Slowingoव्याकरण
+ 2 / 3

Word formation: इंग्रजी शब्द कसे बनतात – prefix, suffix, conversion आणि जोडशब्द मराठीत

Word Formation: Building Words

या पानावर
  1. उद्दिष्ट
  2. मुख्य कल्पना
  3. मराठी आणि इंग्रजी
  4. रचना
  5. वापर
  6. नेहमीच्या चुका
  7. मराठी भाषकांसाठी सापळे
  8. गोंधळ करू नका
  9. स्पेलिंग आणि उच्चार
  10. सुवर्णनियम
  11. सराव

उद्दिष्ट

हा धडा झाल्यावर तुम्ही इंग्रजी शब्द कसे बांधले जातात – मूळ शब्द, prefix (पूर्वप्रत्यय), suffix (प्रत्यय), conversion आणि जोडशब्द – हे ओळखू शकाल. त्याचा उपयोग करून नवीन शब्दांचा अर्थ लावू शकाल, वाक्यात योग्य प्रकारचा शब्द (नाम, विशेषण, क्रियापद, क्रियाविशेषण) निवडू शकाल, आणि sensible / sensitive, economic / economical सारख्या जोड्यांमध्ये गोंधळ करणार नाही.

मुख्य कल्पना

इंग्रजी शब्दसंग्रह खूप मोठा दिसतो, पण त्यातला बराच भाग थोड्याशा तुकड्यांपासून बनलेला आहे. मूळ शब्द (root) मुख्य अर्थ देतो (employ). त्याच्या आधी लागणारा prefix अर्थ बदलतो (unemployed). नंतर लागणारा suffix सहसा शब्दाचा प्रकार बदलतो (employ → employment, employer, employable).

एका शब्दकुटुंबाची कल्पना झाडासारखी करा. मूळ शब्द म्हणजे खोड. प्रत्येक suffix एक नवीन फांदी फोडतो, एका नवीन प्रकारच्या शब्दाकडे: -ment क्रियापदापासून नाम बनवतो, -ful नामापासून विशेषण, -ise / -ize विशेषण किंवा नामापासून क्रियापद. Prefix फांदीचा अर्थ बदलतो, पण शब्दाचा प्रकार क्वचितच बदलतो. प्रत्येक तुकडा काय करतो हे माहीत असलं, तर कधीही न पाहिलेला शब्दसुद्धा तुम्ही त्याच्या मुळापर्यंत शोधू शकता: unsustainability = un + sustain + able + ity.

इंग्रजी नवीन तुकड्यांशिवायही शब्द बनवते: शब्द आहे तसाच राहून दुसऱ्या प्रकारचा होऊ शकतो (conversion: to email, an email), किंवा दुसऱ्या शब्दाला जोडला जाऊ शकतो (जोडशब्द, compounding: laptop, babysitter). हे नमुने मार्ग दाखवण्याइतके नियमित आहेत, पण प्रत्येक शब्दाचा अंदाज बांधता येईल इतके नियमित नाहीत – प्रत्येक झाडाला प्रत्येक फांदी फुटत नाही. म्हणून नवीन शब्द खरंच अस्तित्वात आहे का ते नेहमी तपासा.

मराठी आणि इंग्रजी

मराठीतही शब्द prefix आणि suffix ने बनतात: “बाल” → “बालपण”, “हजर” → “गैरहजर”, “कायदेशीर” → “बेकायदेशीर”, “लेखक” → “सहलेखक”, “चित्र” → “चित्रकार”. म्हणून शब्दकुटुंबाची कल्पना तुम्हाला नवीन नाही. फरक असा की कोणता prefix कोणत्या शब्दाला लागतो ते दोन्ही भाषांत शब्दागणिक ठरलेलं असतं, आणि मराठी prefix वरून इंग्रजी prefix ओळखता येत नाही. मराठीत नकारासाठी “अ-”, “बे-”, “गैर-”, “ना-”, “नि-” असे अनेक पूर्वप्रत्यय आहेत (“अशक्य”, “बेकायदेशीर”, “गैरहजर”, “नापसंत”), आणि इंग्रजीतही un-, in-, im-, il-, ir-, dis-, non- आहेत. पण “अशक्य” चं unpossible होत नाही, तर impossible: प्रत्येक इंग्रजी शब्दाचा prefix त्या शब्दाबरोबरच शिकावा लागतो.

