Noun clauses με that, whether, what: δευτερεύουσες ουσιαστικές προτάσεις στα αγγλικά
Noun Clauses: That, Whether, What
Σε αυτή τη σελίδα
Στόχος
Μετά από αυτό το μάθημα θα μπορείτε να βάζετε μια ολόκληρη πρόταση εκεί που συνήθως μπαίνει ένα ουσιαστικό, ως αντικείμενο ή ως υποκείμενο, με that, whether / if και ερωτηματικές λέξεις (wh-words), μαζί και με το what με τη σημασία «αυτό που».
Η βασική ιδέα
Μια πρόταση έχει θέσεις: θέση για το υποκείμενο, θέση για το αντικείμενο, θέση μετά από μια πρόθεση. Συνήθως τις γεμίζουμε με ουσιαστικά: I know the answer. The news surprised me.
Συχνά όμως αυτό που θέλουμε να βάλουμε σε μια θέση δεν είναι ένα πράγμα. Είναι μια ολόκληρη ιδέα: μια δήλωση ή μια ερώτηση. Τα αγγλικά σάς επιτρέπουν να «πακετάρετε» μια ολόκληρη πρόταση, με δικό της υποκείμενο και ρήμα, σε μια θέση ουσιαστικού. Αυτή η πακεταρισμένη πρόταση λέγεται noun clause (δευτερεύουσα ουσιαστική πρόταση).
Σκεφτείτε τις ρωσικές κούκλες που μπαίνουν η μία μέσα στην άλλη: μια μικρή, ολόκληρη κούκλα κάθεται μέσα σε μια μεγαλύτερη. Η μεγάλη κούκλα είναι η κύρια πρόταση· η μικρή είναι μια ολόκληρη μικρή πρόταση, καθισμένη σε μια θέση ουσιαστικού. Κάθε μικρή κούκλα έχει ζωγραφισμένη μπροστά μια λέξη: that για δήλωση, whether / if για ερώτηση ναι / όχι, και μια ερωτηματική λέξη για ερώτηση πληροφορίας.
I know that she lives in Oslo. I don't know whether she lives in Oslo. I don't know where she lives.
Μέσα στη μικρή κούκλα, η σειρά των λέξεων είναι σειρά κατάφασης, όπως στις πλάγιες ερωτήσεις B1-14.
Ελληνικά και αγγλικά
Τα ελληνικά έχουν ακριβώς τις ίδιες «κούκλες»: ότι / πως = that, αν = whether / if, τι, πού, πότε, γιατί, πώς = wh-words, και αυτό που / ό,τι = what. Η ιδέα λοιπόν είναι γνωστή. Οι διαφορές είναι τρεις.
Πρώτον, η σειρά των λέξεων: στα ελληνικά λέμε άνετα «Κανείς δεν ξέρει γιατί ακυρώθηκε η σύσκεψη», με το ρήμα πριν από το υποκείμενο. Στα αγγλικά, μέσα στη noun clause, πάντα υποκείμενο + ρήμα: why the meeting was cancelled. Δεύτερον, το υποκείμενο it: λέμε «Είναι περίεργο που δεν τηλεφώνησε», χωρίς υποκείμενο· στα αγγλικά χρειάζεται It's strange that… Τρίτον, το ελληνικό «το ότι», «το αν», «το πώς» μπαίνει άνετα ως υποκείμενο· στα αγγλικά, για το that, προτιμάμε The fact that… ή It… that…. Και κάτι ακόμα: το «ότι» στα ελληνικά δεν παραλείπεται, ενώ το that στα αγγλικά φεύγει πολύ συχνά.
