SlowingoГрамматика
C1 13 / 20

Discourse markers кыргызча: furthermore, moreover, on the other hand, on the contrary

Discourse Markers I: Adding, Contrasting, Comparing

Бул бетте
  1. Максат
  2. Негизги ой
  3. Кыргыз тили жана англис тили
  4. Түзүлүшү
  5. Колдонулушу
  6. Көп кездешкен каталар
  7. Кыргыз тилдүүлөр үчүн тузактар
  8. Чаташтырбаңыз
  9. Жазылышы жана айтылышы
  10. Алтын эреже
  11. Көнүгүүлөр

Максат

Бул сабактан кийин сиз furthermore, moreover, in addition, what is more, besides жана not to mention менен ой кошо аласыз, on the other hand, in contrast, by comparison, conversely жана on the contrary менен карама-каршы коюп, салыштыра аласыз, ошондой эле бул сөздөрдүн тыныш белгилерин жана ордун туура коюп, аларды ашыкча колдонбой аласыз.

Негизги ой

Текст – жөн гана жакшы сүйлөмдөрдүн үйүндүсү эмес. Окурман ар бир сүйлөм мурункусу менен кантип байланышканын билиши керек: бул ошол эле багыттагы дагы бир ойбу, же бурулушпу? Discourse markers (байланыштыргыч сөздөр) ушул байланыштарды көрүнүктүү кылат жана текстке бүтүндүк берет – анын бөлүктөрү бири-бирин кармап турат деген сезим.

Аларды жакшы баяндамачынын колунун кыймылы деп элестетиңиз. Furthermore жана moreover эсепке дагы бир манжа кошот: «жана дагы бир ой». On the other hand дал ушундай: бир кол бир тарапты, экинчи кол экинчи тарапты кармайт, экөө тең чын. In contrast эки колду алыс ажыратат. Conversely колду тескери буруп коёт: ошол эле байланыш, бирок тескери багытта. On the contrary – башты бекем чайкоо: «жок, тескерисинче».

Эки эскертүү. Кыймыл сөзгө дал келиши керек: карама-каршы ойдун алдындагы moreover угуучуну адаштырат. Ал эми ар бир сөздө колун булгалаган баяндамачыны ээрчүү таптакыр кыймылдабаган баяндамачыны ээрчүүдөй эле кыйын. Байланыш мурунтан эле түшүнүктүү болбосо гана маркер колдонуңуз.

Кыргыз тили жана англис тили

Кыргыз тилинде да байланыштыргыч сөздөр бай: андан тышкары, мындан тышкары, анын үстүнө, бир жагынан … экинчи жагынан, ал эми, тескерисинче. Бирок үч айырма бар. Биринчиси – маани: кыргызча тескерисинче бир нече ишти аткарат: «айтылган ой туура эмес» (on the contrary), «байланыш тескери» (conversely), кээде жөн гана эки нерсенин айырмасы да. Англисчеде булар үч башка маркер, ал эми эки нерсенин айырмасы үчүн in contrast / by contrast («ал эми») колдонулат. Экинчиси – сөзмө-сөз которуу: «экинчи жагынан» → on the other side, «баасынан тышкары» → besides from деп которуу оңой, бирок англисче туруктуу тизмектер – on the other hand жана besides + зат атооч. Үчүнчүсү – пунктуация: кыргызча «Батир борбордо, анын үстүнө арзан» бир сүйлөм болуп, үтүр менен жазыла берет. Англисчеде moreover, furthermore, in contrast эки сүйлөмдү үтүр менен байлай албайт: алардын алдына чекит же үтүрлүү чекит керек.

