Hedging á ensku: It seems that, appear to, apparently, allegedly – að fullyrða varlega
Hedging and Distancing: It Seems That…
Á þessari síðu
Markmið
Eftir þessa kennslustund geturðu sett fram fullyrðingar varlega og nákvæmlega með seem / appear + to-nafnhætti, It seems that… og There seems to be…, háttarsögnunum may, might, could og would, atviksorðunum apparently, arguably, presumably, supposedly, allegedly og seemingly, og orðasamböndunum tend to, to some extent og It could be argued that… – og haldið fjarlægð frá upplýsingum sem eru ekki þínar eigin.
Aðalatriðið
Fullyrðing sem er sett fram af fullri vissu er eins og glas á hörðu gólfi: Social media causes depression. Ef ein rannsókn er ósammála brotnar fullyrðingin, og höfundurinn virðist kærulaus.
Hedging setur litla púða utan um fullyrðinguna: Social media may contribute to depression in some teenagers. Nú er fullyrðingin nákvæm. Hún segir nákvæmlega hversu viss höfundurinn er – hvorki meira né minna.
Fjarlægð (distancing) er skyld þessu. Hún sýnir að upplýsingarnar koma annars staðar frá, ekki úr eigin þekkingu þess sem talar: Apparently, the CEO is leaving. He is said to have taken the money.
Hedging er hvorki veikleiki né loðið orðalag. Í fræðilegum skrifum, fréttamennsku, viðskiptum og samningaviðræðum er það merki um heiðarleika og góða dómgreind. Í samtali hljómarðu kurteis en ekki hvass. En of margir púðar kæfa skilaboðin: einn eða tveir púðar í hverri fullyrðingu duga yfirleitt.
Íslenska og enska
Góðu fréttirnar: hér á íslenskan næstum nákvæm samsvörun. „Hann virðist vera þreyttur“ er He seems to be tired, „Einhver virðist hafa tekið regnhlífina“ er Someone seems to have taken my umbrella, „Ráðherrann er sagður íhuga afsögn“ er The minister is said to be considering resignation, og „Fyrirtækið er talið hafa tapað milljónum“ er The company is thought to have lost millions. Meira að segja tíðin í nafnhættinum fylgir sömu reglu: „virðist hafa“ = seems to have.
Munurinn liggur í nokkrum orðum. Í fyrsta lagi: smáorðið „víst“ í merkingunni „heyrst hefur“ („Veitingastaðnum hefur víst verið lokað“) er á ensku apparently – ekki surely, sem lýsir eigin vissu. Og „á að“ í merkingunni „sagt er“ („Þetta krem á að fjarlægja hrukkur“) er supposedly. Í öðru lagi: „Það má segja að…“ og „Það mætti halda því fram að…“ eru ópersónuleg; á ensku þarf þolmynd: it can be said that…, it could be argued that…. Og „mér sýnist“ er it seems to me. Í þriðja lagi: um sannanir og vísbendingar notum við oftast fleirtölu („sannanir“, „vísbendingar“), en enska evidence er óteljanlegt.
| Íslenska | Enska | Hvað er ólíkt? |
|---|---|---|
| Svo virðist sem við höfum verið rukkuð tvisvar. | It seems that we've been charged twice for the same order. | „svo virðist sem“ → it seems that |
| Einhver virðist hafa tekið regnhlífina mína. | Someone seems to have taken my umbrella. | hér er þetta eins |
| Veitingastaðnum hefur víst verið lokað. | Apparently, the restaurant has closed down. | „víst“ (heyrst hefur) → apparently, ekki surely |
| Þetta krem á að fjarlægja hrukkur á viku. | This cream supposedly removes wrinkles in a week. | „á að“ (sagt er) → supposedly |
| Ráðherrann er sagður íhuga afsögn. | The minister is said to be considering resignation. | hér er þetta eins |
| Nemendur hafa tilhneigingu til að fresta upprifjun. | Students tend to leave their revision until the last minute. | „hafa tilhneigingu til“ → tend to: venjuleg sögn |
| Það mætti halda því fram að borgin þurfi færri bíla. | It could be argued that the city needs fewer cars. | ópersónulegt → it + þolmynd |
| Ýmislegt bendir til að hreyfing bæti minnið. | There is some evidence that regular exercise improves memory. | evidence er óteljanlegt |
Í stuttu máli: „virðist“, „er sagður“ og „er talinn“ virka eins og á ensku; „víst“ er apparently, „á að“ (sagt er) er supposedly, og „það má segja“ er it can be said.
