Slowingoგრამატიკა
A1 21 / 32

At, on, in დროსთან ქართულად: at six, on Monday, in June

At, On, In: Time

ამ გვერდზე
  1. მიზანი
  2. მთავარი იდეა
  3. ქართული და ინგლისური
  4. ფორმა
  5. გამოყენება
  6. ხშირი შეცდომები
  7. მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის
  8. არ აგერიოთ
  9. მართლწერა და გამოთქმა
  10. ოქროს წესი
  11. სავარჯიშოები

მიზანი

ამ გაკვეთილის შემდეგ შეძლებთ თქვათ, როდის ხდება რამე – at-ით (საათი), on-ით (დღეები და თარიღები) და in-ით (თვეები, წლები, წელიწადის დროები, დღის ნაწილები) – და გეცოდინებათ, როდის არ გჭირდებათ წინდებული (next week, every day, tomorrow).

მთავარი იდეა

წინდებული (preposition) პატარა სიტყვაა, რომელიც კავშირს გვიჩვენებს – აქ მოვლენასა და დროს შორის. ინგლისური სამს იყენებს: at, on, in. არჩევანი დროის ზომაზეა დამოკიდებული.

წარმოიდგინეთ დროის პირამიდა. ვიწრო მწვერვალზე დროის ყველაზე პატარა ნაწილია: ზუსტი წერტილი საათზე – at six o'clock. შუაში ერთი დღეა, თქვენი დღიურის ერთი გვერდი – on Monday, on 3 May. ფართო ფუძეზე დიდი პერიოდებია, რომლებიც ბევრ დღეს შეიცავს – in June, in 2030, in winter.

ანუ: at = წერტილი, on = დღე, in = უფრო გრძელი პერიოდი. რამდენიმე მყარი გამოთქმა ამ სქემას არღვევს (at night, at the weekend), ამიტომ ისინი მთლიან ბლოკებად ისწავლეთ.

და როცა დროის სიტყვა თავად „მიუთითებს“ – this, next, last, every, today, tomorrow, yesterday – წინდებული საერთოდ არ გჭირდებათ.

ქართული და ინგლისური

ქართული დროს წინდებულებით კი არა, ბრუნვის ნიშნებითა და თანდებულებით გამოხატავს: „შვიდ საათზე“, „ორშაბათს“, „ივნისში“, „დილით“, „საღამოს“. ზოგი მათგანი ინგლისურს ემთხვევა: „-ში“ ხშირად in-ია („ივნისში“ = in June, „ზამთარში“ = in winter), „დაბადების დღეზე“ – on my birthday. მაგრამ საათზე „-ზე“ on არ არის: „შვიდ საათზე“ = at seven o'clock.

დღის ნაწილები ქართულად ერთი სიტყვაა, წინდებულის და არტიკლის გარეშე: „დილით“, „საღამოს“. ინგლისურს ორივე სჭირდება: in the morning, in the evening – ოღონდ at night, the-ს გარეშე. კარგი ამბავი: „შემდეგ კვირას“, „ყოველ დღე“, „ხვალ“ ქართულადაც დამატებითი სიტყვის გარეშე ითქმის, და ინგლისურშიც next week, every day, tomorrow წინდებულს არ იღებს. ოღონდ ფრთხილად: სასაუბრო „შემდეგ თვეში“ ინგლისურში in next month არ ხდება.

ქართულიინგლისურირაშია განსხვავება?
შვიდ საათზეat seven o'clockსაათზე „-ზე“ → at, არა on
დაბადების დღეზეon my birthdayაქ ერთნაირია: „-ზე“ = on
ორშაბათს / ორშაბათობითon Monday / on Mondaysქართულად ბრუნვის ნიშანი; ინგლისურში on
ივნისში / ზამთარშიin June / in winterაქ ერთნაირია: „-ში“ = in
2030 წელსin 2030ქართულად ბრუნვის ნიშანი; ინგლისურში in
დილით / საღამოსin the morning / in the eveningინგლისურს სჭირდება in და the
ღამითat nightმყარი გამოთქმა: at, the-ს გარეშე
შემდეგ კვირას / ყოველ დღეnext week / every dayაქ ერთნაირია: დამატებითი სიტყვა არ გვჭირდება

მოკლედ: at + საათი, on + დღე და თარიღი, in + თვე, წელი, წელიწადის დრო და the morning / the afternoon / the evening; next, this, every – წინდებულის გარეშე.

