Cleft Sentences. What I Need Is…՝ ինչպես ընդգծել գլխավորը անգլերեն նախադասությունում
Cleft Sentences: What I Need Is…
Այս էջում
Նպատակ
Այս դասից հետո կկարողանաք մեկ նախադասությունը բաժանել երկու մասի՝ It was… that / who…, What I need is…, All I want is…, The reason… is that… կառույցներով, որպեսզի ուշադրությունը կենտրոնացնեք ամենակարևոր տեղեկության վրա, և այն արտասանեք ճիշտ շեշտով։
Հիմնական գաղափար
«Cleft» նշանակում է ճեղքված, բաժանված։ Cleft նախադասությունը մեկ պարզ նախադասությունը կտրում է երկու մասի, որպեսզի մեկ տարրը մենակ կանգնի լուսարձակի տակ։
Սկսենք սրանից. Anna broke the window. Եթե ինչ-որ մեկը կարծում է, որ Թոմն է կոտրել, դուք կարող եք լույսը գցել Աննայի վրա. It was Anna who broke the window. Փաստերը նույնն են, փոխվում է ընդգծումը։ Լսողն այժմ գիտի, որ Anna-ն նոր, կարևոր տեղեկությունն է, իսկ someone broke the window-ն արդեն հայտնի է։
Անգլերենն ունի երկու հիմնական գործիք։ It-cleft-ը (It was… that / who…) լույսը գցում է մեկ տարրի վրա և ասում է. «հենց սա, ոչ թե ուրիշը»։ Wh-cleft-ը (What I need is…) նախ ցույց է տալիս հայտնի միտքը, իսկ նոր տեղեկությունը տալիս է վերջում, որտեղ անգլերենը բնականորեն դնում է ամենաուժեղ շեշտը։ Երկուսն էլ թույլ են տալիս ընտրել, թե ինչի վրա կկենտրոնանա լսողը։
Հայերեն և անգլերեն
Հայերենում ընդգծելու հիմնական միջոցը օժանդակ բայի տեղն ու շեշտն է. «Աննա՛ն է կոտրել պատուհանը»։ Բառակարգը ճկուն է, և նախադասությունը կտրելու կարիք հաճախ չկա։ Անգլերենում բառակարգը կոշտ է, ուստի ընդգծման համար պետք է հատուկ կառույց։ Բայց հայերենն էլ ունի it-cleft-ի շատ մոտ ձև՝ «Ես չէի, որ դուռը բաց թողեցի»։ Ուշադրություն. անգլերենում It + is / was-ը միշտ եզակի է, իսկ հայերենում «էին»-ը համաձայնում է ենթակայի հետ։
Wh-cleft-ում հայերենը հաճախ կրկնում է միտքը «դա» կամ «այն» բառով. «Ինչ ինձ պետք է, դա հանգիստն է», «Այն, ինչ ինձ դուր է գալիս…»։ Անգլերենում այդ կրկնող բառը չկա. What I need is… Իսկ «Պատճառն այն է, որ…» կառույցը ճիշտ համընկնում է The reason… is that…-ին, այստեղ նույնն է։
| Հայերեն | Անգլերեն | Ինչն է տարբեր |
|---|---|---|
| Աննա՛ն է կոտրել պատուհանը։ | It was Anna who broke the window. | ընդգծում կառույցով, ոչ թե բառակարգով |
| Եղբայրներս էին, որ զանգեցին։ | It was my brothers who called. | It was-ը միշտ եզակի է |
| Ինչ ինձ պետք է, դա հանգիստն է։ | What I need is a break. | առանց it-ի |
| Այն, ինչ ատում եմ, սպասելն է։ | The thing (that) I hate is waiting. | գոյականից հետո what չկա |
| Այն ամենը, ինչ ուզում եմ, խաղաղությունն է։ | All I want is peace. | all + նախադասություն |
| Պատճառն այն է, որ… | The reason… is that… | այստեղ նույնն է |
Կարճ ասած՝ ընդգծելու համար անգլերենում բառերը չեք տեղափոխում, այլ նախադասությունը կտրում եք. It was + ընդգծվող տարր + who / that՝ միշտ եզակի was-ով, կամ What… is՝ առանց «դա»-ի համարժեք it-ի։
Կառուցվածք
It-cleft. It + be + ընդգծվող տարր + that / who + նախադասության մնացած մասը
| Պարզ նախադասություն | Ընդգծում | It-cleft |
|---|---|---|
| Anna broke the window. | ենթակա | It was Anna who / that broke the window. |
| I lost my keys. | խնդիր | It was my keys that I lost. |
| We met in Lisbon. | տեղ | It was in Lisbon that we met. |
| He left because of the noise. | պատճառ | It was because of the noise that he left. |
- Մարդկանց համար օգտագործեք who կամ that, մնացած ամեն ինչի համար, այդ թվում ժամանակի և տեղի, սովորաբար that։
- It is / It was-ը մնում է եզակի, նույնիսկ հոգնակի տարրից առաջ. It was the twins who…
- Who / that-ից հետո բայը համաձայնում է ընդգծվող տարրի հետ. It's my parents who are worried.
