SlowingoГрамматика
A1 11 / 32

There is жана there are кыргызча: англисче «бар» жана «жок»

There Is / There Are

Бул бетте
  1. Максат
  2. Негизги ой
  3. Кыргыз тили жана англис тили
  4. Түзүлүшү
  5. Колдонулушу
  6. Көп кездешкен каталар
  7. Кыргыз тилдүүлөр үчүн тузактар
  8. Чаташтырбаңыз
  9. Жазылышы жана айтылышы
  10. Алтын эреже
  11. Көнүгүүлөр

Максат

Бул сабактан кийин сиз there is / there are менен бир жерде эмне бар экенин айта аласыз, тануу сүйлөм жана суроо түзө аласыз (Is there…? How many… are there?) жана there is, it is менен have ортосунан тандай аласыз.

Негизги ой

Кээде бир нерсе бир жерде бар экенин айткыңыз келет. Англис тили адатта сүйлөмдү таптакыр жаңы маалымат менен баштаганды жактырбайт. Ал адегенде угуучуну даярдайт.

Ошондуктан англисче сүйлөмдүн башына кичинекей белги катары there коюлат: «Көңүл буруңуз – бир нерсе бар!» Андан кийин be этиши, анан жаңы нерсе келет: There is a café on the corner. Бул жерде there «тигил жерде» дегенди билдирбейт. Ал жөн гана эшикти ачат.

Мейманкананын бөлмөсүнүн эшигин ачкан гидди элестетиңиз: «There's a big window, there are two beds, and there's a lovely view». Гид ар бир жаңы нерсени тааныштырат. Нерсе тааныштырылгандан кийин ал жөнүндө it же they менен сүйлөйсүз: There's a café. It's very small.

Жана эсиңизде болсун: аба ырайы, убакыт жана аралык үчүн англис тили there эмес, it колдонот: It's cold. There's snow on the roads.

Кыргыз тили жана англис тили

Кыргызча бир нерсенин бар экенин бар жана жок деген сөздөр менен айтабыз: «Бөлмөдө стол бар», «Бул жерде Wi-Fi жок». Тартип да башка: адегенде орун, анан нерсе, анан «бар». Англисчеде сүйлөм there is / there are менен башталат, нерсе андан кийин, орун көбүнчө аягында келет. Эки чоң кыйынчылык бар. Биринчиден, кыргызча ушул эле бар ээликти да билдирет («Менин эки агам бар»), ошондуктан have менен there is оңой чаташат: «Шаарда чоң парк бар» → In my city has a big park деген ката ушундан чыгат. Экинчиден, «бар» сан боюнча өзгөрбөйт, ал эми англисчеде is же are тандалат. Тануу сүйлөмдө кыргызча көп учурда эки тануу сөз бирге келет («эч кандай … жок»), англисчеде бир гана.

КыргызчаАнглисчеЭмнеси айырмаланат?
Бөлмөдө стол бар.There is a table in the room.кыргызча орун + нерсе + «бар»; англисче there is + нерсе + орун
Шаарда эки парк бар.There are two parks in the city.«бар» сан боюнча өзгөрбөйт; англисче көптүк → are
Менин эки агам бар.I have two brothers.ээлик да «бар» менен; англисче have (A1-14)
Бул жерде Wi-Fi жок.There's no Wi-Fi here.«жок» → there's no же there isn't any
Жакын жерде дарыкана барбы?Is there a pharmacy near here?«барбы?» → Is there…? (Have…? эмес)
Класста канча студент бар?How many students are there in your class?«канча … бар?» → How many … are there?
Эч кандай билет жок.There aren't any tickets. / There are no tickets.кыргызча эки тануу (эч + жок); англисче бир гана
Кафе бар. Ал абдан кичинекей.There's a café. It's very small.Бул жерде да ушундай: экинчи сүйлөмдө «ал» → it
Бүгүн суук.It's cold today.аба ырайы → it, there эмес

Кыскасы: кыргызча «…да … бар» деп ойлогондо англисчеде there is / there are менен баштаңыз; «…да … жок» → there isn't / there aren't any же there's no. «Бар» ээликти билдирсе (кимдин бир нерсеси бар) – have.