| Ελληνικά | Τι δείχνει | Αγγλικά |
|---|---|---|
| Νομίζω ότι έχετε δίκιο. | δήλωση: το that συχνά παραλείπεται | I think (that) you're right. |
| Δεν είμαι σίγουρος αν το μαγαζί είναι ανοιχτό τις Κυριακές. | ερώτηση ναι / όχι | I'm not sure whether the shop is open on Sundays. |
| Κανείς δεν ξέρει γιατί ακυρώθηκε η σύσκεψη. | ερώτηση πληροφορίας: υποκείμενο + ρήμα | Nobody knows why the meeting was cancelled. |
| Αυτό που χρειάζεσαι είναι ένας καλός ύπνος. | what = αυτό που | What you need is a good night's sleep. |
| Είναι περίεργο που δεν έχει τηλεφωνήσει. | χρειάζεται υποκείμενο it | It's strange that he hasn't called. |
| Το ότι δεν απάντησε κανείς με ανησύχησε. | that-clause ως υποκείμενο | The fact that nobody replied worried me. |
| Εξαρτάται από το αν θα συμφωνήσει ο πελάτης. | μετά από πρόθεση: whether | It depends on whether the client agrees. |
Δομή
| Είδος | Λέξη | Παράδειγμα | Σειρά μέσα στην πρόταση |
|---|---|---|---|
| δήλωση | that (συχνά παραλείπεται) | I think (that) it's a good idea. | υποκείμενο + ρήμα |
| ερώτηση ναι / όχι | whether / if | I'm not sure whether it's open. | υποκείμενο + ρήμα |
| ερώτηση πληροφορίας | who, what, where, when, why, how… | I don't know where she lives. | υποκείμενο + ρήμα |
| «αυτό / αυτά που» | what | What I need is a holiday. | υποκείμενο + ρήμα |
Θέσεις
| Θέση | Παράδειγμα |
|---|---|
| αντικείμενο ρήματος | She said (that) she was tired. |
| μετά από επίθετο | I'm sure (that) we've met before. |
| υποκείμενο: that-clause (επίσημο) | That he lied surprised nobody. → πιο συνηθισμένο: It surprised nobody that he lied. |
| υποκείμενο: wh- / whether-clause | What he said was true. Whether we go depends on the weather. |
| μετά από πρόθεση | It depends on whether they agree. I'm interested in what you think. |
| μετά το the fact | The fact that she called is a good sign. |
Μια noun clause που είναι υποκείμενο παίρνει συνήθως ρήμα στον ενικό: What they said was true. (Όταν μετά το ρήμα ακολουθεί ουσιαστικό στον πληθυντικό, συνηθίζεται και ρήμα στον πληθυντικό: What we need are more volunteers.)
Χρήση
1That-clauses ως αντικείμενο και μετά από επίθετα
Μετά από ρήματα σκέψης και λόγου (think, know, believe, hope, say, realise, notice) και μετά από επίθετα συναισθήματος ή βεβαιότητας (sure, afraid, glad, surprised, aware), βάλτε μια that-clause. Στον προφορικό λόγο το that πολύ συχνά παραλείπεται, κάτι που δεν γίνεται με το ελληνικό «ότι».
2The fact that και It + be + επίθετο + that
Μια that-clause κανονικά δεν μπαίνει αμέσως μετά από πρόθεση, και ως υποκείμενο ακούγεται βαριά. Υπάρχουν δύο λύσεις: βάλτε the fact that, ή ξεκινήστε με it και πάτε την πρόταση στο τέλος.
3Whether / if clauses
Βάλτε whether ή if για μια ερώτηση ναι / όχι μέσα σε άλλη πρόταση (όπως το ελληνικό «αν»). Το if είναι πιο συνηθισμένο στον προφορικό λόγο· το whether είναι πιο επίσημο. Βάλτε whether, όχι if, όταν η πρόταση είναι υποκείμενο, αμέσως πριν από το or not και πριν από to-infinitive. Μετά από πρόθεση, το κανονικό είναι το whether.
4Wh-clauses ως υποκείμενο ή αντικείμενο
Μια πρόταση που αρχίζει με who, what, where, when, why ή how μπορεί να είναι αντικείμενο ή υποκείμενο. Μέσα της βάλτε σειρά κατάφασης, χωρίς do / does / did. Στα ελληνικά, όταν μια τέτοια πρόταση είναι υποκείμενο, λέμε συχνά «το πώς», «το τι», «το πού»· στα αγγλικά δεν μπαίνει άρθρο.