Wh-cleft. What + նախադասություն + be + ընդգծվող տարր
| Պարզ նախադասություն | Wh-cleft |
|---|---|
| I need a long holiday. | What I need is a long holiday. |
| The lights went out. | What happened was (that) the lights went out. |
| She left. | What she did was (to) leave. |
Շրջված wh-cleft. ընդգծվող տարր + be + what-նախադասություն
| Wh-cleft | Շրջված |
|---|---|
| What I need is a holiday. | A holiday is what I need. |
| What I mean is this. | That's what I mean. |
Այլ սկիզբներ – All (= միակ բանը), the thing (that), the reason (why), the place (where), the person (who), the only thing, the last thing. All I want is some peace. The reason I called is that I need advice.
Գործածություն
1It-cleft՝ ուղղելու կամ հակադրելու համար
It-cleft-ով ասում ենք «հենց սա, ոչ թե ուրիշը»՝ հաճախ ինչ-որ մեկին ուղղելու կամ երկու հնարավորություն հակադրելու համար։ Ընդգծվող տարրը նոր տեղեկությունն է, իսկ that / who մասը արդեն հայտնի է։ Հայերենում այստեղ ասում ենք «Ես չէի, որ…», «Գինն էր, որ…»։
2It-cleft՝ ժամանակի, տեղի, պատճառի և ձևի համար
It-cleft-ը կարող է ընդգծել նաև when, where, why կամ how։ Բոլորից հետո օգտագործեք that։ It was not until… that… կառույցը շատ տարածված է ուշ պահը ընդգծելու համար։
3Wh-cleft՝ գոյականներով և նախադասություններով
Wh-cleft-ը սկսվում է հայտնի կամ հեշտ մտքով (What I need…, What surprised me…) և նոր տեղեկությունը պահում վերջի համար։ Այն շատ տարածված է բանավոր խոսքում, երբ աստիճանաբար հասնում եք գլխավոր մտքին։ Երբ ընդգծվող տարրը հոգնակի է, օգտագործվում են և՛ is, և՛ are. What we need is / are more volunteers.