КыргызчаАнглисчеЭмнеси айырмаланат?
Жаңы программа арзаныраак. Андан тышкары, аны орнотуу алда канча оңой.The new software is cheaper. Furthermore, it is much easier to install.Бул жерде да ушундай: дагы бир ой кошулат
План кымбат. Анын үстүнө, анын ишке ашарына эч кандай далил жок.The plan is expensive. Moreover, there is no evidence that it will work.«анын үстүнө» → moreover / what's more (күчтүүрөөк ой)
Бүгүн кечинде чыккым келбейт. Мындан тышкары, кийе турган кийимим да жок.I don't want to go out tonight. Besides, I've got nothing to wear.акыркы, чечүүчү себеп; оозеки кеп
Сапар абдан чарчатты, кымбаттыгын айтпай эле коёюн.The trip was exhausting, not to mention expensive.«… айтпай эле коёюн» → not to mention
Үйдөн иштөө убакытты үнөмдөйт. Экинчи жагынан, адам өзүн жалгыз сезип калышы мүмкүн.Working from home saves time. On the other hand, it can feel isolating.«экинчи жагынан» → on the other hand (on the other side эмес)
Тасма кызыксыз беле? Тескерисинче, абдан кызыктуу болду.Was the film boring? On the contrary, it was gripping.Бул жерде да ушундай: айтылган ой туура эмес
Чендер жогору болсо, эл акча топтойт. Тескерисинче, төмөн болсо, көбүрөөк коротот.… Conversely, lower rates encourage them to spend.ошол эле «тескерисинче»; англисче conversely
Азияда сатуулар өстү. Ал эми Европада бир аз азайды.Sales rose by 12% in Asia. In contrast, European sales fell slightly.«ал эми» → in contrast (on the contrary эмес)
Батир борбордо, анын үстүнө арзан.The flat is central. Moreover, it's cheap.кыргызча үтүр жетиштүү; англисче чекит же үтүрлүү чекит
Баасынан тышкары, жол узакка созулат.Besides the cost, it takes too long.«-дан тышкары» → besides + зат атооч (of / from жок)

Кыскасы: «андан тышкары / анын үстүнө» → furthermore / moreover / in addition; «экинчи жагынан» → on the other hand; «тескерисинче» → on the contrary (ой туура эмес) же conversely (тескери байланыш); «ал эми» → in contrast / by contrast. Маркердин алдына үтүр эмес, чекит же үтүрлүү чекит коюңуз.

Түзүлүшү

Ой кошуу

МаркерСтилиГрамматикасы
in additionнейтралдуу+ үтүр + сүйлөм; in addition to + зат атооч / -ing
furthermore, moreoverрасмий, жазмаадатта башында: Moreover, …
what is more / what's moreнейтралдуу / оозеки+ үтүр + сүйлөм
besidesмаек стилиакыркы, күчтүүрөөк себепти кошот
not to mentionнейтралдуу, оозеки+ зат атооч / -ing, сүйлөмдүн ичинде

Карама-каршы коюу жана салыштыруу

МаркерМааниси
on the other handошол эле маселенин экинчи жагы; эки жагы тең чын
in contrast / by contrastэки башка нерсе бири-биринен абдан айырмаланат
in contrast to / with + зат атоочошол эле маани, бир сүйлөмдүн ичинде
by comparisonэкинчи нерсе менен салыштырганда
converselyтескери байланыш да чын
on the contraryжаңы эле айтылган нерсе туура эмес; тескерисинче чын

Мурун үйрөнүлгөн: however B1-26; whereas, while, nevertheless, nonetheless B2-23.

Пунктуация жана орду

ОрдуҮлгүМисал
сүйлөмдүн башындамаркер + үтүрIn contrast, the north is dry.
ээден кийин, маркер ,The north, in contrast, is dry.
бир сүйлөмдө эки бөлүктү байлагандасүйлөм; маркер, сүйлөмThe south is wet; the north, by contrast, is dry.
жалгыз үтүрдөн кийин болбойт—эмес: The south is wet, moreover the north is cold.

Колдонулушу

1Ой кошуу

In addition нейтралдуу жана ар кандай текстке туура келет. Furthermore жана moreover – расмий; moreover көбүнчө мурункусунан күчтүүрөөк же маанилүүрөөк ойду кошот. What is more нейтралдуу жана оозеки кепте көп кездешет (what's more). In addition to – предлог, андан кийин зат атооч же -ing формасы келет. Кыргызча «андан тышкары», «мындан тышкары», «анын үстүнө» дейбиз.

