Still, Yet, Even, Only, Also: इंग्रजी वाक्यात क्रियाविशेषण कुठे ठेवायचं
Still, Yet, Even, Only, Also: Adverb Position
या पानावर
उद्दिष्ट
हा धडा झाल्यावर तुम्ही नेहमीची छोटी क्रियाविशेषणं – still, yet, already, any more, no longer, even, only, also, too, as well – वाक्यात योग्य जागी ठेवू शकाल, still, yet आणि already यांतला फरक ओळखू शकाल, आणि even आणि only ची जागा बदलली की अर्थ कसा बदलतो ते समजू शकाल.
मुख्य कल्पना
इंग्रजीतल्या अनेक छोट्या क्रियाविशेषणांना एकाच ठराविक जागी बसायला आवडतं: वाक्याच्या मधल्या खुर्चीवर. ही खुर्ची तुम्हाला always, usually, never वरून आधीच माहीत आहे (A1-15). ती अशी आहे:
- मुख्य क्रियापदाच्या आधी: She still lives with her parents.
- be च्या नंतर: She's still at work.
- पहिल्या सहायक क्रियापदानंतर किंवा modal verb नंतर: I've already eaten. You can also pay by card.
एक गोष्ट कधीच होत नाही: क्रियाविशेषण क्रियापद आणि कर्म यांच्या मध्ये बसत नाही. She also plays the piano म्हणा, She plays also the piano नाही.
काही शब्दांना दुसऱ्या खुर्च्या आवडतात. Yet, too, as well आणि any more सहसा शेवटी येतात. आणि even आणि only खास आहेत: ते बोटासारखे काम करतात. त्यांना हलवलं की ते दुसऱ्या शब्दाकडे बोट दाखवतात – आणि अर्थ बदलतो: Only I saw her (तिला दुसऱ्या कोणी पाहिलं नाही) आणि I saw only her (मी दुसऱ्या कोणाला पाहिलं नाही).
मराठी आणि इंग्रजी
मराठीत असे शब्द सहसा ज्या शब्दावर भर द्यायचा त्याला चिकटतात: “ती पियानोही वाजवते”, “मी कालच आलो”, “आजीसुद्धा स्मार्टफोन वापरते”. इंग्रजीत मात्र also, still, already यांची एक ठरलेली जागा आहे: मुख्य क्रियापदाच्या आधी, be नंतर, किंवा पहिल्या सहायक क्रियापदानंतर. “पियानोही” चं भाषांतर करताना also नामाजवळ नेऊ नका: She also plays the piano किंवा She plays the piano too.
दुसरी अडचण म्हणजे मराठी शब्दांच्या सीमा वेगळ्या आहेत. “अजून” दोन कामं करतो: “तो अजून झोपलाय” (परिस्थिती चालू आहे = still) आणि “तो अजून आला नाही” (अपेक्षित गोष्ट घडली नाही = yet). इंग्रजीत हे दोन वेगळे शब्द आहेत, आणि त्यांच्या जागाही वेगळ्या: still मधल्या खुर्चीवर, yet नकारार्थी वाक्याच्या किंवा प्रश्नाच्या शेवटी. “आधीच / ऑलरेडी” = already. “आता … नाही” किंवा “… नाही आता” (“आम्ही आता तिथे राहत नाही”) म्हणजे परिस्थिती संपली: not … any more / any longer (शेवटी) किंवा no longer (मध्ये, होकारार्थी क्रियापद). “सुद्धा / ही” = also (मध्ये) किंवा too / as well (शेवटी). “सुद्धा” (आश्चर्य) आणि “फक्त” हे even आणि only – मराठीसारखेच, ज्या शब्दावर भर द्यायचा त्याच्याजवळ ठेवा.