ფორმა

At, on, in

წინდებულიროდის გამოიყენებამაგალითები
atსაათიat 7:30, at six o'clock, at midnight, at noon
atმყარი გამოთქმებიat night, at lunchtime, at the moment, at Christmas, at the weekend (UK)
onკვირის დღეებიon Monday, on Fridays
onთარიღები და განსაკუთრებული დღეებიon 5 May, on my birthday, on New Year's Day
onდღე + დღის ნაწილიon Monday morning, on Friday night
onthe weekend (US)on the weekend, on weekends
inდღის ნაწილებიin the morning, in the afternoon, in the evening
inთვეებიin July
inწლები და ათწლეულებიin 2030, in the 1990s
inწელიწადის დროებიin summer / in the summer

წინდებულის გარეშე

სიტყვამაგალითები
this / next / lastthis morning, next week, last year
everyevery day, every Sunday
today / tomorrow / yesterdaytoday, tomorrow afternoon, yesterday morning

last-ს და yesterday-ს ბევრს გამოიყენებთ წარსულ დროსთან ერთად A1-26-ში.

გამოყენება

1At – ზუსტი დრო და მყარი გამოთქმები

at გამოიყენეთ საათთან და რამდენიმე მყარ გამოთქმასთან. საათის თქმაზე იხ. A1-19.

The meeting starts at 9:30.
შეხვედრა 9:30-ზე იწყება.
„-ზე“ საათთან → at
I go to bed at midnight.
შუაღამისას ვწვები.
at midnight
We have lunch at one o'clock.
პირველ საათზე ვსადილობთ.
„ერთ საათზე“ → at one o'clock
My street is very quiet at night.
ჩემი ქუჩა ღამით ძალიან მშვიდია.
„ღამით“ → at night, the-ს გარეშე
I see my whole family at Christmas.
შობას მთელ ოჯახს ვხედავ.
სადღესასწაულო პერიოდი
She's busy at the moment.
ამ წუთას დაკავებულია.
„ამ წუთას“ → at the moment

2On – დღეები და თარიღები

on გამოიყენეთ კვირის დღეებთან, თარიღებთან და განსაკუთრებულ დღეებთან. მრავლობით დღესთან (on Fridays) ნიშნავს „ყოველ პარასკევს“ – ქართული „პარასკევობით“.

I have a yoga class on Tuesday.
სამშაბათს იოგაზე მივდივარ.
„სამშაბათს“ → on Tuesday
The shop is closed on Sundays.
მაღაზია კვირაობით დაკეტილია.
„კვირაობით“ → on Sundays
Her birthday is on 14 March.
მისი დაბადების დღე 14 მარტსაა.
ითქმის „on the fourteenth of March“
We always have a party on New Year's Eve.
ახალი წლის ღამეს ყოველთვის წვეულებას ვმართავთ.
განსაკუთრებული დღე → on
What do you do on your birthday?
დაბადების დღეზე რას აკეთებ?
„-ზე“ → on: აქ ერთნაირია

3In – თვეები, წლები, წელიწადის დროები და დღის ნაწილები

in გამოიყენეთ უფრო გრძელ პერიოდებთან: თვეები, წლები, ათწლეულები, წელიწადის დროები და დღის ნაწილები.