5What = αυτό / αυτά που
Το what μπορεί να σημαίνει «αυτό που» ή «αυτά που» (ελληνικά και «ό,τι»). Στην αρχή της πρότασης, στρέφει την προσοχή σε κάτι. Οι προτάσεις τύπου What I need is… (cleft sentences) αναπτύσσονται στο C1-05· τα whatever, whoever και οι παρόμοιες λέξεις είναι στο C1-15.
Συχνά λάθη
Παγίδες για όσους μιλούν ελληνικά
1. Το ρήμα πριν από το υποκείμενο. Στα ελληνικά λέμε «Ξέρεις πόσο κάνει το εισιτήριο για την Πάρο;», με το ρήμα πριν από το υποκείμενο. Στα αγγλικά, μέσα στη noun clause, η σειρά είναι πάντα υποκείμενο + ρήμα: το ρήμα έρχεται μετά το υποκείμενο.
2. «Αυτό που…» → this that. Το ελληνικό «αυτό που» είναι στα αγγλικά μία λέξη: what. Το this that ή το that what δεν λέγονται.
3. «Είναι φανερό ότι…» χωρίς υποκείμενο. Στα ελληνικά το «είναι» δεν χρειάζεται υποκείμενο. Στα αγγλικά χρειάζεται το it, που «κρατάει» τη θέση για την πρόταση με that που ακολουθεί.
4. «Εξαρτάται από το αν…» → depends from. Το «από» μάς σπρώχνει στο from, αλλά το depend θέλει on. Και μετά την πρόθεση βάλτε σκέτο whether: το «το» του «από το αν» δεν μεταφράζεται.
Μην τα μπερδεύετε
what (noun clause) και that / which (αναφορική πρόταση) — Στη noun clause, το what περιέχει ήδη το ουσιαστικό («αυτά που»). Στην αναφορική πρόταση A2-29, το that / which έρχεται μετά από ουσιαστικό.
that (noun clause) και that (αναφορική αντωνυμία) — Το that της noun clause εισάγει μια ολόκληρη ιδέα· το αναφορικό that περιγράφει το ουσιαστικό που προηγείται. Εδώ τα ελληνικά βοηθάνε: το πρώτο είναι «ότι», το δεύτερο «που».
if (= whether) και if (υπόθεση) — Στη noun clause, if = whether. Στον υποθετικό λόγο, το if εισάγει συνθήκη A2-27. Όπως και το ελληνικό «αν», που κάνει και τις δύο δουλειές.
Ορθογραφία και προφορά
- Το that της noun clause είναι συνήθως αδύναμο: /ðət/, όχι /ðæt/. Στον προφορικό λόγο συχνά δεν λέγεται καθόλου. Καλά νέα: το /ð/ είναι ακριβώς το ελληνικό δ.
- Το whether και το weather ακούγονται ίδια για τους περισσότερους ομιλητές: /ˈweðə/ (UK), /ˈweðər/ (US). Προσέξτε την ορθογραφία. Το αρχικό /w/ δεν είναι β ούτε «γου»: τα χείλη ξεκινούν στρογγυλά και ανοίγουν γρήγορα.
- Πριν από μια noun clause δεν μπαίνει κόμμα: I think that…, όχι I think, that…. Το ίδιο ισχύει και πριν από το ελληνικό «ότι».
- Το What στην αρχή μιας πρότασης-υποκειμένου τονίζεται συχνά, για να στρέψει την προσοχή: What I need is…
Χρυσός κανόνας
Μια noun clause είναι μια ολόκληρη πρόταση που λειτουργεί σαν ουσιαστικό. Βάλτε της ετικέτα that (δήλωση), whether / if (ναι / όχι) ή μια ερωτηματική λέξη (πληροφορία), και κρατήστε μέσα της σειρά κατάφασης: υποκείμενο + ρήμα, όχι όπως στα ελληνικά. Προτιμήστε το whether μετά από πρόθεση, και βάλτε το αμέσως πριν από το or not, πριν από to-infinitive και ως υποκείμενο. Και μην ξεχνάτε το it στο It's strange that…
Ασκήσεις
A. Δομή
Ενώστε ή ξαναγράψτε όπως λέει η οδηγία.
