SlowingoGramatyka
A2 34 / 38

Good at, afraid of, listen to: przyimki po przymiotnikach i czasownikach

Good At, Afraid Of, Listen To: Words + Prepositions

Na tej stronie
  1. Cel lekcji
  2. Główna idea
  3. Polski a angielski
  4. Budowa
  5. Użycie
  6. Częste błędy
  7. Pułapki dla Polaków
  8. Nie myl
  9. Pisownia i wymowa
  10. Złota zasada
  11. Ćwiczenia

Cel lekcji

Po tej lekcji użyjesz właściwego przyimka po częstych przymiotnikach (good at, afraid of, interested in) i czasownikach (listen to, wait for, depend on). Będziesz też wiedzieć, które częste czasowniki nie mają przyimka przed dopełnieniem.

Główna idea

Niektóre przymiotniki i czasowniki mają stałego partnera: przyimek. Mówimy good at maths, afraid of spiders, listen to music. Przyimek zależy od słowa, które stoi przed nim, a nie od sensu zdania. Takie pary nazywa się często dependent prepositions (przyimki zależne).

Pomyśl o nich jak o parach, które zawsze przychodzą razem. Kiedy jest dopełnienie, nie da się oddzielić listen od to: I listen to podcasts, a nie I listen podcasts.

Czasem partner ma sens: wait for a bus — autobus to twój cel. Ale często nie ma tu żadnej logiki, więc ucz się słowa razem z przyimkiem, jako jednego bloku: nie afraid, tylko afraid of.

Jest też pułapka odwrotna. Niektóre czasowniki zwykle nie mają przyimka przed dopełnieniem: discuss the problem, enter the room, marry someone.

Polski a angielski

Polski też ma stałe połączenia słów z przyimkami i przypadkami — to tak zwana rekcja: „zależeć od”, „czekać na”, „dumny z”. Problem w tym, że polskie i angielskie pary prawie nigdy nie pasują do siebie jeden do jednego. Czasem polski ma przyimek, a angielski nie (dyskutować o → discuss). Czasem odwrotnie: polski wyraża związek samym przypadkiem, bez przyimka (słuchać muzyki → listen to music). A czasem obie strony mają przyimek, ale inny (zły na → angry with). Dlatego nie tłumacz przyimka — ucz się angielskiej pary w całości.

PolskiAngielskiCo się zmienia
zależy od pogodyit depends on the weatherinny przyimek: od → on
jest na mnie złashe's angry with meinny przyimek: na → with
patrz na to zdjęcielook at this photona → at
jestem dobry z matematykiI'm good at mathsz / w → at
dumna z ciebieproud of youz → of
słucham podcastówI listen to podcastspo polsku sam przypadek, po angielsku to
szukam kluczyI'm looking for my keyspo polsku sam przypadek, po angielsku for
dyskutujemy o planiewe discuss the planpo polsku o, po angielsku bez przyimka
wejść do pokojuenter the roompo polsku do, po angielsku bez przyimka
wyszła za lekarzashe married a doctorpo polsku za / z, po angielsku bez przyimka

Nawet tam, gdzie oba języki mają przyimek, zwykle jest on inny: czekać na to wait for, a patrzeć na to look at. Bezpieczniej więc założyć, że polski przyimek nic ci nie podpowie.

Budowa

Przymiotnik + przyimek

PrzyimekPrzymiotnikiPrzykład
atgood at, bad at, surprised atShe's good at chess.
ininterested inI'm interested in history.
ofafraid of, scared of, proud of, tired of, fond of, bored ofHe's afraid of dogs.
onkeen onI'm not keen on horror films.
aboutworried about, excited about, angry about (o rzeczy), embarrassed about, confused aboutWe're excited about the trip.
withangry with (o osobie), bored withShe's angry with her brother.
fromdifferent fromMy job is different from yours.
tosimilar to, married toHis car is similar to mine.
forfamous forItaly is famous for its food.
bysurprised by (także surprised at)We were surprised by the news.

Czasownik + przyimek + dopełnienie

PrzyimekCzasownikiPrzykład
tolisten to, belong to, talk toWho does this bag belong to?
forwait for, pay for, ask forI'm waiting for a call.
atlook atLook at this photo!
ondepend onIt depends on the weather.
about / ofthink about, think of, talk aboutWhat do you think of my new haircut?
withagree withI agree with you.

