Unless, as long as, in case, even if: услови на англиски без if
Unless, As Long As, In Case: Beyond If
На оваа страница
Цел
По оваа лекција ќе знаете да изразите услов попрецизно отколку со if: со unless, as long as, provided (that), on condition that, in case, even if и otherwise / or (else) – и ќе ги користите точните глаголски времиња по нив.
Главна идеја
If е како универзален шрафцигер. Врши многу работи: кажува „тоа зависи од ова“. Но не кажува како двете работи зависат една од друга.
Сврзниците од оваа лекција се специјални алати што висат на ѕидот во работилницата веднаш до него. Секој додава точна нијанса на значење:
- unless го именува единствениот исклучок: We'll eat outside unless it rains.
- as long as / provided го именуваат единствениот услов што мора да се исполни: You can borrow it as long as you're careful.
- in case го именува ризикот, па дејствувате веднаш, за секој случај: Take a coat in case it gets cold.
- even if кажува дека условот ништо не менува: I'll go even if it rains.
- otherwise / or (else) ја именува лошата последица ако не дејствувате: Hurry, or we'll miss the train.
Добра вест: правилата за времињата се исти како кај if (A2-27, B1-06). По сврзникот за иднина користете сегашно време – не will.
Македонски и англиски
Кај нас речиси за секој сврзник од оваа лекција има добар израз. „Освен ако не…“ и „ако не…“ се unless. „Само“, „само ако“, „под услов да“ и „доколку“ се as long as / provided / on condition that. „За секој случај“ е (just) in case. „Дури и да“, „дури и ако“ е even if, а „иако“ е even though. „Инаку“ е otherwise / or (else). И времињата во голема мера се совпаѓаат: по „ако“ и „дури и да“ за иднина кај нас обично стои сегашна форма („ако врне“, „дури и да врне“) – тука е исто.
Замките се на три места. Прво, нашето „освен ако“ речиси секогаш оди со „не“ („освен ако не врне“), а англиското unless веќе ја содржи негацијата – по него глаголот е потврден. Второ, „за секој случај“ лесно се преведува збор по збор. Трето, нашето „во случај да“ значи обичен услов („Во случај да врне, ќе останеме дома“ = ако врне), а англиското in case значи „однапред, за секој случај“. За услов на англиски е if.
| Македонски | Англиски | Што е различно? |
|---|---|---|
| Ќе одам пеш на работа, освен ако не врне. | I'll walk to work unless it's raining. | кај нас „освен ако не“; негацијата е во unless, глаголот е потврден |
| Можеш да го земеш велосипедот, само врати ми го до шест. | You can borrow my bike as long as you bring it back by six. | единствен услов → as long as |
| Сопственикот ја намали киријата под услов да останеме две години. | The landlord agreed to lower the rent on condition that we stayed for two years. | формално → on condition that |
| Земи чадор за секој случај, ако почне да врне. | Take an umbrella in case it rains. | однапред, за секој случај → in case |
| Ќе понесам резервен полнач, за секој случај. | I'll bring a spare charger, just in case. | „за секој случај“ на крајот → just in case |
| Дури и да се извиниш, нема да ти прости. | Even if you apologise, she won't forgive you. | можна ситуација → even if |
| Ја заврши трката иако го беше повредила глуждот. | She finished the race even though she had hurt her ankle. | факт → even though |
| Наполни го телефонот сега, инаку ќе се испразни на пат. | Charge your phone now, otherwise it'll die during the trip. | предупредување → otherwise; последицата е во иднината → will |
Накратко: „освен ако не“ → unless + потврден глагол; „само“, „под услов да“ → as long as / provided; „за секој случај“ → (just) in case; „во случај да“ како услов → if; „дури и да“ → even if, „иако“ → even though; „инаку“ → otherwise / or.
Форма
Преглед
| Сврзник | Значење | Образец | Пример |
|---|---|---|---|
| unless | ако не; освен ако | unless + (обично) потврден глагол | Unless you hurry, you'll be late. |
| as long as / so long as | само ако | + сегашно време за иднина | As long as you text me, you can stay out. |
| provided (that) / providing (that) | само ако (поформално) | + сегашно време за иднина | Provided (that) the weather is fine, we'll sail. |
| on condition that | само ако (формално: договори, правила) | + сегашно време за иднина | You can use the photo on condition that you credit me. |
| in case | за секој случај, бидејќи … може да се случи | + сегашно време (не will); по глагол во минато – минато време | Bring snacks in case you get hungry. |
| even if | сеедно дали … | истите времиња како со if | I'll finish it even if it takes all night. |
| even though | иако (посилно) – тоа е факт | + факт | She went to work even though she was ill. |
| otherwise / or (else) | ако не, тогаш … (предупредување) | упатство / изјава + otherwise / or + последица | Leave now, or you'll miss the bus. |
Времиња по сврзникот
| Ситуација | По сврзникот | Главна реченица | Пример |
|---|---|---|---|
| реална иднина | Present Simple | will / can / заповед | Unless it rains, we'll eat outside. |
| замислена сегашност / иднина | Past Simple | would / could | I wouldn't go unless I had to. |
| минато (мерка на претпазливост) | Past Simple | Past Simple | I took a map in case I got lost. |
Место во реченицата и запирки
- unless, as long as, provided, in case, even if можат да ја почнат реченицата (запирка по зависната реченица) или да стојат во средина (обично без запирка).
