SlowingoГрамматика
A2 35 / 38

So do I, Neither do I, Me too қазақша: «Мен де» ағылшынша қалай айтылады?

So Do I, Neither Do I, Me Too

Осы бетте
  1. Мақсат
  2. Негізгі идея
  3. Қазақ тілі мен ағылшын тілі
  4. Құрылым
  5. Қолданылуы
  6. Жиі кездесетін қателер
  7. Қазақ тілінде сөйлейтіндерге арналған тұзақтар
  8. Шатастырмаңыз
  9. Жазылуы мен айтылуы
  10. Алтын ереже
  11. Жаттығулар

Мақсат

Осы сабақтан кейін сіз бір нәрсе сізге де қатысты екенін (So do I, Neither can I, Me too) немесе қатысты емес екенін (I don't, I can) әр шаққа сай көмекші етістікті таңдап, жылдам айта аласыз. Сондай-ақ қысқа жауап-сұрақтармен қызығушылық білдіре аласыз ("I'm moving to Rome." "Are you?") және I think so, I hope so, I don't think so, I hope not деп жауап бере аласыз.

Негізгі идея

A1-03 сабағындағы жаңғырықты есіңізге түсіріңізші. Қысқа жауаптарда бүкіл сөйлемді қайталамайсыз, тек алдыңғы шағын етістікті қайталайсыз: "Are you tired?" "Yes, I am." Әңгімеде келіскенде немесе келіспегенде де дәл осы жаңғырық жұмыс істейді.

Досыңыз I love pizza десе, сіз I love pizza, I love pizza too демейсіз. Сіз көмекші етістіктен (do, does, did, have, can, will…) немесе be етістігінен жасалған қысқа жаңғырық қайтарасыз: So do I.

Жаңғырық бірінші сөйлемдегі етістіктің түрін сақтайды, бірақ оның формасын жаңа бастауышқа бейімдейсіз: "She's tired." "So am I." Бірінші сөйлемде көмекші етістік жоқ болса (Present Simple немесе Past Simple), do / does / did қолданыңыз.

Келісу үшін So (болымды) немесе Neither / Nor (болымсыз) сөзінен бастаңыз да, етістікті бастауыштың алдына қойыңыз. Келіспеу үшін кәдімгі сөз тәртібін қолданып, болымдыны болымсызға немесе болымсызды болымдыға ауыстырыңыз: "I can't swim." "Oh, I can."

Қазақ тілі мен ағылшын тілі

Қазақ тілінде келіскенде көмекші етістікті қайталамаймыз, бізде бір ғана әмбебап жауап бар: «Мен де». Ол болымды сөйлемге де («Шаршадым.» «Мен де.»), болымсыз сөйлемге де («Ет жемеймін.» «Мен де.») жарайды, әрі шақ та, етістік те маңызды емес. Ағылшын тілінде таңдау керек: болымды болса So + көмекші етістік + бастауыш немесе Me too; болымсыз болса Neither + көмекші етістік + бастауыш немесе Me neither. Көмекші етістік бірінші сөйлемге қарай таңдалады: am, do, did, have, can… Келіспегенде қазақша «Ал мен ұнатамын» деп етістікті толық қайталаймыз; ағылшыншада тек көмекші етістік қайталанады: I do. Қызығушылық білдіретін «Солай ма?», «Шын ба?» сұрақтары да өзгермейді; ағылшыншада олар да жаңғырық: Are you? Does she? Did you? Ал «Меніңше, иә» мен «Жаумаса екен» жауаптарына ағылшыншада тұрақты тіркестер сәйкес келеді: I think so, I hope not.