Form
Seem / appear + to-nafnháttur
| Mynd | Merking | Dæmi |
|---|---|---|
| seem / appear + to + grunnmynd | ástand eða venja núna | She seems to know everyone. |
| seem / appear + to be + -ing | er að gerast núna | The system appears to be working. |
| seem / appear + to have + lýsingarháttur þátíðar | fyrri verknaður | They seem to have left. |
| seem (+ to be) + lýsingarorð | ástand núna | He seems (to be) happy. |
| It seems / appears (that) + setning | almennt mat | It seems that the train is late. |
| There seems / appears to be + nafnorð | tilvist | There appears to be a problem. |
Appear er formlegra en seem. Neitun: She doesn't seem to understand (venjulegt) eða She seems not to understand (formlegra).
Önnur verkfæri til að draga úr fullyrðingu
| Verkfæri | Dæmi |
|---|---|
| háttarsagnir | may, might, could; would til að milda ályktun (This would suggest…) |
| tilhneiging | tend to + grunnmynd; There is a tendency for… |
| atviksorð | apparently, arguably, presumably, supposedly, allegedly, seemingly |
| takmarkandi orðasambönd | to some / a certain extent, largely, in some cases, some, many |
| ópersónulegir rammar | It could be argued that…; There is some evidence that…; It is possible that… |
| frásagnarþolmynd (B2-12) | It is believed that…; He is said to… |
Um líkindastig (be likely to, be bound to, the chances are): sjá B2-26.
Notkun
1Seem og appear + to-nafnháttur
Notaðu seem / appear til að koma á framfæri áhrifum eða mati, ekki staðreynd. Veldu mynd nafnháttarins eftir tíma: to do (núna / almennt), to be doing (er að gerast), to have done (áður). Með lýsingarorði má sleppa to be. Í breskri ensku er líka algengt seem + nafnliður án to be: He seems a nice person. Íslenska „virðist (vera / hafa)“ samsvarar þessu vel.
2It seems / appears that…; there seems to be
Notaðu It seems / appears (that) + setningu um almennt mat, oft til að færa slæmar fréttir mjúklega. There seems / appears to be mildar fullyrðingu um að eitthvað sé til. Í óformlegu tali er It seems like + setning líka algengt. Íslenska „svo virðist sem“ eða „það virðist sem“ er á ensku It seems that.
3Háttarsagnir til að draga úr fullyrðingu
May, might og could setja fullyrðingu fram sem mögulega, ekki vísa. Would mildar eigin ályktun eða skoðun: This would suggest…, I would argue…. Grunnatriði háttarsagna um möguleika: sjá A2-22. Á íslensku vinna „gæti“, „kann að“ og „myndi“ sama verk.
4Atviksorð sem draga úr eða skapa fjarlægð
Hvert atviksorð hefur nákvæma merkingu. Apparently = ég hef heyrt / svo virðist. Arguably = færa má sterk rök fyrir þessu (oft á undan efsta stigi). Presumably = væntanlega, ég geng út frá því. Supposedly = það er sagt, en ég efast. Allegedly = einhver heldur því fram, en það er ósannað (fréttir, lög). Seemingly = svo virðist að utan. Íslenska „víst“ (heyrst hefur) er yfirleitt apparently, og „á að“ (sagt er) er oft supposedly.
