SlowingoΓραμματική
C1 16 / 20

Αναφορικές προτάσεις για προχωρημένους: to whom, whereby, in which case, whatever, all of whom

Advanced Relative Clauses

Σε αυτή τη σελίδα
  1. Στόχος
  2. Η βασική ιδέα
  3. Ελληνικά και αγγλικά
  4. Δομή
  5. Χρήση
  6. Συχνά λάθη
  7. Παγίδες για όσους μιλούν ελληνικά
  8. Μην τα μπερδεύετε
  9. Ορθογραφία και προφορά
  10. Χρυσός κανόνας
  11. Ασκήσεις

Στόχος

Μετά από αυτό το μάθημα θα χρησιμοποιείτε επίσημες αναφορικές δομές (to whom, the extent to which, whereby, in which case, by which time, at which point) και ονοματικές αναφορικές προτάσεις όπως what, whatever και whoever, και θα συνδυάζετε αναφορικές με απαρέμφατο και με ποσοτικές λέξεις.

Η βασική ιδέα

Μια αναφορική πρόταση (relative clause) είναι ένα γάντζος: κρεμάει επιπλέον πληροφορία πάνω σε ένα ουσιαστικό. Στα καθημερινά αγγλικά η πρόθεση κρέμεται στο τέλος του γάντζου: the person I spoke to. Στα επίσημα αγγλικά η πρόθεση πάει μπροστά και κρατιέται από την αναφορική αντωνυμία: the person to whom I spoke. Η σημασία είναι ίδια· αλλάζει μόνο το ύφος.

Μερικές επίσημες αναφορικές πιάνονται από μια ολόκληρη ιδέα, όχι από ένα μόνο ουσιαστικό: The train may be cancelled, in which case we'll drive. Εδώ το which δείχνει πίσω σε όλη την κατάσταση: στο ότι μπορεί να ακυρωθεί το τρένο.

Άλλες αναφορικές κουβαλούν το ουσιαστικό τους μέσα τους. Το what σημαίνει the thing that («αυτό που»)· το whoever σημαίνει any person who («όποιος»). Με αυτές τις ονοματικές αναφορικές (nominal relatives), ολόκληρη η πρόταση λειτουργεί ως ουσιαστικό: What she said surprised me.

Ελληνικά και αγγλικά

Τα ελληνικά έχουν δύο επίπεδα αναφορικών: το απλό που, που δεν αλλάζει ποτέ, και το επίσημο ο οποίος / η οποία / το οποίο, που κλίνεται και παίρνει την πρόθεση μπροστά του («η εταιρεία για την οποία δουλεύει»). Αυτό είναι ακριβώς το επίσημο αγγλικό μοτίβο for which, to whom. Αντίθετα, η αγγλική πρόθεση στο τέλος (the company she works for) δεν υπάρχει στα ελληνικά: εμείς δεν αφήνουμε ποτέ μια πρόθεση μόνη της στο τέλος. Κι όμως αυτό είναι το κανονικό, καθημερινό αγγλικό μοτίβο.

Οι ονοματικές αναφορικές έχουν καθαρά ελληνικά αντίστοιχα: ό,τι = what / whatever, όποιος = whoever, όποιο = whichever, όπου = wherever. Και το ελληνικό οπότε καλύπτει τόσο το in which case όσο και το at which point.

ΕλληνικάΤι προσέχουμεΑγγλικά
Το πρόσωπο στο οποίο απευθύνεται η επιστολή…πρόθεση + ο οποίοςThe person to whom this letter is addressed…
…ο άνθρωπος που του μίλησαανεπίσημο: στα αγγλικά η πρόθεση πάει στο τέλοςthe person I spoke to
Η πτήση μπορεί να καθυστερήσει, και σε αυτή την περίπτωση…αναφέρεται σε όλη την πρόταση…, in which case we'll miss the connection.
Αυτό που με εξέπληξε περισσότερο…ονοματική αναφορικήWhat surprised me most…
Όποιος σχεδίασε αυτή την εφαρμογή…ονοματική αναφορικήWhoever designed this app…
Έχει τρεις αδελφούς, οι οποίοι ζουν όλοι στο εξωτερικό.ποσοτική λέξη + of whom…three brothers, all of whom live abroad.