4What happened was… / What she did was (to)…
It-cleft-ով չի կարելի ընդգծել բայը։ Ամբողջ իրադարձությունը կամ գործողությունը ընդգծելու համար օգտագործեք What happened was (that) + նախադասություն կամ What + ենթակա + do + be + (to) + բայի հիմնական ձև։ Do… was / is-ից հետո ավելի տարածված է բայի հիմնական ձևը՝ առանց to-ի։ Եթե առաջին բայը շարունակական է, օգտագործեք -ing ձևը։
5Շրջված wh-cleft
Ընդգծվող տարրը դրեք սկզբում, իսկ what-ով մասը՝ be-ից հետո։ Սա տարածված է, երբ ընդգծվող տարրը կարճ է կամ արդեն նշված, և ամփոփումներում՝ That's what…։
6All, the thing, the reason, the place, the person, the only thing
Այս սկիզբները աշխատում են what-ի պես, բայց ավելի ճշգրիտ են։ All-ը նշանակում է «միակ բանը» և հաճախ ենթադրում է «ոչ ավելին»։ The reason (why)… is that… կառույցը պատճառ է բացատրում։ Տեղերի, ժամանակի և մարդկանց համար the place, the time և the person ավելի բնական են հնչում, քան where, when և who։
Հաճախակի սխալներ
Թակարդներ հայախոսների համար
1. «Անին և Գոռն էին, որ…» → It were. Հայերենում օժանդակ բայը համաձայնում է ենթակայի հետ. «Անին և Գոռն էին, որ դպրոցի բակի պատը նկարեցին»։ Այդ «էին»-ը շատերը դարձնում են were, բայց cleft-ում It + was / is-ը միշտ եզակի է։
2. «Միակ բանը, որ…, դա…» → …, it is. Հայերենում cleft-ի երկու մասը հաճախ կապում ենք «դա» բառով. «Քննությունից առաջ Նարեին անհանգստացնող միակ բանը, դա լսողական մասն է»։ Անգլերենում այդ կրկնող դերանունը չկա, և ստորակետ էլ չի դրվում։
3. «Այն, ինչ…» → That what. «Այն, ինչ տեսուչներին տպավորեց հացատանը, մաքրությունն էր»։ «Այն, ինչ»-ը բառ առ բառ դառնում է that what, բայց անգլերենում կամ միայն what է, կամ գոյական + that։
4. «Այն ամենը, ինչ…» → everything what / all what. «Այն ամենը, ինչ տեսնում էինք Արագածի գագաթից, մառախուղն էր»։ «Ամենը, ինչ»-ը դառնում է everything what կամ all what, բայց all-ից հետո what չենք դնում։
Մի՛ շփոթեք
It-cleft, թե It is + ածական + that – Cleft-ում կարող եք հանել It was… that-ը և ստանալ սովորական նախադասություն։ It is + ածական + that կառույցում (տե՛ս B2-20) դա հնարավոր չէ։
Wh-cleft, թե սովորական what-նախադասություն – Wh-cleft-ում be-ն կապում է what-ով մասը ընդգծվող տարրի հետ։ Սովորական what-նախադասությունը պարզապես ենթակա կամ խնդիր է՝ ցանկացած բայով (տե՛ս B2-20)։
Cleft, թե fronting – Երկուսն էլ տեղափոխում են ընդգծումը, բայց cleft-ը ավելացնում է it… that կամ what… is, իսկ fronting-ը պարզապես բառը տանում է սկիզբ։ Տե՛ս C1-06։
It was me who…, թե It was I who… – Առօրյա անգլերենում It is / was-ից հետո me-ն սովորական է։ It was I who…-ը շատ պաշտոնական է։
Ուղղագրություն և արտասանություն
- It-cleft. Գլխավոր շեշտն ընկնում է ընդգծվող տարրի վրա, իսկ that / who մասը, որպես հայտնի տեղեկություն, ասվում է ավելի ցածր և արագ. It was ANna who broke the window. (Մեծատառերը այստեղ միայն շեշտն են ցույց տալիս։) Հայերենում էլ ընդգծված բառն ենք շեշտում, ուստի այս սկզբունքը ձեզ ծանոթ է։
- Wh-cleft. What-ով մասի վերջում ձայնը թեթևակի բարձրանում է կամ փոքր դադար կա, ապա ուժեղ իջնում է ընդգծվող տարրի վրա. What I need… is a HOliday. Ուշադրություն դարձրեք բառի շեշտին. HOliday, ոչ թե վերջին վանկի վրա, ինչպես հայերենում։
- It was-ում was-ը թույլ է՝ /wəz/, ձայնավորը մոտ է մեր «ը»-ին։ /w/-ն ասեք շրթունքները կլորացնելով, ոչ թե «վ»-ով։ Բանավոր խոսքում It's-ը սովորական է. It's Tom who…
- Cleft-ի երկու մասի միջև ստորակետ չի դրվում. What I need is a break (ոչ թե What I need, is a break)։ Հայերենի «Ինչ ինձ պետք է, դա…» սովորությամբ ստորակետ մի՛ ավելացրեք։
- The reason… is that… կառույցը նախընտրելի է պաշտոնական գրավոր խոսքում. The reason… is because… ձևը տարածված է բանավոր խոսքում, բայց խնամքով գրված տեքստում հաճախ քննադատվում է։
Ոսկե կանոն
Մեկ տեղեկություն ընդգծելու համար կտրեք նախադասությունը. It + be + ընդգծվող տարր + that / who… («հենց սա, ոչ թե ուրիշը»)՝ միշտ եզակի is / was-ով, կամ What + նախադասություն + be + ընդգծվող տարր (հայտնին՝ սկզբում, նորը՝ վերջում)՝ առանց «դա»-ի համարժեք it-ի։ Գլխավոր շեշտը դրեք ընդգծվող տարրի վրա։
Վարժություններ
A. Կառուցվածք
Յուրաքանչյուր նախադասություն վերաշարադրեք որպես cleft նախադասություն։ Օգտագործեք տրված բառերը և պահպանեք իմաստը։
-
Կազմեք it-cleft, որն ընդգծում է "the finance team"-ը: The finance team spotted the error, not the auditors.
