SlowingoNgữ pháp
A2 26 / 38

Phân biệt could, was able to, managed to: nói về khả năng trong quá khứ và tương lai

Could, Was Able To, Managed To: Ability in Other Times

Trong trang này
  1. Mục tiêu
  2. Ý chính
  3. Tiếng Việt và tiếng Anh
  4. Cấu trúc
  5. Cách dùng
  6. Lỗi thường gặp
  7. Bẫy dành cho người Việt
  8. Đừng nhầm lẫn
  9. Chính tả và phát âm
  10. Quy tắc vàng
  11. Luyện tập

Mục tiêu

Sau bài này, bạn có thể nói về những gì bạn đã có khả năng làm trong quá khứ, những gì bạn đã làm được vào một lần cụ thể, và những gì bạn sẽ làm được trong tương lai, bằng could, was able to, managed to và be able to ở các thì khác nhau.

Ý chính

Can là động từ chỉ khả năng, nhưng nó chỉ sống ở hiện tại A1-17. Để đưa khả năng sang những thời điểm khác, tiếng Anh dùng hai công cụ.

Công cụ thứ nhất là could, dạng quá khứ của can. Nó mô tả một khả năng chung trong quá khứ — một việc bạn làm được bất cứ lúc nào: When I was five, I could swim. Hãy coi nó như một tấm huy hiệu trên áo: một kỹ năng bạn từng có.

Nhưng có huy hiệu khác với chiến thắng trong một ngày khó khăn. Với một thành công cụ thể, tiếng Anh dùng was able to hoặc managed to: The water was rough, but I managed to swim to the boat. Đó là chiếc cúp cho một lần thắng. Managed to còn cho biết việc đó khó khăn.

Dạng phủ định thì dễ hơn: couldn't dùng được cho cả hai.

Cuối cùng, can không có dạng -ing, không có dạng to + động từ và không đi sau will. Vì vậy, ở các thì khác, hãy dùng be able to: will be able to, have been able to, want to be able to.

Tiếng Việt và tiếng Anh

Tiếng Việt nói về khả năng bằng biết (kỹ năng: biết bơi), có thể và được (kết quả: tìm được, làm được). Động từ không đổi theo thời gian; ta chỉ thêm "hồi đó", "hôm qua", đã, sẽ. Tiếng Anh thì phải chọn dạng: could cho kỹ năng chung trong quá khứ, was able to / managed to cho một lần làm được, và be able to ở những chỗ can không đứng được.

Tiếng ViệtÝ nghĩaTiếng Anh
Hồi bốn tuổi mình đã biết đi xe đạp.kỹ năng chung trong quá khứI could ride a bike when I was four.
Bài thi khó, nhưng mình đã trả lời được hết.làm được một lần cụ thểI was able to answer all the questions.
Cuối cùng cô ấy cũng sửa được cái máy in.làm được, dù khóShe finally managed to fix the printer.
Bọn mình không bắt được taxi.không làm đượcWe couldn't find a taxi.
Vài tháng nữa bạn sẽ nói chuyện được.tương laiYou'll be able to have a conversation.
Cả ngày nay mình không tìm được kính.từ trước đến giờI haven't been able to find my glasses.

Hãy chú ý: "cuối cùng cũng … được" gần như chính là managed to. Còn "sẽ có thể" không dịch thành will can, mà là will be able to.

Cấu trúc

Khả năng trong quá khứ

Ý nghĩaKhẳng địnhPhủ định
khả năng chungI could read when I was four.I couldn't read until I was six.
một thành công cụ thểWe were able to / managed to fix it.We couldn't / weren't able to / didn't manage to fix it.

Câu hỏi

DạngVí dụ
Could + chủ ngữ + base form?Could you swim when you were a child?
Was / Were + chủ ngữ + able to + base form?Were you able to find a parking space?
Did + chủ ngữ + manage to + base form?Did you manage to finish the report?

Be able to ở các thì và dạng khác

DạngVí dụ
Tương lai: will be able toYou'll be able to drive after a few lessons.
Tương lai phủ định: won't be able toI won't be able to come tomorrow.
Hiện tại hoàn thành: have / has been able toShe hasn't been able to sleep this week.
Sau một động từ khác: to be able toI'd like to be able to play the guitar.
Sau động từ khuyết thiếu: might / should be able toWe might be able to help.

