्थिती (tastes), “शेफ चव बघतोय” ही क्रिया (is tasting). “माझ्याकडे / मला … आहे” ही मालकी (I have), “आम्ही जेवतोय” ही क्रिया (we're having lunch). असा क्रिया दाखवणारा मराठी शब्द – “चव बघणे”, “वास घेणे”, “तपासणे”, “जेवणे”, “भेटणे” – असेल तर इंग्रजीत अनेकदा चालू रूप चालतं. “वजन करणे” आणि “वजन असणे” असेही वेगळे आहेत: weighs आणि is weighing.
आणखी एक फरक: स्वभाव आणि आत्ताचं वागणं मराठीत वेगळ्या क्रियापदांनी सांगतो: “तो उद्धट आहे” (स्वभाव) आणि “तो आज उद्धटपणे वागतोय” (आत्ताचं वागणं). इंग्रजीत दुसऱ्यासाठी be being + विशेषण: He's being rude.
| मराठी | इंग्रजी | काय वेगळं आहे? |
|---|---|---|
| तू बावळट आहेस. (स्वभाव) | You are silly. | स्थिती → be |
| तू आत्ता बावळटपणा करतोयस. | You're being silly. | आत्ताचं वागणं → be being + विशेषण |
| मला वाटतं तुझं बरोबर आहे. | I think you're right. | मत → साधं रूप |
| मी नोकरी बदलण्याचा विचार करतोय. | I'm thinking about changing my job. | विचार करण्याची क्रिया → चालू रूप |
| मला दोन भाऊ आहेत. | I have two brothers. | मालकी, कुटुंब → साधं रूप |
| आम्ही आत्ता जेवतोय. | We're having lunch. | क्रिया → be having |
| हे सूप थोडं खारट लागतंय. | This soup tastes a bit salty. | मराठीत चालू रूप, पण ही स्थिती → tastes |
| शेफ सूपची चव बघतोय. | The chef is tasting the soup. | मुद्दाम क्रिया → is tasting |
| तू दुधाचा वास का घेतोयस? | Why are you smelling the milk? | “वास घेणे” → be smelling |
| मला धुराचा वास येतोय. | I can smell smoke. | आपोआप जाणवतं → can smell |
| दुकानदार चीजचं वजन करतोय. | The shop assistant is weighing the cheese. | “वजन करणे” → is weighing |
थोडक्यात: मराठीत “-तोय / -तेय” स्थितीसाठीही येतं, म्हणून त्यावरून ठरवू नका. इंग्रजीत प्रश्न एकच: स्थिती → साधं रूप, मुद्दाम केलेली क्रिया → चालू रूप. स्वभाव → is, आत्ताचं वागणं → is being.
रचना
be being + विशेषण
| स्वभाव / नेहमीचा गुण (स्थिती) | आत्ताचं वागणं (क्रिया) |
|---|---|
| He is rude. (नेहमी) | He's being rude. (आत्ता, मुद्दाम) |
| You are very kind. | You're being very kind today. |
| She isn't usually difficult. | She's being difficult this morning. |
विशेषण सहसा माणूस स्वतः नियंत्रित करू शकेल असं वागणं सांगतं: silly, rude, kind, careful, generous, polite, difficult, lazy, stupid, honest, selfish. tall, ill, tired, hungry, happy नाही.
दोन अर्थ असलेली क्रियापदं
| क्रियापद | स्थिती (साधं रूप) | क्रिया (चालू रूप शक्य) |
|---|---|---|
| think | मत: I think it's a good idea. | विचार करणे: I'm thinking about a new job. |
| have | मालकी, नाती, आजार: She has two brothers. | क्रिया, अनुभव: We're having dinner. |
| see | डोळ्यांनी दिसणे, समजणे: I see what you mean. | भेटणे, (डॉक्टरकडे) जाणे, कोणाबरोबर फिरणे: I'm seeing the dentist at four. |
| taste / smell | एखादी गोष्ट कशी आहे: It tastes sweet. | मुद्दाम चव / वास घेणे: He's smelling the milk. |
| feel | मत: I feel we should wait. | हाताने चाचपणे: She's feeling the fabric. |
| look | दिसणे: You look tired. | look at / look for: What are you looking at? |
| weigh | किती वजन आहे: The bag weighs 20 kilos. | वजन करणे: She's weighing the flour. |
अर्थाची चाचणी: कोणीतरी सक्रियपणे काहीतरी करतंय, ते सुरू झालं आहे आणि संपणार आहे? → चालू रूप शक्य. गोष्टी फक्त तशा आहेत? → साधं रूप.
वापर
1Be being + विशेषण – तात्पुरतं वागणं
एखादी व्यक्ती आत्ता कशी वागतेय – अनेकदा नेहमीपेक्षा वेगळी – हे सांगायला am / is / are being + विशेषण वापरा. हे अनेकदा तक्रार किंवा टिप्पणीसारखं वाटतं.