ҚазақшаАғылшыншаТүсіндірме
«Шаршадым.» «Мен де.»"I'm tired." "So am I." / "Me too."болымды → so / too
«Ет жемеймін.» «Мен де.»"I don't eat meat." "Neither do I." / "Me neither."болымсыз → neither
Мен де ұнатпаймын.I don't like it either.болымсыз → either, too емес
«Джазды ұнатамын.» «Ал мен ұнатпаймын.»"I like jazz." "I don't."тек көмекші етістік
«Римге көшіп жатырмын.» «Солай ма?»"I'm moving to Rome." "Are you?"көмекші етістік + есімдік
«Ертең жаңбыр жауа ма?» «Жаумаса екен!»"Will it rain tomorrow?" "I hope not!"тұрақты тіркес

Құрылым

Келісу

Бірінші адамКелісу (бейтарап)Келісу (бейресми)
I'm tired. (+)So am I.Me too.
I like jazz. (+)So do I.Me too.
I'm not hungry. (−)Neither am I. / Nor am I.Me neither.
I didn't go. (−)Neither did I. / Nor did I.Me neither.

Келіспеу — кәдімгі сөз тәртібі, қарама-қарсы түр (болымды ↔ болымсыз)

Бірінші адамКеліспеу
I'm tired.I'm not.
I like jazz.I don't.
I can't swim.I can.
I haven't seen it.I have.

Жаңғырыққа етістікті таңдау

Бірінші сөйлемЕтістік түріЖаңғырық
I work at home. (Present Simple)do / doesSo do I. / So does Tom.
I watched it. (Past Simple)didSo did I.
She's cold. (be)be — жаңа бастауышқа бейімдеңізSo am I. / So are we.
I was late. (be, өткен шақ)was / wereSo was she. / So were we.
I can drive. (модаль етістік)canSo can I.
I've been there. (Present Perfect)have / hasSo have I. / So has Ana.
I'll be there. (келешек)willSo will we.

Сөйлем соңындағы too және either

Болымды + tooБолымсыз + either
I like it too. / I do too.I don't like it either. / I don't either.

Жауап-сұрақтар — көмекші етістік + есімдік, хабармен бірдей түрде (болымды / болымсыз)

ХабарЖауап-сұрақ
I'm moving to Rome.Are you?
She works at night.Does she?
We didn't win.Didn't you?

think және hope сөздерімен қысқа жауаптар — тұрақты тіркестер

БолымдыБолымсыз
I think so.I don't think so.
I hope so.I hope not.

Қолданылуы

1So + көмекші етістік + бастауыш: болымды келісу

Болымды бір нәрсе сізге де (немесе басқа біреуге де) қатысты болса, So + көмекші етістік / be + бастауыш қолданыңыз.

I'm starving.
Қарным қатты ашып кетті.
«ашты» өткен шақ түрінде, мағынасы қазір → I'm
So am I.
Менің де.
жоғарыдағы сөйлемге жауап: I'm → So am I
I really enjoyed the concert.
Концерт маған қатты ұнады.
So did I.
Маған да.
жоғарыдағы сөйлемге жауап: enjoyed → did
"I can play chess." "So can my sister."
«Мен шахмат ойнай аламын.» «Әпкем де ойнай алады.»
can → So can; sister = әпке немесе сіңлі
"I've already seen this film." "So have we."
«Мен бұл фильмді көріп қойғанмын.» «Біз де көргенбіз.»
've → So have
"My brother lives in London." "So does mine."
«Ағам Лондонда тұрады.» «Менің ағам да.»
lives → does

2Neither / Nor + көмекші етістік + бастауыш: болымсыз келісу

Болымсыз бір нәрсе сізге де қатысты болса, Neither немесе Nor + көмекші етістік + бастауыш қолданыңыз. Етістік болымды болады, өйткені neither сөзінің өзі мағынаны болымсыз етеді. Екеуі де бейтарап; nor әсіресе британ ағылшынында жиі айтылады.

