Từ nối trong văn viết (Discourse Markers) I: furthermore, moreover, on the other hand, in contrast
Discourse Markers I: Adding, Contrasting, Comparing
Trong trang này
Mục tiêu
Sau bài này, bạn có thể thêm ý với furthermore, moreover, in addition, what is more, besides và not to mention, đối lập và so sánh với on the other hand, in contrast, by comparison, conversely và on the contrary, và đặt dấu câu, chọn vị trí cho những từ nối này mà không lạm dụng chúng.
Ý chính
Một văn bản không chỉ là một đống câu hay. Người đọc cần biết mỗi câu liên quan thế nào với câu trước: đây là một ý nữa cùng hướng, hay là một bước ngoặt? Từ nối (discourse markers) làm cho những mối quan hệ này hiện rõ và tạo cho văn bản tính liên kết (cohesion) — cảm giác rằng nó gắn bó thành một khối.
Hãy coi chúng như cử chỉ tay của một người nói giỏi. Furthermore và moreover giơ thêm một ngón tay: "và thêm một ý nữa". On the other hand đúng như tên gọi: một tay cầm một mặt, tay kia cầm mặt còn lại, và cả hai đều có thật. In contrast giữ hai bàn tay cách xa nhau. Conversely lật ngửa bàn tay: cùng một mối quan hệ, nhưng theo chiều ngược lại. On the contrary là một cái lắc đầu dứt khoát: "không — điều ngược lại mới đúng".
Hai lời cảnh báo. Cử chỉ phải khớp với lời nói: moreover đứng trước một ý đối lập sẽ khiến người nghe bối rối. Và một người khua tay ở mọi chữ cũng khó theo dõi như một người không bao giờ cử động. Chỉ dùng từ nối khi mối quan hệ chưa rõ ràng.
Tiếng Việt và tiếng Anh
Tiếng Việt có những từ nối rất gần: hơn nữa, ngoài ra, chưa kể, mặt khác, ngược lại, trái lại. Nhưng chúng không khớp hoàn toàn. Mặt khác trong tiếng Việt có thể dùng để đối lập (một mặt… mặt khác…), nhưng cũng rất hay dùng chỉ để thêm một khía cạnh nữa, trong khi on the other hand luôn đưa ra một mặt đối lập. Ngược lại có thể là in contrast / conversely (so sánh hai thứ) hoặc on the contrary (bác bỏ ý trước) — tiếng Anh tách chúng ra rõ ràng. Ngoài ra, tiếng Việt cho phép nối hai câu bằng dấu phẩy (Căn hộ ở trung tâm, hơn nữa giá lại rẻ); tiếng Anh thì không.
| Tiếng Việt | Tiếng Anh | Ghi chú |
|---|---|---|
| Phần mềm mới rẻ hơn. Hơn nữa, nó dễ cài đặt hơn nhiều. | The new software is cheaper. Furthermore, it is much easier to install. | dấu chấm trước, dấu phẩy sau |
| Chuyến đi rất mệt, chưa kể còn tốn kém. | The trip was exhausting, not to mention expensive. | not to mention + danh từ / tính từ / -ing |
| Làm việc ở nhà tiết kiệm thời gian. Mặt khác, nó có thể khiến ta thấy cô lập. | Working from home saves time. On the other hand, it can feel isolating. | chỉ khi hai ý đối lập |
| Doanh số ở châu Á tăng 12%. Ngược lại, doanh số ở châu Âu giảm nhẹ. | Sales rose by 12% in Asia. In contrast, European sales fell slightly. | so sánh hai thứ → in contrast |
| "Phim có chán không?" "Trái lại, phim rất cuốn." | "Was the film boring?" "On the contrary, it was gripping." | bác bỏ ý trước → on the contrary |
Cấu trúc
Thêm ý
| Từ nối | Văn phong | Ngữ pháp |
|---|---|---|
| in addition | trung tính | + dấu phẩy + mệnh đề; in addition to + danh từ / -ing |
| furthermore, moreover | trang trọng, văn viết | thường đứng đầu câu: Moreover, … |
| what is more / what's more | trung tính / văn nói | + dấu phẩy + mệnh đề |
| besides | văn nói | thêm một lý do cuối cùng, mạnh hơn |
| not to mention | trung tính, văn nói | + danh từ / -ing, nằm trong câu |
Đối lập và so sánh
| Từ nối | Nghĩa |
|---|---|
| on the other hand | một mặt khác của cùng một vấn đề; cả hai mặt đều đúng |
| in contrast / by contrast | hai thứ khác nhau rất nhiều |
| in contrast to / with + danh từ | như trên, nhưng trong một câu |
| by comparison | khi đặt cạnh thứ kia để so sánh |
| conversely | mối quan hệ ngược lại cũng đúng |
| on the contrary | điều vừa nói là sai; điều ngược lại mới đúng |
Đã học: however B1-26; whereas, while, nevertheless, nonetheless B2-23.