Tóm tắt các dạng

couldwas able tomanaged to
Quá khứ: khả năng chungcócókhông
Quá khứ: một lần thành công (khẳng định)không (trừ see, hear, understand…)cócó
Quá khứ: phủ định (cả hai nghĩa)cócócó

Cách dùng

1Could — khả năng chung trong quá khứ

Dùng could + động từ nguyên mẫu cho kỹ năng hay khả năng mà ai đó có trong một khoảng thời gian trong quá khứ.

My grandmother could speak three languages.
Bà mình hồi trước biết nói ba thứ tiếng.
kỹ năng chung: could
I could ride a bike when I was four.
Hồi bốn tuổi mình đã biết đi xe đạp.
Before the accident, he could run ten kilometres easily.
Trước khi bị tai nạn, anh ấy chạy mười cây số mà vẫn nhẹ nhàng.
Could you read before you started school?
Trước khi đi học, bạn đã biết đọc chưa?
tiếng Việt hỏi "đã … chưa?", tiếng Anh: Could you…?

2Was able to / managed to — thành công vào một lần

Với một tình huống cụ thể trong quá khứ kết thúc thành công, dùng was / were able to hoặc managed to, không dùng could. Managed to cho thấy việc đó khó khăn.

The exam was hard, but I was able to answer all the questions.
Bài thi khó, nhưng mình đã trả lời được hết các câu hỏi.
một lần làm được: was able to
The fire spread quickly, but everyone managed to get out.
Lửa lan rất nhanh, nhưng mọi người đều thoát ra được.
khó khăn, nhưng làm được: managed to
We were able to get tickets for the last show.
Bọn mình đã mua được vé cho suất chiếu cuối.
After three hours, she finally managed to fix the printer.
Sau ba tiếng, cuối cùng cô ấy cũng sửa được cái máy in.
cuối cùng cũng … được = managed to
Did you manage to talk to the manager?
Bạn có nói chuyện được với quản lý không?

3Couldn't — dùng được cho cả hai

Ở dạng phủ định, couldn't đúng cho cả khả năng chung lẫn một lần cụ thể. Wasn't able to và didn't manage to cũng dùng được.

I couldn't swim until I was ten.
Mãi đến năm mười tuổi mình mới biết bơi.
khả năng chung
I'm sorry I couldn't come to your party.
Xin lỗi nhé, hôm đó mình không đến dự tiệc của bạn được.
một lần cụ thể
We couldn't find a taxi, so we walked home.
Bọn mình không bắt được taxi, nên đã đi bộ về nhà.
He tried for an hour, but he didn't manage to open the jar.
Anh ấy loay hoay cả tiếng, nhưng vẫn không mở được cái lọ.

4Could với see, hear, smell, understand, remember

Với các động từ chỉ giác quan và suy nghĩ, could vẫn dùng bình thường, kể cả cho một lần cụ thể.

From the hotel window, we could see the mountains.
Từ cửa sổ khách sạn, bọn mình nhìn thấy cả dãy núi.
I could hear music from next door.
Mình nghe thấy tiếng nhạc từ nhà bên cạnh.
She spoke very fast, but I could understand most of it.
Cô ấy nói rất nhanh, nhưng mình hiểu được gần hết.

5Be able to ở các thì khác

Can không có dạng tương lai, hoàn thành hay to + động từ, nên ta dùng be able to. (Với một việc đã sắp xếp trong tương lai, can vẫn được: I can see you tomorrow at ten. Với một khả năng mới mà bạn chưa có, hãy dùng will be able to.)

In a few months, you'll be able to have a simple conversation in English.
Vài tháng nữa, bạn sẽ có thể nói chuyện đơn giản bằng tiếng Anh.
sẽ có thể = will be able to, không phải will can
I won't be able to call you tonight. My battery is almost dead.
Tối nay mình không gọi cho bạn được đâu. Điện thoại mình sắp hết pin rồi.
I haven't been able to find my glasses all day.
Cả ngày nay mình không tìm được kính.
từ sáng đến giờ: haven't been able to
I'd love to be able to cook like my dad.
Mình rất muốn nấu ăn giỏi được như bố.
Ask Jenny. She might be able to help you.
Hỏi Jenny đi. Có khi cô ấy giúp được bạn đấy.

