SlowingoДүрэм
B1 27 / 39

So ба such, What a…! ба How…! – англиар сэтгэл хөдлөлөө хэрхэн илэрхийлэх вэ

So, Such and Exclamations

Энэ хуудсанд
  1. Зорилго
  2. Гол санаа
  3. Монгол хэл ба англи хэл
  4. Бүтэц
  5. Хэрэглээ
  6. Түгээмэл алдаа
  7. Монголчуудад тохиолддог урхи
  8. Бүү андуураарай
  9. Зөв бичих ба дуудлага
  10. Алтан дүрэм
  11. Дасгал

Зорилго

Энэ хичээлийн дараа та so, such-ээр үгийг хүчтэй болгож (so tired, such a long day), үр дүнг харуулж (so tired that I fell asleep), тоо хэмжээг онцолж (so many emails), хүчтэй тэмдэг нэрийн өмнө зөв үг сонгож (very cold, гэхдээ absolutely freezing), анхаарлын өгүүлбэрээр хариу үйлдэл үзүүлж (What a view! How kind!) чадна.

Гол санаа

Заримдаа энгийн тайлбар хангалтгүй. Та хэр хүчтэй мэдэрч байгаагаа харуулахыг хүсдэг: It was cold нь It was so cold! эсвэл It was such a cold night! болно.

Чанга яригч төсөөлөөрэй. So, such хоёр чанга яригчийг аваад үгийг илүү чанга болгоно. Утга нь адилхан; ялгаа нь зөвхөн дүрэмд: so тэмдэг нэр эсвэл дайвар үгтэй (so cold), such нэр үгтэй хэллэгтэй (such a cold night) явна. Чангарсан үг дараа нь үр дүн рүү хөтөлж болно: …so cold that the lake froze.

What, how бол хашгираан өөрөө – бүтэн анхаарлын өгүүлбэр: What a night! How cold it was! Энд ч хамтрагч үг шийднэ: what нэр үгтэй хэллэгтэй, how тэмдэг нэр эсвэл дайвар үгтэй.

Тиймээс дөрвөн үгэнд нэг л асуулт тавиарай: миний гол үг нэр үг үү, тэмдэг нэр үү?

Монгол хэл ба англи хэл

Монголоор онцлохдоо «их», «маш», «ийм», «тийм» гэдэг. «Ийм / тийм» нь тэмдэг нэрийн өмнө ч («тийм хүйтэн»), нэр үгтэй хэллэгийн өмнө ч («тийм хүйтэн шөнө») ижилхэн ирдэг. Англиар энд хоёр өөр үг: so cold, гэхдээ such a cold night.

Анхаарлын өгүүлбэрт ч мөн адил. Монголоор «Ямар гоё харагдац вэ!», «Ямар эелдэг юм бэ!» гэж хоёуланд нь «ямар» гэдэг бөгөөд төгсгөлд нь асуух сул үг ирдэг. Англиар нэр үгтэй бол What (a)…!, тэмдэг нэртэй бол How…!, үгийн дараалал нь асуултынх биш, энгийн өгүүлбэрийнх: How tall you are!

Бас нэг ялгаа: монголоор «их» нь much ч, many ч байдаг («их ус», «их хүн»). Англиар тоолж болохгүй нэр үгэнд so much, олон тооны нэр үгэнд so many. Энд адилхан зүйл: «маш хүйтэн» = very cold, мөн «тачигнасан хүйтэн» гэдгийн өмнө «маш» тавьдаггүйтэй адил англиар freezing-ийн өмнө very тавихгүй.