Түзүлүшү

Ырастоо сүйлөм

ФормаЭмне мененМисал
there is / there'sбир нерсе (жекелик зат атооч)There's a bank near here.
there is / there'sсанаганга болбогон нерселер (milk, water, money)There's some milk in the fridge.
there areкөптүк зат атоочThere are three bedrooms.

There are жазууда адатта кыскартылбайт: there are деп жазыңыз.

Тануу сүйлөм – any бул жерде туруктуу тизмек катары колдонулат; толук эреже A1-24 сабагында.

ФормаМисал
there isn't a/an + жекелик санThere isn't a lift in this building.
there isn't any + санаганга болбогон нерсеThere isn't any coffee.
there aren't any + көптүк санThere aren't any buses after midnight.
there's no / there are no + зат атоочThere's no coffee. There are no buses.

Суроолор жана кыска жооптор

СурооОобаЖок
Is there a/an…?Yes, there is.No, there isn't.
Is there any + санаганга болбогон нерсе…?Yes, there is.No, there isn't.
Are there any + көптүк сан…?Yes, there are.No, there aren't.
How many + көптүк сан + are there?There are five.There aren't any.

Ооба деген кыска жооптор кыскартылбайт: Yes, there is. (Yes, there's. эмес)

Колдонулушу

1Бир жерде эмне бар экенин айтуу

Бир нерсе же санаганга болбогон нерсе үчүн there is, көптүк зат атоочтор үчүн there are колдонуңуз. Орун көбүнчө аягында келет. Кыргызча орунду биринчи айтабыз («Менин көчөмдө … бар»), англисче адатта аягында.

There's a great pizza place on my street.
Менин көчөмдө абдан жакшы пиццерия бар.
кыргызча орун биринчи; англисче аягында
There are two supermarkets near my house.
Үйүмдүн жанында эки супермаркет бар.
кыргызча «супермаркет» жекелик, «бар» өзгөрбөйт; англисче are + supermarkets
There's a problem with my laptop.
Ноутбугумда бир көйгөй бар.
There's some water in the bottle.
Бөтөлкөдө бир аз суу бар.
some + water: A1-24 караңыз
There are hundreds of tourists here in summer.
Жайында бул жерде жүздөгөн турист болот.
hundreds of: A1-04 караңыз

2Тануу сүйлөмдөр

there isn't / there aren't колдонуңуз, адатта a/an же any менен. There's no / There are no да көп колдонулат жана бир аз күчтүүрөөк угулат. Кыргызча «жок» деген бир сөз жетиштүү.

There isn't a hospital in our town.
Биздин шаарчада оорукана жок.
«жок» → there isn't a
There aren't any eggs in the fridge.
Муздаткычта жумуртка жок.
кыргызча «жумуртка» жекелик; англисче aren't any eggs
There isn't any sugar in my tea.
Чайымда кант жок.
Sorry, there's no Wi-Fi here.
Кечиресиз, бул жерде Wi-Fi жок.
there's no бир аз күчтүүрөөк

3Is there…? жана Are there…? суроолору

is же are сөзүн there сөзүнүн алдына коюңуз. Yes, there is / No, there aren't ж.б. деп жооп бериңиз. Кыргызча «барбы?» деп -бы мүчөсүн кошобуз.

Is there a pharmacy near here?
Жакын жерде дарыкана барбы?
«барбы?» → Is there…?
Are there any good restaurants in this area?
Бул аймакта жакшы ресторандар барбы?
Yes, there are.
Ооба, бар.
жогорку суроого кыска жооп; кыргызча «бар», англисче there are
"Is there any milk?" "No, there isn't."
«Сүт барбы?» «Жок.»
Is there a problem?
Бир көйгөй барбы?

4How many… are there?

Сан жөнүндө How many + көптүк зат атооч + are there деп сураңыз. Кыргызча «канча … бар?» дейбиз, зат атооч жекелик санда калат.

How many students are there in your class?
Сиздин класста канча студент бар?
кыргызча «студент» жекелик; англисче students + are there
How many rooms are there in the hotel?
Мейманканада канча бөлмө бар?
"How many people are there in your family?" "There are four of us."
«Үй-бүлөңүздө канча адам бар?» «Биз төртөөбүз.»