| मराठी | इंग्रजी | काय वेगळं आहे? |
|---|---|---|
| ती पियानोही वाजवते. | She also plays the piano. | “-ही” नामाला चिकटतं → also क्रियापदाच्या आधी |
| मी टेनिसही खेळतो. | I play tennis too. / I play tennis as well. | too / as well वाक्याच्या शेवटी |
| आजी अजूनही हाताने पत्रं लिहिते. | My grandmother still writes letters by hand. | “अजूनही” → still मुख्य क्रियापदाच्या आधी |
| दहा वाजलेत आणि तो अजून झोपलेला आहे. | It's ten o'clock and he's still in bed. | होकारार्थी “अजून” → still, be नंतर |
| पार्सल अजून आलं नाही. | The parcel hasn't arrived yet. | नकारार्थी “अजून” → yet शेवटी |
| मी अजूनही लाइटबिल भरलं नाही. | I still haven't paid the electricity bill. | still नकारार्थी सहायक क्रियापदाच्या आधी |
| आपल्याला आधीच उशीर झाला आहे. | We're already late. | already be नंतर |
| आम्ही आता माद्रिदमध्ये राहत नाही. | We don't live in Madrid any more. | “आता … नाही” → not … any more शेवटी |
| हे उत्पादन आता उपलब्ध नाही. | This product is no longer available. | औपचारिक: no longer + होकारार्थी क्रियापद |
| तिने बाय सुद्धा केलं नाही. | She didn't even say goodbye. | even सहायक क्रियापदानंतर |
| फक्त मारिया नाश्त्याला चहा पिते. | Only Maria drinks tea at breakfast. | only शब्दाकडे बोट दाखवतं – इथे दोन्ही भाषा सारख्याच आहेत |
थोडक्यात: मराठी “-ही / सुद्धा / अजून / आधीच” शब्दाला चिकटतात; इंग्रजी also, still, already मधल्या खुर्चीवर बसतात – मुख्य क्रियापदाच्या आधी, be नंतर किंवा पहिल्या सहायक क्रियापदानंतर – क्रियापद आणि कर्म यांच्या मध्ये कधीच नाही. होकारार्थी “अजून” = still, नकारार्थी “अजून” = yet.
रचना
मधली खुर्ची
| वाक्यात कोणतं क्रियापद आहे? | जागा | उदाहरण |
|---|---|---|
| एकच मुख्य क्रियापद | त्याच्या आधी | She still works here. / I also play tennis. |
| be (मुख्य क्रियापद म्हणून) | त्याच्या नंतर | He's already at the airport. / It's no longer open. |
| सहायक क्रियापद / modal verb + मुख्य क्रियापद | पहिल्या सहायक क्रियापदानंतर | I have already paid. / We can even stay longer. |
| नकारार्थी सहायक क्रियापद + still | still त्याच्या आधी | I still haven't finished. |
शेवटची जागा
| शब्द | उदाहरण |
|---|---|
| yet (नकार, प्रश्न) | Have you finished yet? / I haven't finished yet. |
| any more / any longer (नकार) | She doesn't live here any more. |
| too / as well | I play tennis too. / I play tennis as well. |
| already (शेवटीही येऊ शकतो) | Are you leaving already? |
Still, yet, already: अर्थ
| शब्द | अर्थ | नेहमीचं वाक्य |
|---|---|---|
| still | परिस्थिती चालू आहे – कदाचित अपेक्षेपेक्षा जास्त वेळ | होकारार्थी, प्रश्न; आश्चर्य किंवा अधीरता दाखवताना नकारार्थी सहायक क्रियापदाच्या आधी |
| yet | अपेक्षित गोष्ट आत्तापर्यंत घडली नाही | नकारार्थी, प्रश्न |
| already | अपेक्षेपेक्षा लवकर घडलं | होकारार्थी (प्रश्नात: आश्चर्य) |
| not… any more / any longer | परिस्थिती संपली | नकारार्थी |
| no longer | परिस्थिती संपली (जास्त औपचारिक) | होकारार्थी क्रियापद |
Any more अनेकदा एकत्र लिहितात – anymore –, विशेषतः अमेरिकन इंग्रजीत.
