Noun clauses — that, whether, what ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ
Noun Clauses: That, Whether, What
នៅលើទំព័រនេះ
គោលបំណង
បន្ទាប់ពីមេរៀននេះ អ្នកអាចប្រើឃ្លាទាំងមូលនៅកន្លែងដែលជាធម្មតាមាននាមសព្ទ — ជាកម្ម ឬជាប្រធាននៃប្រយោគ — ជាមួយ that, whether / if និង wh-words រួមទាំង what ដែលមានន័យថា “អ្វីដែល”។
គំនិតសំខាន់
ប្រយោគមួយមានកន្លែងទំនេរ៖ កន្លែងប្រធាន កន្លែងកម្ម កន្លែងក្រោយធ្នាក់។ ជាធម្មតា យើងដាក់នាមសព្ទនៅទីនោះ៖ I know the answer. The news surprised me.
ប៉ុន្តែច្រើនដង អ្វីដែលយើងចង់ដាក់ក្នុងកន្លែងនោះ មិនមែនជារបស់ទេ។ វាជា គំនិត ទាំងមូល៖ សេចក្ដីថ្លែង ឬសំណួរ។ ភាសាអង់គ្លេសអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកវេចខ្ចប់ឃ្លាពេញលេញមួយ ដែលមានប្រធាន និងកិរិយាសព្ទផ្ទាល់ខ្លួន ចូលទៅក្នុងកន្លែងរបស់នាមសព្ទ។ ឃ្លាដែលវេចខ្ចប់នោះហៅថា noun clause។
សូមគិតពីតុក្កតាដាក់ចូលក្នុងគ្នា៖ តុក្កតាតូចមួយដែលពេញលេញ អង្គុយនៅក្នុងតុក្កតាធំមួយទៀត។ តុក្កតាធំគឺប្រយោគមេ; តុក្កតាតូចគឺប្រយោគតូចពេញលេញ ដែលអង្គុយក្នុងកន្លែងនាមសព្ទមួយ។ តុក្កតាតូចនីមួយៗមានពាក្យមួយគូរនៅខាងមុខ៖ that សម្រាប់សេចក្ដីថ្លែង whether / if សម្រាប់សំណួរ yes/no និង wh-word សម្រាប់សំណួរសុំព័ត៌មាន។
I know that she lives in Oslo. I don't know whether she lives in Oslo. I don't know where she lives.
នៅក្នុងតុក្កតាតូច លំដាប់ពាក្យជា លំដាប់ប្រយោគធម្មតា ដូចក្នុង indirect questions B1-14។
ភាសាខ្មែរ និងភាសាអង់គ្លេស
ចំណុចខ្លះដូចគ្នា ហើយងាយសម្រាប់អ្នក៖ ថា = that (ខ្ញុំគិតថាអ្នកត្រូវ = I think you're right) ហើយ អ្វីដែល = what (អ្វីដែលអ្នកត្រូវការ… = What you need…)។ ប៉ុន្តែមានភាពខុសគ្នាបី។ ទីមួយ សំណួរ yes/no ក្នុងភាសាខ្មែរដាក់ ឬអត់ ឬ ឬទេ នៅចុង (ខ្ញុំមិនដឹងថាហាងបើកឬអត់ទេ) ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសដាក់ whether / if នៅខាងដើមឃ្លា។ ទីពីរ ពាក្យសំណួរខ្មែរនៅចុង (នាងរស់នៅឯណា) ប៉ុន្តែក្នុងភាសាអង់គ្លេស where, why, how much នៅខាងដើមឃ្លា ហើយតាមដោយលំដាប់ប្រយោគធម្មតា។ ទីបី ភាសាខ្មែរចាប់ផ្ដើមប្រយោគដោយគុណនាមបានភ្លាម ដោយគ្មានពាក្យដូច it (ចម្លែកណាស់ដែលគាត់មិនទាន់ទូរស័ព្ទមក) ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសត្រូវការ It: It's strange that…។
| ភាសាខ្មែរ | ភាសាអង់គ្លេស | ខុសគ្នាត្រង់ណា |
|---|---|---|
| ខ្ញុំគិតថាអ្នកត្រូវ | I think (that) you're right. | ចំណុចនេះដូចគ្នា៖ ថា → that |
| ខ្ញុំមិនប្រាកដថាហាងបើកថ្ងៃអាទិត្យឬអត់ទេ | I'm not sure whether the shop is open on Sundays. | ឬអត់ នៅចុង → whether / if នៅដើមឃ្លា |
| ខ្ញុំមិនដឹងថានាងរស់នៅឯណាទេ | I don't know where she lives. | ឯណា នៅចុង → where + ប្រធាន + កិរិយាសព្ទ |
| អ្វីដែលអ្នកត្រូវការ គឺការគេងលក់ស្រួលមួយយប់ | What you need is a good night's sleep. | អ្វីដែល → what (មិនមែន the thing what) |