The new software is cheaper. Furthermore, it is much easier to install.
Жаңы программа арзаныраак. Андан тышкары, аны орнотуу алда канча оңой.
furthermore ≈ «андан тышкары»
The hotel was close to the beach. In addition, the staff were very helpful.
Мейманкана жээкке жакын болчу. Мындан тышкары, кызматкерлер абдан жардамчыл эле.
in addition: нейтралдуу
In addition to teaching, she runs a small online business.
Сабак берүүдөн тышкары, ал чакан онлайн бизнес жүргүзөт.
in addition to + -ing; «-дан тышкары»
The plan is expensive. Moreover, there is no evidence that it will work.
План кымбат. Анын үстүнө, анын ишке ашарына эч кандай далил жок.
күчтүүрөөк ой: «анын үстүнө»
The flat was too small, and what's more, the rent kept going up.
Батир өтө кичинекей болчу, анын үстүнө ижара акы өсө берди.
flat (UK); apartment (US)

2Besides жана not to mention

Besides (маркер катары) маек стилинде угулат жана көбүнчө маселени чечкен акыркы себепти кошот. Not to mention ойду дагы күчтүү кылган нерсени кошот, аны айтуунун деле кереги жоктой; андан кийин зат атооч же -ing формасы келет. Кыргызча «мындан тышкары», «анан да», «… айтпай эле коёюн» дейбиз.

I don't want to go out tonight. Besides, I've got nothing to wear.
Бүгүн кечинде эч жакка чыккым келбейт. Мындан тышкары, кийе турган кийимим да жок.
акыркы, чечүүчү себеп
We can't afford a new car. Besides, we hardly ever drive.
Жаңы унаа алууга акчабыз жетпейт. Анан да, биз дээрлик айдабайбыз.
besides: оозеки кеп
The trip was exhausting, not to mention expensive.
Сапар абдан чарчатты, кымбаттыгын айтпай эле коёюн.
not to mention + сын атооч
She speaks four languages, not to mention a little Latin.
Ал төрт тилде сүйлөйт, аз-маз латынча билгенин айтпай эле коёюн.
+ зат атооч
Moving house means packing, cleaning and paperwork, not to mention saying goodbye to the neighbours.
Көчүү деген буюмдарды жыйноо, тазалоо жана кагаз иштери, кошуналар менен коштошууну айтпай эле коёюн.
+ -ing формасы

3On the other hand жана on the contrary

On the other hand маселенин экинчи жагын көрсөтөт; эки жагы тең чын. Анын алдында көбүнчө on the one hand келет. On the contrary мурунку сөздү четке кагып, тескерисинче чын экенин айтат; ал көбүнчө тануу сүйлөмгө же туура эмес божомолго жооп болот. Кыргызча «бир жагынан … экинчи жагынан» жана «тескерисинче» дейбиз.

Working from home saves time. On the other hand, it can feel isolating.
Үйдөн иштөө убакытты үнөмдөйт. Экинчи жагынан, адам өзүн жалгыз сезип калышы мүмкүн.
экөө тең чын
On the one hand, the job pays well. On the other hand, the hours are terrible.
Бир жагынан, бул жумушта айлык жакшы. Экинчи жагынан, иш убактысы абдан ыңгайсыз.
«бир жагынан … экинчи жагынан» → on the one hand… on the other hand
Was the film boring?
Тасма кызыксыз беле?
On the contrary, it was gripping.
Тескерисинче, абдан кызыктуу болду.
айтылган ой туура эмес
The new rules haven't reduced paperwork. On the contrary, they have doubled it.
Жаңы эрежелер кагаз иштерин азайткан жок. Тескерисинче, эки эсе көбөйттү.
тануудан кийин on the contrary

4In contrast, by comparison, conversely

In contrast / by contrast эки нерсе абдан айырмаланарын көрсөтөт. In contrast to / with + зат атооч ошол эле ишти бир сүйлөмдүн ичинде аткарат. By comparison бир нерсени экинчиси менен салыштырып өлчөйт (көбүнчө салыштырма даража менен). Conversely тескери байланыш да чын экенин айтат; бул расмий сөз. Кыргызча «ал эми», «-дан айырмаланып», «аны менен салыштырганда», «тескерисинче» дейбиз.