My exams are in June.
ჩემი გამოცდები ივნისშია.
„-ში“ → in: აქ ერთნაირია
The new stadium opens in 2030.
ახალი სტადიონი 2030 წელს გაიხსნება.
„2030 წელს“ → in 2030
It snows a lot here in winter.
აქ ზამთარში ბევრი თოვს.
„თოვს“ → it snows
I drink coffee in the morning and tea in the afternoon.
დილით ყავას ვსვამ, შუადღის შემდეგ კი ჩაის.
„დილით“ → in the morning: the აუცილებელია
This song is from the 1980s.
ეს სიმღერა 1980-იანი წლებისაა.
ათწლეულები: in the 1980s, from the 1980s

4The weekend – UK და US

ბრიტანული ინგლისური ჩვეულებრივ ამბობს at the weekend; ამერიკული – on the weekend. ორივე სწორია თავის ვარიანტში.

What do you do at the weekend?
შაბათ-კვირას რას აკეთებ?
UK
What do you do on the weekend?
შაბათ-კვირას რას აკეთებ?
US
We often go hiking on weekends.
შაბათ-კვირაობით ხშირად დავდივართ ლაშქრობაზე.
US; go hiking: მყარი ფრაზა, იხ. A1-22

5წინდებულის გარეშე: this, next, last, every, today, tomorrow, yesterday

ეს სიტყვები უკვე გვეუბნება, რომელ დროზეა საუბარი, ამიტომ at / on / in არ გვჭირდება. ქართულადაც ასეა: „დღეს ნაშუადღევს“, „შემდეგ ორშაბათს“, „ყოველ შაბათს“.

I'm busy this afternoon.
დღეს ნაშუადღევს დაკავებული ვარ.
this → წინდებულის გარეშე
My new job starts next Monday.
ახალ სამსახურს შემდეგ ორშაბათს ვიწყებ.
next → წინდებულის გარეშე
She goes swimming every Saturday.
ყოველ შაბათს საცურაოდ დადის.
every → წინდებულის გარეშე; go swimming: მყარი ფრაზა, იხ. A1-22
Are you free tomorrow evening?
ხვალ საღამოს თავისუფალი ხარ?
tomorrow → წინდებულის გარეშე
Let's meet this weekend.
ამ შაბათ-კვირას შევხვდეთ.
this weekend: არც at, არც on

6In the morning თუ on Monday morning

In the morning / afternoon / evening ზოგადია. როცა დღეს ამატებთ, დღე წყვეტს: on Monday morning, on Friday evening. ქართულად ორი ცალკე სიტყვაა („ხუთშაბათს დილით“), ინგლისურში კი ერთი გამოთქმა.

I study in the evening.
საღამოობით ვმეცადინეობ.
ზოგადად → in the evening
I have an interview on Thursday morning.
ხუთშაბათს დილით გასაუბრება მაქვს.
დღე + დილა → on
The flight leaves on Sunday afternoon.
რეისი კვირას, შუადღის შემდეგ გადის.
on Sunday afternoon

ხშირი შეცდომები

❌The class is in Monday.
✅The class is on Monday.
დღეებთან – on.
❌I get up at the morning.
✅I get up in the morning.
დღის ნაწილებთან – in.
❌She works in night.
✅She works at night.
მყარი გამოთქმა: at night.
❌The concert is in Saturday evening.
✅The concert is on Saturday evening.
დღე + დღის ნაწილი → on.
❌I'm on holiday in next week.
✅I'm on holiday next week.
next-თან წინდებული არ დგას. (on holiday (UK) = on vacation (US))
❌We go there at every summer.
✅We go there every summer.
every-სთან წინდებული არ დგას.
❌The museum opens at 2030.
✅The museum opens in 2030.
წლებთან – in.
❌The party is at Friday.
✅The party is on Friday.
დღეებთან – on.

მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის

1. „რვის ნახევარზე“ → on half past eight. ქართული „-ზე“ ხშირად on-ს შეესაბამება („მაგიდაზე“ = on the table), ამიტომ საათთანაც on გვისხლტება: „ხვალ რვის ნახევარზე დამირეკე“. საათთან ინგლისურში მხოლოდ at დგას.

