At, on, in bij tijd: voorzetsels van tijd in het Engels
At, On, In: Time
Op deze pagina
Leerdoel
Na deze les kun je zeggen wanneer iets gebeurt met at (kloktijden), on (dagen en data) en in (maanden, jaren, seizoenen, delen van de dag) – en je weet wanneer je geen voorzetsel gebruikt (next week, every day, tomorrow).
Het idee
Een voorzetsel (preposition) is een klein woord dat een verband laat zien – hier tussen een gebeurtenis en een tijd. Het Engels gebruikt er drie: at, on, in. Welke je kiest, hangt af van de grootte van de tijd.
Stel je een tijdpiramide voor. Bovenaan, in de smalle punt, zit het kleinste stukje tijd: een precies punt op de klok – at six o'clock. In het midden zit één dag, één bladzijde in je agenda – on Monday, on 3 May. Onderaan, in de brede basis, zitten de grote periodes met veel dagen erin – in June, in 2030, in winter.
Dus: at = een punt, on = een dag, in = een langere periode. Een paar vaste uitdrukkingen houden zich niet aan dat patroon (at night, at the weekend); leer die als vaste combinaties.
En als het tijdwoord zelf al ‘aanwijst’ – this, next, last, every, today, tomorrow, yesterday – heb je helemaal geen voorzetsel nodig.
Nederlands en Engels vergeleken
Goed nieuws: voor een groot deel werkt het als in het Nederlands. Om zes uur = at six, op maandag = on Monday, in juni = in June. Ook bij volgende week, elke dag en morgen gebruiken beide talen geen voorzetsel. De verschillen zitten in de vaste uitdrukkingen: 's ochtends en 's nachts hebben in het Engels een voorzetsel nodig, en in het weekend en met kerst kun je niet woord voor woord vertalen. Let ook op samenstellingen als maandagochtend: in het Engels zijn dat twee woorden, met on ervoor.
| Nederlands | Engels | Wat is anders? |
|---|---|---|
| om zes uur | at six o'clock | om → at |
| op maandag / op 5 mei | on Monday / on 5 May | hetzelfde |
| in juni / in 2030 / in de winter | in June / in 2030 / in winter | hetzelfde |
| 's ochtends / 's avonds | in the morning / in the evening | in + the |
| 's nachts | at night | vaste uitdrukking: at |
| (op) maandagochtend | on Monday morning | dag + deel van de dag → on |
| in het weekend | at the weekend (UK) / on the weekend (US) | geen in |
| met kerst | at Christmas | geen with |
| volgende week / elke dag | next week / every day | hetzelfde: geen voorzetsel |
Vorm
At, on, in
| Voorzetsel | Gebruik je bij | Voorbeelden |
|---|---|---|
| at | kloktijden | at 7:30, at six o'clock, at midnight, at noon |
| at | vaste uitdrukkingen | at night, at lunchtime, at the moment, at Christmas, at the weekend (UK) |
| on | dagen van de week | on Monday, on Fridays |
| on | data en speciale dagen | on 5 May, on my birthday, on New Year's Day |
| on | dag + deel van de dag | on Monday morning, on Friday night |
| on | the weekend (US) | on the weekend, on weekends |
| in | delen van de dag | in the morning, in the afternoon, in the evening |
| in | maanden | in July |
| in | jaren en decennia | in 2030, in the 1990s |
| in | seizoenen | in summer / in the summer |
Geen voorzetsel
| Woord | Voorbeelden |
|---|---|
| this / next / last | this morning, next week, last year |
| every | every day, every Sunday |
| today / tomorrow / yesterday | today, tomorrow afternoon, yesterday morning |
Last en yesterday ga je veel gebruiken met de verleden tijd in A1-26.
Gebruik
1At – precieze tijden en vaste uitdrukkingen
Gebruik at voor kloktijden en voor een paar vaste uitdrukkingen. Hoe je de tijd zelf zegt, zie je in A1-19.
2On – dagen en data
Gebruik on voor dagen van de week, data en speciale dagen – zoals het Nederlandse op. Met een dag in het meervoud (on Fridays) betekent het ‘elke vrijdag’.
3In – maanden, jaren, seizoenen en delen van de dag
Gebruik in voor langere periodes: maanden, jaren, decennia, seizoenen en de delen van de dag. Het Nederlandse 's ochtends, 's middags en 's avonds wordt in the morning / afternoon / evening.
4Het weekend – UK en US
Brits-Engels zegt meestal at the weekend; Amerikaans-Engels zegt on the weekend. Allebei zijn ze goed in hun eigen variant. In the weekend is in geen van beide gewoon.
5Geen voorzetsel bij this, next, last, every, today, tomorrow, yesterday
Deze woorden zeggen al welke tijd je bedoelt, dus je hebt geen at / on / in nodig – net als in het Nederlands (volgende week, elke zaterdag).
6In the morning en on Monday morning
In the morning / afternoon / evening is algemeen. Zet je er een dag bij, dan beslist de dag: on Monday morning, on Friday evening. Het Nederlands maakt er één woord van (donderdagochtend), vaak zonder voorzetsel.
Veelgemaakte fouten
Valkuilen voor Nederlandstaligen
1. In the weekend. ‘In het weekend’ is in het Engels at the weekend (UK) of on the weekend (US). In the weekend hoor je heel vaak van Nederlandstaligen, maar in Brits- en Amerikaans-Engels is het ongewoon.
