Wish + Past Perfect, wish + would og regret: eftirsjá á ensku
Wishes and Regrets About the Past
Á þessari síðu
Markmið
Eftir þessa kennslustund geturðu lýst eftirsjá vegna fortíðarinnar (I wish I had listened), kvartað yfir hegðun sem þú vilt að breytist (I wish you would stop), notað regret + -ing / regret that og valið rétta mynd á eftir wish í öllum aðstæðum.
Aðalatriðið
Þú varst að senda skilaboð sem þú sérð strax eftir. Þú leitar að hnappi sem afturkallar sendinguna, en hann er ekki til. Wish er eins og þessi hnappur: það bendir á eitthvað sem er ekki satt, og óskin breytir því ekki.
Í B1-08 notaðirðu wish um nútíðina: I wish I had more time (en ég hef það ekki). Nú förum við með wish í tvær nýjar áttir.
Aftur í tímann. Ef þú vildir að fortíðin hefði verið öðruvísi stígur sögnin enn eitt skref aftur, alveg eins og í skilyrðissetningu af tegund 3 (B1-07): I wish I had studied harder (en ég gerði það ekki). Past Perfect (þáliðin tíð) þýðir hér „öfugt við það sem gerðist“.
Til annarra. Wish + would fjallar um hegðun: það sem einhver annar – eða heimurinn – gæti gert öðruvísi, oft eitthvað sem pirrar þig: I wish you would stop interrupting. I wish I would… er yfirleitt ekki notað: ef þú vilt breyta eigin hegðun geturðu einfaldlega ákveðið það.
Og loks regret: það er venjuleg sögn, „að sjá eftir“. Með henni talarðu um raunverulegan atburð í fortíðinni sem þú sérð eftir.
Íslenska og enska
Góðu fréttirnar: um fortíðina virkar íslenskan nánast eins. Við segjum „Ég vildi að ég hefði tekið starfinu“, og „hefði tekið“ samsvarar einmitt had taken. „Ef ég bara hefði…!“ eða „Bara að ég hefði…!“ er If only I had…!
Gildran liggur í orðinu „hefði“. Það gegnir tveimur hlutverkum á íslensku: í „Ég vildi að ég hefði farið“ er það had, en í „Ég hefði farið“ er það would have (B1-07, B1-09). Á eftir wish og if only verður „hefði“ + lýsingarháttur að had + lýsingarhætti þátíðar, aldrei að would have („hefði getað“ er could have).
Um hegðun annarra notum við líka viðtengingarhátt þátíðar: „Ég vildi að þú hættir að kíkja í símann.“ Þar gerir enskan greinarmun sem íslenskan gerir ekki: ástand núna er Past Simple (einföld þátíð) – I wish you weren't so angry –, en breyting á hegðun er would – I wish you would stop. Í töluðu máli segjum við stundum „Ég vildi að þú myndir hætta…“, og þar passar „myndir“ einmitt við would.
„Að sjá eftir“ er regret. Á eftir „sjá eftir“ kemur oft „að hafa“ + lýsingarháttur („Ég sé eftir að hafa selt gítarinn“) eða „að“-setning. Á ensku kemur regret + -ing (regret selling) eða regret that…, ekki to.
| Íslenska | Enska | Hvað er ólíkt? |
|---|---|---|
| Ég vildi að ég hefði tekið starfinu. | I wish I had taken the job. | „hefði tekið“ → had taken – hér er þetta eins |
| Ég hefði tekið starfinu. | I would have taken the job. | án wish: „hefði“ → would have |
| Ef ég bara hefði vitað það! | If only I'd known! | „ef … bara“ → if only + had |
| Ég vildi að þú hættir að trufla mig. | I wish you would stop interrupting me. | breyting á hegðun → would |
| Ég vildi að þú værir ekki svona reiður. | I wish you weren't so angry. | ástand núna → Past Simple / were |
| Ég vildi að ég gæti sungið. | I wish I could sing. | geta → could – hér er þetta eins |
| Ég sé eftir að hafa selt gamla gítarinn minn. | I regret selling my old guitar. | regret + -ing (eða regret that…), ekki to |
| Ég vona að þú hafir náð prófinu. | I hope you passed the exam. | niðurstaðan óþekkt → hope – hér er þetta eins |
Í stuttu máli: „ég vildi að ég hefði…“ er wish / if only + had + lýsingarháttur þátíðar, hegðun annarra er wish + would, raunverulegur atburður sem þú sérð eftir er regret + -ing – og „hefði“ á eftir wish er aldrei would have.