Δομή

Πρόθεση + whom / which

Ανεπίσημο (πρόθεση στο τέλος)Επίσημο (πρόθεση μπροστά)
the person (who) I spoke tothe person to whom I spoke
the company (that) she works forthe company for which she works
the colleagues (who) he relies onthe colleagues on whom he relies
the way (that) the system worksthe way in which the system works

Μετά από πρόθεση χρησιμοποιήστε whom (για πρόσωπα) ή which (για πράγματα), ή whose + ουσιαστικό (the writer to whose work I referred). Το that δεν μπαίνει ποτέ εδώ, και το who μετά από πρόθεση αποφεύγεται στα προσεγμένα αγγλικά.

Αναφορικές που πιάνονται από μέθοδο, χρόνο ή ολόκληρη κατάσταση

ΑναφορικήΣημασίαΑναφέρεται σε
wherebyμέσω του οποίου / βάσει του οποίουσύστημα, μέθοδο ή συμφωνία
in which caseκαι αν γίνει αυτόολόκληρη την προηγούμενη πρόταση
by which timeκαι ως τότεχρόνο ή γεγονός
at which pointκαι εκείνη τη στιγμήστιγμή ή γεγονός

Ονοματικές αναφορικές (το ουσιαστικό είναι μέσα)

ΑναφορικήΣημασίαΠαράδειγμα
whatαυτό / αυτά πουWhat I need is sleep.
whateverό,τι, οτιδήποτεTake whatever you want.
whoeverόποιος / αυτός πουWhoever finishes first wins.
whicheverόποιο (από συγκεκριμένες επιλογές)Choose whichever room you like.
wherever / wheneverόπου / όποτεSit wherever you like.

Αναφορικές με απαρέμφατο και με ποσοτικές λέξεις (επανάληψη)

ΜοτίβοΠαράδειγμα
ουσιαστικό + to-infinitivethe person to contact
ουσιαστικό + πρόθεση + which/whom + to-infinitive (επίσημο)a place in which to live
ποσοτική λέξη + of + whom / whichall of which, neither of whom

Χρήση

1Πρόθεση + whom / which

Στον επίσημο γραπτό λόγο βάλτε την πρόθεση πριν από το whom ή το which, όπως στο ελληνικό «με τον οποίο». Ορισμένες εκφράσεις χρησιμοποιούν σχεδόν πάντα αυτό το μοτίβο: the extent to which, the speed at which, the way in which, the basis on which. Τα phrasal verbs δεν μπορούν να το κάνουν: το μόριό τους μένει με το ρήμα (the problem I came across). Και οι δύο σειρές είναι σωστές· διαλέγετε ανάλογα με το ύφος (C2-02).

The person to whom this letter is addressed no longer works here.
Το πρόσωπο στο οποίο απευθύνεται αυτή η επιστολή δεν εργάζεται πια εδώ.
to whom = στο οποίο
This is the research on which the whole theory is based.
Αυτή είναι η έρευνα στην οποία βασίζεται όλη η θεωρία.
She thanked the colleagues with whom she had worked for twenty years.
Ευχαρίστησε τους συναδέλφους με τους οποίους είχε δουλέψει είκοσι χρόνια.
The study measures the extent to which sleep affects memory.
Η μελέτη μετρά σε ποιο βαθμό ο ύπνος επηρεάζει τη μνήμη.
The speed at which technology changes can be overwhelming.
Η ταχύτητα με την οποία αλλάζει η τεχνολογία μπορεί να μας ξεπερνά.

2Whereby

Το whereby σημαίνει by which ή through which («μέσω του οποίου», «βάσει του οποίου»). Εισάγει τη μέθοδο ή τη ρύθμιση ενός συστήματος, ενός προγράμματος, μιας συμφωνίας ή μιας διαδικασίας. Είναι επίσημο και συνηθισμένο σε επαγγελματικά και ακαδημαϊκά κείμενα.

The company has introduced a scheme whereby staff can buy shares at a discount.
Η εταιρεία καθιέρωσε ένα πρόγραμμα μέσω του οποίου οι υπάλληλοι μπορούν να αγοράζουν μετοχές με έκπτωση.
The two sides reached an agreement whereby each would pay half the costs.
Οι δύο πλευρές κατέληξαν σε συμφωνία βάσει της οποίας η καθεμία θα πλήρωνε το μισό κόστος.
Photosynthesis is the process whereby plants turn light into energy.
Η φωτοσύνθεση είναι η διαδικασία με την οποία τα φυτά μετατρέπουν το φως σε ενέργεια.

