Unless, As Long As, In Case, Even If sa Ingles: Higit pa sa If
Unless, As Long As, In Case: Beyond If
Sa pahinang ito
Layunin
Pagkatapos ng araling ito, kaya mo nang magpahayag ng kondisyon nang mas eksakto kaysa sa if lang: ang eksepsiyon gamit ang unless, ang mahigpit na kondisyon gamit ang as long as / provided (that) / on condition that, ang pag-iingat gamit ang in case, ang "walang pinagkaiba" gamit ang even if, at ang babala gamit ang otherwise / or (else).
Ang Pangunahing Ideya
Ang if ay parang distornilyador na pang-lahatan. Marami itong trabaho: sinasabi nitong "nakadepende ito roon". Pero hindi nito sinasabi kung paano nakadepende ang dalawang bagay sa isa't isa.
Ang mga linker sa araling ito ay ang mga espesyal na kasangkapang nakasabit sa tabi nito sa dingding ng pagawaan. May idinadagdag na eksaktong kahulugan ang bawat isa:
- pinapangalanan ng unless ang nag-iisang eksepsiyon: We'll eat outside unless it rains.
- pinapangalanan ng as long as / provided ang tanging kondisyong dapat matupad: You can borrow it as long as you're careful.
- pinapangalanan ng in case ang isang panganib, kaya kumikilos ka ngayon para makasiguro: Take a coat in case it gets cold.
- sinasabi ng even if na walang pinagkaiba ang kondisyon: I'll go even if it rains.
- pinapangalanan ng otherwise / or (else) ang masamang resulta kapag hindi ka kumilos: Hurry, or we'll miss the train.
Magandang balita: pareho ang tuntunin sa tense gaya ng sa if (A2-27, B1-06). Pagkatapos ng linker, present tense ang gamitin para sa hinaharap — hindi will.
Filipino at Ingles
May katumbas sa Filipino ang karamihan ng mga linker na ito, at nakatutulong ang mga ito: maliban kung = unless, basta / basta't = as long as, sa kondisyong = on condition that, baka / sakaling / kung sakali = in case, kung hindi = otherwise / or. Dalawa ang dapat bantayan. Una, iisang kahit ang gamit natin para sa even if (posible lang) at even though (totoo, nangyari na) — sa Ingles, kailangang pumili. Pangalawa, puwedeng mag-isa ang kahit bilang pang-ugnay (kahit umuulan), pero hindi puwedeng mag-isa ang even: even if o even though. At pagkatapos ng baka o sakaling, walang will sa Ingles: present ang gamitin.
| Filipino | Ingles |
|---|---|
| Hindi mo mabubuksan ang file maliban kung may password ka. | You can't open the file unless you have the password. |
| Puwede mong hiramin ang bike ko basta't isauli mo bago mag-alas-sais. | You can borrow my bike as long as you bring it back by six. |
| Magdala ka ng payong, baka umulan. | Take an umbrella in case it rains. |
| Pupunta ako sa beach kahit umulan. | I'm going to the beach even if it rains. |
| Kahit mahal ang hotel, sulit na sulit ito. | Even though the hotel was expensive, it was worth every penny. |
| I-charge mo na ang cellphone mo, kung hindi, mamamatay ito sa biyahe. | Charge your phone now, otherwise it'll die during the trip. |
Pansinin ang ikaapat at ikalimang hanay: parehong kahit sa Filipino, pero even if ang una (hindi pa alam kung uulan) at even though ang pangalawa (talagang mahal ang hotel).
Anyo
Pangkalahatang tanaw
| Linker | Kahulugan | Pattern | Halimbawa |
|---|---|---|---|
| unless | kung hindi; maliban kung | unless + (karaniwang) positibong pandiwa | Unless you hurry, you'll be late. |
| as long as / so long as | kung… lang; basta | + present para sa hinaharap | As long as you text me, you can stay out. |
| provided (that) / providing (that) | kung… lang (mas pormal) | + present para sa hinaharap | Provided (that) the weather is fine, we'll sail. |
| on condition that | kung… lang (pormal: kasunduan, patakaran) | + present para sa hinaharap | You can use the photo on condition that you credit me. |
| in case | bilang pag-iingat, dahil baka mangyari ang… | + present (hindi will); past pagkatapos ng past na pandiwa | Bring snacks in case you get hungry. |
| even if | walang pinagkaiba kung… | parehong tense gaya ng if | I'll finish it even if it takes all night. |
| even though | although (mas malakas) — totoo ito | + katotohanan | She went to work even though she was ill. |
| otherwise / or (else) | kung hindi, … (babala) | utos/pahayag + otherwise / or + resulta | Leave now, or you'll miss the bus. |
Mga tense pagkatapos ng linker
| Sitwasyon | Pagkatapos ng linker | Main clause | Halimbawa |
|---|---|---|---|
| totoong hinaharap | present simple | will / can / utos | Unless it rains, we'll eat outside. |
| guni-guning kasalukuyan/hinaharap | past simple | would / could | I wouldn't go unless I had to. |
| nakaraan (pag-iingat) | past simple | past simple | I took a map in case I got lost. |
Puwesto at comma
- Puwedeng magsimula ng pangungusap ang unless, as long as, provided, in case, even if (may comma pagkatapos ng sugnay) o nasa gitna (karaniwang walang comma).