Czasowniki bez przyimka przed dopełnieniem

PoprawnieNiepoprawnie
discuss the plandiscuss about the plan
enter the buildingenter into the building
marry someonemarry with someone
call / phone your mumphone to your mum
reach the hotelreach to the hotel

Przyimek + -ing — po przyimku czasownik ma formę -ing: good at swimming, interested in learning. Więcej w B1-19.

Użycie

1Przymiotnik + przyimek: umiejętności i zainteresowania

O umiejętnościach mówisz good / bad at, o tym, co lubisz — interested in, keen on i fond of.

My daughter is really good at maths.
Moja córka jest naprawdę dobra z matematyki.
„dobra z” → good at; maths (UK), math (US)
I'm terrible at remembering names.
Jestem beznadziejny w zapamiętywaniu imion.
przyimek + -ing
Are you interested in politics?
Interesujesz się polityką?
po polsku bez przyimka, po angielsku in
He's not very keen on spicy food.
Nie przepada za ostrym jedzeniem.
keen on: częstsze w brytyjskim angielskim
She's very fond of her grandmother.
Bardzo lubi swoją babcię.
fond of = być do kogoś przywiązanym

2Przymiotnik + przyimek: uczucia

Uczucia często łączą się z of albo about. Po angry dajesz with, gdy mówisz o osobie, i about, gdy o sprawie. (Angry at o osobie też jest częste, zwłaszcza w amerykańskim angielskim.)

My little brother is scared of the dark.
Mój młodszy brat boi się ciemności.
„bać się czegoś” → scared of
We're so proud of you!
Jesteśmy z ciebie tacy dumni!
„dumny z” → proud of
I'm tired of waiting. Let's go.
Mam dość czekania. Chodźmy.
tired of = mieć czegoś dość
Are you worried about the interview?
Denerwujesz się przed rozmową kwalifikacyjną?
worried about
She was angry with me because I was late.
Była na mnie zła, bo się spóźniłem.
„zła na” osobę → angry with
Everyone was angry about the new rules.
Wszyscy byli źli z powodu nowych przepisów.
o sprawie → angry about

3Przymiotnik + przyimek: porównywanie i opisywanie

Używaj different from, similar to, married to i famous for. W brytyjskim angielskim często słychać też different to, a w amerykańskim different than, ale different from jest poprawne wszędzie.

Life in the city is very different from life in the country.
Życie w mieście bardzo się różni od życia na wsi.
„różny od” → different from
Your phone is similar to mine.
Twój telefon jest podobny do mojego.
„podobny do” → similar to
She's married to a firefighter.
Jest żoną strażaka.
„wyszła za mąż za” → married to, nie with
This town is famous for its cheese.
To miasteczko słynie z sera.
„słynąć z” → famous for

4Czasownik + przyimek

Te czasowniki potrzebują przyimka przed dopełnieniem. Nie ma dopełnienia — nie ma przyimka: Listen! Wait!

I listen to podcasts on the way to work.
W drodze do pracy słucham podcastów.
po polsku bez przyimka, po angielsku listen to
We waited for the bus for twenty minutes.
Czekaliśmy na autobus dwadzieścia minut.
„czekać na” → wait for
Look at that sunset!
Popatrz na ten zachód słońca!
„patrzeć na” → look at
Who does this jacket belong to?
Do kogo należy ta kurtka?
w pytaniu przyimek idzie na koniec
Can I talk to you for a minute?
Mogę z tobą chwilę porozmawiać?
„rozmawiać z” → talk to
I'll pay for the drinks.
Zapłacę za drinki.
I don't agree with him at all.
Zupełnie się z nim nie zgadzam.
It depends on the price.
To zależy od ceny.
„zależeć od” → depend on, nie from

5Think about i think of

Think about = rozważać coś, mieć coś w głowie. Think of = przychodzi ci do głowy pomysł. Przy opiniach oba są częste: What do you think of / about it?

I'm thinking about changing jobs.
Myślę o zmianie pracy.
rozważam to
Can you think of a good name for the dog?
Przychodzi ci do głowy jakieś dobre imię dla psa?
pomysł
What do you think of the new manager?
Co sądzisz o nowym kierowniku?
opinia; think about też jest możliwe

6Czasowniki bez przyimka

Niektóre czasowniki łączą się z dopełnieniem bezpośrednio. Dodanie przyimka to bardzo częsty błąd — zwłaszcza gdy po polsku przyimek jest.