| ការដែលគ្មាននរណាឆ្លើយតប ធ្វើឱ្យខ្ញុំបារម្ភ | The fact that nobody replied worried me. | ការដែល… → the fact that |
| ចម្លែកណាស់ដែលគាត់មិនទាន់ទូរស័ព្ទមក | It's strange that he hasn't called. | គ្មានពាក្យដូច it → It + be + គុណនាម + that |
សរុបមក៖ “ថា” និង “អ្វីដែល” ដូចភាសាអង់គ្លេស។ ប៉ុន្តែ “…ឬអត់” → whether / if នៅខាងដើម ពាក្យសំណួរទៅខាងដើម និងចាប់ផ្ដើមដោយ It ពេលភាសាខ្មែរចាប់ផ្ដើមដោយគុណនាម។
ទម្រង់
| ប្រភេទ | ពាក្យនាំមុខ | ឧទាហរណ៍ | លំដាប់ក្នុងឃ្លា |
|---|---|---|---|
| សេចក្ដីថ្លែង | that (ច្រើនលុបចោល) | I think (that) it's a good idea. | ប្រធាន + កិរិយាសព្ទ |
| សំណួរ yes/no | whether / if | I'm not sure whether it's open. | ប្រធាន + កិរិយាសព្ទ |
| សំណួរសុំព័ត៌មាន | who, what, where, when, why, how… | I don't know where she lives. | ប្រធាន + កិរិយាសព្ទ |
| “អ្វីដែល” | what | What I need is a holiday. | ប្រធាន + កិរិយាសព្ទ |
ទីតាំង
| ទីតាំង | ឧទាហរណ៍ |
|---|---|
| កម្មនៃកិរិយាសព្ទ | She said (that) she was tired. |
| ក្រោយគុណនាម | I'm sure (that) we've met before. |
| ប្រធាន៖ that-clause (ផ្លូវការ) | That he lied surprised nobody. → ធម្មតាជាង៖ It surprised nobody that he lied. |
| ប្រធាន៖ wh- / whether-clause | What he said was true. Whether we go depends on the weather. |
| ក្រោយធ្នាក់ | It depends on whether they agree. I'm interested in what you think. |
| ក្រោយ the fact | The fact that she called is a good sign. |
Noun clause ដែលជាប្រធាន ជាធម្មតាប្រើកិរិយាសព្ទ ឯកវចនៈ៖ What they said was true. (ពេលមាននាមសព្ទពហុវចនៈក្រោយកិរិយាសព្ទ កិរិយាសព្ទពហុវចនៈក៏ប្រើញឹកញាប់ដែរ៖ What we need are more volunteers.)
របៀបប្រើ
1That-clauses ជាកម្ម និងក្រោយគុណនាម
ក្រោយកិរិយាសព្ទនៃការគិត និងការនិយាយ (think, know, believe, hope, say, realise, notice) និងក្រោយគុណនាមនៃអារម្មណ៍ ឬភាពប្រាកដប្រជា (sure, afraid, glad, surprised, aware) ប្រើ that-clause។ ពេលនិយាយ that ច្រើនត្រូវលុបចោល។ ភាសាខ្មែរ៖ “…ថា…”។
2The fact that និង It + be + គុណនាម + that
That-clause ជាធម្មតាមិនអាចនៅជាប់ក្រោយធ្នាក់បានទេ ហើយវាស្ដាប់ទៅធ្ងន់ពេលជាប្រធាន។ មានដំណោះស្រាយពីរ៖ ប្រើ the fact that ឬចាប់ផ្ដើមដោយ it ហើយរំកិលឃ្លាទៅចុង។
3Whether / if clauses
ប្រើ whether ឬ if សម្រាប់សំណួរ yes/no ដែលនៅក្នុងប្រយោគ។ If ប្រើញឹកញាប់ជាងពេលនិយាយ; whether ផ្លូវការជាង។ ប្រើ whether មិនមែន if ទេ ពេលវាជា ប្រធាន នៅជាប់ មុខ or not និង មុខ to-infinitive។ ក្រោយ ធ្នាក់ whether ជាជម្រើសស្តង់ដារ។ ភាសាខ្មែរដាក់ “ឬអត់” នៅចុង ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសដាក់ whether / if នៅខាងដើម។