-
Սկսեք "It wasn't until"-ով: I only noticed the scratch on the car when I got home.
-
Սկսեք "What surprised me"-ով: I was surprised by how friendly everyone was.
-
Սկսեք "What happened was"-ով: The server crashed in the middle of the update.
-
Սկսեք "What she did"-ով: She called the manager directly.
-
Սկսեք "All"-ով: I only asked whether the price included breakfast!
-
Վերաշարադրեք պաշտոնական նամակի համար՝ "The reason… is that…" կառույցով: I am writing because the invoice contains two errors.
-
Կազմեք շրջված wh-cleft: Teamwork made this project a success.
B. Իմաստ
Կարդացեք իրավիճակը և ընտրեք ավելի հարմար նախադասությունը։
-
Բենը կարծում է, որ սրճեփը Քեյթն է փչացրել։ Դուք գիտեք, որ Թոմն էր։ Ո՞ր պատասխանն է ուղղում նրան:it-cleft. այս մարդը, ոչ թե ուրիշը
-
Խոսողն ուզում է աստիճանաբար հասնել գլխավոր մտքին և այն ասել վերջում։ Ո՞ր նախադասությունն է դա անում:wh-cleft. նախ հայտնի միտքը, նոր տեղեկությունը՝ վերջում
-
Ինչ-որ մեկը հարցնում է. "What did the council do about the budget cuts?" Ո՞ր պատասխանն է համապատասխանում հարցին:հարցը գործողության մասին է. What… did was + բայի հիմնական ձև
-
Պաշտոնական գրավոր ներողություն հանդիպումը բաց թողնելու համար։ Ո՞րն է ավելի լավ:խնամքով գրված տեքստում նախընտրում են the reason… is that
-
Ո՞ր նախադասությունն է cleft (կարող եք հանել "It was… that"-ը և ստանալ ամբողջական նախադասություն):it + be + ածական + that կառույցը cleft չէ
C. Գտեք սխալը
Յուրաքանչյուր նախադասության մեջ կա մեկ սխալ, կամ նախադասությունը ճիշտ է։ Գրեք ուղղված նախադասությունը կամ գրեք correct։
-
It were the two youngest players who scored the goals in yesterday's final against the league champions.
-
It's the neighbours upstairs who is responsible for the noise, not the people in the flat next door.
-
The thing what annoys me most about open-plan offices is the constant noise from phone calls.
-
All what we need to finish the project on time is two more developers and a little luck.
-
What I don't understand is why nobody told us about the changes before the contract was signed.
D. Համատեքստում
Կարդացեք հանդիպման արձանագրությունը։ Համարակալված նախադասությունները վերաշարադրեք որպես cleft նախադասություններ՝ օգտագործելով տրված բառերը։
The board asked who was responsible for the six-week delay. (19) The supplier's late delivery caused the delay, not our team. Looking ahead, (20) we need a second supplier for the key components. The problems started last spring, when (21) the factory flooded and production stopped for three weeks. (22) We only realised how fragile our supply chain was after the flood. The board also asked why the budget had increased. (23) It increased because shipping costs doubled. Finally, (24) the client values reliability above everything else, so we must not let this happen again.