МонголоорАнглиарЮу өөр вэ
Кино их уйтгартай байсан.The film was so boring.тэмдэг нэр → so
Ийм уйтгартай кино байсан.It was such a boring film.нэр үгтэй хэллэг → such a
Би тийм ядарсан болохоор автобусанд унтчихсан.I was so tired (that) I fell asleep on the bus.үр дүн → so… (that)
Маш их хүн ирсэн.So many people came.«их» → олон тоонд many
Ямар гоё харагдац вэ!What a view!нэр үг → What a
Ямар эелдэг юм бэ!How kind!тэмдэг нэр → How
Маш хүйтэн байна.It's very cold.энд адилхан: энгийн тэмдэг нэр → very
Тачигнасан хүйтэн байна.It's absolutely freezing.энд адилхан: хүчтэй үгийн өмнө «маш» / very байхгүй

Товчхондоо: «ийм / тийм» = тэмдэг нэрийн өмнө so, нэр үгийн өмнө such (a); «Ямар … вэ!» = нэр үгтэй бол What (a)…!, тэмдэг нэртэй бол How…!, асуултын дараалалгүй.

Бүтэц

So ба such

ҮгЗагварЖишээ
soso + тэмдэг нэрThe film was so boring.
soso + дайвар үгShe speaks so fast.
suchsuch + a / an + (тэмдэг нэр) + ганц тооны нэр үгIt was such a boring film.
suchsuch + (тэмдэг нэр) + олон тоо / тоолж болохгүй нэр үгThey're such nice people. It was such good weather.

So / such… (that) – үр дүн

ЗагварЖишээ
so + тэмдэг нэр / дайвар үг + (that) + өгүүлбэрI was so tired (that) I fell asleep on the bus.
such + нэр үгтэй хэллэг + (that) + өгүүлбэрIt was such a long queue (that) we left.

That-ийг ихэвчлэн, ялангуяа ярианд хасдаг.

So much / many / little / few + нэр үг

ҮгНэр үгийн төрөлЖишээ
so muchтоолж болохгүйso much traffic
so manyолон тооны тоолж болохso many emails
so littleтоолж болохгүйso little time
so fewолон тооны тоолж болохso few people

Анхаарлын өгүүлбэр

ЗагварЖишээ
What a / an + (тэмдэг нэр) + ганц тооны нэр үг!What a view! What an amazing idea!
What + (тэмдэг нэр) + олон тоо / тоолж болохгүй нэр үг!What lovely flowers! What awful weather!
How + тэмдэг нэр / дайвар үг!How kind! How strange!
How + тэмдэг нэр / дайвар үг + өгүүлэгдэхүүн + үйл үг!How beautiful this place is! How fast she runs!

Анхаарлын өгүүлбэрт өгүүлэгдэхүүн үйл үгийн өмнө ирнэ (How tall you are!), асуулт шиг араас нь биш.

Хэрэглээ

1Онцлохын тулд so + тэмдэг нэр / дайвар үг

Тэмдэг нэр эсвэл дайвар үгийг хүчтэй болгоход, ялангуяа ярианд so хэрэглэнэ. Ихэвчлэн сэтгэл хөдлөл илэрхийлдэг.

I'm so happy for you!
Чиний төлөө их баярлаж байна!
«их» → so + тэмдэг нэр (happy)
Why are you walking so slowly?
Чи яагаад ийм удаан алхаж байгаа юм бэ?
«ийм» + дайвар үг → so
The test wasn't so difficult after all.
Шалгалт тийм ч хэцүү байгаагүй юм байна.
not so = «тийм ч … биш»

2Онцлохын тулд such + нэр үгтэй хэллэг

Нэр үг байвал such хэрэглэнэ. Ганц тооны тоолж болох нэр үгтэй бол a / an-г хадгална (such a, хэзээ ч a such биш); олон тоо, тоолж болохгүй нэр үгтэй бол a / an байхгүй.

She's such a kind person.
Тэр ийм сайхан сэтгэлтэй хүн.
«ийм» + нэр үг → such a
We had such an amazing time in Lisbon.
Бид Лиссабонд гайхалтай сайхан цагийг өнгөрөөсөн.
such an + эгшгээр эхэлсэн үг
You've got such beautiful handwriting.
Чи ийм гоё бичигтэй юм.
handwriting тоолж болохгүй → a байхгүй
They're such good friends.
Тэд ийм сайн найзууд.
олон тоо → a байхгүй

3So / such… (that) – үр дүн

Хүчтэй байдлаас болж юу болсныг өгүүлбэр нэмж хэлнэ. That заавал биш. Монголоор «тийм … болохоор», «… тул».