Sales rose by 12% in Asia. In contrast, European sales fell slightly.
Азияда сатуулар 12 пайызга өстү. Ал эми Европада сатуулар бир аз азайды.
«ал эми» → in contrast
In contrast to her quiet sister, Mia loves being the centre of attention.
Тынч эжесинен айырмаланып, Миа көңүл борборунда болгонду жакшы көрөт.
«-дан айырмаланып» → in contrast to
Last year's model weighed three kilos. By comparison, the new one feels very light.
Былтыркы модель үч кило болчу. Аны менен салыштырганда, жаңысы абдан жеңил.
салыштыруу
Higher interest rates encourage people to save. Conversely, lower rates encourage them to spend.
Пайыздык чендер жогору болсо, адамдар акча топтоого умтулат. Тескерисинче, чендер төмөн болсо, көбүрөөк коротушат.
кыргызча «тескерисинче»; англисче conversely
The north of the country is dry; the south, by contrast, gets heavy rain.
Өлкөнүн түндүгү кургак, ал эми түштүгүнө катуу жамгыр жаайт.
үтүрлүү чекит; by contrast ээден кийин

5Орду, пунктуация жана ашыкча колдонуу

Сүйлөмдүн башында маркерден кийин үтүр коюлат. Ээден кийин ал эки үтүрдүн ортосунда турат – бул расмий жазууда жылмакай угулат. Бир сүйлөмдө эки толук бөлүктү байлаш үчүн маркердин алдына үтүрлүү чекит коюңуз; жалгыз үтүр жетишсиз. Акырында, бир байланышка бир маркер жетиштүү, ал эми көп сүйлөмгө маркердин таптакыр кереги жок. Кыргызча эссеге ар бир сүйлөмдү «Андан тышкары», «Ошондой эле» деп баштоо адат болушу мүмкүн; англисчеде бул оор угулат.

The results, however, were encouraging.
Бирок жыйынтыктар үмүт берерлик болду.
эки үтүрдүн ортосунда; B1-26 караңыз
The first year was difficult; in addition, the team lost its best player.
Биринчи жыл оор болду, анын үстүнө команда эң мыкты оюнчусунан ажырады.
үтүрлүү чекит + in addition
Prices in the capital are high. Rents in smaller towns, by comparison, are reasonable.
Борбор калаадагы баалар жогору. Аны менен салыштырганда, кичирээк шаарлардагы ижара акы ылайыктуу.
by comparison эки үтүрдүн ортосунда
The course is short and cheap, and it is taught online.
Курс кыска жана арзан, анан онлайн өтөт.
маркердин кереги жок: and жетиштүү

Көп кездешкен каталар

❌The flat is central, moreover it's cheap.
✅The flat is central. Moreover, it's cheap. же The flat is central; moreover, it's cheap.
moreover сүйлөмдөрдү байлайт: жалгыз үтүр эмес, чекит же үтүрлүү чекит колдонуңуз.
❌On the other side, it's very expensive.
✅On the other hand, it's very expensive.
Туруктуу тизмек – «on the other hand».
⚠️"Is the new manager strict?" "On the other hand, she's very relaxed."
✅"On the contrary, she's very relaxed."
Грамматикалык жактан туура, бирок мааниси туура эмес: ойду четке кагуу үчүн on the contrary керек.
❌Besides of the cost, it takes too long.
✅Besides the cost, it takes too long.
Предлог катары besides зат атоочту түз алат.
❌In addition to teach, she writes novels.
✅In addition to teaching, she writes novels.
Бул жерде to – предлог: + -ing.
⚠️The hotel was dirty. Moreover, the staff were lovely.
✅The hotel was dirty. On the other hand, the staff were lovely.
Грамматикалык жактан туура, бирок мааниси туура эмес: moreover ошол эле багытта кошот; бул болсо карама-каршылык.
⚠️Furthermore, I like cooking. Moreover, I like baking. In addition, I like eating.
✅I like cooking, baking and, above all, eating.
Грамматикалык жактан туура, бирок жөнөкөй ойлор үчүн маркер өтө көп.
⚠️I'm not coming. Moreover, I'm tired.
✅I'm not coming. Besides, I'm tired.
Грамматикалык жактан туура, бирок moreover бейрасмий кепте өтө расмий угулат.