❌Call me tomorrow on half past eight.
✅Call me tomorrow at half past eight.
საათი → at

2. „შუადღის შემდეგ“ → in afternoon. ქართულად დღის ნაწილი ხშირად ერთი სიტყვაა („დილით“, „საღამოს“), არტიკლის გარეშე. ინგლისურში in + the + დღის ნაწილი გვჭირდება.

❌Grandma takes her medicine in afternoon.
✅Grandma takes her medicine in the afternoon.
in the afternoon: the აუცილებელია
❌Please don't call me in night. I go to bed early.
✅Please don't call me at night. I go to bed early.
„ღამით“ → at night

3. „შემდეგ თვეში“ → in next month. სასაუბრო ქართულში ხშირად ვამბობთ „შემდეგ თვეში“, „ამ კვირაში“. ინგლისურში next, this, last, every-სთან წინდებული არ დგას.

❌My English course starts in next month.
✅My English course starts next month.
next-თან წინდებული არ გვჭირდება

4. „ხუთშაბათს საღამოს“ → in Thursday evening. ქართულად დღე და დღის ნაწილი ორი ცალკე სიტყვაა, და „საღამოს“ in the evening-ს მოგვაგონებს. როცა დღე დასახელებულია, ინგლისურში დღე წყვეტს: on.

❌Our guests from Kutaisi arrive in Thursday evening.
✅Our guests from Kutaisi arrive on Thursday evening.
დღე + დღის ნაწილი → on

არ აგერიოთ

at night თუ in the night – At night = ზოგადად, ღამღამობით; in the night = ერთი კონკრეტული ღამის განმავლობაში.

I can't sleep at night.
ღამით ვერ ვიძინებ.
ჩვეულებრივ
The baby wakes up in the night.
ბავშვს ღამით ეღვიძება.
ღამის რაღაც მომენტში

in the morning თუ on Monday morning – დღის ზოგადი ნაწილი → in; კონკრეტული დღე → on.

I run in the morning.
დილით დავრბივარ.
ზოგადად
I have a race on Sunday morning.
კვირას დილით შეჯიბრი მაქვს.
კონკრეტული დღე

at the weekend (UK) თუ on the weekend (US) – იგივე მნიშვნელობა, სხვადასხვა ვარიანტი. აირჩიეთ ერთი და თანმიმდევრული იყავით.

See you at the weekend!
შაბათ-კვირას გნახავ!
UK
See you on the weekend!
შაბათ-კვირას გნახავ!
US

მართლწერა და გამოთქმა

  • წინდებულები ჩვეულებრივ უმახვილოა; მახვილს დროის სიტყვა იღებს: at six, on Monday, in June. ქართულში მახვილი სუსტია, ინგლისურში კი მახვილიანი და უმახვილო სიტყვების მონაცვლეობა რიტმს ქმნის.
  • at ჩვეულებრივ სუსტია: /ət/ – ხმოვანი სულ მოკლე და მოდუნებულია; ნუ იტყვით სრულ „ეთ“-ს. in /ɪn/ და on /ɒn/ (UK), /ɑːn/ (US) მოკლე რჩება. ბრიტანულ /ɒ/-ში ტუჩები ოდნავ მრგვალდება.
  • შეერთება: at eight /ət‿eɪt/ ერთ სიტყვასავით ჟღერს; on April – ასევე, n შემდეგ ხმოვანს უერთდება. სიტყვებს შორის პაუზას ნუ გააკეთებთ.
  • the morning, the evening-ში the /ðə/-ა: ბგერა /ð/ ქართულში არ არის. ენის წვერი მსუბუქად მოათავსეთ კბილებს შორის და ხმა დაამატეთ; ნუ შეცვლით დ-თი ან ზ-თი.
  • დღეები და თვეები ყოველთვის დიდი ასოთი იწყება: on Monday, in July. წელიწადის დროები – არა: in summer. ქართულ ანბანში დიდი ასოები არ არის, ამიტომ ეს ჩვევად აქციეთ.
  • weekend /ˌwiːkˈend/ (UK) – ხშირად მახვილით end-ზე; /ˈwiːkend/ (US) – მახვილით week-ზე. w ქართული ვ არ არის: ტუჩები დაამრგვალეთ.

