So Do I, Neither Do I, Me Too: „მეც“ და „არც მე“ ინგლისურად
So Do I, Neither Do I, Me Too
ამ გვერდზე
მიზანი
ამ გაკვეთილის შემდეგ სწრაფად იტყვით, რომ რაღაც თქვენთვისაც მართალია (So do I, Neither can I, Me too) ან რომ არ არის (I don't, I can), და ყოველი დროისთვის სწორ დამხმარე ზმნას აირჩევთ. ასევე შეძლებთ ინტერესის გამოხატვას მოკლე საპასუხო კითხვით ("I'm moving to Rome." "Are you?") და პასუხს ფრაზებით I think so, I hope so, I don't think so და I hope not.
მთავარი იდეა
გახსოვთ ექო A1-03-დან? მოკლე პასუხში მთელ წინადადებას არ იმეორებთ – მხოლოდ პატარა პირველ ზმნას: "Are you tired?" "Yes, I am." იგივე ექო მუშაობს საუბარში, როცა ეთანხმებით ან არ ეთანხმებით.
თუ მეგობარი ამბობს I love pizza, თქვენ არ იტყვით I love pizza, I love pizza too. უკან აგზავნით მოკლე ექოს, რომელიც დამხმარე ზმნისგან (do, does, did, have, can, will…) ან be-სგან შედგება: So do I.
ექო ინარჩუნებს პირველი წინადადების ზმნის ტიპს, მაგრამ ფორმას ახალ ქვემდებარეს არგებთ: "She's tired." "So am I." თუ პირველ წინადადებაში დამხმარე ზმნა არ არის (Present Simple ან Past Simple), გამოიყენეთ do / does / did.
დასათანხმებლად დაიწყეთ So-თი (დადებითი) ან Neither / Nor-ით (უარყოფითი), და ზმნა ქვემდებარის წინ დასვით. თუ არ ეთანხმებით, ჩვეულებრივი სიტყვათა რიგი გამოიყენეთ და დადებითი უარყოფითად შეცვალეთ, ან უარყოფითი – დადებითად: "I can't swim." "Oh, I can."
ქართული და ინგლისური
ქართულად ყველაფერს ორი პატარა სიტყვა აკეთებს: მეც და არც მე. „მეც“ ნებისმიერ დროს და ნებისმიერ ზმნას უხდება: „დავიღალე“ – „მეც“, „ვიცი ცურვა“ – „მეც“, „გუშინ ვიყავი“ – „მეც“. ინგლისურ Me too-საც და Me neither-საც ზუსტად ასე იყენებთ. მაგრამ So / Neither-იან პასუხში ინგლისური დამხმარე ზმნის არჩევას მოითხოვს: So am I, So can I, So did I. ქართულში ასეთი ექო არ გვაქვს, ამიტომ ეს მთავარი სიახლეა. მეორე სიახლე: ქართულად „-ც“ (too) უარყოფაშიც მუშაობს („არც მე არ ვიცი“), და ორმაგი უარყოფაც ჩვეულებრივია; ინგლისურში კი უარყოფაში either დგას და უარყოფა მხოლოდ ერთია.
| ქართული | ინგლისური | რაშია განსხვავება? |
|---|---|---|
| „დაღლილი ვარ.“ – „მეც.“ | "I'm tired." "Me too. / So am I." | აქ ერთნაირია Me too-სთან; So-სთან ინგლისური am-ს ირჩევს |
| „გუშინ კონცერტზე ვიყავი.“ – „მეც.“ | "I was at the concert yesterday." "So was I." | ქართულად დრო არ ჩანს; ინგლისურში was |
| „ხორცს არ ვჭამ.“ – „არც მე.“ | "I don't eat meat." "Neither do I. / Me neither." | Neither უკვე უარყოფაა: do, არა don't |
| არც მე არ მომეწონა. | I didn't like it either. | ქართულად ორი უარყოფა; ინგლისურში ერთი + either |
| „ცურვა არ ვიცი.“ – „მე ვიცი.“ | "I can't swim." "I can." | აქ ერთნაირია: არ ვეთანხმებით – დადებითი პასუხი |
| „რომში გადავდივარ.“ – „მართლა?“ | "I'm moving to Rome." "Are you?" | ქართულად „მართლა?“; ინგლისურში დამხმარე ზმნა + ნაცვალსახელი |
| მგონი, კი. / მგონი, არა. | I think so. / I don't think so. | არა I think yes / no |
| იმედია, არა. | I hope not. | არა I don't hope so |
მოკლედ: „მეც“ = Me too ან So + დამხმარე ზმნა + ქვემდებარე; „არც მე“ = Me neither ან Neither + დამხმარე ზმნა + ქვემდებარე – ერთი უარყოფით.