दुसरा फरक conversion चा आहे. इंग्रजीत google, text, email एकाच रूपात नाम आणि क्रियापद दोन्ही असतात. मराठीत नवीन क्रियापद बनवायला आपण सहसा “करणे” जोडतो: “गूगल कर”, “मेसेज कर”, “ईमेल कर”. आणि मराठीत नाम आणि क्रियापद अनेकदा वेगळे शब्द असतात (“वाढ” – “वाढणे”), तर इंग्रजीत एकच शब्द जोराच्या जागेने वेगळा होतो: an INcrease – to inCREASE.

तिसरा फरक अर्थाचा. मराठी “ऐतिहासिक” दोन अर्थांनी वापरतो: इतिहासात महत्त्वाचा (“ऐतिहासिक विजय”) आणि इतिहासाशी, भूतकाळाशी संबंधित (“ऐतिहासिक कादंबरी”). इंग्रजीत हे दोन शब्द आहेत: historic आणि historical. चांगली बातमी: “आर्थिक” आणि “किफायतशीर” मराठीतही दोन वेगळे शब्द आहेत, अगदी economic आणि economical सारखे; आणि “समजूतदार” / “हळवा” हे sensible / sensitive इतकेच वेगळे आहेत.

मराठीइंग्रजीकाय वेगळं आहे?
अशक्य, बेकायदेशीरimpossible, illegalदोन्ही भाषांत अनेक नकारार्थी prefix; पण ते एकमेकांशी जुळत नाहीत
बालपणchildhoodsuffix ने नाम – इथे दोन्ही भाषा सारख्याच आहेत
दयाळू / निर्दयmerciful / merciless“सह” आणि “शिवाय” दाखवणारे प्रत्यय – सारखंच
किफायतशीर गाडीan economical carसारखंच: वेगळा शब्द, वेगळा अर्थ
आर्थिक संकटan economic crisisसारखंच
ऐतिहासिक विजय / ऐतिहासिक कागदपत्रंa historic win / historical documentsएक मराठी शब्द, दोन इंग्रजी
पत्ता गूगल कर.Just google the address.मराठीत “करणे” जोडतो; इंग्रजीत नामच क्रियापद होतं
मागणीत वाढ / किमती वाढतीलan INcrease / to inCREASEमराठीत दोन शब्द; इंग्रजीत एकच शब्द, वेगळा जोर
स्वयंरोजगारself-employedसारखंच: “स्वयं-” = self-

थोडक्यात: शब्दकुटुंबाची कल्पना दोन्ही भाषांत सारखीच आहे, पण इंग्रजी prefix आणि suffix शब्दाबरोबर ठरलेले असतात – “अ-” किंवा “बे-” म्हणजे आपोआप un- नाही. मराठीत “करणे” जोडून बनणारं क्रियापद इंग्रजीत अनेकदा नामच असतं, conversion मध्ये जोर बदलू शकतो, आणि “ऐतिहासिक” चे इंग्रजीत दोन शब्द होतात.

रचना

नाम बनवणारे suffix

Suffixकशाला लागतोउदाहरणं
-tion / -sion / -ationक्रियापदंinform → information, decide → decision
-mentक्रियापदंimprove → improvement, agree → agreement
-nessविशेषणंhappy → happiness, aware → awareness
-ityविशेषणंpossible → possibility, popular → popularity
-ance / -enceक्रियापदं, विशेषणंperform → performance, confident → confidence
-shipनामं (दर्जा, नातं)friend → friendship, leader → leadership
-hoodनामं (अवस्था, आयुष्यातला काळ, समूह)child → childhood, neighbour → neighbourhood
-er / -or / -istक्रियापदं, नामं (व्यक्ती किंवा वस्तू)teach → teacher, act → actor, science → scientist