वापर
1मधल्या खुर्चीचा नियम
still, already, also, even, just, only आणि no longer सारखी छोटी क्रियाविशेषणं मुख्य क्रियापदाच्या आधी, be नंतर किंवा पहिल्या सहायक क्रियापदानंतर येतात. ती क्रियापद आणि कर्म यांच्या मध्ये येत नाहीत. वारंवारता सांगणारी क्रियाविशेषणं (A1-15) याच खुर्चीवर बसतात – rarely आणि त्याचा जास्त औपचारिक जोडीदार seldom सुद्धा.
2Still, yet आणि already
Still = काहीतरी अजून चालू आहे. Yet = आपण कशाची तरी वाट पाहतो, पण ते आत्तापर्यंत घडलं नाही; ते सहसा नकारार्थी वाक्याच्या किंवा प्रश्नाच्या शेवटी येतं (औपचारिक भाषेत I haven't yet decided पण). Already = अपेक्षेपेक्षा लवकर. नकारार्थी सहायक क्रियापदाच्या आधी still आश्चर्य किंवा अधीरता दाखवतं. Present Perfect (पूर्ण वर्तमानकाळ) बरोबर already आणि yet साठी पाहा A2-17.
3Not… any more, not… any longer, no longer
हे सांगतात की परिस्थिती संपली आहे. Not… any more आणि not… any longer नकारार्थी वाक्याच्या शेवटी येतात. No longer जास्त औपचारिक आहे; ते मधल्या खुर्चीवर बसतं, आणि क्रियापद होकारार्थी राहतं. मराठीत तिन्हींसाठी “आता … नाही”.
4Even – आश्चर्याची गोष्ट
Even दाखवतं की काहीतरी आश्चर्यकारक आहे किंवा अपेक्षेपेक्षा जास्त आहे. मधल्या खुर्चीवर ते सहसा क्रियापदाकडे किंवा नंतर येणाऱ्या भागाकडे बोट दाखवतं; कर्त्याच्या किंवा दुसऱ्या शब्दाच्या आधी ते त्या शब्दाकडे बोट दाखवतं. Not even / didn't even = अपेक्षित असलेली छोटी गोष्टसुद्धा नाही.
5Only – बोट हलतं
Only ज्या शब्दावर भर देतं त्याकडे बोट दाखवतं, आणि त्याची जागा बदलली की अर्थ बदलतो. लिहिताना only नेमक्या त्या शब्दाच्या आधी ठेवा. बोलताना only सहसा मधल्या खुर्चीवर असतं, आणि अर्थ जोरावरून कळतो.
6Also, too, as well
Also मधल्या खुर्चीवर बसतं. Too आणि as well उपवाक्याच्या शेवटी येतात, आणि बोलण्यात जास्त नेहमीचे आहेत. पाहा A1-29. मराठी “-ही / सुद्धा” शब्दाला चिकटतं, पण इंग्रजी शब्दांची जागा ठरलेली आहे.
नेहमीच्या चुका
मराठी भाषकांसाठी सापळे
1. “प्लंबर अजून आला नाही” → has not come still. मराठी “अजून” होकारार्थी वाक्यात still आहे (“अजून पाणी गळतंय”), आणि नकारार्थी वाक्यात yet (“अजून आला नाही”). शब्दकोशात “अजून” = still दिसतं, म्हणून नकारार्थी वाक्याच्या शेवटी still येतं. नकारार्थी वाक्यात शेवटी yet; अधीरता दाखवायची असेल तर still नकारार्थी सहायक क्रियापदाच्या आधी.
2. “आता मी स्कूटर वापरत नाही” → not … now. मराठीत “आता … नाही” म्हणजे परिस्थिती संपली: “मेट्रो सुरू झाल्यापासून मी आता स्कूटर वापरत नाही.” now चा अर्थ फक्त “या क्षणी” असा होतो, म्हणून I don't use my scooter now असं वाटतं की आज, या क्षणी वापरत नाही. पूर्वी करत होतो पण आता नाही, यासाठी इंग्रजीत not … any more / any longer (शेवटी) किंवा no longer (मध्ये).