2Think – मत की विचार करणे
Think (that) = वाटणे, मत: स्थिती, साधं रूप. Think about / of = विचार करणे: क्रिया, चालू रूप शक्य. मराठीतली जोडी “वाटणे” आणि “विचार करणे” इथे खूप मदत करते.
3Have – मालकी की क्रिया आणि अनुभव
मालकी, कुटुंब, नाती आणि आजार यांसाठी have म्हणजे स्थिती. क्रिया आणि अनुभव सांगणाऱ्या ठरलेल्या वाक्प्रचारांत – have lunch, have a shower, have a party, have a good time, have a baby – ती क्रिया आहे.
4See – दिसणे की भेटणे
See = डोळ्यांनी दिसणे किंवा समजणे: स्थिती. डोळ्यांनी दिसण्यासाठी अनेकदा can see. See = भेटणे, (डॉक्टरकडे) जाणे, किंवा कोणाबरोबर फिरणे (नातं): क्रिया, ठरलेल्या भेटींसाठी अनेकदा चालू रूपात.
5Taste, smell – गोष्ट कशी आहे, की चव / वास घेणे
Taste आणि smell + विशेषण (किंवा like + नाम) एखादी गोष्ट कशी आहे ते सांगतात: स्थिती. कोणी मुद्दाम चव किंवा वास घेत असेल, तर ती क्रिया. चव किंवा वास आपोआप जाणवत असेल, तर can taste / can smell.
6Feel, look, weigh
तब्येत किंवा भावना सांगताना feel + विशेषण साध्या रूपात आणि चालू रूपात जवळजवळ एकाच अर्थाने येतं. Feel (that) = मत, म्हणजे स्थिती; feel = हाताने चाचपणे, म्हणजे क्रिया. Look + विशेषण (दिसणे) स्थिती आहे, पण आत्ताबद्दल चालू रूपही नेहमीचं: You're looking well. Look at / for क्रिया आहे. Weigh = किती वजन आहे – स्थिती; weigh = वजन करणे – क्रिया.
नेहमीच्या चुका
मराठी भाषकांसाठी सापळे
1. “मला पाच वर्षांचा अनुभव आहे” → I am having … experience. मराठीत अनुभव, पात्रता आणि वस्तू “आहे” ने सांगतो: “मला जावाचा पाच वर्षांचा अनुभव आहे.” “आहे” = am अशी सवय असल्याने I am + having जोडलं जातं, आणि मुलाखतीत, सीव्हीमध्ये, ऑफिसच्या ईमेलमध्ये हे इतकं ऐकू येतं की ते बरोबर वाटू लागतं. पण अनुभव, पदवी, मालकी या स्थिती आहेत: I have.
2. “आमटी आज भारी लागतेय” → is tasting. मराठीत चव सांगताना चालू रूप अगदी नैसर्गिक आहे: “आज आमटी भारी लागतेय”, “हा चहा जरा कडू लागतोय”. पण इथे कोणी मुद्दाम चव बघत नाही; पदार्थ कसा आहे ते सांगतो – ही स्थिती. इंग्रजीत tastes. is tasting फक्त कोणी मुद्दाम चव बघत असेल तेव्हा.
3. “काहीतरी जळल्याचा वास येतोय” → I am getting the smell of…. मराठीत वास “येतो”: “मला काहीतरी जळल्याचा वास येतोय”. भारतीय इंग्रजीत यातून I'm getting the smell of… तयार होतं. ते समजतं, पण प्रमाण इंग्रजीत आपोआप जाणवणाऱ्या वासासाठी I can smell किंवा There's a smell of….
4. “इतका बालिशपणे का वागतोयस?” → behaving so childish. मराठीत आत्ताचं वागणं “वागणे” ने सांगतो: “बालिश वागतोयस”, “उद्धट वागला”. म्हणून इंग्रजीत behave + विशेषण तयार होतं. behave नंतर क्रियाविशेषण येतं (childishly, rudely); आणि सगळ्यात नैसर्गिक म्हणजे be being + विशेषण.
गोंधळ करू नका
is आणि is being – Is नेहमीचा गुण सांगतं; is being आत्ताचं, अनेकदा नेहमीपेक्षा वेगळं वागणं.
I feel / I'm feeling – भावना आणि तब्येतीसाठी दोन्ही बरोबर, आणि अर्थ जवळजवळ सारखा. कोणतंही चूक म्हणून दाखवू नका.
be being + विशेषण आणि passive – Is being + past participle हा चालू passive आहे (पाहा B1-11), वागणं नाही.
I'm loving it आणि I'm hearing that… सारख्या अनौपचारिक रूपांसाठी पाहा C2-01; बोलीभाषेच्या शैलीसाठी पाहा C2-03.