The music was so loud that we couldn't hear each other.
Хөгжим тийм чанга байсан болохоор бид бие биенээ сонсож чадахгүй байлаа.
so + тэмдэг нэр + that
He spoke so quickly that nobody understood him.
Тэр тийм хурдан ярьсан болохоор хэн ч ойлгосонгүй.
so + дайвар үг + that
It was such a beautiful day that we stayed on the beach until sunset.
Өдөр тийм сайхан байсан болохоор бид нар жаргатал далайн эрэг дээр байсан.
such a + нэр үг + that
She was so nervous she forgot her lines.
Тэр их сандарсан болохоор үгээ мартчихсан.
that хасагдсан

4So much / many / little / few + нэр үг

Их эсвэл бага тоо хэмжээг онцолно. Much / little тоолж болохгүй нэр үгтэй, many / few олон тооны тоолж болох нэр үгтэй. Монголоор «их», «цөөн» хоёр нэр үгийн төрлөөс хамаардаггүй тул анхаараарай.

There's so much traffic this morning.
Өнөө өглөө замын түгжрэл ямар их байна вэ.
traffic тоолж болохгүй → much
I've got so many things to do before the trip.
Аяллын өмнө хийх юм маш их байна.
«их юм» → many things
We have so little time — let's hurry.
Бидэнд цаг их бага байна, яаръя.
time тоолж болохгүй → little
So few people came that the concert was cancelled.
Тийм цөөхөн хүн ирсэн болохоор тоглолт цуцлагдсан.
people олон тоо → few

5What a / an…! – ганц тооны нэр үгтэй анхаарлын өгүүлбэр

Ямар нэг юманд хариу үйлдэл үзүүлэхэд What a / an + (тэмдэг нэр) + ганц тооны тоолж болох нэр үг хэрэглэнэ.

What a beautiful view!
Ямар гоё харагдац вэ!
«Ямар … вэ!» + нэр үг → What a
What an interesting idea!
Ямар сонирхолтой санаа вэ!
an + эгшиг
What a day!
Ямар өдөр вэ!
тэмдэг нэргүй: сайн, муу нь нөхцөлөөс ойлгогдоно
What a nice house you've got!
Ямар гоё байшинтай юм бэ!
өгүүлэгдэхүүн + үйл үг ердийн дарааллаар

6What…! – олон тоо, тоолж болохгүй нэр үгтэй анхаарлын өгүүлбэр

Олон тоо болон тоолж болохгүй нэр үгтэй бол a / an-гүй What хэрэглэнэ.

What lovely flowers!
Ямар хөөрхөн цэцэгнүүд вэ!
олон тоо → What
What awful weather!
Ямар муухай цаг агаар вэ!
weather тоолж болохгүй → a байхгүй
What beautiful eyes your baby has!
Хүүхэд чинь ямар гоё нүдтэй юм бэ!
олон тоо, ердийн дараалал

7How…! – тэмдэг нэр, дайвар үгтэй анхаарлын өгүүлбэр

How + тэмдэг нэр эсвэл дайвар үг хэрэглэнэ. Араас нь өгүүлэгдэхүүн, үйл үгийг энгийн өгүүлбэрийн дарааллаар нэмж болно.

How kind of you!
Ямар эелдэг юм бэ!
«ямар» + тэмдэг нэр → How
How strange!
Ямар хачин юм бэ!
How + тэмдэг нэр
How quickly the children grow up!
Хүүхдүүд ямар хурдан томордог юм бэ!
өгүүлэгдэхүүн (the children) үйл үгийн өмнө
How tall you are now!
Чи одоо ямар өндөр болчихсон юм бэ!
you are, are you биш

8Very cold, absolutely freezing – энгийн ба хүчтэй тэмдэг нэр

Ихэнх тэмдэг нэр их, бага байж болох чанарыг илэрхийлдэг: a bit cold, very cold. Хүчтэй тэмдэг нэр аль хэдийн «маш» + тэмдэг нэр гэсэн утгатай: freezing (маш хүйтэн), boiling (маш халуун), exhausted (маш ядарсан), starving (маш өлссөн), huge, tiny, amazing, terrible, delicious. Эдгээртэй very биш, absolutely эсвэл really хэрэглэнэ. Really, so хоёр аль алинтай нь явна. Absolutely хүчтэй тэмдэг нэртэй (мөн sure, right гэх мэт), харин cold, tired гэх мэт энгийн үгтэй ихэвчлэн явахгүй.