We need to discuss the budget.
Musimy omówić budżet.
„dyskutować o” → discuss, bez about
Please don't enter the room without knocking.
Proszę nie wchodzić do pokoju bez pukania.
„wejść do” → enter, bez into
He married his childhood friend.
Ożenił się z przyjaciółką z dzieciństwa.
„ożenić się z” → married, bez with
I'll phone you tomorrow.
Zadzwonię do ciebie jutro.
„dzwonić do” → phone you, bez to
We reached the hotel just before midnight.
Dotarliśmy do hotelu tuż przed północą.
„dotrzeć do” → reach, bez to

Częste błędy

❌She's afraid from spiders.
✅She's afraid of spiders.
afraid of
❌I'm interested about art.
✅I'm interested in art.
interested in
❌Listen me!
✅Listen to me!
listen + to + dopełnienie
❌I'm waiting the bus.
✅I'm waiting for the bus.
wait for + dopełnienie
❌We discussed about the problem.
✅We discussed the problem.
discuss + dopełnienie, bez przyimka (ale: talk about)
❌He married with a doctor.
✅He married a doctor.
marry + osoba. Poprawne jest też He got married to a doctor.
❌It depends of the weather.
✅It depends on the weather.
depend on
❌Your phone is similar with mine.
✅Your phone is similar to mine.
similar to
❌I'm good at swim.
✅I'm good at swimming.
Po przyimku: -ing.

Pułapki dla Polaków

1. Polski przyimek przetłumaczony dosłownie. „Zależy od”, „zły na”, „dumny z” — polskie przyimki same pchają się do angielskiego zdania. Ale angielskie pary są inne: depend on, angry with, proud of.

❌Everything depends from you.
✅Everything depends on you.
❌Why are you angry on me?
✅Why are you angry with me?
albo: angry at me
❌Our parents are very proud from us.
✅Our parents are very proud of us.
„dumny z” → proud of

2. „Szukam”, „słucham” — po polsku bez przyimka. Polski wyraża związek samym przypadkiem (szukam kluczy, słucham radia). Po angielsku te czasowniki potrzebują przyimka przed dopełnieniem.

❌I'm looking my glasses.
✅I'm looking for my glasses.
❌My grandad listens jazz every evening.
✅My grandad listens to jazz every evening.

3. „Wejść do”, „wyjść za”, „rozmawiać o” → przyimek, którego nie ma. Po polsku wejść do, wyjść za mąż, dyskutować o — po angielsku enter, marry i discuss łączą się z dopełnieniem bezpośrednio.

❌The thieves entered into the house at night.
✅The thieves entered the house at night.
❌Let's discuss about your salary.
✅Let's discuss your salary.
albo: Let's talk about your salary.
❌She's married with an Englishman.
✅She's married to an Englishman.

4. „Prosić o” → ask about. Polskie „prosić o pomoc” to ask for help. Ask about znaczy „pytać o” — to zupełnie inna prośba.

⚠️I asked my boss about a day off.
✅I asked my boss for a day off.
Zdanie gramatyczne, ale znaczy, że pytasz o dzień wolny, a nie że o niego prosisz.

Nie myl

listen to i hear — Listen to = słuchać, skupiać uwagę (przed dopełnieniem potrzebne to). Hear = słyszeć, dźwięk dociera do uszu (bez przyimka).

I'm listening to the radio.
Słucham radia.
Did you hear that noise?
Słyszałeś ten hałas?

pay for i pay — Pay for to, co kupujesz; pay osobie albo rachunek (bez przyimka).

I paid for the tickets.
Zapłaciłam za bilety.
Can I pay the bill, please?
Czy mogę zapłacić rachunek?
po polsku „za rachunek” też słychać, po angielsku pay the bill

discuss i talk about — Znaczą to samo, ale gramatyka jest inna: discuss nie ma przyimka, talk potrzebuje about.

We discussed the plan.
Omówiliśmy plan.
We talked about the plan.
Rozmawialiśmy o planie.

angry with i angry about — osoba a sprawa.