Кыргыз тилдүүлөр үчүн тузактар

1. «Бир жагынан … экинчи жагынан» → From one side… from the other side. Кыргызча «жак» сөзү «тарап, бет» дегенди билдирет, ошондуктан бул тизмекти сөзмө-сөз side менен которуу оңой. Англисче туруктуу тизмек – on the one hand… on the other hand: «кол», «тарап» эмес.

❌From one side, the job in Seoul pays three times more than my salary in Bishkek; from the other side, my parents in Talas would be alone for years.
✅On the one hand, the job in Seoul pays three times more than my salary in Bishkek; on the other hand, my parents in Talas would be alone for years.
on the one hand… on the other hand

2. «Тескерисинче» → on the contrary жөн гана айырма үчүн. Кыргызча «тескерисинче» эки нерсенин айырмасын айтканда да колдонулуп калат: «Ысык-Көлдүн түндүк жээгинде эл көп, тескерисинче, түштүк жээги тынч». Англисче on the contrary «айтылган ой туура эмес» дегенди гана билдирет. Эки нерсенин айырмасы үчүн in contrast / by contrast колдонуңуз.

⚠️(Туристтерге Ысык-Көл жөнүндө макала жазып жатасыз.) The north shore of Issyk-Kul is full of hotels and loud music in July. On the contrary, the south shore is quiet, with small guest houses and empty beaches.
✅The north shore of Issyk-Kul is full of hotels and loud music in July. In contrast, the south shore is quiet, with small guest houses and empty beaches. же The north shore of Issyk-Kul is full of hotels and loud music in July. By contrast, the south shore is quiet, with small guest houses and empty beaches.
Грамматикалык жактан туура, бирок мааниси туура эмес: эч ким эч нерсени четке какпайт, бул жөн гана эки жээктин айырмасы.

3. «Баасынан тышкары» → besides from. Кыргызча «тышкары» сөзүнүн алдында чыгыш жөндөмө -дан турат, ошондуктан англисчеде besides сөзүнөн кийин from же of кошуп коюу оңой. Предлог катары besides зат атоочту түз алат.

❌Besides from the long queue at the border, the road from Osh to Batken was full of holes after the spring rains.
✅Besides the long queue at the border, the road from Osh to Batken was full of holes after the spring rains.
besides + зат атооч, from жок

4. «…, анын үстүнө …» → үтүр менен байлоо. Кыргызча «Мейманкана арзан, анын үстүнө көлгө жакын» деп бир сүйлөмдө үтүр менен жаза беребиз. Англисчеде moreover, furthermore, in addition эки сүйлөмдү жалгыз үтүр менен байлай албайт: алардын алдына чекит же үтүрлүү чекит коюңуз.

❌Every morning our hosts in Arslanbob served us fresh bread with walnut jam, in addition the owner drove our whole group to the big waterfall for free.
✅Every morning our hosts in Arslanbob served us fresh bread with walnut jam. In addition, the owner drove our whole group to the big waterfall for free. же Every morning our hosts in Arslanbob served us fresh bread with walnut jam; in addition, the owner drove our whole group to the big waterfall for free.
чекит же үтүрлүү чекит + in addition + үтүр

Чаташтырбаңыз

on the other hand жана on the contrary – On the other hand башка бир жагын кошот; экөө тең чын. On the contrary биринчи ой туура эмес дейт.