-
Վերաշարադրեք (19)-ը որպես it-cleft։
-
Վերաշարադրեք (20)-ը՝ սկսելով "what"-ով։
-
Վերաշարադրեք (21)-ը՝ սկսելով "what happened was"-ով։
-
Վերաշարադրեք (22)-ը՝ սկսելով "It was only"-ով։
-
Վերաշարադրեք (23)-ը "The reason… is / was that…" կառույցով։
-
Վերաշարադրեք (24)-ը որպես շրջված wh-cleft։
E. Ձեր հերթն է
Գրեք անգլերենով։
-
Գործընկերը կարծում է, որ դուք եք առաջարկել չեղարկել թիմային ճամփորդությունը։ Գրեք 2–3 նախադասություն՝ նրան ուղղելու համար։ Օգտագործեք մեկ it-cleft և մեկ wh-cleft։
-
Գրեք կարճ ելույթի սկիզբը (2–3 նախադասություն) մի բանի մասին, որը փոխեց ձեր կարծիքը։ Օգտագործեք What surprised me most was… և The reason… is that…։
-
Գրեք հյուրանոցին ուղղված երկու նախադասությամբ բողոք։ Օգտագործեք All I… և The last thing I needed…։
F. Խառը կրկնություն
Կրկնեք նախորդ դասերը։
-
C1-02 Inversion II. Only Then, Not Until, So…That, Here Comes՝ շրջուն բառակարգ անգլերենում Սկսեք "Not until"-ով: I didn't understand the problem until I read the letter.
-
C1-01 Inversion I. Never Have I…, No Sooner Had I… շրջուն բառակարգ անգլերենում Սկսեք "Little"-ով: We had no idea that the company was about to close.
-
B2-20 Noun Clauses. that, whether, what՝ նախադասությունը գոյականի տեղում, հայերենով Պաշտոնական նամակ։ Ո՞ր նախադասությունում է բաց հարցի համար ճիշտ կապակցող բառը:decide + whether՝ այո/ոչ հարցի համար
Պատասխաններ
A. Կառուցվածք
- It was the finance team that spotted the error, not the auditors. / It was the finance team who spotted the error, not the auditors.
- It wasn't until I got home that I noticed the scratch on the car.
- What surprised me was how friendly everyone was.
- What happened was that the server crashed in the middle of the update. / What happened was the server crashed in the middle of the update.
- What she did was call the manager directly. / What she did was to call the manager directly.
- All I did was ask whether the price included breakfast! / All I asked was whether the price included breakfast!
- The reason I am writing is that the invoice contains two errors. / The reason why I am writing is that the invoice contains two errors.
- Teamwork is what made this project a success. / Teamwork was what made this project a success.
B. Իմաստ
- It was Tom who broke the coffee machine, not Kate.
- What we really need is a completely new approach.
- What the council did was close the library.
- The reason I missed the meeting is that my train was cancelled.
- It was in Lisbon that the two founders first met.
C. Գտեք սխալը
- It was the two youngest players who scored the goals in yesterday's final against the league champions.
- It's the neighbours upstairs who are responsible for the noise, not the people in the flat next door.
- The thing that annoys me most about open-plan offices is the constant noise from phone calls. / What annoys me most about open-plan offices is the constant noise from phone calls.
- All we need to finish the project on time is two more developers and a little luck. / All that we need to finish the project on time is two more developers and a little luck.
- ✓ What I don't understand is why nobody told us about the changes before the contract was signed.
D. Համատեքստում
- It was the supplier's late delivery that caused the delay, not our team.
- what we need is a second supplier for the key components.
- what happened was that the factory flooded and production stopped for three weeks.
- It was only after the flood that we realised how fragile our supply chain was.
- The reason it increased is that shipping costs doubled. / The reason the budget increased was that shipping costs had doubled.
- reliability is what the client values above everything else, so we must not let this happen again.
E. Ձեր հերթն է
- It wasn't me who suggested cancelling the trip; it was Marta. What I actually said was that we should move it to June.
- What surprised me most about living abroad was how quickly I stopped missing home. The reason I'm telling you this is that many of you will soon move away for work.
- All I asked for was a quiet room away from the lift. The last thing I needed after a twelve-hour flight was a room next to a building site.
F. Խառը կրկնություն
- Not until I read the letter did I understand the problem.
- Little did we know that the company was about to close. / Little did we realise that the company was about to close.
- We have not yet decided whether the event will go ahead.