3In which case, by which time, at which point

Αυτές οι φράσεις αναφέρονται πίσω σε μια ολόκληρη κατάσταση και προσθέτουν τι προκύπτει από αυτήν. Μπαίνουν μετά από κόμμα. In which case = αν γίνει αυτό· by which time = και ως εκείνη τη στιγμή (συχνά με Past Perfect)· at which point = και ακριβώς εκείνη τη στιγμή. Στα ελληνικά το «οπότε» μπορεί να σημαίνει και το πρώτο και το τρίτο.

The flight might be delayed, in which case we'll miss the connection.
Η πτήση μπορεί να καθυστερήσει, και σε αυτή την περίπτωση θα χάσουμε την ανταπόκριση.
You may find an error on the form, in which case please contact us immediately.
Αν βρείτε κάποιο λάθος στο έντυπο, παρακαλούμε επικοινωνήστε αμέσως μαζί μας.
We didn't get there until midnight, by which time the restaurant had closed.
Φτάσαμε μόλις τα μεσάνυχτα, και ως τότε το εστιατόριο είχε κλείσει.
The talks went on until 3 a.m., by which time everyone was exhausted.
Οι συνομιλίες κράτησαν μέχρι τις 3 τα ξημερώματα, και ως τότε όλοι ήταν πια εξαντλημένοι.
He started shouting, at which point security asked him to leave.
Άρχισε να φωνάζει, οπότε η ασφάλεια του ζήτησε να φύγει.
at which point = και εκείνη τη στιγμή

4Ονοματικές αναφορικές: what και οι λέξεις σε -ever

Μια ονοματική αναφορική περιέχει το δικό της ουσιαστικό, οπότε ολόκληρη η πρόταση μπορεί να είναι υποκείμενο ή αντικείμενο. What = the thing(s) that, «αυτό που», «ό,τι» (B2-20). Οι μορφές σε -ever προσθέτουν «οποιοσδήποτε, δεν έχει σημασία ποιος». Το whichever είναι για συγκεκριμένο, περιορισμένο αριθμό επιλογών. Στην αρχή της πρότασης, τα whatever, whoever και wherever μπορούν να σημαίνουν και no matter what / who / where («ό,τι κι αν», «όποιος κι αν») (B2-23).

What surprised me most was how calm she stayed.
Αυτό που με εξέπληξε περισσότερο ήταν πόσο ψύχραιμη έμεινε.
what = αυτό που
I'll do what I can to help.
Θα κάνω ό,τι μπορώ για να βοηθήσω.
You can order whatever you like; it's my treat.
Μπορείς να παραγγείλεις ό,τι θέλεις· κερνάω εγώ.
Whoever designed this app deserves an award.
Όποιος σχεδίασε αυτή την εφαρμογή αξίζει βραβείο.
Take whichever seat you prefer.
Πάρτε όποια θέση προτιμάτε.
από τις διαθέσιμες θέσεις
Our dog follows me wherever I go.
Ο σκύλος μας με ακολουθεί όπου κι αν πάω.
Whatever happens, don't panic.
Ό,τι κι αν γίνει, μην πανικοβληθείτε.
= no matter what happens

5Αναφορικές με απαρέμφατο (επανάληψη)

Μια αναφορική πρόταση μπορεί να «μικρύνει» σε to-infinitive, ειδικά μετά από ουσιαστικά σκοπού και μετά τα first, last, only και τους υπερθετικούς (B2-09). Στα ελληνικά εδώ έχουμε «για να» ή «να». Σε επίσημο ύφος, πρόθεση + which / whom μπορεί να μπει πριν από το απαρέμφατο. Τα who και that δεν μπαίνουν ποτέ πριν από απαρέμφατο.

If you have questions, the person to contact is Ms Patel.
Αν έχετε ερωτήσεις, το άτομο με το οποίο πρέπει να επικοινωνήσετε είναι η κα Πατέλ.
They're looking for a quiet place in which to live.
Ψάχνουν ένα ήσυχο μέρος για να ζήσουν.
επίσημο = a quiet place to live in
She felt she had nobody with whom to share her worries.
Ένιωθε ότι δεν είχε κανέναν με τον οποίο να μοιραστεί τις έγνοιες της.
επίσημο = nobody to share them with
He was the last person to leave the building.
Ήταν ο τελευταίος που έφυγε από το κτίριο.

6Ποσοτική λέξη + of whom / of which (επανάληψη)

Χρησιμοποιήστε μια ποσοτική λέξη (all, some, most, many, neither, none, both, half) ή έναν αριθμό + of whom (για πρόσωπα) ή of which (για πράγματα), για να μιλήσετε για ένα μέρος μιας ομάδας, όπως το «οι περισσότεροι από τους οποίους». Αυτές οι προτάσεις είναι προσθετικές (non-defining), οπότε μπαίνουν μετά από κόμμα (B2-08).