ოქროს წესი

at – წერტილი (საათი), on – დღე (დღეები, თარიღები), in – უფრო გრძელი პერიოდი (თვეები, წლები, წელიწადის დროები, დღის ნაწილები) – და რამდენიმე მყარი ბლოკი, როგორიცაა at night. წინდებული არ დგას this, next, last, every, today, tomorrow, yesterday-ს წინ. ქართული „-ზე“ საათთან = at, „დილით“ = in the morning.

სავარჯიშოები

A. ფორმა

ჩასვით at, on ან in.

  1. The film starts 8 pm.
  2. My sister's wedding is 2027.
  3. We have English Wednesdays.
  4. It's very hot here August.
  5. I read the evening.
  6. My dad works night.
  7. Let's meet Friday afternoon.

B. მნიშვნელობა

აირჩიეთ სწორი ვარიანტი.

  1. აირჩიეთ სწორი პასუხი: I relax … the weekend. (UK)
  2. აირჩიეთ სწორი პასუხი: The trees are green … spring.
  3. აირჩიეთ სწორი პასუხი: The baby often wakes up … the night.
  4. აირჩიეთ სწორი პასუხი: See you …!

C. იპოვეთ შეცდომა

ყოველ წინადადებაში ერთი შეცდომაა, ან წინადადება სწორია. დაწერეთ გასწორებული წინადადება ან დაწერეთ correct.

  1. See you on next week!
  2. I go to the gym in every morning.
  3. Her birthday is in 2 April.
  4. The shop opens at nine on Saturdays.

D. კონტექსტში

შეავსეთ შეტყობინებაში გამოტოვებული სიტყვები (at, on ან in).

A message to a friend
Hi Jo! Are you free 16 Saturday? There's a market in the old town. It opens 17 10 am, and it's only here 18 summer. Let's go 19 the morning — it's very hot 20 the afternoon. Or are you free 21 Sunday morning? Let me know!

E. თქვენი ჯერი

დაწერეთ ინგლისურად.

  1. დაწერეთ სამი წინადადება თქვენს კვირაზე at-ით, on-ით და in-ით.
  2. დაწერეთ ორი გეგმა next-ით ან this-ით (წინდებულის გარეშე).

F. შერეული გამეორება

გაიმეორეთ წინა გაკვეთილები.

  1. A1-19 საათი, დღეები და თარიღები ინგლისურად: What time is it? და რიგობითი რიცხვები
    თქვით დრო (ტრადიციული გზით): 10:45
  2. A1-15 Always, usually, never ქართულად: სიხშირის ზმნიზედები და How often
    დაალაგეთ სიტყვები სწორი თანმიმდევრობით: at the weekend / never / I / work
  3. A1-18 ბრძანებითი, Let's და შეთავაზებები ინგლისურად: Don't, How about, Why don't we
    (not / be) late tomorrow!
პასუხები

A. ფორმა

  1. at
  2. in
  3. on
  4. in
  5. in
  6. at
  7. on

B. მნიშვნელობა

  1. at
  2. in
  3. in
  4. next Tuesday

C. იპოვეთ შეცდომა

  1. See you next week!
  2. I go to the gym every morning.
  3. Her birthday is on 2 April.
  4. ✓ The shop opens at nine on Saturdays.

D. კონტექსტში

  1. on
  2. at
  3. in
  4. in
  5. in
  6. on

E. თქვენი ჯერი

  1. I get up at seven. I go swimming on Tuesdays. I read in the evening.
  2. I'm free this evening. My course starts next month.

F. შერეული გამეორება

  1. a quarter to eleven / quarter to eleven
  2. I never work at the weekend. / At the weekend I never work.
  3. Don't be / Do not be
Android აპლიკაციაისწავლეთ ყველგან Google Play