विशेषण बनवणारे suffix

Suffixअर्थउदाहरणं
-ful / -lessसह / शिवायcareful, careless; hopeful, hopeless
-able / -ibleकरता येण्याजोगाwashable, reliable, flexible, visible
-ousअमुक गुण असलेलाdangerous, famous, ambitious
-iveअमुक गुण असलेला; अमुक करण्याकडे कलcreative, attractive, talkative
-al / -icअमुकशी संबंधितnational, cultural; artistic, economic
-ishथोडासा, साधारण; अमुकसारखा (अनेकदा नकारात्मक); राष्ट्रीयत्वreddish, childish, British

क्रियापद आणि क्रियाविशेषण बनवणारे suffix

Suffixकशाला लागतोउदाहरणं
-ise (UK) / -ize (US, आणि UK)विशेषणं, नामंmodernise / modernize, organise / organize
-enविशेषणंwide → widen, short → shorten, weak → weaken
-ifyविशेषणं, नामंsimple → simplify, class → classify, just → justify
-lyविशेषणं → क्रियाविशेषणंquick → quickly, careful → carefully

Prefix

Prefixअर्थउदाहरणं
un-नाही / उलटी क्रियाunhappy, unusual, unlock
in- / im- / il- / ir-नाहीincorrect, impossible, illegal, irregular
dis-नाही / उलटी क्रियाdishonest, disagree, disappear
non-नाही (तटस्थ, अनेकदा तांत्रिक)non-smoker, non-fiction, non-essential
mis-चुकीचंmisunderstand, mispronounce
re-पुन्हाrewrite, rebuild
over- / under-जास्त / कमीovercook, underestimate
pre- / post-आधी / नंतरpre-war, postgraduate
co-एकत्रco-author, co-operate
anti-विरुद्धantivirus, antisocial
self-स्वतः, स्वतःचाself-employed, self-confidence

वापर

1नाम बनवणारे suffix

नाम बनवणाऱ्या suffix ने तुम्ही क्रिया, गुण, अवस्था आणि माणसं यांना नाव देता. कोणता suffix लागतो ते शब्दाबरोबर ठरलेलं असतं, म्हणून शब्द कुटुंबांसह शिका. ही नामं औपचारिक लेखनात कशी वापरतात ते C1-11 मध्ये आहे.

The improvement in her English has been remarkable.
तिच्या इंग्रजीत झालेली सुधारणा लक्षणीय आहे.
improve → improvement
There's a growing awareness of mental health at work.
कामाच्या ठिकाणी मानसिक आरोग्याबद्दल जागरूकता वाढते आहे.
aware → awareness
Her childhood was spent moving between army bases.
तिचं बालपण एका लष्करी तळावरून दुसऱ्या तळावर फिरण्यात गेलं.
child → childhood; मराठीत “बाल” → “बालपण”
The partnership between the two universities began in 2018.
दोन विद्यापीठांमधली भागीदारी 2018 मध्ये सुरू झाली.
partner → partnership
The popularity of electric bikes has exploded in cities.
शहरांमध्ये इलेक्ट्रिक बाइकची लोकप्रियता झपाट्याने वाढली आहे.
popular → popularity
She's a scientist, and her husband is a translator.
ती शास्त्रज्ञ आहे आणि तिचा नवरा अनुवादक आहे.
science → scientist, translate → translator

2विशेषण बनवणारे suffix

विशेषण बनवणारे suffix अर्थ जोडतात आणि शब्दाचा प्रकार बदलतात. -ful / -less सारख्या जोड्या दोन्ही नेहमी मिळत नाहीत: careful / careless आहेत, पण beautiless नाही. मराठीतही “उपयोगी / निरुपयोगी” आहे, पण प्रत्येक शब्दाला “निरु-” लागत नाही – प्रत्येक झाडाला प्रत्येक फांदी फुटत नाही.