I don't eat meat.
Мен ет жемеймін.
Neither do I.
Мен де жемеймін.
жоғарыдағы сөйлемге жауап; қазақша «мен де», ағылшыншада Neither + болымды етістік
"I wasn't at the meeting." "Neither was Sarah."
«Мен жиналыста болған жоқпын.» «Сара да болған жоқ.»
"We haven't finished yet." "Nor have we."
«Біз әлі бітірген жоқпыз.» «Біз де.»
"I won't be home for dinner." "Neither will I."
«Кешкі асқа үйде болмаймын.» «Мен де болмаймын.»
«болмаймын» мұнда келешек → won't, will

3Me too және Me neither: бейресми

Еркін әңгімеде Me too (болымды) және Me neither (болымсыз) өте жиі айтылады. Олар кез келген шақпен жұмыс істейді, сондықтан көмекші етістік таңдаудың қажеті жоқ. Бейресми американ ағылшынында Me neither орнына Me either де естисіз.

"I need a coffee." "Me too."
«Маған кофе керек.» «Маған да.»
I don't understand this question.
Бұл сұрақты түсінбей тұрмын.
Me neither.
Мен де.
жоғарыдағы сөйлемге жауап: болымсыздан кейін Me neither, Me too емес
"I couldn't sleep last night." "Me neither."
«Түнде ұйықтай алмадым.» «Мен де.»
"I'm so excited about the trip!" "Me too!"
«Саяхатты асыға күтіп жүрмін!» «Мен де!»

4Келіспеу: I do. / I don't. / I can.

Бір нәрсе сізге қатысты болмаса, бастауыш + көмекші етістік арқылы жауап беріп, болымдыны болымсызға немесе болымсызды болымдыға ауыстырыңыз. Достық естілуі үшін Oh, немесе Really? қосыңыз.

I love horror films.
Қорқынышты фильмдерді жақсы көремін.
Oh, I don't. They scare me.
Ал мен ұнатпаймын. Олардан қорқамын.
жоғарыдағы сөйлемге жауап: етістікті қайталамай, тек I don't
"I didn't like the ending." "Really? I did."
«Соңы маған ұнамады.» «Шын ба? Маған ұнады.»
liked → did
"I can't cook." "I can. I'll teach you!"
«Мен тамақ пісіре алмаймын.» «Ал мен пісіре аламын. Саған үйретемін!»
can't → I can
"I'm not going to the party." "I am. It'll be fun."
«Мен кешке бармаймын.» «Ал мен барамын. Көңілді болады.»
«бармаймын, барамын» жоспар → am going, I am

5Сөйлем соңындағы too және either

Сондай-ақ too (болымды) немесе either (болымсыз) сөзімен аяқталатын қысқа сөйлеммен келісуге болады.

"I'm from Manchester." "Oh, I am too!"
«Мен Манчестерденмін.» «О, мен де!»
"Lisa plays tennis." "Her brother does too."
«Лиза теннис ойнайды.» «Ағасы да ойнайды.»
her → Лизаның; brother = аға немесе іні
"I don't have a car." "I don't either."
«Менің көлігім жоқ.» «Менің де жоқ.»
«жоқ» → don't have
"We didn't hear the alarm." "We didn't either."
«Біз дабылды естімедік.» «Біз де естімедік.»
болымсыз → either

6Жауап-сұрақтар: қызығушылық білдіру

Қызығушылықты немесе таңданысты білдіру үшін қысқа сұрақпен жауап беріңіз: көмекші етістік / be + есімдік. Әдетте болымды хабар → болымды сұрақ; болымсыз хабар → болымсыз сұрақ. Дауысты көтеріп айтсаңыз, қызығып немесе таңданып тұрғандай естіледі.

I'm moving to Rome.
Римге көшіп жатырмын.
«-ып жатырмын» → I'm moving
Are you? That's amazing!
Солай ма? Керемет екен!
жоғарыдағы сөйлемге жауап: «Солай ма?» өзгермейді, ағылшыншада I'm → Are you?
"I've never seen snow." "Haven't you? Really?"
«Мен ешқашан қар көрген емеспін.» «Көрмегенсің бе? Шын ба?»
болымсыз хабар → болымсыз сұрақ
"Lena speaks five languages." "Does she? Wow."
«Лена бес тілде сөйлейді.» «Солай ма? Мықты екен.»
"We went to Peru last year." "Did you? How was it?"
«Былтыр Перуге бардық.» «Солай ма? Қалай болды?»
went → Did you?