5Tend to, takmarkandi orðasambönd og ópersónulegir rammar
Tend to lýsir því sem er almennt satt en með undantekningum – á íslensku „hafa tilhneigingu til“ eða einfaldlega „yfirleitt“. Takmarkaðu umfang fullyrðingar með to some / a certain extent, largely eða in some cases. Ópersónulegir rammar eins og It could be argued that… og There is some evidence that… setja fram afstöðu án þess að gera hana persónulega.
6Frásagnarþolmynd til að skapa fjarlægð
Frásagnarþolmynd (B2-12) segir frá skoðun eða fullyrðingu án þess að segja hver á hana. Hún fer vel með hinum verkfærunum hér á undan og er dæmigerð í fréttum og fræðilegu ritmáli. Íslenska „er sagður“, „er talinn“ og „talið er að“ virka nákvæmlega eins.
Algengar villur
Gildrur fyrir íslenskumælandi
1. „víst“ (heyrst hefur) → surely. Á íslensku segjum við „Það á víst að breyta gömlu verksmiðjunni í hótel“, þegar við höfum heyrt eitthvað en vitum það ekki sjálf. Í orðabókum er „víst“ oft þýtt með surely eða certainly – en á ensku lýsa þau orð eigin vissu eða ályktun þess sem talar, ekki fréttum úr annarri átt. Fyrir það sem þú hefur heyrt notarðu apparently (eða reportedly, is said to).
2. „Mér sýnist að…“ → It seems me that…. Á íslensku stendur sá sem metur oft í þágufalli, án forsetningar: „Mér sýnist að…“, „Okkur virðist…“. Á ensku þarf forsetninguna to á undan þeim sem metur: It seems to me that…, It appears to us that… – eða einfaldlega I think….
3. „nýjar vísbendingar / sannanir“ → evidences. Um sannanir og vísbendingar notum við oftast fleirtölu á íslensku: „nýjar sannanir“, „vísbendingar“. Enska evidence er hins vegar óteljanlegt: some evidence, any of the evidence, a piece of evidence, og sögnin er í eintölu.
Ekki rugla saman
Apparently og obviously / clearly – Apparently bætir við fjarlægð: „ég hef heyrt“ eða „svo virðist“. Obviously og clearly gera hið gagnstæða: þau setja hlutinn fram sem vísan. Sjá líka B2-26.
Supposedly og presumably – Supposedly = „það er sagt, en ég efast“. Presumably = „ég geng rökrétt út frá því“.
Arguably og allegedly – Arguably kynnir skoðun sem hægt er að verja. Allegedly segir frá ósannaðri ásökun. She is arguably the best singer of her generation er hrós; She allegedly cheated er ásökun á hendur henni.
Tend to og used to – Tend to er almenn tilhneiging núna; used to er venja í fortíðinni sem er hætt (sjá A2-28).
Stafsetning og framburður
- Áhersla: apPArently, ARguably, preSUMably /prɪˈzjuːməbli/ (UK), /prɪˈzuːməbli/ (US), supPOSedly /səˈpəʊzɪdli/ (UK), /səˈpoʊzɪdli/ (US), alLEGedly /əˈledʒɪdli/. (Hástafirnir sýna hér aðeins áherslu.) Í íslensku er áherslan alltaf á fyrsta atkvæði – í flestum þessara orða er hún á öðru.
- Í supposedly og allegedly er -ed- heilt atkvæði: /zɪd/, /dʒɪd/. Í miðju supposedly er raddað /z/ – suðandi eins og býfluga, ekki íslenskt s. /dʒ/ í allegedly er líka raddað og er eitt hljóð, ekki „d“ + „j“.
- Stafsetning: arguably (án e: argue → arguably); apparently (tvö p, eitt r).
- Í tali kemur oft stutt pása á eftir atviksorði fremst í setningu: Apparently, | she's quit.