The flat is small. On the other hand, it's very central.
Батир кичинекей. Экинчи жагынан, ал шаардын дал борборунда.
экөө тең чын
"You must be exhausted." "On the contrary, I feel great."
«Абдан чарчап калсаң керек.» «Тескерисинче, өзүмдү сонун сезип жатам.»
биринчи ой туура эмес

in contrast жана whereas – In contrast эки сүйлөмдү байлайт; whereas бир сүйлөмдүн ичинде эки бөлүктү бириктирет (B2-23).

Tom loves crowds. In contrast, his brother avoids them.
Том эл көп жерди жакшы көрөт. Ал эми бир тууганы андай жерден качат.
эки сүйлөм
Tom loves crowds, whereas his brother avoids them.
Том эл көп жерди жакшы көрөт, ал эми бир тууганы андан качат.
бир сүйлөм

besides жана except – Besides (предлог) = «… дан тышкары», кошуп алганда; except = «… дан башка», кошпогондо.

Besides English, she speaks French and German.
Ал англис тилинен тышкары француз жана немис тилдеринде да сүйлөйт.
үч тил
Everyone came except Leo.
Леодон башкасынын баары келди.
Лео келген жок

Жазылышы жана айтылышы

  • Бир сөз болуп жазылат: moreover, furthermore, however, nevertheless. Өзүнчө сөздөр: in addition, on the other hand, on the contrary, by contrast.
  • Басым: moreover /mɔːrˈəʊvə/ (UK), /mɔːrˈoʊvər/ (US); furthermore /ˌfɜːðəˈmɔː/; conversely /kənˈvɜːsli/ (UK conversely да). furthermore сөзүндө /ð/: тилдин учу тиштердин ортосунда, үн менен; /ɜː/ – кыргыз тилинде жок үндүү, «ө» деп айтпаңыз.
  • Оозеки кепте сүйлөмдүн башындагы маркер көбүнчө өзүнчө кичине бөлүк болуп айтылат, андан кийин кыска тыным болот: On the other hand | it's very central.
  • Besides (s менен) ой кошот; beside (s жок) «жанында» дегенди билдирет: She sat beside me.
  • Кыргызча «анын үстүнө» алдына көбүнчө үтүр коёбуз; англисче moreover алдында чекит же үтүрлүү чекит, артында үтүр.

Алтын эреже

Чыныгы байланышты атаган маркерди тандаңыз: ошол эле багыттагы дагы бир ой, экинчи жагы, күчтүү айырма, тескери байланыш же «бул туура эмес». Маркер жаңы сүйлөмдү же бөлүктү баштаса, анын алдына чекит же үтүрлүү чекит, артына үтүр коюңуз; жалгыз үтүр эки сүйлөмдү бириктире албайт. «Тескерисинче» дегенди айырма үчүн on the contrary деп которбоңуз. Бир байланышка бир маркер колдонуңуз, ал эми and же but жетиштүү болгон жерде таптакыр колдонбоңуз.

Көнүгүүлөр

A. Түзүлүшү

Ар бир сүйлөмдү берилген маркер же орун менен кайра жазыңыз. Маанисин сактап, тыныш белгилерин туура коюңуз.

  1. «In addition to» колдонуп кайра жазыңыз: The job pays well, and it also comes with a company car.
  2. Күчтүүрөөк ойду «Moreover» менен кошуп, эки сүйлөм кылып кайра жазыңыз: The plan is very expensive and there is no evidence that it will work.
  3. Маркерди ээден кийин коюп кайра жазыңыз: In contrast, the second group improved steadily.
  4. Үтүрлүү чекит менен жана «by contrast» сөзүн ээден кийин коюп, бир сүйлөм кылып кайра жазыңыз: The south of the country is wet. By contrast, the north is dry.
  5. «Not to mention» колдонуп, бир сүйлөм кылып кайра жазыңыз: The trip was exhausting. It was also very expensive.
  6. «In contrast to» деп баштап, бир сүйлөм кылып кайра жазыңыз: Her sister is quiet, but Mia loves being the centre of attention.
  7. Экинчи сүйлөмдү «Conversely» колдонуп кайра жазыңыз: When interest rates rise, people save more. When interest rates fall, people spend more.