7I think so / I hope so / I don't think so / I hope not

Сұраққа пікіріңізбен немесе тілегіңізбен жауап бергенде бүкіл сөйлемді қайталаудың қажеті жоқ. Мына тұрақты қысқа жауаптарды қолданыңыз. So сөзі жауап беріп отырған ойдың орнын басады. Think сөзімен болымсыз түрі әдетте I don't think so. Hope сөзімен болымсыз түрі I hope not (I don't hope so емес). Басқа етістіктерден кейінгі so мен not туралы толығырақ C1-10 сабағында.

Is the shop open on Sundays?
Дүкен жексенбі күні жұмыс істей ме?
I think so.
Меніңше, иә.
жоғарыдағы сұраққа жауап: «Меніңше, иә» → I think so, I think yes емес
Is Leo coming to the party?
Лео кешке келе ме?
«келе ме?» мұнда жоспар → is coming
I don't think so. He's busy.
Келмейтін шығар. Қолы бос емес.
жоғарыдағы сұраққа жауап: «келмейтін шығар» → I don't think so
"Will the weather be nice tomorrow?" "I hope so!"
«Ертең ауа райы жақсы бола ма?» «Солай болса екен!»
«болса екен» → I hope so
"Is it going to rain at the wedding?" "I hope not!"
«Тойда жаңбыр жауа ма?» «Жаумаса екен!»
«-маса екен» → I hope not

Жиі кездесетін қателер

❌"I like tea." "So I like."
✅"So do I."
Келісу: So + көмекші етістік + бастауыш.
❌"I don't like it." "Neither don't I."
✅"Neither do I."
Neither сөзінің өзі болымсыз: болымды көмекші етістік қолданыңыз.
❌"I went to the party." "So do I."
✅"So did I."
Шақты сақтаңыз: өткен шақ → did.
❌"I'm hungry." "So do I."
✅"So am I."
Етістік түрін сақтаңыз: be → am.
❌"She's tired." "So is I."
✅"So am I."
be етістігін сақтап, жаңа бастауышқа бейімдеңіз (I → am).
❌"I've been to Rome." "So did I."
✅"So have I."
Present Perfect → have.
❌I don't like coffee too.
✅I don't like coffee either.
Болымсыз + either.
❌"I don't like it." "Me too."
✅"Me neither."
Болымсыз сөйлемнен кейін me neither қолданыңыз (бейресми американ ағылшынында me either де бар).
❌"Will it rain?" "I don't hope so."
✅"I hope not."
hope сөзімен болымсыз түрі: I hope not.
❌"Is she coming?" "I think yes."
✅"I think so."
think және hope сөздерінен кейін so қолданыңыз.

Қазақ тілінде сөйлейтіндерге арналған тұзақтар

1. «Мен де» → Me too, болымсыздан кейін де. Қазақша «Мен де» болымсыз сөйлемге де жауап бола береді. Сондықтан Me too сөзін кез келген жерде қолданамыз. Бірақ болымсыз сөйлемге келіскенде ағылшыншада Me neither немесе Neither + көмекші етістік + бастауыш керек.

❌"I didn't have breakfast today." "Me too."
✅"Me neither." немесе "Neither did I."

2. «Мен де … -маймын» → too. «Мен де ағылшынша білмеймін» дегенде «да / де» шылауы болымсыз сөйлемде де тұрады, сондықтан ағылшыншада too қоса саламыз. Болымсыз сөйлемнің соңында either керек.

❌My parents don't speak English, and my grandparents don't speak it too.
✅My parents don't speak English, and my grandparents don't speak it either.

