SlowingoQrammatika
A2 4 / 38

Will azərbaycanca: ani qərarlar, təkliflər, vədlər və proqnozlar

Will: Decisions, Promises and Predictions

Bu səhifədə
  1. Məqsəd
  2. Əsas fikir
  3. Azərbaycan dili və ingilis dili
  4. Quruluş
  5. İstifadə
  6. Tez-tez edilən səhvlər
  7. Azərbaycan dilində danışanlar üçün tələlər
  8. Qarışdırmayın
  9. Yazılış və tələffüz
  10. Qızıl qayda
  11. Tapşırıqlar

Məqsəd

Bu dərsdən sonra siz danışdığınız anda qərar verə, kömək təklif edə, vəd verə və xahiş edə, fikrinizə əsasən gələcəyi proqnozlaşdıra, Shall I / Shall we ilə təklif irəli sürə biləcəksiniz. Bunun üçün will və won't işlədəcəksiniz.

Əsas fikir

Will modal feildir, eynilə can kimi: bütün şəxslər üçün bir forması var, ondan sonra feilin əsas forması gəlir, nə to, nə də -s var. Going to gələcəyi bir planla və ya gözlə görünən əlamətlə bağlayır (A2-03 dərsinə baxın). Will isə gələcəyi danışdığınız anda ağlınızdan keçənlə bağlayır.

Will sözünü danışdığınız anda yaranan bir söz buludu kimi təsəvvür edin. «Telefon zəng çalır.» — «I'll get it!» Bunu heç kim planlaşdırmamışdı: qərar elə həmin saniyədə doğuldu. Həmin bulud təklifləri (I'll carry that), vədləri (I'll pay you back), xahişləri (Will you help me?) və gələcək haqqında fikirləri də (I think she'll win) daşıyır. Hər dəfə danışan indi qərar verir, təklif edir, söz verir və ya nəyəsə inanır.

Deməli, will seçəndə özünüzdən soruşun: bu, elə bu anda ağlımdan keçir, yoxsa gələcək haqqında fikrimdir? Cavab «hə»dirsə, sizə lazım olan söz will sözüdür.

Azərbaycan dili və ingilis dili

Azərbaycancada will sözünün işlərini bir neçə forma bölüşür. Gələcək üçün -acaq / -əcək («Pulunu cümə günü qaytaracağam»). Ani qərar və təklif üçün çox vaxt -ar / -ər («Mən alaram») və ya indiki zaman («Mən götürürəm»). Təklif sualı üçün -ım / -im? («Pəncərəni açım?») və -aq / -ək? («Vağzalda görüşək?»): bunlar Shall I…? / Shall we…? suallarına çox yaxındır. Xahiş üçün -arsan / -ərsən? («Duzu verərsən?») = Will you…? Burada diqqət: azərbaycancada ani qərarı indiki zamanla demək tamamilə təbiidir, ingiliscədə isə Present Simple qərar bildirmir, I'll lazımdır. Daha bir fərq: «Məncə, onlar gəlməyəcək» deyirik, yəni inkar feildədir; ingiliscədə isə adətən think inkar olunur: I don't think they'll come.

AzərbaycancaMənasıİngiliscə
«Telefon zəng çalır.» «Mən götürərəm!»indi verilən qərar"I'll get it!"
Çantalardan birini mən aparım.təklifI'll carry one.
Pəncərəni açım?kömək təklifiShall I open the window?
Vağzalda görüşək?təklifShall we meet at the station?
Duzu verərsən?xahişWill you pass me the salt?
Heç kimə demərəm, söz verirəm.vədI won't tell anyone, I promise.
Məncə, onlar gəlməyəcək.fikrə əsaslanan proqnozI don't think they'll come.

Quruluş

Təsdiq və inkar

Mübtədawill / will notfeilin əsas formasıQısaldılmış forma
I / you / he / she / it / we / theywillhelp.I'll, you'll, he'll, she'll, it'll, we'll, they'll
I / you / he / she / it / we / theywill nothelp.won't

Suallar və qısa cavablar

SualQısa cavablar
Will you be home at six?Yes, I will. / No, I won't.
Will it be expensive?Yes, it will. / No, it won't.
What time will you arrive?Around eight.

Təsdiq qısa cavabında qısaltma olmur: Yes, I will (Yes, I'll yox).