3. “मी कालच आलो” → yesterday only. मराठी “-च” भर देतं: “मी कालच आलो” म्हणजे “इतक्यात, फक्त काल”. भारतीय इंग्रजीत हे I came yesterday only असं होतं. ते व्याकरणदृष्ट्या चुकीचं नाही, पण प्रमाण इंग्रजीत only किंवा just मधल्या खुर्चीवर येतं, आणि बोलताना जोर yesterday वर: I only came yesterday / I just came yesterday. नाहीतर yesterday only चा अर्थ “फक्त कालच, दुसऱ्या दिवशी नाही” असा होऊ शकतो.
4. “तो रविवारी क्लासही घेतो” → runs a class on Sundays also. मराठी “-ही” नामाला चिकटतं, म्हणून also नामाच्या मागे, वाक्याच्या शेवटी जातं. भारतीय इंग्रजीत हे खूप ऐकू येतं, पण प्रमाण इंग्रजीत also मधल्या खुर्चीवर (मुख्य क्रियापदाच्या आधी) आणि शेवटी too किंवा as well.
गोंधळ करू नका
still आणि yet – दोन्ही “आत्तापर्यंत” चा विचार करतात. Still सांगतं परिस्थिती चालू आहे; yet सांगतं अपेक्षित गोष्ट घडली नाही. नकाराबरोबर still जास्त अधीर वाटतं. मराठीत दोन्हींत “अजून”.
Only I… आणि I only… – only ची जागा बदलली की अर्थ बदलतो.
already आणि all ready – Already = अपेक्षेपेक्षा लवकर (“आधीच”); all ready = सगळे पूर्ण तयार (all + विशेषण).
औपचारिक लिखाणात only, even आणि also च्या जागेसाठी पाहा C2-06.
स्पेलिंग आणि उच्चार
- already हा एक शब्द, एका l ने; all ready हे दोन शब्द.
- any more (दोन शब्द) ब्रिटिश इंग्रजीत नेहमीचं; anymore (एक शब्द) अमेरिकन इंग्रजीत. दोन्ही बरोबर.
- yet /jet/ – yes सारखं, फक्त शेवटी s ऐवजी t. मराठी “य” इथे अगदी चालतो.
- even /ˈiːvn/: लांब /iː/, मग v आणि n मध्ये स्वर नाही (“इव्हन” मधला “अ” आखूड, जवळजवळ नाहीच). v साठी वरचे दात खालच्या ओठावर हलके दाबून घर्षणाचा आवाज काढा – मराठी “व” इतका सैल नाही.
- only /ˈəʊnli/ (UK), /ˈoʊnli/ (US): सुरुवातीचा स्वर सरकता आहे, मराठी शुद्ध “ओ” नाही. also /ˈɔːlsəʊ/: पहिला स्वर “ॉ” च्या जवळ.
- बोलताना only किंवा even ज्या शब्दाकडे बोट दाखवतात त्यावर जोर द्या: I only had a ticket / Even my grandmother has one. इंग्रजीत अर्थ जोर दिलेल्या शब्दावरून कळतो.
सुवर्णनियम
छोटी क्रियाविशेषणं मधल्या खुर्चीवर ठेवा: मुख्य क्रियापदाच्या आधी, be नंतर, किंवा पहिल्या सहायक क्रियापदानंतर – क्रियापद आणि कर्म यांच्या मध्ये कधीच नाही. Yet, any more, too आणि as well सहसा शेवटी. Only आणि even ज्या शब्दावर भर द्यायचा त्याच्याजवळ ठेवा, विशेषतः लिहिताना. मराठी “अजून” होकारार्थी वाक्यात still, नकारार्थी वाक्यात आणि प्रश्नात yet.