The instructions were helpful, but the app itself was useless.
सूचना उपयोगी होत्या, पण ॲप स्वतःच निरुपयोगी होतं.
-ful / -less ≈ “उपयोगी / निरुपयोगी”
Is this jacket washable?
हे जॅकेट धुता येतं का?
-able = करता येण्याजोगं
He's very ambitious and extremely creative.
तो खूप महत्त्वाकांक्षी आणि अतिशय सर्जनशील आहे.
The film is a bit childish, but the kids loved it.
सिनेमा जरा पोरकट आहे, पण मुलांना तो खूप आवडला.
-ish = लहान मुलासारखा (नकारात्मक)
Let's meet at sixish.
साधारण सहाच्या सुमारास भेटू.
-ish = साधारण (अनौपचारिक)
There are serious environmental concerns about the new airport.
नवीन विमानतळामुळे पर्यावरणाबद्दल गंभीर चिंता व्यक्त होत आहेत.
environment → environmental

3क्रियापद आणि क्रियाविशेषण बनवणारे suffix

-ise / -ize, -en आणि -ify विशेषणं आणि नामांपासून क्रियापदं बनवतात, सहसा “(जास्त) X करणे” या अर्थाने. मराठीत हेच काम आपण बहुतेक वेळा “करणे” किंवा “होणे” जोडून करतो: “रुंद करणे”, “सोपं करणे”, “कमकुवत होणे”. -ly बहुतेक विशेषणांपासून क्रियाविशेषणं बनवतो (A2-09); मराठीत अनेक शब्द दोन्ही कामं एकाच रूपात करतात (“हळू”, “नीट”, “छान”), तर काही ठिकाणी “-ने”, “-पणे” लागतं (“आत्मविश्वासाने”, “स्पष्टपणे”).

The council plans to widen the road next year.
पुढच्या वर्षी रस्ता रुंद करण्याची महापालिकेची योजना आहे.
wide → widen; मराठीत “रुंद करणे”
Can you simplify the explanation for the new staff?
नवीन कर्मचाऱ्यांसाठी तू हे स्पष्टीकरण सोपं करशील का?
simple → simplify
We need to modernise our website.
आपल्याला आपली वेबसाइट आधुनिक करायला हवी.
modernize हेही बरोबर, US मध्ये नेहमीचं
The medicine may weaken your immune system.
या औषधामुळे तुमची रोगप्रतिकारशक्ती कमकुवत होऊ शकते.
weak → weaken
She answered the question confidently.
तिने प्रश्नाचं उत्तर आत्मविश्वासाने दिलं.
-ly ≈ मराठी “-ने”

4Prefix

Prefix अर्थ बदलतात, पण शब्दाचा प्रकार क्वचितच. “नाही” या अर्थाने in- सहसा m आणि p आधी im-, l आधी il- आणि r आधी ir- होतो. तरी un- हा सगळ्यात जास्त वापरला जाणारा नकारार्थी prefix आहे आणि अनेक शब्दांना तो लागतो (unpopular, unreal). Dis- आणि un- चा अर्थ “उलटी क्रिया” असाही असू शकतो (disconnect, unlock). मराठी “अ-”, “बे-” किंवा “गैर-” वरून कोणता इंग्रजी prefix लागेल ते कळत नाही.

It's impossible to park in the centre on Saturdays.
शनिवारी शहराच्या मध्यभागी पार्किंग करणं अशक्य असतं.
p आधी im-; “अ-” म्हणजे un- नाही
Driving without insurance is illegal.
विम्याशिवाय गाडी चालवणं बेकायदेशीर आहे.
l आधी il-; “बे-” म्हणजे un- नाही
I think I misunderstood the question.
मला वाटतं, मी प्रश्नाचा चुकीचा अर्थ घेतला.
mis- = चुकीचं
She's been self-employed for ten years.
ती दहा वर्षांपासून स्वतःचा व्यवसाय करते आहे.
self- हायफनसह; मराठीत “स्वयं-” (स्वयंरोजगार)
The museum is closed while the old wing is rebuilt.
जुन्या भागाचं पुन्हा बांधकाम होईपर्यंत संग्रहालय बंद आहे.
re- = पुन्हा
We seriously underestimated how long the move would take.
घर बदलायला किती वेळ लागेल याचा आम्ही खूपच कमी अंदाज बांधला होता.
under- = कमी