Dấu câu và vị trí
| Vị trí | Mẫu | Ví dụ |
|---|---|---|
| đầu câu | Từ nối + dấu phẩy | In contrast, the north is dry. |
| sau chủ ngữ | , từ nối , | The north, in contrast, is dry. |
| nối hai mệnh đề trong một câu | mệnh đề; từ nối, mệnh đề | The south is wet; the north, by contrast, is dry. |
| không dùng chỉ một dấu phẩy | — | không viết: The south is wet, moreover the north is cold. |
Cách dùng
1Thêm một ý
In addition trung tính và hợp với mọi loại văn bản — giống "ngoài ra". Furthermore và moreover trang trọng, giống "hơn nữa"; moreover thường thêm một ý mạnh hơn hoặc quan trọng hơn ý trước. What is more trung tính và hay dùng khi nói (what's more). In addition to là giới từ và đi với danh từ hoặc dạng -ing.
2Besides và not to mention
Besides (khi là từ nối) mang tính văn nói và thường thêm một lý do cuối cùng để chốt vấn đề — giống "với lại", "vả lại". Not to mention thêm một điều khiến ý càng mạnh hơn, như thể chẳng cần nói ra — giống "chưa kể"; theo sau là danh từ hoặc dạng -ing.
3On the other hand và on the contrary
On the other hand đưa ra mặt thứ hai của một vấn đề; cả hai mặt đều đúng. Nó thường được chuẩn bị bằng on the one hand. On the contrary bác bỏ câu trước và nói rằng điều ngược lại mới đúng — giống "trái lại", "ngược lại thì có"; nó hay dùng để đáp lại một câu phủ định hoặc một giả định sai.
4In contrast, by comparison, conversely
In contrast / by contrast cho thấy hai thứ rất khác nhau. In contrast to / with + danh từ làm điều tương tự trong một câu. By comparison đặt một thứ cạnh thứ khác để đo (thường đi với so sánh hơn) — giống "so với…". Conversely nói rằng mối quan hệ ngược lại cũng đúng; nó trang trọng.
5Vị trí, dấu câu và việc lạm dụng
Ở đầu câu, sau từ nối là dấu phẩy. Sau chủ ngữ, từ nối nằm giữa hai dấu phẩy — nghe rất trôi chảy trong văn viết trang trọng. Để nối hai mệnh đề đầy đủ trong một câu, dùng dấu chấm phẩy trước từ nối; chỉ một dấu phẩy thì không đủ — dù tiếng Việt vẫn hay làm vậy. Cuối cùng, mỗi mối liên kết chỉ cần một từ nối, và nhiều câu chẳng cần từ nối nào.
Lỗi thường gặp
Bẫy dành cho người Việt
1. Dùng on the other hand cho "mặt khác" mang nghĩa thêm ý. Trong tiếng Việt, Mặt khác, khách sạn còn có hồ bơi rất đẹp chỉ là thêm một ưu điểm nữa. On the other hand thì luôn báo hiệu một mặt đối lập; người đọc sẽ chờ một điều trái ngược.