Lỗi thường gặp

⚠️The road was icy, but I could drive home safely.
✅… but I managed to drive home safely.
Sai nghĩa ở đây: could gợi ý một kỹ năng chung. Với một lần thành công, dùng managed to / was able to.
❌I will can come tomorrow.
✅I will be able to come tomorrow.
Hai động từ khuyết thiếu không đi liền nhau. (I can come tomorrow cũng đúng khi nói về việc đã sắp xếp.)
❌I haven't could sleep.
✅I haven't been able to sleep.
Thì hiện tại hoàn thành: been able to.
❌I want to can play the piano.
✅I want to be able to play the piano.
Sau to: be able to.
❌She managed to finishing the work.
✅She managed to finish the work.
managed to + động từ nguyên mẫu.
❌I could to swim when I was young.
✅I could swim when I was young.
Không có to sau could.
❌We are able to won the game.
✅We were able to win the game.
Quá khứ: were able to + động từ nguyên mẫu.
❌He didn't managed to call.
✅He didn't manage to call.
Sau didn't, dùng động từ nguyên mẫu.

Bẫy dành cho người Việt

1. "Biết" dịch thành know. Tiếng Việt nói biết bơi, biết nấu ăn, hồi đó đã biết lái xe. Nhưng know không đi thẳng với động từ. Với kỹ năng, tiếng Anh dùng can / could (hoặc know how to).

❌My mother knew sew her own clothes.
✅My mother could sew her own clothes. hoặc My mother knew how to sew her own clothes.

2. Quên chuyển sang quá khứ. Tiếng Việt chỉ cần "hôm qua" là đủ; "không … được" giữ nguyên. Tiếng Anh thì can't phải thành couldn't.

❌Yesterday I can't open my email.
✅Yesterday I couldn't open my email.

3. "Cuối cùng cũng … được" dịch thành could. Với một lần thành công sau nhiều cố gắng, could nghe như một kỹ năng chung. Hãy dùng managed to hoặc was able to.

⚠️We got lost, but after an hour we could find the hotel.
✅We got lost, but after an hour we managed to find the hotel.
Đúng ngữ pháp, nhưng could không dùng cho một lần thành công.

4. "Sẽ có thể" dịch thành will can. "Sẽ" = will, "có thể" = can, nhưng hai động từ khuyết thiếu không đi liền nhau.

❌After this course, you will can read English newspapers.
✅After this course, you will be able to read English newspapers.

5. "Từ … đến giờ không … được" dùng can't. Khi một việc không làm được kéo dài đến bây giờ, tiếng Anh dùng thì hiện tại hoàn thành: haven't been able to.

❌I can't contact him since Monday.
✅I haven't been able to contact him since Monday.

Đừng nhầm lẫn

could (kỹ năng chung) và was able to (một lần thành công) — Cùng nói về khả năng, nhưng nhìn thời gian theo cách khác.

I could ski well when I was younger.
Hồi trẻ mình trượt tuyết giỏi lắm.
kỹ năng chung
It was foggy, but I was able to ski down safely.
Hôm đó có sương mù, nhưng mình vẫn trượt xuống an toàn được.
một ngày khó khăn

could chỉ khả năng trong quá khứ và could chỉ khả năng xảy ra — Could cũng có nghĩa là "có thể xảy ra" A2-22, và dùng để nhờ vả lịch sự A2-23.

When I was a kid, I could climb any tree.
Hồi bé, cây nào mình cũng trèo được.
khả năng trong quá khứ
It could rain later.
Lát nữa có thể trời mưa.
khả năng xảy ra

couldn't (khả năng) và couldn't have (suy đoán về quá khứ) — She couldn't have known là một suy luận logic ("Cô ấy không thể nào biết được"), không phải khả năng. Xem B2-06.

Chính tả và phát âm

  • could /kʊd/: chữ l câm. Trong câu thường đọc yếu: /kəd/. Âm /d/ cuối: chạm đầu lưỡi vào lợi phía sau răng trên; đừng bỏ hẳn.
  • couldn't /ˈkʊdnt/ có hai âm tiết. Đừng bỏ âm /t/ cuối — thiếu nó, người nghe khó phân biệt could và couldn't.
  • able /ˈeɪbl/ — "AY-bl". Âm /l/ cuối: đầu lưỡi chạm lợi trên và giữ lại; tiếng Việt không có âm "l" ở cuối âm tiết. Trong was able to, các từ nối liền: /wəz ˈeɪbl tə/.
  • managed /ˈmænɪdʒd/ có hai âm tiết, nhấn ở âm tiết đầu. managed to nghe như "MAN-ijd-tuh". Đuôi -ed ở đây là /d/, không thêm âm tiết.
  • I'll be able to /aɪl bi ˈeɪbl tə/; won't be able to /wəʊnt bi ˈeɪbl tə/ (Anh), /woʊnt bi ˈeɪbl tə/ (Mỹ).