ფორმა
დათანხმება
| პირველი მოსაუბრე | დათანხმება (ნეიტრალური) | დათანხმება (არაფორმალური) |
|---|---|---|
| I'm tired. (+) | So am I. | Me too. |
| I like jazz. (+) | So do I. | Me too. |
| I'm not hungry. (−) | Neither am I. / Nor am I. | Me neither. |
| I didn't go. (−) | Neither did I. / Nor did I. | Me neither. |
არ დათანხმება – ჩვეულებრივი სიტყვათა რიგი, საპირისპირო ფორმა (დადებითი ↔ უარყოფითი)
| პირველი მოსაუბრე | არ ვეთანხმები |
|---|---|
| I'm tired. | I'm not. |
| I like jazz. | I don't. |
| I can't swim. | I can. |
| I haven't seen it. | I have. |
ექოსთვის ზმნის არჩევა
| პირველი წინადადება | ზმნის ტიპი | ექო |
|---|---|---|
| I work at home. (Present Simple) | do / does | So do I. / So does Tom. |
| I watched it. (Past Simple) | did | So did I. |
| She's cold. (be) | be – ახალ ქვემდებარეს მოარგეთ | So am I. / So are we. |
| I was late. (be, წარსული) | was / were | So was she. / So were we. |
| I can drive. (მოდალური ზმნა) | can | So can I. |
| I've been there. (Present Perfect) | have / has | So have I. / So has Ana. |
| I'll be there. (მომავალი) | will | So will we. |
Too და either ბოლოში
| დადებითი + too | უარყოფითი + either |
|---|---|
| I like it too. / I do too. | I don't like it either. / I don't either. |
საპასუხო კითხვები – დამხმარე ზმნა + ნაცვალსახელი, იგივე ფორმით, რაც თხრობით წინადადებაშია
| თხრობითი წინადადება | საპასუხო კითხვა |
|---|---|
| I'm moving to Rome. | Are you? |
| She works at night. | Does she? |
| We didn't win. | Didn't you? |
მოკლე პასუხები think-ით და hope-ით – მყარი ფრაზები
| დადებითი | უარყოფითი |
|---|---|
| I think so. | I don't think so. |
| I hope so. | I hope not. |
გამოყენება
1So + დამხმარე ზმნა + ქვემდებარე: დადებითი დათანხმება
როცა რაღაც დადებითი თქვენთვისაც (ან სხვისთვისაც) მართალია, გამოიყენეთ So + დამხმარე ზმნა / be + ქვემდებარე.
2Neither / Nor + დამხმარე ზმნა + ქვემდებარე: უარყოფითი დათანხმება
როცა რაღაც უარყოფითი თქვენთვისაც მართალია, გამოიყენეთ Neither ან Nor + დამხმარე ზმნა + ქვემდებარე. ზმნა დადებითია, რადგან neither მნიშვნელობას უკვე უარყოფითს ხდის. ორივე ნეიტრალურია; nor განსაკუთრებით ბრიტანულ ინგლისურში გვხვდება.
3Me too და Me neither: არაფორმალური
თავისუფალ საუბარში ძალიან ხშირია Me too (დადებითი) და Me neither (უარყოფითი). ისინი ნებისმიერ დროს უხდება – ზუსტად ისე, როგორც „მეც“ და „არც მე“, – ამიტომ დამხმარე ზმნის არჩევა არ გჭირდებათ. არაფორმალურ ამერიკულ ინგლისურში Me neither-ის ნაცვლად Me either-საც გაიგებთ.
4არ დათანხმება: I do. / I don't. / I can.
თუ რაღაც თქვენთვის მართალი არ არის, უპასუხეთ ქვემდებარე + დამხმარე ზმნით და დადებითი უარყოფითად შეცვალეთ, ან უარყოფითი – დადებითად. მეგობრულად რომ ჟღერდეს, დაამატეთ Oh, ან Really?
5Too და either ბოლოში
შეგიძლიათ დაეთანხმოთ მოკლე წინადადებითაც, რომელიც too-თი (დადებითი) ან either-ით (უარყოფითი) მთავრდება. ქართულად ორივე „-ც“-ია: „მეც“, „არც მე“.