5Адегенде there + be, анан it / they

Бир нерсени there is / there are менен тааныштырыңыз. Андан кийин аны it же they менен сыпаттаңыз. Кыргызча экинчи сүйлөмдө «ал» көбүнчө айтылбайт, англисчеде it же they милдеттүү.

There's a new café in town. It's really nice.
Шаарда жаңы кафе бар. Абдан жакшы экен.
экинчи сүйлөмдө: it
There are two parks near here. They're very big.
Бул жерге жакын эки парк бар. Экөө тең абдан чоң.
көптүк → they
"Is there a gym in the hotel?" "Yes, there is. It's on the top floor."
«Мейманканада спорт зал барбы?» «Ооба, бар. Эң үстүңкү кабатта.»
кыргызча «ал» айтылбайт, англисче It's

6Аба ырайы, убакыт жана аралык үчүн it; бар болуу үчүн there

Аба ырайы, убакыт жана аралык үчүн ээ it болот (A1-01 караңыз). Бир нерсенин бар экенин айтуу үчүн there колдонуңуз.

It's cold today, and there's snow on the roads.
Бүгүн суук, жолдордо кар бар.
аба ырайы: it; бар болуу: there
It's ten o'clock. There's a train at ten fifteen.
Саат он болду. Ондон он беш өткөндө поезд бар.
It's about two kilometres to the beach.
Пляжга чейин эки километрдей.
аралык: it; kilometres (UK), kilometers (US)
There's a problem with the train.
Поездде бир көйгөй бар.
бар болуу: there

Көп кездешкен каталар

❌Have a bank near here?
✅Is there a bank near here?
Бир нерсенин бар-жогун суроо үчүн is there колдонулат.
❌There is two bathrooms.
✅There are two bathrooms.
Көптүк зат атооч → there are.
❌In my city has a big park.
✅In my city, there is a big park. же My city has a big park.
«in my city» сыяктуу тизмек has этишинин ээси боло албайт (has: A1-14 караңыз).
❌There are some milk.
✅There is some milk.
Санаганга болбогон нерсе → there is.
❌There is cold today.
✅It is cold today.
Аба ырайы → there эмес, it.
❌How many chairs there are?
✅How many chairs are there?
Суроодо are there сөзүнүн алдында турат.
❌"Is there a bus?" "Yes, there's."
✅"Yes, there is."
Ооба деген кыска жоопто кыскартуу жок.
⚠️There's two problems.
✅There are two problems.
Тез, расмий эмес кепте көп угулат, бирок жазууда жана кылдат кепте there are + көптүк сан колдонуңуз.
❌There aren't no tickets.
✅There aren't any tickets. же There are no tickets.
Бир гана тануу.
⚠️It is a café on the corner. (to say a café exists)
✅There is a café on the corner.
«It is a café» көрүп турган нерсени атаганда туура («What's that?» «It's a café.»). Жаңы нерсени тааныштыруу үчүн there колдонуңуз.

Кыргыз тилдүүлөр үчүн тузактар

1. «Чоң атамдын үйүнүн жанында алма бак бар» → Next to the house is… Кыргызча орунду сүйлөмдүн башына коёбуз, анан нерсени, анан «бар» дейбиз. Сөзмө-сөз которсоңуз, англисчеде орун биринчи, анан is, анан нерсе келет: Next to the house is… Мындай тартип англисчеде кээде кездешет, бирок ал китептик, сүрөттөмө тексттердеги тартип. Күнүмдүк англисчеде бар болууну there is / there are менен айтыңыз; орунду башында калтырсаңыз да, андан кийин there is коюңуз.

⚠️(Досуңузга чоң атаңыздын айылы жөнүндө айтып жатасыз.) Next to my grandfather's house in At-Bashy is an old apple orchard and a big stable for his horses.
✅Next to my grandfather's house in At-Bashy there is an old apple orchard and a big stable for his horses. же There is an old apple orchard and a big stable for his horses next to my grandfather's house in At-Bashy.
Грамматикалык жактан туура, бирок бул тартип китептик угулат; күнүмдүк кепте there is колдонулат.