2. Dùng on the contrary cho "ngược lại" khi so sánh hai thứ. "Ngược lại" của tiếng Việt vừa dùng để so sánh hai người, hai nơi, vừa dùng để bác bỏ. On the contrary chỉ dùng để bác bỏ điều vừa nói; khi so sánh hai thứ, dùng in contrast hoặc by contrast.
3. "Bên cạnh đó" thành Beside that. Beside (không có s) nghĩa là "ở bên cạnh" về vị trí. Từ nối thêm ý là besides — và trong văn viết trang trọng, in addition thường an toàn hơn.
4. Nối hai câu bằng dấu phẩy theo kiểu tiếng Việt. Khóa học trực tuyến, ngoài ra học phí lại thấp — dấu phẩy rất tự nhiên trong tiếng Việt. Trong tiếng Anh, trước một từ nối mở đầu mệnh đề mới phải là dấu chấm hoặc dấu chấm phẩy.
Đừng nhầm lẫn
on the other hand và on the contrary — On the other hand thêm một mặt khác; cả hai đều đúng. On the contrary nói rằng ý đầu là sai.
in contrast và whereas — In contrast nối hai câu; whereas nối hai mệnh đề trong cùng một câu (B2-23).
besides và except — Besides (giới từ) = ngoài … ra còn có; except = trừ, không tính.
Chính tả và phát âm
- Viết liền một từ: moreover, furthermore, however, nevertheless. Viết tách: in addition, on the other hand, on the contrary, by contrast.
- Trọng âm: moreover /mɔːrˈəʊvə/ (Anh), /mɔːrˈoʊvər/ (Mỹ) — "mor-OH-vuh"; furthermore /ˌfɜːðəˈmɔː/ — "fur-thuh-MOR"; conversely /kənˈvɜːsli/ — "kun-VURSS-lee" (tiếng Anh Anh cũng có conversely).
- Trong furthermore và the other, âm /ð/ là âm rung, đầu lưỡi đặt nhẹ giữa hai hàm răng — không phải âm "đ" của tiếng Việt.
- besides /bɪˈsaɪdz/ kết thúc bằng cụm /dz/. Tiếng Việt không có cụm phụ âm cuối, nên hay bị đọc thành "bi-sai"; khi đó người nghe không phân biệt được besides với beside.
- Khi nói, từ nối ở đầu câu thường tạo thành một cụm ngữ điệu nhỏ riêng, với một chỗ ngừng ngắn phía sau: On the other hand | it's very central.
- Besides (có s) dùng để thêm ý; beside (không s) nghĩa là "bên cạnh": She sat beside me.
Quy tắc vàng
Hãy chọn từ nối gọi đúng tên mối quan hệ — thêm ý cùng hướng, một mặt khác, một sự khác biệt lớn, chiều ngược lại, hay "điều đó sai" — đừng dịch máy móc "mặt khác" hay "ngược lại". Khi từ nối mở đầu một câu hay một mệnh đề mới, đặt dấu chấm hoặc dấu chấm phẩy trước nó và dấu phẩy sau nó; chỉ một dấu phẩy không thể nối hai câu. Mỗi mối liên kết chỉ dùng một từ nối, và không dùng khi and hay but là đủ.
Luyện tập
A. Hình thức
Viết lại mỗi câu với từ nối hoặc vị trí cho sẵn. Giữ nguyên nghĩa và đặt dấu câu đúng.
-
Viết lại với "In addition to": The job pays well, and it also comes with a company car.
-
Viết lại thành hai câu, thêm ý mạnh hơn bằng "Moreover": The plan is very expensive and there is no evidence that it will work.
-
Viết lại với từ nối đứng sau chủ ngữ: In contrast, the second group improved steadily.
-
Viết lại thành một câu với dấu chấm phẩy và "by contrast" đứng sau chủ ngữ: The south of the country is wet. By contrast, the north is dry.
-
Viết lại thành một câu, dùng "not to mention": The trip was exhausting. It was also very expensive.