-
Ενώστε σε μία πρόταση: Where is the bank? I don't know.
-
Ενώστε σε μία πρόταση: Is the café open? Can you check?
-
Ξαναγράψτε με It… that: That you forgot her birthday is surprising.
-
Ξαναγράψτε με the fact that: He didn't apologise. That made me angry.
-
Ξαναγράψτε με what: The thing that I need is a holiday.holiday (UK) = vacation (US)
-
Ενώστε σε μία πρόταση: Why did she leave? Nobody knows.
B. Σημασία
Διαλέξτε τη σωστή απάντηση.
-
Διαλέξτε: I can't decide … to accept the offer.
-
Διαλέξτε: … I want for my birthday is a new bike.
-
Διαλέξτε: … he lied surprised nobody.
-
Διαλέξτε: It depends … we have enough money.
-
Διαλέξτε: I'm sure … we've met before.
C. Βρείτε το λάθος
Κάθε πρόταση έχει ένα λάθος ή είναι σωστή. Γράψτε τη διορθωμένη πρόταση ή γράψτε correct.
-
Do you know what time does the shop close?
-
The thing what I like most is the music.
-
I'm not sure if or not she's coming.
-
Whether we go camping depends on the weather.
D. Μέσα σε κείμενο
Συμπληρώστε τον διάλογο με μία λέξη σε κάθε θέση.
Ana: Have you heard 16 Tom is leaving the company?
Ben: Yes! But nobody knows 17 he's leaving. It's a mystery.
Ana: 18 I'd like to do is organise a small party for him.
Ben: Good idea. I'm not sure 19 he likes surprises, though.
Ana: Hmm. 20 fact that he never talks about his birthday is a bit worrying!
Ben: Let's ask his wife 21 she thinks.
E. Σειρά σας
Γράψτε στα αγγλικά.
-
Συμπληρώστε δύο προτάσεις για τον εαυτό σας: What I like most about… is… και I'm not sure whether…
-
Γράψτε μια πρόταση για τη ζωή σας που να ξεκινάει με It's amazing that… ή The fact that…
F. Μικτή επανάληψη
Επαναλάβετε προηγούμενα μαθήματα.
-
B1-14 Indirect Questions στα αγγλικά: Could you tell me where…; Ευγενικές ερωτήσεις Could you tell me where (the station / is)?
-
B1-14 Indirect Questions στα αγγλικά: Could you tell me where…; Ευγενικές ερωτήσεις I don't know what (do) about it.
-
B2-19 Few ή a few; Little ή a little; Ποσοτικές λέξεις (quantifiers) σε βάθος … number of students has risen.
-
A2-29 Who, Which, That, Where: αναφορικές προτάσεις στα αγγλικά και το ελληνικό «που» This is the book ___ … I told you about.
Λύσεις
A. Δομή
- I don't know where the bank is.
- Can you check whether the café is open? / Can you check if the café is open?
- It's surprising that you forgot her birthday. / It is surprising that you forgot her birthday.
- The fact that he didn't apologise made me angry.
- What I need is a holiday.
- Nobody knows why she left.
B. Σημασία
- whether
- What
- That
- on whether
- that
C. Βρείτε το λάθος
- Do you know what time the shop closes?
- What I like most is the music. / The thing that I like most is the music. / The thing I like most is the music.
- I'm not sure whether or not she's coming. / I'm not sure whether she's coming or not. / I'm not sure if she's coming or not.
- ✓ Whether we go camping depends on the weather.
D. Μέσα σε κείμενο
- that
- why / when
- What
- whether / if
- The
- what
E. Σειρά σας
- What I like most about my job is the people. I'm not sure whether I'll stay in this city next year.
- It's amazing that my grandmother still goes running every morning.
F. Μικτή επανάληψη
- the station is
- to do
- The
- that