3. Көмекші етістікті таңдамау. Қазақшада «Мен де» шақ пен етістікке қарамайды. Ағылшыншада So do I сөзін әмбебап тіркес ретінде жаттап алып, be немесе have тұрған сөйлемге де қолдана береміз. Жаңғырық бірінші сөйлемнің етістігіне сай болуы керек.

❌"I'm a bit nervous about the exam." "So do I."
✅"So am I." немесе "Me too."
❌"Erlan has finished his project." "So do I."
✅"So have I."

4. «Ал мен ұнатамын» → But I like. Келіспегенде қазақша етістікті толық қайталаймыз. Ағылшыншада like пен enjoy етістіктеріне толықтауыш керек, сондықтан I like деп жалғыз қалдыруға болмайды. Тек көмекші етістікті қайталаңыз.

❌"I don't like football." "But I like."
✅"Oh, I do." немесе "Really? I like it."
❌"Nurlan doesn't enjoy cooking." "But I enjoy."
✅"Oh, I do." немесе "I enjoy it."

5. «Меніңше, иә / жоқ» → I think yes / I think no. Қазақшадағы «Меніңше, иә», «Жоқ шығар» сөздерін тура аударып жібереміз. Ағылшыншада тұрақты тіркестер бар: I think so және I don't think so.

❌"Does Erlan know about the party?" "I think yes."
✅"I think so."
❌"Will Madina come by bus?" "I think no."
✅"I don't think so."

Шатастырмаңыз

So do I және So it is — So + көмекші етістік + бастауыш «мен де» немесе «бұл басқа біреуге де қатысты» дегенді білдіреді. So + бастауыш + көмекші етістік (етістікке екпін түседі) «Иә, рас екен!» дегенді білдіреді: бір нәрсені таңданып байқайсыз.

"I play the guitar." "So do I."
«Мен гитарада ойнаймын.» «Мен де.»
мен де
"Look, it's snowing!" "So it is!"
«Қарашы, қар жауып тұр!» «Рас екен!»
дұрыс айтасың

келісу және келіспеу — Келісу: So / Neither + етістік + бастауыш. Келіспеу: кәдімгі сөз тәртібі + қарама-қарсы көмекші етістік.

"I don't smoke." "Neither do I."
«Мен темекі шекпеймін.» «Мен де шекпеймін.»
келісу
"I don't smoke." "I do."
«Мен темекі шекпеймін.» «Ал мен шегемін.»
келіспеу

neither және either — Neither жауаптың басында келеді, одан кейін етістік болымды. Either соңында, болымсыз етістіктен кейін келеді. Қазақшада екеуі де «мен де».

Neither do I.
Мен де.
neither басында, етістік болымды
I don't either.
Мен де.
either соңында, етістік болымсыз

Сөздерді түсіріп айту және қайталамау үшін көмекші етістіктерді қолдану C1-10 сабағында толық қарастырылады.

Жазылуы мен айтылуы

  • Келіскенде екпінді бастауышқа түсіріңіз, өйткені жаңа ақпарат сонда: So do I. Neither can she.
  • Келіспегенде екпін көмекші етістікке түседі: "I don't like it." "I do."
  • Жауап-сұрақтар қызығушылық білдіру үшін әдетте көтеріңкі үнмен айтылады: Are you? ↗. Үн төмендесе, сіз жай ғана тыңдап отырғаныңызды білдіресіз.
  • neither = /ˈnaɪðə/ немесе /ˈniːðə/ (UK); /ˈniːðər/ немесе /ˈnaɪðər/ (US). Екеуі де дұрыс. either те солай: /ˈaɪðə/ немесе /ˈiːðə/ (UK); /ˈiːðər/ немесе /ˈaɪðər/ (US). Ортадағы /ð/ дыбысын з немесе д деп айтпаңыз: тілдің ұшын тістердің арасына сәл шығарып, дауыс қосыңыз.
  • nor = /nɔː/ (UK), /nɔːr/ (US), more сөзімен ұйқасады. Дауысты созылыңқы, ерін домаланады. Американ айтылуындағы r дірілдемейді: тіл таңдайға тимейді.