- Nagsisimula ng bagong sugnay o pangungusap ang otherwise: Write it down. Otherwise, you'll forget. Puwede rin itong sumunod sa comma o semicolon.
- Pinagdurugtong ng or (else) ang dalawang sugnay: Be quiet, or else you'll wake the baby.
Gamit
1Unless = kung hindi / maliban kung
Ipinapakilala ng unless ang nag-iisang sitwasyon kung kailan hindi mangyayari ang resulta. Dahil nasa unless na ang "hindi", karaniwang positibo ang pandiwang kasunod nito.
Gamitin ang if … not, hindi unless, kapag reaksiyon ang resulta sa isang bagay na hindi nangyari, o sa mga tanong: I'll be upset if she doesn't come. What will you do if the bus doesn't come?
2As long as, provided (that), on condition that = kung… lang
Ginagawang mahigpit ng mga linker na ito ang kondisyon: mangyayari lang ang resulta kung matutupad ang kondisyong ito, at madalas nagbibigay ng pahintulot o nakikipagkasundo ang nagsasalita. Neutral hanggang impormal ang as long as / so long as; mas pormal ang provided (that) / providing (that); pormal ang on condition that at karaniwan sa mga kasunduan at patakaran.
3In case = bilang pag-iingat
Ipinapaliwanag ng in case kung bakit natin ginagawa ang isang bagay ngayon: dahil baka may mangyari mamaya. Ginagawa natin ang kilos, mangyari man o hindi ang pangyayari. Present tense ang gamitin para sa hinaharap (hindi will), at past tense kapag past ang pangunahing pandiwa.
Iba ang in case of + pangngalan: pormal na paraan ito ng pagsasabing "kung may…", ginagamit sa mga paalala. In case of fire, do not use the lifts. (= kung may sunog)
4Even if at even though
Even if = mangyari man o hindi ito, pareho ang resulta. Posible o guni-guni ang kondisyon. Even though = although, pero mas malakas, at totoo ang impormasyon. (Although: tingnan ang B1-26.)
5Otherwise at or (else) — ang babala
Gamitin ang otherwise o or (else) pagkatapos ng utos o pahayag para sabihin kung ano ang mangyayari kapag hindi ito sinunod. Mas malakas ang tunog ng or else, at kapag mag-isa sa dulo, parang banta ito.
Itinuturo sa C1-04 ang otherwise na may guni-guning resulta sa nakaraan (I'm glad you called; otherwise I'd have waited all day).
Karaniwang Mali
Mga Bitag para sa mga Pilipino
1. Iisang kahit. Dahil puwedeng mag-isa ang kahit bilang pang-ugnay, even lang ang madalas lumabas — pero hindi kayang pagdugtungin ng even ang dalawang sugnay. At dahil iisang kahit ang gamit natin sa posible at sa totoo, nagkakapalit ang even if at even though. Itanong: totoo na ba ito (even though), o posible lang (even if)?
2. Kung hindi + unless. Dahil kung hindi ang iniisip natin, madalas madagdag ang don't pagkatapos ng unless. Pero nasa unless na ang "hindi": positibo ang kasunod nito. O kaya, gamitin ang if … not.
3. Baka / sakaling → in case + will. Dahil "baka dumating pa" o "sakaling may darating" ang iniisip natin, madalas pumasok ang will pagkatapos ng in case. Pero present ang kailangan para sa hinaharap.
Huwag Ipagkamali
in case at if — Sa if, kumikilos ka lang kapag nangyari ang pangyayari. Sa in case, kumikilos ka bago pa, para makasiguro. Sa Filipino, kung at baka / sakaling ang pagkakaiba. (Conditionals: tingnan ang A2-27, B1-06.)
even if at even though — posibilidad at katotohanan. Parehong kahit sa Filipino.
unless at if … not — karaniwang pareho ang kahulugan, pero if … not ang natural na pili para sa damdamin, tanong at resultang nakadepende sa isang bagay na hindi nangyari.
Itinuturo sa B2-21 ang pag-iisip ng posibilidad gamit ang suppose / supposing / what if. Nasa C1-03 at C1-04 ang mga pormal at nakatagong kondisyon (should you need…, but for…, given…).
Baybay at Bigkas
- Laging dalawang salita ang in case — hindi "incase". Karaniwang nakapirming parirala sa dulo ng pangungusap ang Just in case.
- Parehong tama ang provided at providing; opsiyonal ang that pagkatapos ng dalawa.
- unless /ənˈles/: nasa pangalawang pantig ang diin — "un-LESS", at mahina ang unang patinig. Huwag itong bigkasin na "AN-les".
- provided /prəˈvaɪdɪd/: nasa vi ang diin — "pruh-VY-did". Mahina ang pro-, at hindi ito "PRO-vided".
- otherwise /ˈʌðəwaɪz/ (UK), /ˈʌðərwaɪz/ (US): nasa unang pantig ang diin — "UH-ther-wise". Ang th ay /ð/: dulo ng dila sa pagitan ng mga ngipin, may boses — hindi d ("ader-wise"). Nagtatapos ito sa /z/.