2. «Жатаканада Wi-Fi жок» → hasn't Wi-Fi. Кыргызча «бар / жок» ээлик үчүн да, бар болуу үчүн да бирдей колдонулат. Ошондуктан бир жерде бир нерсе жок экенин айтканда англисчеде hasn't же haven't чыгып кетет. Орун ээ боло албайт: there isn't any же there's no колдонуңуз.

❌In our dormitory hasn't Wi-Fi, so in the evenings we study in the café across the street.
✅In our dormitory there isn't any Wi-Fi, so in the evenings we study in the café across the street. же In our dormitory there's no Wi-Fi, so in the evenings we study in the café across the street.
орун + there isn't any / there's no

3. «Эч кандай автобус жок» → there aren't no buses. Кыргызча тануу сүйлөмдө «эч» жана «жок» бирге келет. Англисчеде бир сүйлөмдө бир гана тануу болот: же aren't any, же are no.

❌In winter there aren't no buses from Kochkor to Song-Kul because the road is closed until June.
✅In winter there aren't any buses from Kochkor to Song-Kul because the road is closed until June. же In winter there are no buses from Kochkor to Song-Kul because the road is closed until June.
бир гана тануу

4. «Канча бөлмө бар?» → How many rooms have…? Кыргызча «бар» деген сөздү have деп которуу оңой, айрыкча суроодо. Англисчеде бир жерде канча нерсе бар экенин How many … are there? менен сурайбыз.

❌How many rooms have in your guesthouse in Kyzyl-Oi, and is there hot water in all of them?
✅How many rooms are there in your guesthouse in Kyzyl-Oi, and is there hot water in all of them? же How many rooms does your guesthouse in Kyzyl-Oi have, and is there hot water in all of them?
How many + зат атооч + are there

Чаташтырбаңыз

there is жана it is – There is жаңы нерсени тааныштырат; it is биз билген нерсени сыпаттайт (жана аба ырайы, убакыт үчүн колдонулат).

There's a bag on the chair.
Отургучта сумка бар.
жаңы: бар экенин айтабыз
It's my bag.
Бул менин сумкам.
жаңы эле айтылган сумка

there is жана have – There is = бир жерде бир нерсе бар; have = кимдир бирөөнүн бир нерсеси бар (A1-14 караңыз). Кыргызча экөө тең «бар», ошондуктан ойлонуңуз: бир жерде барбы же бир адамда барбы?

There's a pool in the hotel.
Мейманканада бассейн бар.
бир жерде бар
The hotel has a pool.
Мейманкананын бассейни бар.
ээлик; has = have этишинин he/she/it формасы: A1-14 караңыз
I have two brothers.
Менин эки агам бар.
«there are two brothers to me» эмес

there (бар болуу) жана there (орун) – There «тигил жерде» дегенди да билдириши мүмкүн. There is / there are тизмегинде анын орун деген мааниси жок.

There's a mistake in this email.
Бул катта ката бар.
бар болуу
My car is over there.
Машинам тигил жакта.
орун

there, their жана they're – Тыбышы бирдей, мааниси башка (A1-02 жана A1-08 караңыз).

There's a problem with their car. They're very angry.
Алардын машинасында көйгөй бар. Алар абдан ачууланып жатышат.
there's = бар; their = алардын; they're = they are

Жазылышы жана айтылышы

  • there's /ðeəz/ (UK), /ðerz/ (US). Биринчи тыбыш /ð/ кыргыз тилинде жок: тилдин учун үстүңкү жана астыңкы тиштердин ортосуна бир аз чыгарып, үн менен айтыңыз; аны з же д менен алмаштырбаңыз. Тез сүйлөгөндө there is жана there are алсыз угулат: There's a «thez-a» сыяктуу, There are «ther-a» сыяктуу.
  • Оозеки кепте көп адамдар көптүк зат атоочтун алдында да there's дешет (There's two problems). Бул көп кездешет, бирок расмий эмес; жазууда there are колдонуңуз.
  • Тизмеде этиш адатта биринчи зат атооч менен ылайыкташат: There's a sofa and two chairs. There are two chairs and a sofa.
  • Суроодо Is there жылмакай кошулуп айтылат – «izthair» – жана үн аягында көтөрүлөт. Is сөзүнүн аягындагы /z/ тыбышын с деп катуулатпаңыз.
  • Англисче r кыргыз тилиндегидей титиретилбейт: there, are сөздөрүндө тилдин учу эч жерге тийбейт; британ англисчесинде сөздүн аягындагы r такыр айтылбайт.