स्पेलिंग आणि उच्चार
- being मध्ये दोन syllables: /ˈbiːɪŋ/ – लांब /iː/, मग आखूड /ɪ/. शेवटी /ŋ/, नंतर “ग” नाही. You're being silly मध्ये जोर विशेषणावर: you're being silly.
- स्वभाव आणि वागणं यांची तुलना करताना जोर being वर: He isn't rude — he's being rude.
- weigh /weɪ/ चा उच्चार way सारखाच; weighs = ways. gh उच्चारत नाहीत. /w/ गोल ओठांनी, दात ओठाला न लावता – मराठी “व” सारखा नाही.
- taste /teɪst/: tastes च्या शेवटी /sts/. सुरुवातीला हळू म्हणा, मध्ये स्वर घालू नका (“टेस्टस” नाही).
- think /θɪŋk/: /θ/ – जिभेचं टोक दातांच्या मध्ये, आवाजाशिवाय फक्त हवा. मराठी “थ” (tink सारखं) नाही आणि “स” (sink) नाही. शेवटी /ŋk/.
सुवर्णनियम
विचारा: ही स्थिती आहे की मुद्दाम केलेली क्रिया? स्थिती (मत, मालकी, गोष्ट कशी आहे) → साधं रूप; क्रिया → चालू रूप शक्य – think, have, see, taste आणि weigh सारख्या क्रियापदांनाही. be being + विशेषण फक्त वागण्यासाठी, tall किंवा ill सारख्या स्थितींसाठी नाही. मराठी “-तोय / -तेय” वरून ठरवू नका: “खारट लागतंय” = tastes, “वास येतोय” = can smell, “अनुभव आहे” = I have.
सराव
A. रचना
कंसातल्या क्रियापदाचं योग्य रूप लिहून वाक्य पूर्ण करा.
-
Stop it — you (be) silly! You're not usually like this.
-
We (have) a party on Saturday. Can you come?
-
I (think) about selling my car.
-
This cake (taste) amazing.
-
She (have) long dark hair.
-
The vet (weigh) the dog at the moment.
B. अर्थ
योग्य पर्याय निवडा.
-
योग्य पर्याय निवडा: I … that's a great idea.
-
योग्य पर्याय निवडा: We … each other — it's still quite new.
-
योग्य पर्याय निवडा: Sorry, I … very tired today.
-
स्थिती की क्रिया (state or activity)? "Why are you smelling your shirt?"
-
योग्य पर्याय निवडा: I … much better today.
C. चूक शोधा
प्रत्येक वाक्यात एक चूक आहे किंवा वाक्य बरोबर आहे. दुरुस्त वाक्य लिहा किंवा correct लिहा.
-
I'm having two sisters.
-
This suitcase is weighing twenty kilos.
-
The children are being very quiet today.
-
She is being hungry.
D. संदर्भात
कंसातल्या क्रियापदांची योग्य रूपं लिहून संवाद पूर्ण करा.
Mum: Hi! What 16 you (do)?
Leo: We 17 (have) dinner. Dad 18 (taste) the sauce right now. He says it 19 (taste) too salty.
Mum: And where's your sister?
Leo: She 20 (have) a shower.
Mum: OK. I 21 (think) I'll call back later, then.
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
इंग्रजीत लिहा.
-
have वापरून दोन वाक्यं लिहा: एक तुमच्याकडे असलेल्या एखाद्या गोष्टीबद्दल, आणि एक या आठवड्यात तुम्ही करत असलेल्या एखाद्या उपक्रमाबद्दल.
-
आज नेहमीपेक्षा वेगळं वागणाऱ्या एखाद्या व्यक्तीबद्दल (किंवा प्राण्याबद्दल) एक वाक्य लिहा. be being वापरा.
F. मिश्र उजळणी
मागील धड्यांची उजळणी करा.
-
A1-23 Present Simple की Present Continuous? I work आणि I'm working मधला फरक मराठीत I usually (walk) to work, but today I (take) the bus.
-
B1-02 For, Since, How Long: I've lived की I've been living? मराठीत फरक I (know) her for ten years.
-
B1-01 Present Perfect Continuous: I've been waiting – मराठीत सोप्या भाषेत I'm tired because I (work) in the garden all day.
उत्तरे
A. रचना
- are being
- are having
- am thinking
- tastes
- has / has got
- is weighing
B. अर्थ
- think
- are seeing
- am
- activity
- feel / am feeling
C. चूक शोधा
- I have two sisters. / I've got two sisters.
- This suitcase weighs twenty kilos.
- ✓ The children are being very quiet today.
- She is hungry. / She's hungry.
D. संदर्भात
- are … doing
- are having
- is tasting
- tastes
- is having
- think
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
- I have an old bike. This week I'm having guitar lessons every evening.
- My cat is being very friendly today — she probably wants food.
F. मिश्र उजळणी
- walk … am taking
- have known
- have been working / have worked