She has three brothers, all of whom live abroad.
Έχει τρεις αδελφούς, οι οποίοι ζουν όλοι στο εξωτερικό.
We received over 200 applications, most of which were excellent.
Λάβαμε πάνω από 200 αιτήσεις, οι περισσότερες από τις οποίες ήταν εξαιρετικές.
I asked two mechanics, neither of whom could find the problem.
Ρώτησα δύο μηχανικούς, κανένας από τους οποίους δεν μπόρεσε να βρει το πρόβλημα.
The museum owns thousands of paintings, many of which have never been shown.
Το μουσείο έχει χιλιάδες πίνακες, πολλοί από τους οποίους δεν έχουν εκτεθεί ποτέ.

Συχνά λάθη

⚠️The man to who I spoke was very helpful.
✅The man to whom I spoke was very helpful. ή The man (who) I spoke to was very helpful.
Το who μετά από πρόθεση ακούγεται μερικές φορές στον προφορικό λόγο, αλλά ανακατεύει ύφη: το επίσημο μοτίβο θέλει whom.
❌The flat in that we live is rented.
✅The flat in which we live is rented. ή The flat (that) we live in is rented.
Το that δεν μπαίνει μετά από πρόθεση.
❌This is the problem about which I came across.
✅This is the problem (that) I came across.
Ένα phrasal verb κρατάει το μόριό του.
❌I have two sisters, both of them are doctors.
✅I have two sisters, both of whom are doctors. ή …sisters, and both of them are doctors.
Για να ενώσετε τις προτάσεις, χρησιμοποιήστε of whom.
❌Everything what he said was true.
✅Everything (that) he said was true.
Μετά τα everything/all/something, βάλτε that ή τίποτα, όχι what.
❌The bus may be late, which case we'll walk.
✅The bus may be late, in which case we'll walk.
Η σταθερή φράση είναι in which case.
❌She needs a friend who to talk to.
✅She needs a friend to talk to. ή …a friend with whom to talk.
Ποτέ who πριν από απαρέμφατο.
❌Whatever you will decide, I'll support you.
✅Whatever you decide, I'll support you.
Μετά τα whatever/whenever/wherever, Present Simple για μελλοντική σημασία.

Παγίδες για όσους μιλούν ελληνικά

1. «Που» + αντωνυμία: «ο άνθρωπος που του μίλησα». Στον προφορικό ελληνικό λόγο, μετά το «που» βάζουμε συχνά και μια αντωνυμία («που του», «που την»). Στα αγγλικά η αναφορική αντωνυμία κάνει ήδη αυτή τη δουλειά· δεύτερη αντωνυμία δεν χωράει.

❌The neighbour that I lent my ladder to him has moved away.
✅The neighbour (that) I lent my ladder to has moved away.
ή, επίσημα: The neighbour to whom I lent my ladder has moved away.
❌It's a song that everyone knows it.
✅It's a song that everyone knows.

2. Η πρόθεση μπροστά και στα phrasal verbs. Επειδή στα ελληνικά η πρόθεση μπαίνει πάντα μπροστά («με την οποία», «για την οποία»), πολλοί τη μεταφέρουν μπροστά και όταν είναι μόριο ενός phrasal verb. Το look after, come across, give up είναι ενιαίες μονάδες: το μόριο μένει με το ρήμα.

❌These are the children after whom she looks every afternoon.
✅These are the children (who) she looks after every afternoon.

3. «Οπότε» → in this case με κόμμα. Στα ελληνικά ενώνουμε άνετα δύο προτάσεις με κόμμα και «οπότε». Το in this case όμως δεν είναι αναφορική φράση· δύο ολόκληρες προτάσεις με κόμμα ανάμεσα κάνουν λάθος στίξη. Χρησιμοποιήστε in which case, ή χωρίστε τις προτάσεις.

❌The museum may be closed on Monday, in this case we'll go on Tuesday.
✅The museum may be closed on Monday, in which case we'll go on Tuesday.
ή: The museum may be closed on Monday. In that case, we'll go on Tuesday.

4. «Που οι δύο…» → two of them με κόμμα. Στα ελληνικά λέμε «έχει γράψει τρία μυθιστορήματα, που τα δύο έγιναν ταινίες». Στα αγγλικά το two of them μετά από κόμμα δεν ενώνει τις προτάσεις. Χρειάζεται of which ή of whom.