Gullna reglan
Segðu nákvæmlega hversu viss þú ert – hvorki meira né minna. Dragðu úr fullyrðingu með seem / appear, tend to, may / might / could / would, nákvæmu atviksorði eða takmarkandi orðasambandi, og notaðu fjarlægðarmyndir (apparently, is said to) þegar upplýsingarnar eru ekki þínar. Einn eða tveir púðar í hverri fullyrðingu duga yfirleitt. Og mundu: „virðist hafa“ er seems to have, „víst“ (heyrst hefur) er apparently, „það má segja“ er it can be said, og „mér sýnist“ er it seems to me.
Æfingar
A. Form
Umorðaðu hverja setningu með orðinu eða rammanum sem er gefinn. Haltu merkingunni.
-
Notaðu "seem": It seems that he knows everyone in the building.
-
Notaðu "appear": It appears that they have lost the original documents.
-
Notaðu "appear": It appears that the engineers are fixing the problem right now.
-
Byrjaðu á "There seems": I think there's a mistake in the final bill.
-
Mildaðu ályktunina með "would": These results suggest that the drug is effective.
-
Byrjaðu á "It could be argued": Some people say the city needs fewer cars, not more roads.
-
Notaðu "allegedly": People claim that the director hid the losses from shareholders, but nobody has proved it.
B. Merking
Veldu setninguna sem passar við samhengið. Athugasemdin útskýrir af hverju.
-
Frétt um dómsmál sem er ekki lokið. Hvor setningin á við?the claim is not proven, so the report keeps its distance
-
Þú trúir ekki auglýsingunni. Hvor setningin sýnir efasemdir þínar?supposedly = people say so, but I doubt it; presumably = I assume it
-
Fræðileg ritgerð. Hvaða fullyrðing er hæfilega varfærin?the first is over-certain; the third is over-hedged
-
Tölvupóstur til samstarfsmanns sem virðist vera með rangar tölur. Hvor setningin er háttvísari?there seems / seem to be softens bad news
-
Samstarfsmaður spyr um vinnuvenjur þínar núna. Hvor setningin svarar spurningunni?tend to = general tendency now; used to = past habit
-
Vinkona þín er að flytja til Japans til að vinna, og þú veltir fyrir þér hvað hún þarf. Hvor setningin er þín eigin rökrétta ályktun?presumably = I assume; apparently = I've heard
C. Finndu villuna
Í hverri setningu er ein villa eða setningin er rétt. Skrifaðu alla leiðréttu setninguna eða skrifaðu correct.
-
Since the update last week, the app seems crashing every time I try to upload a photo from my phone.
-
According to early reports, the captain seems to leave the ship before all the passengers had been rescued.
-
There seem to be a serious misunderstanding between the two departments about who is responsible for the budget.
-
Students who live at home are tend to spend less on food than those who live in university accommodation.
-
The files appear to have been deleted by mistake during the overnight backup, so we may need to restore them.
D. Í samhengi
Lestu uppkastið að ritgerðinni og athugasemd kennarans. Umorðaðu hverja númeraða setningu eins og beðið er um, svo að fullyrðingin verði varfærnari.
Since 2020, universities in many countries have moved part of their teaching online. (19) Online learning has grown rapidly since then. (20) Students prefer short videos to long lectures, and many lecturers now record ten-minute clips instead of hour-long talks. (21) Short clips improve attention. (22) However, short videos make deep thinking harder, because students rarely have to follow a long argument. (23) One small study at a business school proves this. (24) The biggest change is not the technology but the way students plan their time. Further research with larger groups is needed before universities change their courses again.
-
Setning (19): notaðu "appear" og rétta mynd to-nafnháttarins.
-
Setning (20): notaðu "tend".
-
Setning (21): byrjaðu á "There is some evidence that".
-
Setning (22): byrjaðu á "However, it could be argued that".
-
Setning (23): skiptu "proves" út fyrir "would" og mildari sögn.