It's very cold today.
Өнөөдөр маш хүйтэн байна.
энгийн тэмдэг нэр → very
It's absolutely freezing outside!
Гадаа тачигнасан хүйтэн байна!
хүчтэй тэмдэг нэр → absolutely
After the race I was absolutely exhausted.
Уралдааны дараа би туйлдтлаа ядарсан.
exhausted = маш ядарсан
The soup was really delicious.
Шөл үнэхээр амттай байлаа.
really аль алинтай нь
I'm so tired — and I'm so hungry too.
Би их ядарч байна, бас их өлсөж байна.
so аль алинтай нь

Түгээмэл алдаа

❌It was so a good film.
✅It was such a good film. эсвэл The film was so good.
нэр үгтэй бол such
❌She is such kind.
✅She is so kind.
зөвхөн тэмдэг нэртэй бол so
❌We had such a terrible weather.
✅We had such terrible weather.
weather тоолж болохгүй: a байхгүй
❌It was a such good idea.
✅It was such a good idea.
such нь a / an-ий өмнө
❌There were so much people.
✅There were so many people.
people олон тоо: many
❌What a terrible weather!
✅What terrible weather!
тоолж болохгүй: a байхгүй
❌What beautiful view!
✅What a beautiful view!
ганц тооны тоолж болох: What a
❌How a nice house you have!
✅What a nice house you have!
нэр үгтэй хэллэг: how биш, what
❌It's very freezing today.
✅It's absolutely freezing today. эсвэл It's really freezing today.
freezing аль хэдийн «маш хүйтэн»: very биш
⚠️How beautiful is your garden!
✅How beautiful your garden is!
Дүрмийн хувьд зөв, гэхдээ асуултын дараалал уран зохиолын эсвэл хуучин сонсогдоно; энгийн дараалал хэрэглээрэй

Монголчуудад тохиолддог урхи

1. «Тийм хөгжилтэй хүн» → so + нэр үг. Монголоор «ийм / тийм» тэмдэг нэрийн өмнө ч, нэр үгтэй хэллэгийн өмнө ч ижил: «Дөлгөөн тийм хөгжилтэй хүн, ажил дээр бүгдийг инээлгэдэг». Тиймээс so нэр үгтэй хэллэгийн өмнө гарч, бас a мартагдана.

❌Dulguun is so funny person that everyone at work loves him.
✅Dulguun is such a funny person that everyone at work loves him. эсвэл Dulguun is so funny that everyone at work loves him.
нэр үг (person) → such a

2. «Ямар гоё вэ!» → What beautiful! Монголоор «ямар» тэмдэг нэрийн өмнө ч ирдэг: «Талын дээгүүр нар жаргаж байгааг хар. Ямар гоё вэ!». «Ямар» = what гэж бодоод тэмдэг нэрийн өмнө What тавих нь элбэг. Тэмдэг нэр ганцаараа бол How; нэр үгтэй бол What a.

❌Look at the sunset over the steppe. What beautiful!
✅Look at the sunset over the steppe. How beautiful! эсвэл Look at the sunset over the steppe. What a beautiful sunset!
тэмдэг нэр ганцаараа → How

3. «Маш их зочин» → so much visitors. Монголоор «их» гэдэг үг ус, мөнгөнд ч, хүн, зочинд ч хэрэглэгддэг: «Долдугаар сард нагац эгчийн маань жуулчны баазад маш их зочин ирдэг болохоор тэр нэмэлт тогооч авдаг». Англиар олон тооны нэр үгтэй бол so many.