सराव
A. रचना
सांगितलेला शब्द वाक्यात योग्य जागी ठेवा किंवा वाक्य पुन्हा लिहा.
-
still योग्य जागी ठेवा: She lives in the same flat.flat (UK) = apartment (US)
-
already योग्य जागी ठेवा: I've booked the tickets.
-
also योग्य जागी ठेवा: He can play the guitar.
-
still योग्य जागी ठेवा: They haven't replied.
-
no longer वापरून वाक्य पुन्हा लिहा: She doesn't work here any more.
-
any more वापरून वाक्य पुन्हा लिहा: The café is no longer open.
B. अर्थ
योग्य पर्याय निवडा.
-
योग्य पर्याय निवडा: Have you sent the email …?
-
योग्य पर्याय निवडा: It's midnight and the neighbours are … having a party.
-
योग्य पर्याय निवडा: "Lunch?" "No, thanks. I've … eaten."
-
कोणत्या वाक्याचा अर्थ “दुसरं कोणी आलं नाही” असा आहे?
-
योग्य पर्याय निवडा: He didn't … say thank you.
C. चूक शोधा
प्रत्येक वाक्यात एक चूक आहे किंवा वाक्य बरोबर आहे. दुरुस्त वाक्य लिहा किंवा correct लिहा.
-
I like also jazz.
-
I don't work there no longer.
-
My parents still haven't sold their old car.
-
Is the bus yet here?
D. संदर्भात
संवादातील रिकाम्या जागा भरा. शब्द: still, any more, yet, already, too, even (एकच शब्द एकापेक्षा जास्त वेळा वापरता येतो)
Ben: Do you 16 live in that flat near the station?
Ella: No, I don't live there 17. I moved in March.
Ben: Oh! Have you unpacked everything 18?
Ella: Not really. I've 19 got boxes everywhere. But I've 20 painted the kitchen — and I only moved in two weeks ago! And I've bought a new sofa 21.
Ben: Wow, you've been busy. I haven't 22 painted my bedroom yet, and I moved two years ago!
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
इंग्रजीत लिहा.
-
तुमच्या आयुष्याबद्दल दोन वाक्यं लिहा: एक गोष्ट जी तुम्ही अजूनही करता, आणि एक गोष्ट जी तुम्ही आता करत नाही.
-
एखाद्या आश्चर्यकारक गोष्टीबद्दल even वापरून एक वाक्य लिहा.
F. मिश्र उजळणी
मागील धड्यांची उजळणी करा.
-
A1-15 Always, Usually, Never: इंग्रजीत “किती वेळा” कसं सांगायचं – मराठीत स्पष्टीकरण never योग्य जागी ठेवा: She is late for work.
-
A2-17 Just, already आणि yet: Present Perfect ने “नुकतंच”, “आधीच” आणि “अजून नाही” इंग्रजीत I haven't finished my homework ___. …
-
A2-19 Present Perfect की Past Simple? फरक मराठीत सोप्या भाषेत I (see) that film last week.
उत्तरे
A. रचना
- She still lives in the same flat.
- I've already booked the tickets. / I've booked the tickets already.
- He can also play the guitar.
- They still haven't replied.
- She no longer works here.
- The café isn't open any more. / The café is not open any more. / The café isn't open anymore.
B. अर्थ
- yet
- still
- already
- Only Tom came to the party.
- even
C. चूक शोधा
- I also like jazz. / I like jazz too. / I like jazz as well.
- I don't work there any longer. / I don't work there any more. / I no longer work there.
- ✓ My parents still haven't sold their old car.
- Is the bus here yet? / Is the bus still here? / Is the bus here already?
D. संदर्भात
- still
- any more / anymore / any longer
- yet / already
- still
- already / even
- too / as well
- even
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
- I still play football on Sundays. I don't eat meat any more.
- My dog is very clever — he can even open the fridge.
F. मिश्र उजळणी
- She is never late for work.
- yet
- saw