❌She has written three novels, two of them have been made into films.
✅She has written three novels, two of which have been made into films.
ή: …three novels, and two of them have been made into films.

Μην τα μπερδεύετε

what και which (για ολόκληρη πρόταση) — Το what περιέχει το ουσιαστικό του (= αυτό που). Το which μετά από κόμμα σχολιάζει όλη την προηγούμενη πρόταση (B2-08), σαν το ελληνικό «πράγμα που».

What she said made everyone laugh.
Αυτό που είπε έκανε όλους να γελάσουν.
what = αυτό που
She told a joke, which made everyone laugh.
Είπε ένα αστείο, πράγμα που έκανε όλους να γελάσουν.
which = και αυτό

whereby και where — Το where αφορά έναν τόπο (πραγματικό ή αφηρημένο)· το whereby αφορά μια μέθοδο ή μια ρύθμιση.

This is the office where I first worked.
Αυτό είναι το γραφείο όπου δούλεψα για πρώτη φορά.
τόπος
We have a system whereby new staff are paired with a mentor.
Έχουμε ένα σύστημα βάσει του οποίου κάθε νέος υπάλληλος αποκτά έναν μέντορα.
μέθοδος

whoever και who — Το who θέλει ουσιαστικό πριν από αυτό (the person who…). Το whoever περιέχει το ουσιαστικό.

The person who wins gets a free trip.
Αυτός που θα κερδίσει παίρνει ένα δωρεάν ταξίδι.
στα ελληνικά «θα κερδίσει», στα αγγλικά Present Simple
Whoever wins gets a free trip.
Όποιος κερδίσει παίρνει ένα δωρεάν ταξίδι.

Ορθογραφία και προφορά

  • Το whom /huːm/ ακούγεται σαν who + «m». Το /h/ είναι μια απαλή εκπνοή, πιο μαλακή από το ελληνικό χ, και το /uː/ είναι μακρύ, με στρογγυλά, τεντωμένα μπροστά χείλη.
  • Το whereby είναι μία λέξη, με τόνο στη δεύτερη συλλαβή: /weəˈbaɪ/ (UK), /werˈbaɪ/ (US). Το αρχικό /w/ δεν υπάρχει στα ελληνικά: στρογγυλέψτε τα χείλη σαν για ου και ανοίξτε τα αμέσως.
  • Τα whatever, whoever, whichever, wherever, whenever είναι μία λέξη το καθένα· ο τόνος πέφτει στο -ev-: whatever.
  • Το what ever ως δύο λέξεις είναι εμφατική ερώτηση (What ever happened to him?), όχι ονοματική αναφορική· δείτε C1-06.
  • Τα in which case, by which time και at which point έρχονται μετά από μια μικρή παύση, που τη δείχνει το κόμμα.
  • Στα most of which, neither of whom, ο τόνος πέφτει στην ποσοτική λέξη: most of which. Το of είναι αδύναμο: /əv/.

Χρυσός κανόνας

Στα επίσημα αγγλικά μπορείτε να μεταφέρετε την πρόθεση μπροστά· μετά από αυτήν, χρησιμοποιήστε whom ή which, ποτέ that. Χρησιμοποιήστε το what και τις λέξεις σε -ever όταν η ίδια η αναφορική πρόταση είναι το ουσιαστικό. Χρησιμοποιήστε τα in which case, by which time και at which point για να «κρεμάσετε» μια νέα πρόταση από μια ολόκληρη κατάσταση.

Ασκήσεις

A. Δομή

Ξαναγράψτε κάθε πρόταση με τη δομή που σας δίνεται. Κρατήστε την ίδια σημασία.

  1. Ξαναγράψτε επίσημα, με την πρόθεση πριν από την αναφορική αντωνυμία: The woman I sent the email to is my manager.
  2. Ενώστε σε μία πρόταση με "whereby": The company has a new scheme. Under this scheme, staff can buy shares at a discount.
  3. Ενώστε σε μία πρόταση με "in which case": The flight might be delayed. If that happens, we'll miss our connection.
  4. Ενώστε σε μία πρόταση με "by which time": We didn't get there until midnight. The restaurant had already closed then.
  5. Ενώστε σε μία πρόταση με "of whom": I asked two mechanics. Neither of them could find the problem.
  6. Ξαναγράψτε ξεκινώντας με "Whoever": The person who designed this app deserves an award.
  7. Ξαναγράψτε επίσημα, με πρόθεση + "whom" + to-infinitive: She felt she had nobody to share her worries with.