5Conversion आणि जोडशब्द

Conversion मध्ये शब्दाचं रूप न बदलता त्याचा प्रकार बदलतो: email, text, google, bottle नाम आणि क्रियापद दोन्ही असू शकतात. काही दोन syllables च्या शब्दांत जोर बदलतो: नामात पहिल्या syllable वर, क्रियापदात दुसऱ्या. जोडशब्दात दोन शब्द मिळून एक नवीन शब्द होतो; तो एकत्र, वेगळा किंवा हायफनसह लिहिला जातो (laptop, bus station, part-time). मराठीत conversion ऐवजी आपण सहसा “करणे” जोडतो: “गूगल कर”, “मेसेज कर”.

Just google the address.
पत्ता फक्त गूगल कर.
नाम → क्रियापद; मराठीत “करणे” जोडावं लागतं
I'll text you when I arrive.
मी पोहोचल्यावर तुला मेसेज करतो.
text: नाम आणि क्रियापद दोन्ही
There's been an increase in demand.
मागणीत वाढ झाली आहे.
नाम: जोर in वर
Prices will probably increase again.
किमती बहुतेक पुन्हा वाढतील.
क्रियापद: जोर crease वर; मराठीत “वाढ” आणि “वाढणे” वेगळे शब्द
Can you recommend a good babysitter?
एखादी चांगली बेबीसिटर सुचवशील का?
जोडशब्द, एकत्र लिहिलेला
She left her laptop on the train.
ती तिचा लॅपटॉप ट्रेनमध्येच विसरली.
जोडशब्द, एकत्र लिहिलेला

6एकाच मुळाचे, सहज गोंधळणारे शब्द

एकाच मुळापासून बनलेल्या काही शब्दांचे अर्थ वेगळे आहेत. इंग्रजीतलेच हे “फसवे मित्र” प्रगत विद्यार्थ्यांकडूनही खूप चुका करवतात. मराठी “ऐतिहासिक” सारखा एकच शब्द दोन इंग्रजी शब्दांसाठी असला की काम आणखी अवघड होतं.

It was a sensible decision to save some money.
थोडे पैसे वाचवण्याचा निर्णय शहाणपणाचा होता.
sensible = समजूतदार, व्यवहारी
Be careful what you say — he's very sensitive about his weight.
जरा जपून बोल, तो आपल्या वजनाबद्दल खूप हळवा आहे.
sensitive = हळवा, संवेदनशील
The country is facing an economic crisis.
देशासमोर आर्थिक संकट उभं आहे.
economic = आर्थिक
A smaller car is more economical to run.
लहान गाडी चालवायला जास्त किफायतशीर पडते.
economical = किफायतशीर
It was a historic win for the team.
संघासाठी तो ऐतिहासिक विजय होता.
historic = इतिहासात महत्त्वाचा
The museum has an archive of historical documents.
संग्रहालयात ऐतिहासिक कागदपत्रांचा संग्रह आहे.
historical = इतिहासाशी, भूतकाळाशी संबंधित; मराठीत दोन्हींसाठी “ऐतिहासिक”

नेहमीच्या चुका

❌It's unpossible.
✅It's impossible.
possible ला im- लागतो, un- नाही.
❌I unagree with you.
✅I disagree with you.
agree ला dis- लागतो.
❌There was a big improve in sales.
✅There was a big improvement in sales.
आर्टिकल आणि विशेषणानंतर नाम हवं.
❌She's very confidence.
✅She's very confident.
be + very नंतर विशेषण हवं.
❌We need to wider the road.
✅We need to widen the road.
क्रियापद -en suffix ने बनतं.
❌He's a very sensible person — he cries at every film.
✅He's a very sensitive person — he cries at every film.
चुकीचा शब्द: sensible = समजूतदार; sensitive = हळवा.
❌The economical situation is getting worse.
✅The economic situation is getting worse.
चुकीचा शब्द: economic = आर्थिक; economical = किफायतशीर.