Form
wish / if only + Past Perfect (eftirsjá um fortíðina)
| Frumlag | wish / if only | Past Perfect | Veruleikinn |
|---|---|---|---|
| I | wish | I had taken the job. | Ég tók því ekki. |
| She | wishes | she hadn't said that. | Hún sagði það. |
| — | If only | we had booked earlier! | Við pöntuðum ekki snemma. |
wish + would (pirrandi hegðun, ósk um breytingu)
| Frumlag | wish | einhver / eitthvað + would / wouldn't + grunnmynd |
|---|---|---|
| I | wish | you would listen to me. |
| We | wish | the neighbours wouldn't play music so late. |
| Everyone | wishes | it would stop raining. |
regret
| Mynstur | Dæmi |
|---|---|
| regret + -ing | I regret selling my old guitar. |
| regret + not + -ing | I regret not travelling more when I was young. |
| regret + having + lýsingarháttur þátíðar (formlegra) | He regrets having left school at 16. |
| regret + (that) + setning | I regret that I didn't say goodbye. |
Yfirlit: hvað kemur á eftir wish?
| Mynd | Tími | Merking | Dæmi |
|---|---|---|---|
| wish + Past Simple / were | nútíð | ástandið núna er öðruvísi | I wish I lived by the sea. |
| wish + could | nútíð / almennt | geta sem þú hefur ekki | I wish I could sing. |
| wish + Past Perfect | fortíð | atburður í fortíðinni hefði getað farið öðruvísi | I wish I'd gone to the party. |
| wish + could have + lýsingarháttur þátíðar | fortíð | geta eða tækifæri sem þú hafðir ekki þá | I wish I could have helped. |
| wish + would | nútíð → framtíð | einhver eða eitthvað ætti að breytast | I wish he would call. |
Notkun
1Eftirsjá um fortíðina: wish + Past Perfect
Notaðu wish + Past Perfect þegar þú sérð eftir því að eitthvað gerðist eða gerðist ekki. Sögnin á eftir wish segir öfugt við það sem raunverulega gerðist. Íslenska „hefði gert“ er hér had done.
2If only – sterkari eftirsjá
If only virkar eins og wish, en hljómar tilfinningaþrungnara – eins og „Ef ég bara hefði…!“ eða „Bara að ég hefði…!“. Oft er það sjálfstætt upphrópun, eða það kemur á undan afleiðingu í skilyrðissetningu af tegund 3.
3wish + would – pirringur og ósk um breytingu
Notaðu wish + would þegar þú vilt að önnur manneskja, hlutur eða aðstæður hagi sér öðruvísi. Þetta hljómar oft eins og kvörtun eða óþolinmóð beiðni og horfir fram á breytingu. Um ástand (be, have, know) notarðu frekar wish + Past Simple. Á íslensku er sögnin oftast í viðtengingarhætti þátíðar („hættir“, „kæmi“), en á ensku kemur would.
Með I og we notarðu could um það sem þú ræður ekki við: I wish I could stop worrying (ekki I wish I would…).
4Regret + -ing / regret that…
Með regret talarðu um raunverulegan atburð í fortíðinni sem þú sérð eftir. Hann er ekki ímyndaður, svo sögnin stígur ekki aukaskref aftur. Neitunin er regret not doing. Íslenska „Ég sé eftir að hafa…“ er á ensku regret + -ing eða regret that….