B. Σημασία

Διαβάστε την περίσταση και διαλέξτε την καλύτερη πρόταση.

  1. Μια επίσημη συστατική επιστολή. Ποια πρόταση ταιριάζει καλύτερα στο ύφος;
  2. Ένα μήνυμα σε έναν φίλο. Ποια πρόταση είναι πιο φυσική;
  3. Ένα επίσημο έγγραφο πολιτικής περιγράφει ένα πρόγραμμα καθοδήγησης. Ποια διατύπωση είναι πιο ακριβής;
  4. Μια είδηση περιγράφει τι έγινε σε μια συνάντηση. Ποια πρόταση ταιριάζει;
  5. Ένας οικοδεσπότης δείχνει σε έναν καλεσμένο τα τρία ελεύθερα δωμάτια. Ποια πρόταση ταιριάζει καλύτερα;

C. Βρείτε το λάθος

Κάθε πρόταση έχει ένα λάθος ή είναι σωστή. Γράψτε τη διορθωμένη πρόταση ή γράψτε correct.

  1. We interviewed twelve candidates for the post, most of them had several years of experience in the industry.
  2. Everything what the minister said in her speech last night had already been announced in the morning papers.
  3. The house in that my grandparents lived for over fifty years has finally been sold to a young family.
  4. Whatever you will decide about the job offer, your family and friends will support you all the way.
  5. The study measures the extent to which regular exercise improves sleep in adults over the age of sixty.

D. Μέσα σε κείμενο

Διαβάστε το email και ξαναγράψτε τα αριθμημένα σημεία σε πιο επίσημο και πιο συνδεδεμένο ύφος.

Interview invitation
Dear Ms Kovac,
(18) Thank you for your application. We received it on 3 May. (19) The panel has five members. All of them were impressed by your experience, and we would like to invite you to an interview. (20) We use a system. In this system, each candidate gives a ten-minute presentation. (21) Interviews end on 20 May. At that moment the panel will make its decision. (22) Please let us know if you cannot attend. If that happens, we will offer you another date. (23) You may bring any materials that you find useful. (24) The person you should send questions to is Mr Adebayo.
Yours sincerely,
Hana Iqbal
  1. Ενώστε την (18) σε μία πρόταση με προσθετική αναφορική πρόταση.
  2. Ενώστε τις δύο πρώτες προτάσεις της (19) με "all of whom".
  3. Ενώστε την (20) σε μία πρόταση με "whereby".
  4. Ενώστε την (21) με "at which point".
  5. Ενώστε την (22) με "in which case".
  6. Ξαναγράψτε την (23) με μια ονοματική αναφορική που τελειώνει σε -ever.
  7. Ξαναγράψτε την (24) επίσημα, με "to whom".

E. Σειρά σας

Γράψτε στα αγγλικά.

  1. Γράψτε ένα επίσημο ευχαριστήριο σημείωμα σε έναν καθηγητή ή μέντορα σε 2–3 προτάσεις. Χρησιμοποιήστε μία φορά πρόθεση + whom και μία φορά the extent to which ή the way in which.
  2. Περιγράψτε ένα σχέδιο που μπορεί να στραβώσει σε 2–3 προτάσεις. Χρησιμοποιήστε μία φορά in which case και μία φορά by which time ή at which point.
  3. Περιγράψτε μια ομάδα ανθρώπων ή πραγμάτων που ξέρετε σε 2–3 προτάσεις. Χρησιμοποιήστε μία ποσοτική λέξη + of whom / of which και μία λέξη σε -ever (whoever, whatever ή whichever).

F. Μικτή επανάληψη

Επαναλάβετε προηγούμενα μαθήματα.

  1. B2-08 Non-Defining Relative Clauses: Αναφορικές προτάσεις με κόμματα στα αγγλικά (who, which, whose)
    Ενώστε με προσθετική αναφορική πρόταση: My sister is a chef. She lives in Rome.
  2. B2-20 Noun clauses με that, whether, what: δευτερεύουσες ουσιαστικές προτάσεις στα αγγλικά
    Ξαναγράψτε ξεκινώντας με "What": The thing that surprised me was her calm reaction.
  3. C1-13 Discourse markers στα αγγλικά: given that, hence, namely, admittedly, albeit, in conclusion
    Ξαναγράψτε με "albeit": The project was a success, although it was an expensive one.
Εφαρμογή AndroidΜάθετε εν κινήσει Google Play