- though /ðəʊ/: /ð/ din, at gumagalaw ang patinig — hindi "do" o "tow".
- Sa or else, may diin ang else at mahina ang or: "uh ELSE" — Be careful, or else.
Gintong Tuntunin
Piliin ang linker ayon sa kahulugan: unless = maliban kung, as long as / provided = basta / kung… lang, in case = para makasiguro, even if = walang pinagkaiba, otherwise / or (else) = kung hindi, ito ang resulta. Para sa hinaharap, present tense ang gamitin pagkatapos ng mga linker na ito, hindi will. At bago mo isalin ang kahit, itanong: totoo ba (even though) o posible lang (even if)?
Mga Pagsasanay
A. Anyo
Kumpletuhin ang pangungusap, o isulat muli ayon sa panuto.
-
Isulat ang tamang anyo: Take a sandwich in case you (get) hungry.
-
Kumpletuhin: I won't go ___ you come with me. …
-
Isulat ang tamang anyo: We'll start the meeting at nine provided everyone (arrive) on time.
-
Kumpletuhin: She left early ___ the traffic was bad. …
-
Isulat muli gamit ang unless: If you don't leave now, you'll miss the bus.
-
Isulat muli gamit ang otherwise: Set an alarm. If you don't, you'll oversleep.
B. Kahulugan
Piliin ang sagot na tugma sa kahulugan.
-
Piliin ang tamang sagot: I'm going to the concert … I have to go alone.
-
Piliin ang tamang sagot: He went to the party … he was exhausted.
-
Piliin ang tamang sagot: Write down the address … you forget it.
-
Piliin ang tamang sagot: You can come to the meeting … you don't interrupt.
-
Piliin ang mas pormal na sagot para sa isang kontrata: The flat is rented … no pets are kept.flat (UK) = apartment (US)
-
Piliin ang tamang sagot: I'll be disappointed .
C. Hanapin ang Mali
Itama ang mali. Kung tama na ang pangungusap, isulat ang correct.
-
Unless you don't study, you won't pass.
-
Pack some water in case you will get thirsty.
-
Even though it rains tomorrow, the match will go ahead.
-
You can stay out late as long as you text me.
D. Sa Konteksto
Gamitin ang mga salita sa kahon: as long as, even if, in case, otherwise, unless
Mia: We're leaving at six tomorrow. Set your alarm, 17 you'll oversleep.
Leo: Fine. Should I bring a raincoat?
Mia: Yes, bring one 18 the weather changes. It often does in the mountains.
Leo: And what if it's raining when we wake up?
Mia: We'll still go, 19 it's a storm. A bit of rain is fine.
Leo: OK. Can my brother come too?
Mia: Sure, 20 he can walk fifteen kilometres!
Leo: He can. He'll come 21 he's tired after work.
E. Ikaw Naman
Isulat sa Ingles.
-
Sumulat tungkol sa dalawang bagay na lagi mong dala at kung bakit, gamit ang in case.
-
Sumulat ng isang patakaran para sa taong hihiram ng isang gamit mo, gamit ang as long as o provided.
-
Sumulat ng isang bagay na hindi mo kailanman gagawin, gamit ang even if.
F. Halo-halong Balik-aral
Balikan ang mga naunang aralin.
-
A2-27 Zero at First Conditional sa Ingles: Kung, Kapag at Unless When she (arrive), I'll call you.
-
B1-06 Second Conditional sa Ingles: If I Had…, I Would… at If I Were You If I (have) more time, I'd learn to play the piano.
-
B1-26 Although, Despite at However sa Ingles: Paano Ipakita ang Pagkakasalungat ___ the rain, we went for a walk. …
-
B2-02 Mixed Conditionals sa Ingles: Kung… Sana, Nakaraan at Ngayon If I had saved more money last year, I (be) on holiday now.holiday (UK) = vacation (US)
Mga sagot
A. Anyo
- get
- unless
- arrives
- in case
- Unless you leave now, you'll miss the bus. / You'll miss the bus unless you leave now.
- Set an alarm. Otherwise, you'll oversleep. / Set an alarm, otherwise you'll oversleep.
B. Kahulugan
- even if
- even though
- in case
- as long as
- on condition that
- if she doesn't call
C. Hanapin ang Mali
- Unless you study, you won't pass. / If you don't study, you won't pass.
- Pack some water in case you get thirsty.
- Even if it rains tomorrow, the match will go ahead.
- ✓ You can stay out late as long as you text me.
D. Sa Konteksto
- otherwise / or / or else
- in case / just in case
- unless
- as long as / so long as / provided / providing / provided that / providing that
- even if / even though
E. Ikaw Naman
- I always carry a power bank in case my phone dies. I keep a pen in my bag in case I need to sign something.
- You can borrow my car as long as you fill up the tank before you bring it back.
- I would never go skydiving, even if someone paid me a lot of money.
F. Halo-halong Balik-aral
- arrives / has arrived
- had
- Despite
- would be / could be / might be