I'm angry with Tom.
Jestem zły na Toma.
osoba
I'm angry about the delay.
Złości mnie to opóźnienie.
sytuacja

Pisownia i wymowa

  • W środku zdania przyimki zależne są zwykle słabe (nieakcentowane): afraid of → /əˈfreɪd əv/, good at → /ˈɡʊd ət/, wait for → /ˈweɪt fə/ (UK), /ˈweɪt fər/ (US). Samogłoska jest krótka i niewyraźna (/ə/) — polski nie redukuje samogłosek, więc trzeba to ćwiczyć.
  • of kończy się dźwięcznym /v/. Po polsku końcowe „w” często brzmi jak „f”, ale of to nie off: utrzymaj głos.
  • Na końcu pytania przyimek ma formę mocną: Who are you waiting for /fɔː/ (UK), /fɔːr/ (US)? What are you looking at /æt/? /æ/ to otwarta samogłoska między polskim „a” i „e”: szeroko otwórz usta.
  • Łącz słowa: look at /lʊk ət/ brzmi jak jedno słowo, tak samo proud of i think of. W think of na początku jest /θ/: czubek języka między zębami, bez głosu — ani „f”, ani „t”, ani „s”.

Złota zasada

Ucz się słowa razem z przyimkiem, jako jednego bloku: good at, afraid of, listen to, wait for. Nie tłumacz polskiego przyimka. I nie dodawaj przyimka przed dopełnieniem czasowników discuss, enter, marry, call, phone, reach.

Ćwiczenia

A. Forma

Wstaw właściwy przyimek.

  1. My brother is very good tennis.
  2. Are you interested cooking?
  3. I'm scared flying.
  4. This book belongs my teacher.
  5. It all depends the price.
  6. Italy is famous its food.

B. Znaczenie

Wybierz odpowiedź, która pasuje do zdania.

  1. Wybierz poprawną odpowiedź: I'm waiting … my friend.
  2. Wybierz poprawną odpowiedź: Your idea is similar … mine.
  3. Wybierz poprawną odpowiedź: He wants to marry ….
  4. Wybierz poprawną odpowiedź: I'm angry … my sister. She took my car without asking.
  5. Wybierz poprawną odpowiedź: I can't … her name. It's on the tip of my tongue!

C. Znajdź błąd

Popraw błąd. Jeśli zdanie jest poprawne, napisz correct.

  1. We discussed about the holiday.
  2. Please listen me carefully.
  3. She's famous of her songs.
  4. I'll phone you when I get home.

D. W kontekście

Uzupełnij wiadomość. W zadaniu 20 wybierz jedną z dwóch form.

A message to a friend
Hi Jo! Sorry I didn't answer — I was waiting 16 a call from the bank. Are you still interested 17 coming to the concert? My sister can't come. She's really afraid 18 big crowds! We can talk 19 it later. I'll call 20 tonight.

E. Twoja kolej

Napisz po angielsku zdania o sobie.

  1. Napisz dwa zdania o sobie z good at i interested in.
  2. Napisz jedno zdanie o czymś, co cię martwi albo na co się cieszysz.

F. Powtórka mieszana

Powtórz materiał z poprzednich lekcji.

  1. A2-30 Bored czy boring? Przymiotniki z -ed i -ing po angielsku
    I'm really (interest) in your story. Tell me more!
  2. A2-29 Who, which, that, where: zdania względne po angielsku krok po kroku
    The woman lives next door is my boss.
  3. A1-21 Przyimki miejsca i ruchu po angielsku: in, on, at, into, across, through
    The keys are the table, next to your phone.
Odpowiedzi

A. Forma

  1. at
  2. in
  3. of
  4. to
  5. on
  6. for

B. Znaczenie

  1. for
  2. to
  3. her
  4. with
  5. think of

C. Znajdź błąd

  1. We discussed the holiday. / We talked about the holiday.
  2. Please listen to me carefully.
  3. She's famous for her songs.
  4. ✓ I'll phone you when I get home.

D. W kontekście

  1. for
  2. in
  3. of
  4. about
  5. you

E. Twoja kolej

  1. I'm good at drawing. I'm interested in old films.
  2. I'm excited about my holiday in June.

F. Powtórka mieszana

  1. interested
  2. who / that
  3. on
Aplikacja AndroidUcz się w drodze Google Play