Алтын эреже

Бир жерде жаңы бир нерсе барбы? there менен баштаңыз: there is + бир нерсе (же санаганга болбогон нерсе), there are + көптүк сан. Андан кийин ал жөнүндө it же they менен сүйлөңүз. Аба ырайы, убакыт жана аралык → it. Кыргызча «бар» ээликти билдирсе – have.

Көнүгүүлөр

A. Түзүлүшү

there is / there are формаларынын бирин колдонуңуз.

  1. a cat in the garden.
  2. five people in the meeting.
  3. any bread? (question)
  4. "Are there any shops near here?" "No, there ."
  5. How many bedrooms in your flat?
  6. Тануу сүйлөм кылыңыз: There are some chairs.
  7. Суроо түзүңүз: There is a lift in the building.

B. Мааниси

Туура жоопту тандаңыз.

  1. Туура жоопту тандаңыз: There … some juice in the fridge.
  2. Туура жоопту тандаңыз: There's a new restaurant in town. … is very good.
  3. Туура жоопту тандаңыз: … is very cold today.
  4. Туура жоопту тандаңыз: … a problem with my phone.
  5. Үй-бүлөңүз жөнүндө. Туура жоопту тандаңыз: … two brothers.

C. Катаны табыңыз

Ар бир сүйлөмдө бир ката бар же сүйлөм туура. Оңдолгон сүйлөмдү жазыңыз же correct деп жазыңыз.

  1. There is three windows in the room.
  2. Have a supermarket near your house?
  3. How many students there are?
  4. «Is there a lift?» суроосуна жооп: Yes, there's.
  5. There's a new gym near my flat.

D. Текстте

Сөздөр: there are, is there, isn't, there's, it's, are there

A new flat
Ana: Is your new flat nice?
Ben: Yes! 18 two bedrooms and a big kitchen.
Ana: 19 a balcony?
Ben: No, there 20. But 21 a park near the flat. 22 very beautiful.
Ana: And how many shops 23?
Ben: Not many. There 24 a supermarket, but there's a small market on Saturdays.

E. Сиздин кезегиңиз

Англисче жазыңыз.

  1. Көчөңүз же шаарыңыз жөнүндө there is, there are жана there isn't менен үч сүйлөм жазыңыз.
  2. Барууну каалаган жериңиз жөнүндө Is there…? менен бир суроо жана How many… are there? менен бир суроо жазыңыз.

F. Аралаш кайталоо

Мурунку сабактарды кайталаңыз.

  1. A1-10 Англисче сын атоочтор (adjectives): very, too, quite кыргызча түшүндүрмө
    The rooms are ….
  2. A1-06 A, an жана the: англисче артиклдер (articles) кыргызча түшүндүрмө
    There's ___ hour before the film. …
  3. A1-03 To Be: тануу, суроо жана кыска жооптор (isn't, aren't, Are you…?) кыргызча
    "Is the museum open today?" "No, ."
Жооптор

A. Түзүлүшү

  1. There's / There is
  2. There are
  3. Is there
  4. aren't
  5. are there
  6. There aren't any chairs. / There are no chairs.
  7. Is there a lift in the building?

B. Мааниси

  1. is
  2. It
  3. It
  4. There's
  5. I have

C. Катаны табыңыз

  1. There are three windows in the room.
  2. Is there a supermarket near your house?
  3. How many students are there?
  4. Yes, there is.
  5. ✓ There's a new gym near my flat.

D. Текстте

  1. There are
  2. Is there
  3. isn't
  4. there's / there is
  5. It's / It is
  6. are there
  7. isn't

E. Сиздин кезегиңиз

  1. There's a big park near my house. There are three cafés on my street. There isn't a cinema.
  2. Is there a beach near the hotel? How many museums are there in the city?

F. Аралаш кайталоо

  1. big and bright
  2. an
  3. it isn't / it's not
Android тиркемесиЖолдо үйрөнүңүз Google Play