मराठी भाषकांसाठी सापळे

1. “अधीर”, “अपूर्ण” → unpatient, uncomplete. मराठीत नकारासाठी अनेक पूर्वप्रत्यय आहेत (“अ-”, “बे-”, “गैर-”), पण इंग्रजीत शाळेत आपण सगळ्यात आधी unhappy आणि unable शिकतो. म्हणून कोणताही नकार सहज un- होतो. पण प्रत्येक इंग्रजी शब्द आपला prefix स्वतः ठरवतो: patient → impatient, complete → incomplete, mature → immature, responsible → irresponsible. खात्री नसेल तर डिक्शनरी पाहा.

❌The passengers waiting on platform one at Pune station became unpatient when the Deccan Queen was delayed by two hours.
✅The passengers waiting on platform one at Pune station became impatient when the Deccan Queen was delayed by two hours.
patient → im-
❌Shruti's project report was still uncomplete, so her guide asked her to send the last chapter before the end of the semester.
✅Shruti's project report was still incomplete, so her guide asked her to send the last chapter before the end of the semester.
complete → in-

2. “ऐतिहासिक कादंबरी” → historic novel. मराठीत “ऐतिहासिक” दोन्ही अर्थांनी चालतो: इतिहास घडवणारा, महत्त्वाचा (“ऐतिहासिक दिवस”) आणि इतिहासाशी, भूतकाळाशी संबंधित (“ऐतिहासिक कादंबरी”, “ऐतिहासिक मालिका”). इंग्रजीत हे दोन शब्द आहेत: historic (इतिहासात महत्त्वाचा) आणि historical (इतिहासाबद्दलचा, भूतकाळातला: historical novel, historical film).

❌My aunt in Satara reads only historic novels, and her favourite one is set in the old wadas of Pune two hundred years ago.
✅My aunt in Satara reads only historical novels, and her favourite one is set in the old wadas of Pune two hundred years ago.
चुकीचा शब्द: historic = इतिहासात महत्त्वाचा; इतिहासावर आधारित कादंबरी → historical novel.

3. “मीटिंग आधी घेतली” → prepone. postpone (पुढे ढकलणे) च्या नमुन्यावर भारतात prepone (आधी घेणे) हा शब्द तयार झाला. शब्द बनवण्याची पद्धत तर्कशुद्ध आहे, आणि भारतीय इंग्रजीत तो खूप वापरला जातो, पण प्रमाण आंतरराष्ट्रीय इंग्रजीत तो नाही आणि भारताबाहेरच्या लोकांना तो कळेलच असं नाही. prepone ऐवजी bring forward / move forward वापरा.

⚠️The HR team has preponed my interview at the Hinjewadi office from Friday to Wednesday, so I have only two days to prepare.
✅The HR team has brought forward my interview at the Hinjewadi office from Friday to Wednesday, so I have only two days to prepare. किंवा The HR team has moved my interview at the Hinjewadi office forward from Friday to Wednesday, so I have only two days to prepare.
व्याकरणदृष्ट्या बरोबर, पण prepone हा भारतीय इंग्रजीचा शब्द आहे; प्रमाण इंग्रजीत bring forward.

4. “प्रामाणिकपणा”, “कुतूहल” → honestness, curiousness. मराठीत विशेषणापासून नाम बनवायला “-पणा” खूप सहज लागतो: “प्रामाणिक” → “प्रामाणिकपणा”, “उदार” → “उदारपणा”. म्हणून इंग्रजीतही प्रत्येक विशेषणाला -ness लावलं जातं. -ness खरंच नेहमीचा आहे (kindness, awareness), पण अनेक विशेषणांचं नाम दुसऱ्या suffix ने ठरलेलं आहे: honest → honesty, curious → curiosity, generous → generosity, popular → popularity.

❌At the farewell function in our Nagpur office, everyone praised Mrunal's honestness and the curiousness with which she asked questions in every meeting.
✅At the farewell function in our Nagpur office, everyone praised Mrunal's honesty and the curiosity with which she asked questions in every meeting.
ठरलेली नामं: honesty, curiosity

गोंधळ करू नका

-ic आणि -ical – काही जोड्यांचे अर्थ वेगळे आहेत (economic / economical, historic / historical, classic / classical); काही जवळजवळ समानार्थी आहेत (symmetric / symmetrical). प्रत्येक जोडी तपासा.