B. Мааниси

Контекстти окуп, ылайыктуураак сүйлөмдү тандаңыз.

  1. Досуңуз сурайт: «Is your new boss difficult?» Кайсы жооп туура келет?
  2. Макалада шаардагы жашоонун жакшы жана жаман жактары салыштырылат. «City life is exciting.» сүйлөмүнөн кийин кайсы сүйлөм келиши керек?
  3. Досуңузга кече жөнүндө бейрасмий үн билдирүү. Кайсынысы табигыйраак?
  4. Илим окуу китеби. Кайсы сүйлөм байланышты тагыраак атайт?
  5. Эки телефонду салыштырган пикир. Кайсы сүйлөмдө маркер туура колдонулган?
  6. Үч жөнөкөй фактыдан турган курстун кыскача сүрөттөмөсү. Кайсы вариант жакшыраак окулат?

C. Катаны табыңыз

Ар бир сүйлөмдө бир ката бар же сүйлөм туура. Оңдолгон сүйлөмдү жазыңыз же correct деп жазыңыз.

  1. The museum in the old town is free on Sundays, furthermore it stays open until ten in the evening during the summer.
  2. In addition to work full-time at the hospital, Daniel is studying for a master's degree in the evenings.
  3. Besides of the high price of the tickets, the train journey takes almost nine hours, so we have decided to fly.
  4. On the other side, renting a flat in the centre means that you can walk to work and save on transport costs.
  5. The south of the island depends mainly on tourism; the north, in contrast, still lives almost entirely from fishing and farming.

D. Текстте

Эссенин үзүндүсүн окуп, номерленген сүйлөмдөр боюнча тапшырмаларды аткарыңыз.

From a student essay: city or countryside?
Living in a city has clear advantages. (19) Public transport is frequent, moreover jobs are easier to find. (20) Cities offer theatres and museums. They also offer a wide choice of restaurants. For young people starting a career, these are strong arguments.
(21) The countryside offers space, silence and clean air. (22) Some people believe that rural life is boring, but that is not true, because many villagers have a very busy social life. (23) Village life is cheaper. Moreover, the houses are bigger. Furthermore, the schools are smaller. 24___, jobs are harder to find and buses are rare. All things considered, the right choice depends on your stage of life.
  1. (19) сүйлөмдө тыныш белгисинин катасы бар. Аны туура кылып кайра жазыңыз.
  2. (20) бөлүгүндөгү эки сүйлөмдү «not to mention» колдонуп, бир сүйлөм кылыңыз.
  3. (21) сүйлөм экинчи абзацты биринчиси менен даана карама-каршы коюп ачсын деп кайра жазыңыз. «In contrast» же «By contrast» колдонуңуз.
  4. (22) сүйлөмдү эки кыска сүйлөм кылып кайра жазыңыз: адегенде айылдагы жашоо кызыксыз экенин четке кагыңыз, анан экинчи сүйлөмдү «On the contrary» деп баштаңыз.
  5. (23) бөлүгүндө маркер өтө көп. Аны маркерсиз бир сүйлөм кылып кайра жазыңыз.
  6. (24) орунга кайсы сүйлөм туура келет?

E. Сиздин кезегиңиз

Англисче жазыңыз.

  1. Досуңуз башка шаардагы жумушка барууну чечип жатат. Ага 3–4 сүйлөм кеңеш жазыңыз. Бир кошуу маркерин (in addition, what's more же not to mention) жана бир карама-каршы коюу маркерин (on the other hand же by contrast) колдонуңуз; ар бир маркердин алдына чекит же үтүрлүү чекит, артына үтүр коюңуз.
  2. Эки жерди (шаарларды, мектептерди же кеңселерди) салыштырган баяндама үчүн 2–3 сүйлөм жазыңыз. Бир жолу in contrast to + зат атооч колдонуңуз, ал эми by comparison сөзүн ээден кийин, эки үтүрдүн ортосуна коюңуз.
  3. Бирөө мындай дейт: «I suppose you found the course too easy.» 2–3 сүйлөм менен жооп бериңиз. Божомолду On the contrary менен четке кагып, анан Besides же What's more менен дагы бир ой кошуңуз.