Shall (əsasən I və we ilə, sualda)

FunksiyaFormaNümunə
kömək təklifiShall I + feilin əsas forması?Shall I open the window?
təklif (birlikdə etmək)Shall we + feilin əsas forması?Shall we take a taxi?
fikir soruşmaqWhat / Where shall we…?What shall we do tonight?

Probably və definitely sözlərinin yeri

Təsdiqİnkar
She'll probably be late. (will sözündən sonra)She probably won't come. (won't sözündən əvvəl)
It'll definitely rain.It definitely won't rain.

İstifadə

1Ani qərarlar

Danışdığınız anda verdiyiniz qərar üçün will işlədin.

I'll have the chicken salad, please.
Mənə toyuq salatı, zəhmət olmasa.
restoranda sifariş: azərbaycancada «mənə…» və ya «götürürəm», ingiliscədə I'll have
It's cold in here. I'll close the window.
Burada soyuqdur. Pəncərəni bağlayım.
qərar elə indi verilir → I'll
"We're out of milk." "Oh, I'll get some on my way home."
«Südümüz qurtarıb.» «Hə, evə gələndə alaram.»
«alaram» → I'll get
I'm tired. I think I'll go to bed early.
Yorğunam. Məncə, bu gün tez yataram.
I think I'll… = qərarı indi verirəm
That's too expensive. I won't buy it.
Bu, çox bahadır. Almıram.
azərbaycancada «almıram», ingiliscədə won't; too expensive: sabit ifadə, A2-08 dərsinə baxın

2Təkliflər və vədlər

Kiminsə əvəzinə nəyisə etməyi təklif etmək və ya söz vermək üçün will işlədin.

Those bags look heavy. I'll carry one.
O çantalar ağır görünür. Birini mən aparım.
təklif
Don't worry, I'll help you with your homework.
Narahat olma, ev tapşırığında sənə kömək edərəm.
«edərəm» → I'll help
I'll call you when I land.
Təyyarə yerə enəndə sənə zəng edəcəyəm.
vəd; when sözündən sonra Present Simple (land)
I won't tell anyone, I promise.
Heç kimə demərəm, söz verirəm.
«demərəm» → I won't tell
I'll pay you back on Friday.
Pulunu cümə günü qaytaracağam.
vəd

3Will you…? ilə xahiş

Will you…? kimdənsə nəyisə etməyi xahiş edir. Bu, kifayət qədər birbaşa səslənir; Can you…? və Could you…? çox vaxt daha yumşaqdır: A2-23 dərsinə baxın.

Will you pass me the salt, please?
Duzu verərsən, zəhmət olmasa?
«verərsən?» → Will you…?
Will you turn the music down? I'm trying to work.
Musiqinin səsini azaldarsan? İşləməyə çalışıram.
Will you marry me?
Mənimlə evlənərsən?
sabit sual

4Fikrə əsaslanan proqnozlar

Düşündüyünüzə, bildiyinizə və ya inandığınıza əsasən gələcəyi proqnozlaşdırmaq üçün will işlədin. Çox vaxt I think, I don't think, probably, definitely, I'm sure və I hope ilə gəlir. Fikrə əsaslanan proqnozda going to da düzgündür (I think it's going to rain); sadəcə bu sözlərdən sonra will çox işlənir.

I think it'll be a great party.
Məncə, əla məclis olacaq.
Don't worry — you'll pass the exam.
Narahat olma, imtahandan keçəcəksən.
In the future, robots will probably drive our cars.
Gələcəkdə maşınlarımızı yəqin ki, robotlar idarə edəcək.
probably will sözündən sonra gəlir
I'm sure she'll love the present.
Əminəm ki, hədiyyə onun çox xoşuna gələcək.
«o» qadındır → she
Prices will definitely go up next year.
Gələn il qiymətlər mütləq qalxacaq.
I don't think they'll come.
Məncə, onlar gəlməyəcək.
azərbaycancada inkar feildədir; ingiliscədə adətən think inkar olunur: «I think they won't come» az işlənir

5Shall I / Shall we: təkliflər

Shall əsasən I və we ilə sualda işlənir: kömək təklif etmək və ya bir şey təklif etmək üçün. Britaniya ingiliscəsində daha çox işlənir; xüsusən Amerika ingiliscəsində Should I…? və Do you want me to…? da çox deyilir.

Shall I carry your suitcase?
Çamadanını aparım?
«aparım?» → Shall I…?
Shall we meet at the station?
Vağzalda görüşək?
«görüşək?» → Shall we…?
What shall we have for dinner?
Axşam yeməyinə nə yeyək?
Shall I call a taxi for you?
Sizə taksi çağırım?