2. With Christmas voor ‘met kerst’. ‘Met kerst’, ‘met Pasen’ en ‘met oud en nieuw’ zijn in het Engels at Christmas, at Easter en at New Year. With gaat over mensen of dingen die erbij zijn, niet over tijd.
3. Over voor ‘over twee weken’. ‘Over twee weken ga ik op vakantie’ – het Nederlandse over + een periode is in het Engels in. Over two weeks betekent iets anders: ‘verspreid over twee weken’ of ‘meer dan twee weken’.
4. ‘Tot maandag!’ → Until Monday! Bij het afscheid zeg je in het Nederlands ‘Tot maandag!’ of ‘Tot morgen!’. In het Engels zeg je See you on Monday! of See you tomorrow! Until gaat over een periode die doorloopt tot een moment.
5. ‘Volgende week maandag’ → next week Monday. In het Nederlands zet je volgende week vóór de dag. In het Engels zeg je Monday next week of next Monday – of, als het dicht bij is, this Monday.
Niet verwarren
at night en in the night – At night = ’s nachts, in het algemeen; in the night = op een bepaald moment tijdens één nacht. In het Nederlands zeg je allebei ‘'s nachts’.
in the morning en on Monday morning – algemeen deel van de dag → in; een bepaalde dag → on.
at the weekend (UK) en on the weekend (US) – dezelfde betekenis, een andere variant. Kies er één en blijf daarbij.
Spelling en uitspraak
- Voorzetsels krijgen meestal geen klemtoon; het tijdwoord wel: at six, on Monday, in June.
- at is meestal zwak: /ət/, met een korte, doffe klinker: at six /ət sɪks/. in /ɪn/ en on /ɒn/ (UK), /ɑːn/ (US) blijven kort.
- Verbinden: at eight /ət‿eɪt/ klinkt als één woord; ook on April spreek je aan elkaar.
- Dagen en maanden beginnen altijd met een hoofdletter: on Monday, in July – anders dan in het Nederlands. Seizoenen niet: in summer.
- weekend /ˌwiːkˈend/ (UK) – vaak met klemtoon op end; /ˈwiːkend/ (US) – klemtoon op week. De w is geen Nederlandse w: rond je lippen alsof je ‘oe’ zegt, zonder dat je tanden je lip raken.
- night /naɪt/ en eight /eɪt/: twee verschillende tweeklanken. night glijdt van een open ‘a’ naar een korte ‘i’; eight van een ‘e’ naar een korte ‘i’.
Gouden regel
at een punt (kloktijden), on een dag (dagen, data), in een langere periode (maanden, jaren, seizoenen, delen van de dag) – plus een paar vaste uitdrukkingen zoals at night, at Christmas en at the weekend. Geen voorzetsel vóór this, next, last, every, today, tomorrow, yesterday.
Oefeningen
A. Vorm
Vul at, on of in in.
-
The film starts 8 pm.
-
My sister's wedding is 2027.
-
We have English Wednesdays.
-
It's very hot here August.
-
I read the evening.
-
My dad works night.
-
Let's meet Friday afternoon.
B. Betekenis
Kies het juiste antwoord.
-
Kies het juiste antwoord: I relax … the weekend. (UK)
-
Kies het juiste antwoord: The trees are green … spring.
-
Kies het juiste antwoord: The baby often wakes up … the night.
-
Kies het juiste antwoord: See you …!
C. Vind de fout
Verbeter de fout. Is de zin goed, schrijf dan correct.
-
See you on next week!
-
I go to the gym in every morning.
-
Her birthday is in 2 April.
-
The shop opens at nine on Saturdays.
D. In context
Vul at, on of in in.
Hi Jo! Are you free 16 Saturday? There's a market in the old town. It opens 17 10 am, and it's only here 18 summer. Let's go 19 the morning — it's very hot 20 the afternoon. Or are you free 21 Sunday morning? Let me know!
E. Jouw beurt
Schrijf in het Engels over je week en je plannen.
-
Schrijf drie zinnen over je week met at, on en in.
-
Schrijf twee plannen met next of this (zonder voorzetsel).
F. Gemengde herhaling
Herhaal wat je in eerdere lessen hebt geleerd.
-
A1-19 Klokkijken, dagen en data in het Engels: half past seven, the fifth of May Zeg de tijd (traditioneel): 10:45
-
A1-15 Always, usually, never: zeggen hoe vaak je iets doet in het Engels Zet in de goede volgorde: at the weekend / never / I / work
-
A1-18 Imperative en let's: de gebiedende wijs en voorstellen doen in het Engels (not / be) late tomorrow!
Antwoorden
A. Vorm
- at
- in
- on
- in
- in
- at
- on
B. Betekenis
- at
- in
- in
- next Tuesday
C. Vind de fout
- See you next week!
- I go to the gym every morning.
- Her birthday is on 2 April.
- ✓ The shop opens at nine on Saturdays.
D. In context
- on
- at
- in
- in
- in
- on
E. Jouw beurt
- I get up at seven. I go swimming on Tuesdays. I read in the evening.
- I'm free this evening. My course starts next month.
F. Gemengde herhaling
- a quarter to eleven / quarter to eleven
- I never work at the weekend. / At the weekend I never work.
- Don't be / Do not be