6საპასუხო კითხვები: ინტერესის გამოხატვა
ინტერესის ან გაკვირვების გამოსახატად უპასუხეთ მოკლე კითხვით: დამხმარე ზმნა / be + ნაცვალსახელი. ჩვეულებრივ, დადებით წინადადებაზე – დადებითი კითხვა, უარყოფითზე – უარყოფითი. ამაღლებული ინტონაციით ინტერესად ან გაკვირვებად ჟღერს. ქართულად აქ უბრალოდ ვამბობთ „მართლა?“ ან „ხო?“.
7I think so / I hope so / I don't think so / I hope not
კითხვაზე თქვენი აზრით ან სურვილით რომ უპასუხოთ, მთელი წინადადების გამეორება არ გჭირდებათ. გამოიყენეთ ეს მყარი მოკლე პასუხები. So ცვლის იმ აზრს, რაზეც პასუხობთ. think-თან უარყოფა ჩვეულებრივ არის I don't think so. hope-თან უარყოფაა I hope not (არა I don't hope so). მეტი so-სა და not-ზე სხვა ზმნების შემდეგ – C1-10-ში.
ხშირი შეცდომები
მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის
1. „მეც“ ყველა დროში → So do I. ქართული „მეც“ ნებისმიერ დროს უხდება, ამიტომ ხშირად So do I-ს ვიზეპირებთ როგორც „მეც“-ის თარგმანს და ყველგან ვიყენებთ. So-იან პასუხში კი დამხმარე ზმნა პირველი წინადადების დროსა და ზმნას მისდევს. თუ არჩევა გიჭირთ, თქვით Me too – ის „მეც“-ივით ყველგან მუშაობს.
2. „-ც“ უარყოფაში → too. ქართულად „-ც“ დადებითშიც მუშაობს და უარყოფითშიც: „ჩვენი ბინა ზამთარში არ არის თბილი“ – „ჩვენიც არ არის“. ინგლისურში too მხოლოდ დადებითია; უარყოფის შემდეგ ბოლოში either დგას.
3. „არც მე არ…“ → ორი უარყოფა. ქართულად ორმაგი უარყოფა აუცილებელია: „ლუკას მატჩი არ მოეწონა და არც მე არ მომეწონა“. ინგლისურში უარყოფა ერთია: ან didn't … either, ან neither did I.
4. „მგონი, არა“ / „იმედია, კი“ → I think no / I hope yes. ქართულად „კი“ და „არა“ მოკლე პასუხს ამთავრებს. ინგლისურში think-ისა და hope-ის შემდეგ so ან not დგას: I don't think so, I hope so.
არ აგერიოთ
So do I თუ So it is – So + დამხმარე ზმნა + ქვემდებარე ნიშნავს „მეც / ისიც“. So + ქვემდებარე + დამხმარე ზმნა (მახვილიანი ზმნით) ნიშნავს „მართალი ხარ!“ – რაღაცას გაკვირვებით ამჩნევთ.
დათანხმება თუ არ დათანხმება – დათანხმებაში So / Neither + ზმნა + ქვემდებარე. არ დათანხმებაში – ჩვეულებრივი რიგი + საპირისპირო დამხმარე ზმნა.
neither თუ either – Neither პასუხს იწყებს და დადებით ზმნას იღებს. Either ბოლოში დგას, უარყოფითი ზმნის შემდეგ.
სიტყვების გამოტოვება და დამხმარე ზმნებით გამეორების თავიდან აცილება დაწვრილებით C1-10-შია.
მართლწერა და გამოთქმა
- დათანხმებისას მახვილი ქვემდებარეზეა – ის ახალ ინფორმაციას ატარებს: So do I. Neither can she. ქართულში მახვილი სუსტია, ამიტომ ეს სპეციალურად ივარჯიშეთ.
- არ დათანხმებისას მახვილი დამხმარე ზმნაზეა: "I don't like it." "I do."
- საპასუხო კითხვები ინტერესის გამოსახატად ჩვეულებრივ აწეული ინტონაციით ითქმის: Are you? ↗. დაშვებული ინტონაციით უბრალოდ აჩვენებს, რომ უსმენთ.