Tez-tez edilən səhvlər

❌I will to call you.
✅I will call you.
will sözündən sonra to gəlmir.
❌She wills come.
✅She will come.
will heç vaxt -s qəbul etmir.
❌I don't will go.
✅I won't go.
İnkar = will not / won't.
❌Do you will help me?
✅Will you help me?
Sual: will + mübtəda + feilin əsas forması.
❌She won't probably come.
✅She probably won't come.
probably sözü won't sözündən əvvəl gəlir.
❌"Will you be there?" "Yes, I'll."
✅"Yes, I will."
Təsdiq qısa cavabının sonunda qısaltma olmur.
❌Shall you help me?
✅Will you help me?
Sualda shall I və we üçündür; you ilə will / can / could işlədin.
⚠️"The phone's ringing." "I answer it."
✅"I'll answer it."
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma danışıq anında verilən qərar üçün will lazımdır; Present Simple qərar bildirmir.

Azərbaycan dilində danışanlar üçün tələlər

1. Ani qərar üçün indiki zaman. Azərbaycancada «Mən şorba götürürəm», «Onda taksi çağırıram» tamamilə təbiidir. Sözbəsöz tərcümədə ingiliscədə Present Simple alınır və bu, qərar kimi yox, adət və ya fakt kimi səslənir. Danışdığınız anda qərar verirsinizsə, I'll deyin.

⚠️(Restoranda ofisiant nə istədiyinizi soruşur.) I take the soup, please.
✅I'll have the soup, please.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma sifariş zamanı təbii səslənmir; ani qərar üçün I'll işlədin.
⚠️(Avtobus gəlmir.) OK, I call a taxi.
✅OK, I'll call a taxi.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma qərar elə indi verilir; I'll lazımdır.

2. «Kömək edim?» → I help you? Azərbaycancada təklif sualı bir feillə qurulur: «Kömək edim?», «Qapını açım?». İngiliscədə köməkçi söz lazımdır: Shall I…? və ya Can I…?

❌I help you with the dishes?
✅Shall I help you with the dishes? və ya Can I help you with the dishes?

3. «Məncə, … -məyəcək» → I think … won't. Azərbaycancada inkarı proqnozun özünə qoyuruq: «Məncə, sabah qar yağmayacaq». İngiliscədə daha təbii yol think sözünü inkar etməkdir.

⚠️I think it won't snow tomorrow.
✅I don't think it'll snow tomorrow.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma az işlənir və daha sərt səslənir; adətən I don't think … will deyilir.

Qarışdırmayın

will və going to — Will = elə bu anda verilən qərar, təklif, vəd, fikrə əsaslanan proqnoz. Going to = danışmazdan əvvəl verilmiş qərar və ya gözlə görünən əlamətə əsaslanan proqnoz (fikrə əsaslanan proqnozda da mümkündür). A2-03 dərsinə baxın; tam müqayisə A2-05 dərsindədir.

There's no bread.
Çörək yoxdur.
I'll buy some.
Mən alaram.
qərar elə indi verilir
I'm going to buy some bread after work.
İşdən sonra çörək alacağam.
qərar əvvəlcədən verilib
I think it'll rain tomorrow.
Məncə, sabah yağış yağacaq.
fikir
Look at those clouds! It's going to rain.
Buludlara bax! Yağış yağacaq.
indiki əlamət

won't və want — Fərqli səslənir və fərqli məna verir. Won't = will not. Want = istəmək.

I won't go.
Getməyəcəyəm.
won't = will not
I want to go.
Getmək istəyirəm.

Yazılış və tələffüz

  • 'll mübtədaya birləşən yumşaq, «qalın» l səsidir: dilin ucu üst dişlərin arxasındakı diş ətinə toxunur, dilin arxası isə bir az yuxarı qalxır. I'll /aɪl/, you'll /jʊəl/ və ya /jɔːl/ (UK), /jʊl/ (US), it'll /ˈɪtl/, we'll /wiːl/ və ya /wɪl/.
  • Qısaltma qısa və çətin eşidilən olur: I'll call you az qala I call you kimi səslənə bilər. l səsinə diqqətlə qulaq asın və onu aydın deyin.
  • won't /wəʊnt/ (UK), /woʊnt/ (US): sait go sözündəki kimidir. Want sözündə isə başqa, daha qısa sait var: /wɒnt/ (UK), /wɑːnt/ (US).
  • Hər iki söz /w/ ilə başlayır: dodaqları yumrulaşdırın, üst dişlər alt dodağa toxunmasın. Azərbaycan dilindəki v kimi «vont» deməyin.
  • Sualda shall zəif deyilir: Shall we go? /ʃəl wi ˈɡəʊ/ (UK), /ʃəl wi ˈɡoʊ/ (US) — shall çox qısa səslənir. İlk səs /ʃ/ azərbaycan dilindəki ş səsinə yaxındır.