- otherwise почнува нова реченица: Write it down. Otherwise, you'll forget. Може да дојде и по запирка или точка-запирка.
- or (else) поврзува две реченици: Be quiet, or else you'll wake the baby.
Употреба
1Unless = ако не / освен ако
Unless ја воведува единствената ситуација во која резултатот не доаѓа. Бидејќи unless веќе ја содржи негацијата, глаголот по него обично е потврден. Кај нас „освен ако не“ и „ако не“ се добри парови – но нашето „не“ на англиски не се пренесува.
Користете if … not, а не unless, кога резултатот е реакција на тоа што нешто не се случува, и во прашања: I'll be upset if she doesn't come. What will you do if the bus doesn't come?
2As long as, provided (that), on condition that = само ако
Овие сврзници го прават условот строг: резултатот доаѓа само ако се исполни тој услов, а говорникот често дава дозвола или прави договор. As long as / so long as е неутрално до неформално; provided (that) / providing (that) е поформално; on condition that е формално и типично за договори и правила.
3In case = за секој случај
In case објаснува зошто правиме нешто сега: затоа што подоцна нешто може да се случи. Го правиме во секој случај, без разлика дали ќе се случи. За иднина користете сегашно време (не will), а по главна реченица во минато – минато време.
In case of + именка е нешто друго: тоа е формален начин да се каже „ако има“, на натпис или во известување. In case of fire, do not use the lifts. (= во случај на пожар)
4Even if и even though
Even if = сеедно дали ќе се случи, резултатот е ист. Условот е можен или замислен. Even though = although, но посилно, а информацијата е факт. (За although видете B1-26.)
5Otherwise и or (else) – предупредување
Користете otherwise или or (else) по упатство или изјава за да кажете што ќе се случи ако тоа не се направи. Or else звучи посилно, а сам на крајот од реченицата може да звучи како закана.
Otherwise со замислена последица во минатото (I'm glad you called; otherwise I'd have waited all day) е во лекцијата C1-04.
Чести грешки
Замки за говорителите на македонски
1. „…освен ако соседите не се согласат“ → unless … don't. Кај нас „освен ако“ речиси секогаш оди со „не“: „Не смеам да чувам куче во станот, освен ако соседите не се согласат писмено.“ Англиското unless веќе значи „ако не“. Ако го задржите нашето „не“, реченицата го кажува спротивното. По unless глаголот е потврден.
2. „За секој случај“ → for every case, for any case. Нашиот готов израз „за секој случај“ лесно се преведува збор по збор: „Оставете го резервниот клуч кај соседите, за секој случај.“ На англиски е just in case (на крајот од исказот) или in case + реченица.
3. „Во случај да врне…“ → in case наместо if. Нашето „во случај да“ е обичен услов: „Во случај да не тргне траектот, ќе одиме со такси.“ Тоа значи „ако“. Англиското in case значи нешто друго: „однапред, за секој случај“. За услов користете if (во формален стил и in the event that).
Не мешајте
in case и if – Со if дејствувате само ако настанот се случи. Со in case дејствувате однапред, за секој случај. (Условни реченици: видете A2-27, B1-06.)
even if и even though – можност и факт.
unless и if … not – обично исто значење, но if … not е природниот избор за чувства, прашања и резултати што зависат од тоа што нешто не се случува.
За замислување со suppose / supposing / what if видете B2-21. Формалните и скриените услови (should you need…, but for…, given…) се во лекциите C1-03 и C1-04.
Правопис и изговор
- in case се пишува секогаш одделно, како два збора. Just in case е чест готов израз на крајот од реченицата.
- provided и providing се точни и двата; that по нив може да се изостави.
- unless /ənˈles/ – нагласот е на вториот слог, а првата самогласка е слабото /ə/. Кај нас двосложните зборови се нагласуваат на првиот слог, па лесно се вели UN-less.
- provided /prəˈvaɪdɪd/ – нагласот е на vi. Првата самогласка е слабото /ə/, кое во стандардниот македонски го нема. Англиското r не е трепетливо како нашето „р“; d на крајот оставете го звучно.