- neither = /ˈnaɪðə/ ან /ˈniːðə/ (UK); /ˈniːðər/ ან /ˈnaɪðər/ (US). ორივე სწორია. either ასევე: /ˈaɪðə/ ან /ˈiːðə/ (UK); /ˈiːðər/ ან /ˈaɪðər/ (US). /ð/ ქართულში არ არის: ენის წვერი კბილებს შორის მოათავსეთ და ხმა გამოიღეთ – ნუ იტყვით დ-ს ან ზ-ს. ბოლო /ə/ მოკლე და მოდუნებულია, სრული ე ან ა არ არის.
- nor = /nɔː/ (UK), /nɔːr/ (US) – ერითმება more-ს. ხმოვანი გრძელია, ტუჩები მრგვალდება; ამერიკულ ინგლისურში r ქართული რ-ივით არ ცახცახებს.
ოქროს წესი
გაიმეორეთ დამხმარე ზმნა (ან be), მოარგეთ ახალ ქვემდებარეს და შემდეგ რიგი შეაბრუნეთ: So / Neither + ზმნა + ქვემდებარე. პირველ წინადადებაში დამხმარე ზმნა არ არის? გამოიყენეთ do / does / did. „მეც“ = Me too, „არც მე“ = Me neither – და უარყოფა ერთია.
სავარჯიშოები
A. ფორმა
ჩასვით გამოტოვებული სიტყვა.
-
"I'm really tired." "So I."
-
"I didn't watch the match." "Neither I."
-
"She can play the drums." "So her brother."
-
"I've never been to Asia." "Neither I."
-
"I don't like rain." "Me ."
-
"Tom works at the weekend." "So Lisa."
B. მნიშვნელობა
უპასუხეთ ინგლისურად ისე, როგორც დავალება ითხოვს.
-
დაეთანხმეთ So-თი: "I'll be at the meeting."
-
დაეთანხმეთ Neither-ით: "Tom doesn't eat fish." (my sister)
-
არ დაეთანხმოთ: "I like getting up early."
-
არ დაეთანხმოთ: "I can't drive."
-
ინტერესი გამოხატეთ საპასუხო კითხვით: "I've just bought a motorbike."
-
უპასუხეთ I hope so-თი ან I hope not-ით: "Will it rain on your wedding day?"
C. იპოვეთ შეცდომა
ყოველ წინადადებაში ერთი შეცდომაა, ან წინადადება სწორია. დაწერეთ გასწორებული წინადადება ან დაწერეთ correct.
-
"I love chocolate." "So I love."
-
"I wasn't there." "Neither wasn't I."
-
I can't swim too.
-
"We're going to Spain." "So are we."
D. კონტექსტში
შეავსეთ დიალოგში გამოტოვებული სიტყვები.
Mia: I'm so tired today.
Leo: So 17 I. I didn't sleep well.
Mia: Neither 18 I! My neighbours had a party. Anyway, I love this café.
Leo: Oh, I 19. The coffee's terrible!
Mia: Really? I've never had a bad coffee here.
Leo: 20 you? Lucky you. My last one was cold.
Mia: Well, I'm going to order cake. Are you?
Leo: I am 21!
E. თქვენი ჯერი
უპასუხეთ ინგლისურად – დაეთანხმეთ ან არ დაეთანხმოთ, როგორც თქვენთვის არის მართალი.
-
უპასუხეთ: "I can't stand cold weather."
-
უპასუხეთ: "I went to bed late last night."
F. შერეული გამეორება
გაიმეორეთ წინა გაკვეთილები.
-
A2-28 Used To: წარსულის ჩვევები ინგლისურად („ადრე … ხოლმე“) "I used to play the piano." "So I!"
-
A2-31 Good At, Afraid Of, Listen To: ზმნები და ზედსართავები წინდებულებით ინგლისურად "I'm afraid spiders." "So am I!"
-
A2-30 Bored თუ Boring? -ed და -ing ზედსართავი სახელები ინგლისურად "I'm so (bore)." "Me too. Let's go out."
პასუხები
A. ფორმა
- am
- did
- can
- have
- neither / either
- does
B. მნიშვნელობა
- So will I.
- Neither does my sister. / Nor does my sister.
- I don't.
- I can.
- Have you?
- I hope not.
C. იპოვეთ შეცდომა
- So do I. / Me too.
- Neither was I. / Nor was I.
- I can't swim either.
- ✓ "We're going to Spain." "So are we."
D. კონტექსტში
- am
- did
- don't
- Haven't
- too
E. თქვენი ჯერი
- Neither can I. / Oh, I can. I love winter.
- So did I. / I didn't. I was asleep by ten.
F. შერეული გამეორება
- did
- of
- bored