5Að velja rétta mynd á eftir wish
Spurðu tveggja spurninga: Hvenær? (núna, í fortíðinni eða breyting fram undan) og Hvað? (ástand, geta eða hegðun einhvers). Svarið gefur myndina. Á íslensku er viðtengingarháttur í öllum fjórum setningunum, á ensku eru fjórar ólíkar myndir.
Algengar villur
Gildrur fyrir íslenskumælandi
1. „Ég vildi að ég hefði…“ → I wish I would have…. Á íslensku gegnir „hefði“ tveimur hlutverkum. Í „Ég hefði hringt í þig“ er það would have, og það lærðum við í B1-07 og B1-09. Þess vegna verður „Við óskuðum þess öll að við hefðum bókað…“ auðveldlega we all wished we would have booked. En á eftir wish – og eins á eftir if only („Ef ég bara hefði…!“) – verður „hefði“ + lýsingarháttur að had + lýsingarhætti þátíðar, oft stytt í 'd.
2. „Ég vildi að hann lækkaði…“ → I wish he turned…. Á íslensku er sögnin á eftir „vildi að“ í viðtengingarhætti þátíðar, líka þegar við viljum að einhver breyti hegðun sinni: „Ég vildi að litli bróðir minn lækkaði í tónlistinni.“ Bein þýðing gefur Past Simple. En á ensku lýsir wish + Past Simple frekar ástandi; ef þú vilt að einhver breyti hegðun sinni kemur would + grunnmynd.
3. „Ég sé eftir að hafa selt…“ → regret to have sold. Á eftir „sjá eftir“ kemur á íslensku „að hafa“ + lýsingarháttur: „Pabbi sér eftir að hafa selt gamla jeppann.“ Bein þýðing gefur regret to have sold. Á ensku fer regret um fortíðina með -ing mynd (regret selling, formlegra regret having sold) eða með that-setningu. Regret to er notað um slæmar fréttir sem þú tilkynnir núna (We regret to inform you…).
Ekki rugla saman
wish + Past Simple og wish + Past Perfect – ástand núna eða atburður í fortíðinni. Sjá B1-08. Á íslensku er munurinn „vissi“ og „hefði vitað“.
wish + would og wish + Past Simple – would = hegðun sem þú vilt breyta (oft pirrandi); Past Simple = ástand sem gæti verið annað. Á íslensku er viðtengingarháttur í báðum.
wish og hope – hope er um raunverulega möguleika og tekur venjulega tíð. Íslenska „vona“ og hope virka eins.
I wish I had… og I should have… – hvort tveggja lýsir eftirsjá; should have leggur áherslu á hvað hefði verið rétt að gera („hefði átt að“). Sjá B1-09.
regret doing og regret to – We regret to inform you… er formleg tilkynning um eitthvað núna („Því miður verðum við að tilkynna…“), ekki eftirsjá um fortíðina. Sjá B2-16.
Stafsetning og framburður
- I wish I had er yfirleitt stytt í tali: I wish I'd /aɪ wɪʃ aɪd/. Hér er 'd = had. Láttu /d/ í lokin heyrast og vera raddað: íslenskt d er óraddað, og án skýrs /d/ hljómar I'd known eins og I known.
- Í I wish you'd stop er 'd = would. Líttu á næsta orð: grunnmynd (stop) → would; lýsingarháttur þátíðar (stopped) → had.
- wish byrjar á /w/: settu stút á varirnar og láttu tennurnar ekki snerta neðri vörina, annars hljómar orðið eins og vish.
- If only: aðaláherslan er á only: /ɪf ˈəʊnli/ (UK), /ɪf ˈoʊnli/ (US). only byrjar á tvíhljóði, ekki hreinu o.
- wishes er tvö atkvæði: /ˈwɪʃɪz/, með rödduðu /z/ í lokin – ekki [s].
- regret tvöfaldar t: regretted, regretting. Áherslan er á seinna atkvæðinu: /rɪˈɡret/. Á íslensku er áherslan alltaf á fyrsta atkvæði, svo hún vill fara þangað – segðu re-GRET.