Алтын ереже

Көмекші етістікті (немесе be) жаңғырықпен қайтарып, жаңа бастауышқа бейімдеңіз, сосын сөз тәртібін ауыстырыңыз: So / Neither + етістік + бастауыш. Бірінші сөйлемде көмекші етістік жоқ па? do / does / did қолданыңыз. Есте сақтаңыз: қазақша «Мен де» болымсыздан кейін Me neither болады.

Жаттығулар

A. Құрылым

Бір сөз жазыңыз.

  1. "I'm really tired." "So I."
  2. "I didn't watch the match." "Neither I."
  3. "She can play the drums." "So her brother."
  4. "I've never been to Asia." "Neither I."
  5. "I don't like rain." "Me ."
  6. "Tom works at the weekend." "So Lisa."

B. Мағына

Нұсқау бойынша қысқа жауап жазыңыз.

  1. So арқылы келісіңіз: "I'll be at the meeting."
  2. Neither арқылы келісіңіз: "Tom doesn't eat fish." (my sister)
  3. Келіспеңіз: "I like getting up early."
  4. Келіспеңіз: "I can't drive."
  5. Қысқа жауап-сұрақпен қызығушылық білдіріңіз: "I've just bought a motorbike."
  6. I hope so немесе I hope not арқылы жауап беріңіз: "Will it rain on your wedding day?"

C. Қатені табыңыз

Әр сөйлемде бір қате бар немесе сөйлем дұрыс. Түзетілген сөйлемді жазыңыз немесе correct деп жазыңыз.

  1. "I love chocolate." "So I love."
  2. "I wasn't there." "Neither wasn't I."
  3. I can't swim too.
  4. "We're going to Spain." "So are we."

D. Мәтін ішінде

Диалогты толықтырыңыз: әр орынға бір сөз жазыңыз.

At a café
Mia: I'm so tired today.
Leo: So 17 I. I didn't sleep well.
Mia: Neither 18 I! My neighbours had a party. Anyway, I love this café.
Leo: Oh, I 19. The coffee's terrible!
Mia: Really? I've never had a bad coffee here.
Leo: 20 you? Lucky you. My last one was cold.
Mia: Well, I'm going to order cake. Are you?
Leo: I am 21!

E. Сіздің кезегіңіз

Шынайы жауап беріңіз: келісіңіз немесе келіспеңіз.

  1. Келісіңіз немесе келіспеңіз: "I can't stand cold weather."
  2. Келісіңіз немесе келіспеңіз: "I went to bed late last night."

F. Аралас қайталау

Алдыңғы сабақтарды қайталаңыз.

  1. A2-28 Used To қазақша: «баратынмын», «тұратынмын» ағылшынша қалай айтылады?
    "I used to play the piano." "So I!"
  2. A2-31 Good at, afraid of, listen to қазақша: сөз + предлог тіркестері
    "I'm afraid spiders." "So am I!"
  3. A2-30 Bored пе, boring пе? -ed және -ing сын есімдері қазақша
    "I'm so (bore)." "Me too. Let's go out."
Жауаптар

A. Құрылым

  1. am
  2. did
  3. can
  4. have
  5. neither / either
  6. does

B. Мағына

  1. So will I.
  2. Neither does my sister. / Nor does my sister.
  3. I don't.
  4. I can.
  5. Have you?
  6. I hope not.

C. Қатені табыңыз

  1. So do I. / Me too.
  2. Neither was I. / Nor was I.
  3. I can't swim either.
  4. ✓ "We're going to Spain." "So are we."

D. Мәтін ішінде

  1. am
  2. did
  3. don't
  4. Haven't
  5. too

E. Сіздің кезегіңіз

  1. Neither can I. / Oh, I can. I love winter.
  2. So did I. / I didn't. I was asleep by ten.

F. Аралас қайталау

  1. did
  2. of
  3. bored
Android қолданбасыЖолда үйреніңіз Google Play