-
Setning (24): byrjaðu á varfærnu atviksorði sem merkir „færa má sterk rök fyrir þessu“.
E. Spreyttu þig
Skrifaðu á ensku.
-
Umorðaðu þessa afdráttarlausu fullyrðingu fyrir fræðilega ritgerð í einni eða tveimur setningum: "Video games make children violent." Notaðu að minnsta kosti tvö ólík verkfæri til að draga úr henni (til dæmis háttarsögn, takmarkandi orð, ópersónulegan ramma), en ekki fleiri en þrjú.
-
Skrifaðu 2–3 setningar til vinar eða vinkonu þar sem þú segir frá frétt sem þú hefur heyrt en ekki fengið staðfesta, um stað eða viðburð í heimabænum þínum. Notaðu apparently einu sinni og is said to eða is thought to einu sinni.
-
Skrifaðu 2–3 háttvísar setningar til samstarfsmanns þar sem tölurnar í skýrslunni hans virðast rangar. Notaðu seem eða appear að minnsta kosti einu sinni og eina háttarsögn um möguleika.
F. Blönduð upprifjun
Rifjaðu upp efni fyrri kennslustunda.
-
B2-12 It is said that og he is said to: „sagt er að“ og „hann er sagður“ á ensku Byrjaðu á "The painting": People believe that the painting was stolen in the 1970s.
-
C1-07 Participle clauses á ensku: Built in 1850, Having been told, Not knowing, With prices rising Umorðaðu með afleiðingarlið: The update failed, and this caused chaos for thousands of users.
-
C1-03 Formlegar skilyrðissetningar á ensku: Should you need, Were I to, Had I known, But for Byrjaðu á "Should": If you need any further information, please do not hesitate to contact me.
Svör
A. Form
- He seems to know everyone in the building.
- They appear to have lost the original documents.
- The engineers appear to be fixing the problem right now.
- There seems to be a mistake in the final bill.
- These results would suggest that the drug is effective.
- It could be argued that the city needs fewer cars, not more roads.
- The director allegedly hid the losses from shareholders. / Allegedly, the director hid the losses from shareholders.
B. Merking
- The manager allegedly stole £2 million from the company.
- This cream supposedly makes you look ten years younger.
- Social media may contribute to depression in some teenagers.
- There seem to be a few problems with the figures in the report.
- I tend to work better in the morning.
- Presumably, you'll need a visa to work there.
C. Finndu villuna
- Since the update last week, the app seems to crash every time I try to upload a photo from my phone. / Since the update last week, the app seems to be crashing every time I try to upload a photo from my phone.
- According to early reports, the captain seems to have left the ship before all the passengers had been rescued.
- There seems to be a serious misunderstanding between the two departments about who is responsible for the budget.
- Students who live at home tend to spend less on food than those who live in university accommodation.
- ✓ The files appear to have been deleted by mistake during the overnight backup, so we may need to restore them.
D. Í samhengi
- Online learning appears to have grown rapidly since then.
- Students tend to prefer short videos to long lectures, and many lecturers now record ten-minute clips instead of hour-long talks.
- There is some evidence that short clips improve attention.
- However, it could be argued that short videos make deep thinking harder, because students rarely have to follow a long argument.
- One small study at a business school would suggest this. / One small study at a business school would seem to support this.
- Arguably, the biggest change is not the technology but the way students plan their time.
E. Spreyttu þig
- There is some evidence that violent video games may contribute to aggressive behaviour in children.
- Apparently, the café on the corner is closing next month. The owner is said to be moving to the coast. Let's go there one last time before it shuts.
- There seem to be a few problems with the figures in Table 3. The totals don't appear to match the monthly data. Could an older version of the spreadsheet have been used?
F. Blönduð upprifjun
- The painting is believed to have been stolen in the 1970s.
- The update failed, causing chaos for thousands of users.
- Should you need any further information, please do not hesitate to contact me.