Qızıl qayda

Danışdığınız anda ağlınızdan keçənlər üçün will / won't + feilin əsas forması işlədin: indi verilən qərar, təklif, vəd, xahiş və ya gələcək haqqında fikriniz. Təklif üçün Shall I / Shall we…? işlədin. Azərbaycancada ani qərarı «götürürəm», «alaram» ilə desək də, ingiliscədə I'll lazımdır.

Tapşırıqlar

A. Quruluş

Cümlələri tamamlayın və ya tapşırığa uyğun dəyişin.

  1. "I'm thirsty." "I get you some water."
  2. I promise I (not / be) late again.
  3. I think the team (win) the match.
  4. Shall we ilə təklif qurun: go to the beach
  5. Qısa cavab verin: Will you be at the meeting? (No)
  6. probably sözünü düzgün yerə qoyun: They won't agree.

B. Məna

Mənaya uyğun cavabı seçin.

  1. Düzgün cavabı seçin: "It's dark in here." "… turn on the light."
  2. Düzgün cavabı seçin: … we go for a walk?
  3. Düzgün cavabı seçin: Look at those clouds! It … rain.
  4. Danışan nə edir? "I'll pay you back on Friday." …
  5. you help me with these boxes?

C. Səhvi tapın

Hər cümlədə bir səhv var və ya cümlə düzgündür. Düzəldilmiş cümləni yazın və ya correct yazın.

  1. He will helps you.
  2. I don't will forget.
  3. Do you will come to my party?
  4. I'm sure you'll love the film.

D. Mətndə

Dialoqu tamamlayın.

Moving day
Ana: These boxes are so heavy!
Tom: 16 I help you?
Ana: Oh, yes please. Can you take the big one?
Tom: Sure. I 17 carry it to the car. And I 18 (drive) — you look tired.
Ana: Thanks! I think the new flat 19 (be) perfect for us.
Tom: I'm sure you 20 (love) it. I promise I 21 (not / be) late for the party next week!

E. Sizin növbəniz

İngiliscə yazın.

  1. Dostunuz deyir: "I've got a terrible headache." I'll ilə kömək təklif edin.
  2. On ildən sonrakı həyatınız haqqında I think və ya probably ilə iki proqnoz yazın.
  3. Dostunuza bir vəd yazın.

F. Qarışıq təkrar

Əvvəlki dərsləri təkrarlayın.

  1. A2-03 Be going to azərbaycanca: planlar və gözlə görünən gələcək
    Düzgün cavabı seçin: I decided last week — I … start running every day.
  2. A1-17 Can və Can't azərbaycanca: bacarıq, icazə və xahiş ingiliscə
    Səhvi düzəldin: Can you to help me?
  3. A1-28 Past Simple azərbaycanca: qaydasız feillər, did və didn't ilə inkar və sual
    Düzgün cavabı seçin: Did you … your homework?
Cavablar

A. Quruluş

  1. will / can
  2. won't be / will not be
  3. will win / 'll win / is going to win / 's going to win
  4. Shall we go to the beach?
  5. No, I won't. / No, I will not.
  6. They probably won't agree.

B. Məna

  1. I'll
  2. Shall
  3. 's going to
  4. promise
  5. Will / Can / Could / Would

C. Səhvi tapın

  1. He will help you.
  2. I won't forget. / I will not forget.
  3. Will you come to my party?
  4. ✓ I'm sure you'll love the film.

D. Mətndə

  1. Shall / Can / Could / May / Should
  2. 'll / will / can
  3. 'll drive / will drive
  4. 'll be / will be / 's going to be / is going to be
  5. 'll love / will love / 're going to love / are going to love
  6. won't be / will not be

E. Sizin növbəniz

  1. I'll get you some water. Sit down.
  2. I think I'll live in a bigger city. I probably won't have a car.
  3. I promise I'll call you every week.

F. Qarışıq təkrar

  1. 'm going to
  2. Can you help me?
  3. finish
Android TətbiqiHər Yerdə Öyrənin Google Play