Quy tắc vàng

Could = kỹ năng chung trong quá khứ. Was able to / managed to = một lần thành công ("cuối cùng cũng … được"; nhưng could see / hear / understand vẫn đúng). Couldn't = cả hai. Ở chỗ can không đứng được — sau will, have hoặc to — hãy dùng be able to.

Luyện tập

A. Hình thức

Điền một từ hoặc dạng đúng của động từ.

  1. Next year, I'll able to drive.
  2. She hasn't able to visit us since she moved.
  3. After an hour, we (manage) to fix the car.
  4. Đặt câu hỏi ở quá khứ: you / be able to / find / a parking space?
  5. He tried, but he (not / manage) to open the jar.
  6. I'd like to able to speak Japanese.

B. Ý nghĩa

Chọn đáp án phù hợp với ý nghĩa.

  1. Chọn đáp án đúng: When I was six, I … count to a hundred.
  2. Chọn đáp án đúng: The door was locked, but we … get in through the window.
  3. Chọn đáp án đúng: I looked everywhere, but I find my keys.
  4. Chọn đáp án đúng: From our hotel room, we … see the sea.
  5. Chọn đáp án đúng: I'm sorry, I come on Friday.

C. Tìm lỗi sai

Sửa lỗi sai. Nếu câu đã đúng, hãy viết correct.

  1. I will can help you on Monday.
  2. He managed to passing the test.
  3. I haven't could sleep this week.
  4. My grandfather could speak four languages.

D. Trong ngữ cảnh

Điền dạng đúng của từ trong ngoặc.

A snowy day
Last winter there was a big snowstorm. No trains were running, so I 16 (not / can) get to work by train. I waited for an hour, and in the end I 17 (manage) to find a taxi. The roads were terrible, but the driver 18 (be able to) get me to the office by ten. From my desk, I 19 (can) see the snow all day. Good news: tomorrow I 20 (be able to) work from home.

E. Đến lượt bạn

Viết về bản thân bạn bằng tiếng Anh.

  1. Viết một việc bạn làm được và một việc bạn chưa làm được khi còn nhỏ.
  2. Viết về một lúc khó khăn mà bạn vẫn làm được một việc gì đó.

F. Ôn tập tổng hợp

Ôn lại kiến thức của các bài trước.

  1. A2-22 Cách dùng may, might, could để nói về khả năng (có thể, có lẽ)
    Chọn đáp án đúng: I'm not sure, but I … be at the meeting tomorrow.
  2. A2-23 Cách nhờ vả, xin phép và đề nghị giúp đỡ lịch sự trong tiếng Anh (Could you, May I, Shall I)
    Viết lại cho lịch sự: Help me with this box.
  3. A2-19 Phân biệt thì hiện tại hoàn thành và quá khứ đơn (Present Perfect vs Past Simple)
    We (move) to this town in 2018.
Đáp án

A. Hình thức

  1. be
  2. been
  3. managed
  4. Were you able to find a parking space?
  5. didn't manage / did not manage
  6. be

B. Ý nghĩa

  1. could
  2. managed to
  3. all three are correct
  4. could
  5. won't be able to

C. Tìm lỗi sai

  1. I will be able to help you on Monday. / I'll be able to help you on Monday. / I can help you on Monday.
  2. He managed to pass the test.
  3. I haven't been able to sleep this week.
  4. ✓ My grandfather could speak four languages.

D. Trong ngữ cảnh

  1. couldn't / could not
  2. managed
  3. was able to
  4. could
  5. 'll be able to / will be able to / 'm going to be able to / am going to be able to

E. Đến lượt bạn

  1. I could swim when I was five. I couldn't ride a bike until I was nine.
  2. Last year I lost my passport, but I managed to get a new one in two days.

F. Ôn tập tổng hợp

  1. might not
  2. Could you help me with this box, please? / Could you please help me with this box? / Could you help me with this box? / Would you help me with this box, please? / Can you help me with this box, please? / Would you mind helping me with this box?
  3. moved
Ứng dụng AndroidHọc mọi lúc mọi nơi Google Play