Gullna reglan
Ef þú vildir að fortíðin hefði verið öðruvísi stígurðu aftur í Past Perfect: I wish I had… – og „hefði“ á eftir wish er aldrei would have. Ef þú vilt að einhver annar eða eitthvað breytist notarðu wish + would; um eigið ástand notarðu Past Simple eða could. Um raunverulegan atburð sem þú sérð eftir notarðu regret + -ing (eða regret that + setningu).
Æfingar
A. Form
Fylltu í setningarnar með réttri mynd sagnanna í svigunum.
-
I didn't go to the concert. Now I wish I (go).
-
She told him her secret. Now she wishes she (not tell) him.
-
My brother always borrows my clothes. I wish he (stop) doing that.
-
If only I (not lose) my keys yesterday!
-
He regrets (not apply) for that job.
-
Umorðaðu með wish: I'm sorry I didn't call you on your birthday.
B. Merking
Veldu rétta svarið.
-
Veldu rétta svarið: I wish I … more patient.
-
Veldu rétta svarið: I wish the traffic … — we're going to be late!
-
Veldu rétta svarið: I … you have a great time in Mexico next week.
-
Veldu rétta svarið: I wish I … about the party last week — I would have come.
-
Hvor setningin er kvörtun yfir hegðun einhvers?
C. Finndu villuna
Í hverri setningu er ein villa eða setningin er rétt. Skrifaðu leiðréttu setninguna eða skrifaðu correct.
-
I wish I would have bought that jacket when it was on sale.
-
He regrets to not finish university.
-
I wish I didn't say that to her yesterday.
-
I wish my neighbours wouldn't park in front of my garage.
D. Í samhengi
Fylltu í samtalið með réttum myndum sagnanna í svigunum.
Sam: How was the festival?
Jo: Great, but I wish I 16 (take) a warmer jacket. I was freezing every night.
Sam: And the tickets?
Jo: Don't ask. If only we 17 (book) them earlier — they were twice the price at the gate.
Sam: Was Ben with you?
Jo: Yes, and he talked about work the whole weekend. I wish he 18 (stop) doing that.
Sam: Ha! Do you regret 19 (go)?
Jo: Not at all. I just wish I 20 (have) more holiday so I could go again next month.
E. Spreyttu þig
Skrifaðu á ensku um eftirsjá og óskir.
-
Skrifaðu eina setningu um eitthvað sem þú sérð eftir frá síðasta ári, með I wish + Past Perfect.
-
Skrifaðu eina kvörtun um eitthvað sem pirrar þig, með I wish + would.
-
Skrifaðu eina setningu með regret + -ing eða regret not + -ing.
F. Blönduð upprifjun
Rifjaðu upp efni fyrri kennslustunda.
-
B1-08 I wish og if only: óskir um nútíðina á ensku I wish I (live) closer to the sea.
-
B1-07 Third conditional: If I had known… útskýrt á íslensku If I had known about the strike, I (take) the car.
-
B1-09 Should have, could have, might have: eftirsjá og ásökun á ensku You (tell) me you were ill! I would have helped.
-
B2-03 Unless, as long as, in case og even if: skilyrði á ensku án if Take a map ___ your phone dies. …
Svör
A. Form
- had gone
- hadn't told
- would stop
- hadn't lost
- not applying / not having applied
- I wish I had called you on your birthday.
B. Merking
- were
- would move
- hope
- had known
- I wish you would listen.
C. Finndu villuna
- I wish I had bought that jacket when it was on sale.
- He regrets not finishing university. / He regrets not having finished university. / He regrets that he didn't finish university.
- I wish I hadn't said that to her yesterday.
- ✓ I wish my neighbours wouldn't park in front of my garage.
D. Í samhengi
- had taken
- had booked
- would stop
- going / having gone
- had
E. Spreyttu þig
- I wish I had started learning English earlier.
- I wish people wouldn't talk loudly on the phone on the train.
- I regret not visiting my grandparents more often.
F. Blönduð upprifjun
- lived
- would have taken / could have taken / might have taken
- should have told / could have told / might have told
- in case