❌My aunt's ger camp gets so much visitors in July that she has to hire extra cooks.
✅My aunt's ger camp gets so many visitors in July that she has to hire extra cooks.
visitors олон тоо → many

4. «Маш их өлссөн» → very starving. Монголоор «маш» бараг бүх тэмдэг нэртэй явдаг: «Өдөржин хонь хариулсны дараа авга ах маань маш их өлссөн байв». Тиймээс хүчтэй тэмдэг нэрийн өмнө ч very гарна. Starving аль хэдийн «маш өлссөн» гэсэн утгатай.

❌After a whole day with the sheep, my uncle came home very starving.
✅After a whole day with the sheep, my uncle came home absolutely starving. эсвэл After a whole day with the sheep, my uncle came home really starving.
starving = маш өлссөн: very биш

5. «Ямар азтай юм бэ!» → асуултын дараалал. Монгол анхаарлын өгүүлбэр асуулт шиг «вэ / бэ»-гээр төгсдөг: «Ийм сайхан хөрштэй болсон бид ямар азтай юм бэ!». Тиймээс англиар асуултын дарааллаар хэлэх нь элбэг.

⚠️How lucky are we to have such kind neighbours!
✅How lucky we are to have such kind neighbours!
Дүрмийн хувьд зөв, гэхдээ асуултын дараалал хуучин сонсогдоно; анхаарлын өгүүлбэрт өгүүлэгдэхүүн + үйл үг

Бүү андуураарай

so ба such – Утга нь адил, хамтрагч нь өөр: so + тэмдэг нэр; such + нэр үг.

The view was so beautiful.
Харагдац их гоё байсан.
тэмдэг нэр → so
It was such a beautiful view.
Ийм гоё харагдац байлаа.
нэр үг → such a

so / such ба too – So үгийг зөвхөн хүчтэй болгодог (үр дүн нь ямар ч байж болно); too бол «зөвшөөрөгдөхөөс илүү» – асуудал бий A2-08.

The jacket was so nice that I bought it.
Хүрэм их гоё байсан болохоор би авсан.
хүчтэй, боломжтой
The jacket was too expensive to buy.
Хүрэм авахад хэтэрхий үнэтэй байсан.
хязгаараас хэтэрсэн: боломжгүй

so… that (үр дүн) ба so that (зорилго) – So… that үр дүн өгнө. So that (хамт) зорилго өгнө: B1-27-ийг үзнэ үү.

I was so tired that I went to bed at eight.
Би тийм ядарсан болохоор найман цагт унтсан.
үр дүн
I went to bed early so that I could get up at five.
Би таван цагт босохын тулд эрт унтсан.
зорилго: B1-27

Анхаарлын өгүүлбэр ба асуулт – Ижил үгс, өөр дараалал, өөр аялга.

How old is she?
Тэр хэдэн настай вэ?
асуулт: үйл үг өгүүлэгдэхүүний өмнө
How old she looks!
Тэр ямар хөгшин харагдаж байна аа!
анхаарлын өгүүлбэр: өгүүлэгдэхүүн үйл үгийн өмнө

Онцлох бусад аргыг (онцлох do, урагш гаргах, the very) C1-06-аас үзнэ үү.

Зөв бичих ба дуудлага

  • Онцлоход so, such өргөлттэй, ярианд so-г ихэвчлэн сунгадаг: It was sooo good! – гэхдээ бичихдээ зөвхөн so.
  • such a жигд холбогдоно: /ˈsʌtʃ ə/ – «SUTCH-uh». /ʌ/ бол шинэ авиа: амаа бага зэрэг ангайж, богино, тайван «а»-тай ойролцоо. ch /tʃ/ нь монгол «ч»-тэй ойролцоо тул танд амархан.
  • Анхаарлын өгүүлбэрт гол үгийг онцолж, төгсгөлд нь дуугаа доошлуулаарай: What a beautiful view! (beautiful, view өргөлттэй, доошилсон аялга). Асуулт шиг дээшлүүлбэл гайхсан асуулт мэт сонсогдоно.
  • What…!, How…! анхаарлын өгүүлбэрийн төгсгөлд анхаарлын тэмдэг (!) бичнэ, асуултын тэмдэг биш.