-
Viết lại thành một câu, bắt đầu bằng "In contrast to": Her sister is quiet, but Mia loves being the centre of attention.
-
Viết lại câu thứ hai, dùng "Conversely": When interest rates rise, people save more. When interest rates fall, people spend more.
B. Ý nghĩa
Đọc ngữ cảnh, rồi chọn câu phù hợp hơn.
-
Một người bạn hỏi: "Is your new boss difficult?" Câu đáp nào phù hợp?câu đáp bác bỏ ý cho rằng cô ấy khó tính
-
Một bài báo cân nhắc cuộc sống ở thành phố. Câu nào nên đứng sau "City life is exciting."?cả hai mặt đều đúng; không có gì bị bác bỏ
-
Một tin nhắn thoại thân mật gửi bạn về một bữa tiệc. Câu nào tự nhiên hơn?văn phong: moreover quá trang trọng cho văn nói thân mật; besides thêm một lý do cuối để chốt lại
-
Một sách giáo khoa khoa học. Câu nào gọi tên mối quan hệ chính xác hơn?conversely = cùng một mối quan hệ theo chiều ngược lại
-
Một bài đánh giá so sánh hai chiếc điện thoại. Câu nào dùng từ nối đúng?on the contrary bác bỏ một câu nói; ở đây hai thứ được đặt cạnh nhau để so sánh
-
Một đoạn mô tả khóa học ngắn với ba thông tin đơn giản. Phiên bản nào đọc tốt hơn?lạm dụng: một danh sách đơn giản không cần từ nối
C. Tìm lỗi sai
Mỗi câu có một lỗi hoặc đã đúng. Viết lại câu đã sửa. Nếu câu đã đúng, hãy viết correct.
-
The museum in the old town is free on Sundays, furthermore it stays open until ten in the evening during the summer.
-
In addition to work full-time at the hospital, Daniel is studying for a master's degree in the evenings.
-
Besides of the high price of the tickets, the train journey takes almost nine hours, so we have decided to fly.
-
On the other side, renting a flat in the centre means that you can walk to work and save on transport costs.
-
The south of the island depends mainly on tourism; the north, in contrast, still lives almost entirely from fishing and farming.
D. Trong ngữ cảnh
Đọc đoạn trích bài luận và làm các yêu cầu cho những câu được đánh số.
Living in a city has clear advantages. (19) Public transport is frequent, moreover jobs are easier to find. (20) Cities offer theatres and museums. They also offer a wide choice of restaurants. For young people starting a career, these are strong arguments.
(21) The countryside offers space, silence and clean air. (22) Some people believe that rural life is boring, but that is not true, because many villagers have a very busy social life. (23) Village life is cheaper. Moreover, the houses are bigger. Furthermore, the schools are smaller. 24___, jobs are harder to find and buses are rare. All things considered, the right choice depends on your stage of life.
-
Câu (19) có lỗi dấu câu. Hãy viết lại cho đúng.
-
Gộp hai câu ở (20) thành một, dùng "not to mention".
-
Viết lại câu (21) để nó mở đầu đoạn thứ hai bằng một sự đối lập rõ ràng với đoạn đầu. Dùng "In contrast" hoặc "By contrast".
-
Viết lại câu (22) thành hai câu ngắn: phủ nhận rằng cuộc sống nông thôn nhàm chán, rồi bắt đầu câu thứ hai bằng "On the contrary".
-
Câu (23) dùng quá nhiều từ nối. Viết lại thành một câu không có từ nối nào.
-
Câu nào điền vào (24)?các ưu điểm vẫn đúng; đây là mặt còn lại
E. Đến lượt bạn
Viết bằng tiếng Anh.
-
Một người bạn đang phân vân có nên nhận một công việc ở thành phố khác. Viết 3–4 câu khuyên. Dùng một từ nối thêm ý (in addition, what's more hoặc not to mention) và một từ nối đối lập (on the other hand hoặc by contrast), với dấu chấm hoặc dấu chấm phẩy trước mỗi từ nối và dấu phẩy sau nó.