F. Аралаш кайталоо

Мурунку сабактарды кайталаңыз.

  1. B2-23 Whereas, Nevertheless, Much As кыргызча: англисче карама-каршылыкты кантип билдиребиз?
    «Whereas» колдонуп, бир сүйлөм кылып кайра жазыңыз: Tom loves maths. His sister, by contrast, prefers art.
  2. B1-26 Although, despite, however кыргызча: «-са да», «карабастан» жана «бирок» англисче
    «Despite» колдонуп кайра жазыңыз: Although it was raining, we went for a walk.
  3. C1-11 Nominalisation кыргызча: этишти зат атоочко айлантуу жана зат атооч тизмектери
    Ээ катары зат атооч тизмегин колдонуп кайра жазыңыз: The company expanded rapidly, and this put pressure on staff.
Жооптор

A. Түзүлүшү

  1. In addition to paying well, the job comes with a company car. / In addition to a good salary, the job comes with a company car.
  2. The plan is very expensive. Moreover, there is no evidence that it will work.
  3. The second group, in contrast, improved steadily.
  4. The south of the country is wet; the north, by contrast, is dry.
  5. The trip was exhausting, not to mention very expensive.
  6. In contrast to her quiet sister, Mia loves being the centre of attention.
  7. When interest rates rise, people save more. Conversely, when they fall, people spend more.

B. Мааниси

  1. On the contrary, she's very supportive.
  2. On the other hand, it can be very stressful.
  3. I'd rather not go. Besides, I don't know anyone there.
  4. Heat makes the gas expand. Conversely, cooling makes it contract.
  5. My old phone lasted a day. By comparison, the new one lasts three.
  6. The course is short, cheap and taught online.

C. Катаны табыңыз

  1. The museum in the old town is free on Sundays. Furthermore, it stays open until ten in the evening during the summer. / The museum in the old town is free on Sundays; furthermore, it stays open until ten in the evening during the summer.
  2. In addition to working full-time at the hospital, Daniel is studying for a master's degree in the evenings.
  3. Besides the high price of the tickets, the train journey takes almost nine hours, so we have decided to fly.
  4. On the other hand, renting a flat in the centre means that you can walk to work and save on transport costs.
  5. ✓ The south of the island depends mainly on tourism; the north, in contrast, still lives almost entirely from fishing and farming.

D. Текстте

  1. Public transport is frequent. Moreover, jobs are easier to find. / Public transport is frequent; moreover, jobs are easier to find.
  2. Cities offer theatres and museums, not to mention a wide choice of restaurants.
  3. In contrast, the countryside offers space, silence and clean air. / By contrast, the countryside offers space, silence and clean air.
  4. Rural life is not boring. On the contrary, many villagers have a very busy social life.
  5. Village life is cheaper, the houses are bigger and the schools are smaller.
  6. On the other hand, jobs are harder to find and buses are rare.

E. Сиздин кезегиңиз

  1. The salary is much higher, not to mention the chance to work in a bigger team. What's more, the city has a great music scene. On the other hand, you'd be a long way from your family, and rents there are high.
  2. In contrast to the crowded city campus, the new site has plenty of green space. The library there, by comparison, is small, but it is open until midnight.
  3. On the contrary, it was the hardest course I've ever taken. What's more, the exams were twice as long as last year's.

F. Аралаш кайталоо

  1. Tom loves maths, whereas his sister prefers art. / Whereas Tom loves maths, his sister prefers art.
  2. Despite the rain, we went for a walk. / Despite it raining, we went for a walk. / Despite the fact that it was raining, we went for a walk.
  3. The company's rapid expansion put pressure on staff. / The rapid expansion of the company put pressure on staff.
Android тиркемесиЖолдо үйрөнүңүз Google Play