A white T-shirt with jeans is a classic look.
जीन्सवर पांढरा टी-शर्ट हा कधीही जुना न होणारा लूक आहे.
classic = ठरावीक, कायम चालणारा
She plays classical music on the violin.
ती व्हायोलिनवर शास्त्रीय संगीत वाजवते.
classical = पाश्चात्त्य कलासंगीताच्या परंपरेतलं (भारतीय संदर्भात शास्त्रीय संगीतही)

un- आणि non- – Un- मध्ये अनेकदा मत, टीका असते; non- तटस्थ, फक्त वर्णन करणारा असतो.

That was a very unprofessional comment.
ती अगदी अव्यावसायिक टिप्पणी होती.
टीका
Most of the roles in the film are played by non-professional actors.
सिनेमातल्या बहुतेक भूमिका हौशी कलाकारांनी केल्या आहेत.
तटस्थ गट; मराठीत वेगळा शब्द “हौशी”

-ed आणि -ing विशेषणं – ही क्रियापदाचीच रूपं आहेत, नवीन शब्द नाहीत; पाहा A2-30.

The lecture was boring, so I was bored.
व्याख्यान कंटाळवाणं होतं, म्हणून मला कंटाळा आला.
boring = कंटाळवाणं; bored = कंटाळलेला

स्पेलिंग आणि उच्चार

  • शब्दाच्या शेवटचा -e स्वराने सुरू होणाऱ्या suffix आधी सहसा गळतो (create → creative), पण व्यंजनाने सुरू होणाऱ्या suffix आधी राहतो (hope → hopeful, move → movement). अपवाद: argue → argument मध्ये व्यंजनाआधी e गळतो; noticeable, manageable मध्ये स्वराआधीही e राहतो, म्हणजे c आणि g मऊ (/s/, /dʒ/) राहतात.
  • व्यंजनानंतरचा शेवटचा -y सहसा i होतो: happy → happiness, beauty → beautiful, rely → reliable (पण shy → shyness, dry → dryness).
  • शेवटचं व्यंजन दुप्पट होऊ शकतं: forget → forgettable, begin → beginner.
  • Suffix मुळे जोर सरकू शकतो: photograph /ˈfəʊtəɡrɑːf/ (UK), /ˈfoʊtəɡræf/ (US) → photography /fəˈtɒɡrəfi/ (UK), /fəˈtɑːɡrəfi/ (US) → photographic /ˌfəʊtəˈɡræfɪk/ (UK), /ˌfoʊtəˈɡræfɪk/ (US). -ic, -ical, -ity आणि -tion ने संपणाऱ्या शब्दांत जोर सहसा suffix च्या लगेच आधीच्या syllable वर असतो: ecoNOmic, possiBIlity, inforMAtion. मराठी बोलण्यात आपण प्रत्येक अक्षराला साधारण सारखा भार देतो, म्हणून इंग्रजी शब्दाचा जोर शब्दाबरोबरच शिका.
  • Conversion मध्ये जोर बदलतो: an increase /ˈɪnkriːs/ / to increase /ɪnˈkriːs/; record, present, object, permit सुद्धा असेच – नामात जोर पुढे, क्रियापदात मागे.
  • -ise हे नेहमीचं ब्रिटिश स्पेलिंग आहे; -ize अमेरिकन आहे आणि ब्रिटनमध्येही चालतं. एका मजकुरात एकच पद्धत ठेवा. काही शब्द US मध्येही नेहमी -ise नेच लिहितात: advertise, exercise, surprise, advise.

सुवर्णनियम

शब्द त्याच्या मुळापर्यंत शोधा: prefix अर्थ बदलतो, suffix सहसा शब्दाचा प्रकार बदलतो, आणि मूळ शब्द मुख्य अर्थ देतो. मग तो शब्द खरंच अस्तित्वात आहे का ते तपासा – शब्दरचना मार्ग दाखवते, पण हमी देत नाही. आणि लक्षात ठेवा: “अ-” किंवा “बे-” म्हणजे आपोआप un- नाही, “ऐतिहासिक विजय” = historic पण “ऐतिहासिक कादंबरी” = historical, prepone भारताबाहेर अनोळखी आहे, आणि “-पणा” म्हणजे प्रत्येक वेळी -ness नाही (honesty, curiosity).