- otherwise /ˈʌðəwaɪz/ (UK), /ˈʌðərwaɪz/ (US) – нагласот е на првиот слог. /ð/: врвот на јазикот меѓу забите, со глас – не е „д“ ниту „з“; /w/ со заокружени усни, не „в“; на крајот звучно /z/, не „с“.
- Во or else нагласот е на else, а or е слабо: Be careful, or else.
Златно правило
Изберете го сврзникот според значењето: unless = ако не / освен ако; as long as / provided = само ако; in case = за секој случај, однапред; even if = сеедно; otherwise / or (else) = ако не, тогаш ваква последица. По овие сврзници за иднина користете сегашно време, не will. По unless глаголот е потврден – нашето „не“ од „освен ако не“ не се пренесува.
Вежби
A. Форма
Дополнете ги речениците со точната форма или преформулирајте ги.
-
Дополнете со точната форма: Take a sandwich in case you (get) hungry.
-
Дополнете: I won't go ___ you come with me. …
-
Дополнете со точната форма: We'll start the meeting at nine provided everyone (arrive) on time.
-
Дополнете: She left early ___ the traffic was bad. …
-
Преформулирајте со unless: If you don't leave now, you'll miss the bus.
-
Преформулирајте со otherwise: Set an alarm. If you don't, you'll oversleep.
B. Значење
Изберете го точниот одговор.
-
Изберете го точниот одговор: I'm going to the concert … I have to go alone.
-
Изберете го точниот одговор: He went to the party … he was exhausted.
-
Изберете го точниот одговор: Write down the address … you forget it.
-
Изберете го точниот одговор: You can come to the meeting … you don't interrupt.
-
Изберете ја поформалната можност за договор: The flat is rented … no pets are kept.flat (UK) = apartment (US)
-
Изберете го точниот одговор: I'll be disappointed .
C. Најдете ја грешката
Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.
-
Unless you don't study, you won't pass.
-
Pack some water in case you will get thirsty.
-
Even though it rains tomorrow, the match will go ahead.
-
You can stay out late as long as you text me.
D. Во контекст
Дополнете ги зборовите што недостасуваат во разговорот. Зборови: as long as, even if, in case, otherwise, unless
Mia: We're leaving at six tomorrow. Set your alarm, 17 you'll oversleep.
Leo: Fine. Should I bring a raincoat?
Mia: Yes, bring one 18 the weather changes. It often does in the mountains.
Leo: And what if it's raining when we wake up?
Mia: We'll still go, 19 it's a storm. A bit of rain is fine.
Leo: OK. Can my brother come too?
Mia: Sure, 20 he can walk fifteen kilometres!
Leo: He can. He'll come 21 he's tired after work.
E. Ваш ред е
Напишете на англиски.
-
Напишете две работи што секогаш ги носите со себе и зошто. Користете in case.
-
Напишете правило за некој што позајмува нешто од вас. Користете as long as или provided.
-
Напишете една работа што никогаш не би ја направиле. Користете even if.
F. Мешано повторување
Повторете ги темите од претходните лекции.
-
A2-27 Zero и first conditional: условни реченици со if, unless и when на англиски When she (arrive), I'll call you.
-
B1-06 Second conditional (условни реченици тип 2): If I had…, I would… If I (have) more time, I'd learn to play the piano.
-
B1-26 Although, despite, however: спротивставување на англиски и зошто не despite of ___ the rain, we went for a walk. …
-
B2-02 Мешани условни реченици (mixed conditionals): минато и сегашност во една реченица If I had saved more money last year, I (be) on holiday now.holiday (UK) = vacation (US)
Одговори
A. Форма
- get
- unless
- arrives
- in case
- Unless you leave now, you'll miss the bus. / You'll miss the bus unless you leave now.
- Set an alarm. Otherwise, you'll oversleep. / Set an alarm, otherwise you'll oversleep.
B. Значење
- even if
- even though
- in case
- as long as
- on condition that
- if she doesn't call
C. Најдете ја грешката
- Unless you study, you won't pass. / If you don't study, you won't pass.
- Pack some water in case you get thirsty.
- Even if it rains tomorrow, the match will go ahead.
- ✓ You can stay out late as long as you text me.
D. Во контекст
- otherwise / or / or else
- in case / just in case
- unless
- as long as / so long as / provided / providing / provided that / providing that
- even if / even though
E. Ваш ред е
- I always carry a power bank in case my phone dies. I keep a pen in my bag in case I need to sign something.
- You can borrow my car as long as you fill up the tank before you bring it back.
- I would never go skydiving, even if someone paid me a lot of money.
F. Мешано повторување
- arrives / has arrived
- had
- Despite
- would be / could be / might be