-
Viết 2–3 câu cho một báo cáo so sánh hai địa điểm (thị trấn, trường học hoặc văn phòng). Dùng in contrast to + danh từ một lần, và đặt by comparison sau chủ ngữ, giữa hai dấu phẩy.
-
Có người nói: "I suppose you found the course too easy." Đáp lại bằng 2–3 câu. Bác bỏ giả định đó bằng On the contrary, rồi thêm một ý nữa với Besides hoặc What's more.
F. Ôn tập tổng hợp
Ôn lại kiến thức của các bài trước.
-
B2-23 Cách diễn đạt sự tương phản nâng cao: whereas, nevertheless, much as (Advanced Contrast) Viết lại thành một câu, dùng "whereas": Tom loves maths. His sister, by contrast, prefers art.
-
B1-26 Phân biệt although, despite và however: diễn tả sự tương phản (Contrast) Viết lại, dùng "Despite": Although it was raining, we went for a walk.
-
C1-11 Danh từ hóa và cụm danh từ (Nominalisation and Noun Phrases) trong văn viết trang trọng Viết lại, dùng một cụm danh từ làm chủ ngữ: The company expanded rapidly, and this put pressure on staff.
Đáp án
A. Hình thức
- In addition to paying well, the job comes with a company car. / In addition to a good salary, the job comes with a company car.
- The plan is very expensive. Moreover, there is no evidence that it will work.
- The second group, in contrast, improved steadily.
- The south of the country is wet; the north, by contrast, is dry.
- The trip was exhausting, not to mention very expensive.
- In contrast to her quiet sister, Mia loves being the centre of attention.
- When interest rates rise, people save more. Conversely, when they fall, people spend more.
B. Ý nghĩa
- On the contrary, she's very supportive.
- On the other hand, it can be very stressful.
- I'd rather not go. Besides, I don't know anyone there.
- Heat makes the gas expand. Conversely, cooling makes it contract.
- My old phone lasted a day. By comparison, the new one lasts three.
- The course is short, cheap and taught online.
C. Tìm lỗi sai
- The museum in the old town is free on Sundays. Furthermore, it stays open until ten in the evening during the summer. / The museum in the old town is free on Sundays; furthermore, it stays open until ten in the evening during the summer.
- In addition to working full-time at the hospital, Daniel is studying for a master's degree in the evenings.
- Besides the high price of the tickets, the train journey takes almost nine hours, so we have decided to fly.
- On the other hand, renting a flat in the centre means that you can walk to work and save on transport costs.
- ✓ The south of the island depends mainly on tourism; the north, in contrast, still lives almost entirely from fishing and farming.
D. Trong ngữ cảnh
- Public transport is frequent. Moreover, jobs are easier to find. / Public transport is frequent; moreover, jobs are easier to find.
- Cities offer theatres and museums, not to mention a wide choice of restaurants.
- In contrast, the countryside offers space, silence and clean air. / By contrast, the countryside offers space, silence and clean air.
- Rural life is not boring. On the contrary, many villagers have a very busy social life.
- Village life is cheaper, the houses are bigger and the schools are smaller.
- On the other hand, jobs are harder to find and buses are rare.
E. Đến lượt bạn
- The salary is much higher, not to mention the chance to work in a bigger team. What's more, the city has a great music scene. On the other hand, you'd be a long way from your family, and rents there are high.
- In contrast to the crowded city campus, the new site has plenty of green space. The library there, by comparison, is small, but it is open until midnight.
- On the contrary, it was the hardest course I've ever taken. What's more, the exams were twice as long as last year's.
F. Ôn tập tổng hợp
- Tom loves maths, whereas his sister prefers art. / Whereas Tom loves maths, his sister prefers art.
- Despite the rain, we went for a walk. / Despite it raining, we went for a walk. / Despite the fact that it was raining, we went for a walk.
- The company's rapid expansion put pressure on staff. / The rapid expansion of the company put pressure on staff.