सराव

A. रचना

सूचनेतल्या शब्दापासून योग्य शब्द बनवा.

  1. happy पासून नाम: Money can't buy .
  2. agree पासून नाम: We finally reached an .
  3. legal चं नकारार्थी रूप: Parking here is .
  4. short पासून क्रियापद: Can you this text to 200 words?
  5. simple पासून क्रियापद: We need to the application process.
  6. rely पासून विशेषण: She's a very colleague.
  7. शब्दाचे तुकडे करा: unemployment

B. अर्थ

योग्य पर्याय निवडा.

  1. योग्य पर्याय निवडा: Turn off the heating when you go out — it's more ….
  2. योग्य पर्याय निवडा: The fall of the Berlin Wall was a … moment.
  3. योग्य पर्याय निवडा: Don't be so … — it was only a joke!
  4. "overcooked" चा अर्थ काय आहे? …
  5. "record" या क्रियापदात कोणत्या syllable वर जोर आहे? …

C. चूक शोधा

प्रत्येक वाक्यात एक चूक आहे किंवा वाक्य बरोबर आहे. दुरुस्त वाक्य लिहा किंवा correct लिहा.

  1. Her explain was very clear.
  2. I think you have underestimated the difficult of the task.
  3. The instructions were completely unclear.
  4. He was very disappoint with the result.

D. संदर्भात

कंसातल्या शब्दाचं योग्य रूप लिहून नोकरीची जाहिरात पूर्ण करा.

A job advert
We are looking for a 17 (create) and 18 (rely) designer to join our team. You will work closely with our 19 (manage) and help to 20 (modern) our brand. Ours is a 21 (smoking) office, so smoking is only allowed outside. Experience is not essential, but a good 22 (know) of design software is required. We offer excellent 23 (opportune) for career development.

E. तुमचे स्वतःचे वाक्य

इंग्रजीत लिहा.

  1. "decide" च्याच कुटुंबातले तीन शब्द लिहा आणि त्यांपैकी एक वाक्यात वापरा.
  2. तुमच्या नोकरीबद्दल किंवा अभ्यासाबद्दल "over-" किंवा "under-" ने सुरू होणारा शब्द वापरून एक वाक्य तयार करा.

F. मिश्र उजळणी

मागील धड्यांची उजळणी करा.

  1. B1-29 Adjective Order: विशेषणांचा क्रम आणि a ten-minute walk सारखी जोडविशेषणं – मराठीत
    जोडविशेषण बनवा: a holiday that lasts two weeks
  2. A2-30 Bored की Boring? इंग्रजी -ed आणि -ing विशेषणं मराठीत
    योग्य पर्याय निवडा: The film was so … that I fell asleep.
  3. A2-09 Adverbs इंग्रजीत: quickly, well, hard – विशेषण की क्रियाविशेषण? मराठीत समजावून
    क्रियाविशेषण बनवा: She speaks (fluent) .
उत्तरे

A. रचना

  1. happiness
  2. agreement
  3. illegal
  4. shorten
  5. simplify
  6. reliable
  7. un + employ + ment

B. अर्थ

  1. economical
  2. historic
  3. sensitive
  4. cooked too much
  5. cord

C. चूक शोधा

  1. Her explanation was very clear.
  2. I think you have underestimated the difficulty of the task.
  3. ✓ The instructions were completely unclear.
  4. He was very disappointed with the result.

D. संदर्भात

  1. creative
  2. reliable
  3. management / managers / manager
  4. modernise / modernize
  5. non-smoking / no-smoking
  6. knowledge
  7. opportunities

E. तुमचे स्वतःचे वाक्य

  1. decision, decisive, decisively. She made a quick decision.
  2. I always underestimate how long my homework will take.

F. मिश्र उजळणी

  1. a two-week holiday
  2. boring
  3. fluently
अँड्रॉइड ॲपजाता जाता शिका Google Play