Алтан дүрэм

Асуу: нэр үг үү, тэмдэг нэр үү? So / How + тэмдэг нэр эсвэл дайвар үг; such / What + нэр үгтэй хэллэг (a / an зөвхөн нэг тоолж болох юманд). Үр дүнг that-тай өгүүлбэрээр харуулна. Хүчтэй тэмдэг нэрийн өмнө (freezing, amazing) very биш, absolutely, really эсвэл so. Монголын «ийм», «ямар» хоёуланд нь тохирдог тул гол үгээ шалгаарай.

Дасгал

A. Бүтэц

Зөв хувилбарыг сонгоно уу.

  1. It was ___ a long day. …
  2. The children were ___ excited that they couldn't sleep. …
  3. There were ___ many people at the party. …
  4. Hurry up — we've got so ___ time! …
  5. ___ a lovely surprise! …
  6. ___ kind of you! …
  7. ___ beautiful flowers! …

B. Утга

Даалгавар бүрийг гүйцэтгэнэ үү.

  1. Зөв хариултыг сонгоно уу: She's … a talented singer.
  2. Зөв хариултыг сонгоно уу: The weather was … bad that the flight was cancelled.
  3. so… that-аар нийлүүлнэ үү: The film was very good. I watched it twice.
  4. such… that-аар нийлүүлнэ үү: It was a very expensive car. We couldn't buy it.
  5. How-аар анхаарлын өгүүлбэр зохионо уу: The view is very beautiful.
  6. Зөв хариултыг сонгоно уу: It was … freezing last night.

C. Алдааг олоорой

Өгүүлбэр бүр нэг алдаатай эсвэл зөв байна. Засварласан өгүүлбэрийг бичнэ үү, эсвэл correct гэж бичнэ үү.

  1. She has such a good taste in music.
  2. What a terrible weather!
  3. How a nice house you have!
  4. There's so much noise outside.
  5. It was so a funny film.

D. Нөхцөл байдалд

Харилцан яриаг уншаад дутуу үгийг нөхөөрэй. Word box: so, such, what, how

A new flat
Ana: 19 a beautiful flat!
Tom: Thanks! But there are 20 many stairs — I'm always tired.
Ana: And 21 a view! You can see the whole city.
Tom: I know. It's 22 lovely in the evening that I sit on the balcony every night.
Ana: 23 lucky you are!

E. Таны ээлж

Өөрийнхөө тухай англиар бичээрэй.

  1. Өөрт тохиолдсон зүйлийн тухай so… that-тай нэг, such… that-тай нэг өгүүлбэр бичнэ үү.
  2. Гурван зүйлд анхаарлын өгүүлбэрээр хариу үйлдэл үзүүлээрэй: найзынхаа мэдээ, цаг агаар, хоол.
Хариулт

A. Бүтэц

  1. such
  2. so
  3. so
  4. little
  5. What
  6. How
  7. What

B. Утга

  1. such
  2. so
  3. The film was so good that I watched it twice. / The film was so good I watched it twice.
  4. It was such an expensive car that we couldn't buy it. / It was such an expensive car we couldn't buy it.
  5. How beautiful the view is! / How beautiful!
  6. absolutely

C. Алдааг олоорой

  1. She has such good taste in music.
  2. What terrible weather!
  3. What a nice house you have! / How nice your house is!
  4. ✓ There's so much noise outside.
  5. It was such a funny film. / The film was so funny.

D. Нөхцөл байдалд

  1. What
  2. so
  3. what / such
  4. so
  5. How

E. Таны ээлж

  1. I was so hungry that I ate two pizzas. It was such a hot day that we stayed inside.
  2. What great news! What awful weather! How delicious this soup is!

F. Холимог давталт

  1. too
  2. enough
  3. the
Android аппЯвж байхдаа суралц Google Play