4Wh-clauses ជាប្រធាន ឬកម្ម
ឃ្លាដែលចាប់ផ្ដើមដោយ who, what, where, when, why ឬ how អាចជាកម្ម ឬប្រធាននៃប្រយោគ។ ប្រើលំដាប់ប្រយោគធម្មតានៅក្នុងឃ្លា ដោយគ្មាន do / does / did។ ភាសាខ្មែរដាក់ពាក្យសំណួរនៅចុង ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសដាក់វានៅខាងដើមឃ្លា។
5What = អ្វីដែល
What អាចមានន័យថា “អ្វីដែល” ឬ “របស់ដែល”។ នៅខាងដើមប្រយោគ វាទាញការយកចិត្តទុកដាក់ទៅលើអ្វីមួយ។ ប្រយោគ cleft ដូចជា What I need is… មានពង្រីកក្នុង C1-05; whatever, whoever និងពាក្យស្រដៀងគ្នា មាននៅក្នុង C1-15។
កំហុសញឹកញាប់
អន្ទាក់សម្រាប់អ្នកនិយាយភាសាខ្មែរ
1. “…ឬអត់” នៅចុង → គ្មាន whether ភាសាខ្មែរនិយាយ ខ្ញុំមិនដឹងថាឡានក្រុងទៅបាត់ដំបងចេញពីទីនេះឬអត់ទេ។ អ្នករៀនបកប្រែ “ឬអត់” ជា or not នៅចុង ហើយភ្លេចពាក្យនាំមុខឃ្លា។
2. ពាក្យសំណួរនៅចុង ភាសាខ្មែរនិយាយ សុភាសួរខ្ញុំថាខ្ញុំទិញទូរស័ព្ទថ្លៃប៉ុន្មាន ដោយដាក់ “ប៉ុន្មាន” នៅចុង។ ភាសាអង់គ្លេសដាក់ how much នៅខាងដើមឃ្លា។
3. “ល្អណាស់ដែល…” គ្មាន It ភាសាខ្មែរនិយាយ ល្អណាស់ដែលយើងកក់សំបុត្រទុកមុន ដោយគ្មានពាក្យដូច it។ ភាសាអង់គ្លេសត្រូវការ It ជានិច្ច។
4. ឃ្លាទាំងមូលជាប្រធាន ដោយគ្មានពាក្យនាំមុខ ភាសាខ្មែរដាក់ឃ្លាពេញជាប្រធានបានដោយសេរី៖ វណ្ណាប្រឡងជាប់ ធ្វើឱ្យគ្រប់គ្នាភ្ញាក់ផ្អើល។ ភាសាអង់គ្លេសត្រូវការ the fact that ឬចាប់ផ្ដើមដោយ It។
កុំច្រឡំ
what (noun clause) និង that / which (relative clause) — ក្នុង noun clause what មាននាមសព្ទនៅក្នុងខ្លួនស្រាប់ (“អ្វីដែល”)។ ក្នុង relative clause A2-29 that / which មកក្រោយនាមសព្ទ។ ភាសាខ្មែរ៖ “អ្វីដែល” និង “…ដែល”។
that (noun clause) និង that (relative pronoun) — that នៃ noun clause នាំមុខគំនិតពេញលេញមួយ; that relative ពិពណ៌នានាមសព្ទនៅមុខវា។ ភាសាខ្មែរ៖ “ថា” និង “ដែល”។
if (whether) និង if (លក្ខខណ្ឌ) — ក្នុង noun clause if = whether។ ក្នុង conditional if នាំមុខលក្ខខណ្ឌ A2-27។ ភាសាខ្មែរ៖ “…ឬអត់” និង “បើ”។
អក្ខរាវិរុទ្ធ និងការបញ្ចេញសំឡេង
- that ក្នុង noun clause ជាធម្មតាខ្សោយ៖ /ðət/ មិនមែន /ðæt/ ទេ — ដូច “thut”។ ពេលនិយាយ វាច្រើនត្រូវលុបចោលទាំងស្រុង។ សំឡេង /ð/ មិនមានក្នុងភាសាខ្មែរទេ៖ ដាក់ចុងអណ្ដាតនៅចន្លោះធ្មេញ ហើយឱ្យបំពង់កញ័រ កុំបញ្ចេញជា “d” (“dat”)។
- whether និង weather បញ្ចេញសំឡេងដូចគ្នាសម្រាប់អ្នកនិយាយភាគច្រើន៖ /ˈweðə/ (UK), /ˈweðər/ (US)។ សូមប្រយ័ត្នអក្ខរាវិរុទ្ធ។
- គ្មានក្បៀសនៅមុខ noun clause ទេ៖ I think that… មិនមែន I think, that… ទេ។
- What នៅខាងដើមឃ្លាប្រធាន ច្រើនត្រូវសង្កត់សំឡេង ដើម្បីទាញការយកចិត្តទុកដាក់៖ What I need is…
ច្បាប់មាស
Noun clause គឺជាឃ្លាទាំងមូលដែលប្រើជានាមសព្ទ។ ដាក់ពាក្យនាំមុខ that (សេចក្ដីថ្លែង) whether / if (yes/no) ឬ wh-word (សុំព័ត៌មាន) ហើយរក្សា លំដាប់ប្រយោគធម្មតា នៅក្នុងឃ្លា។ ក្រោយធ្នាក់ ប្រើ whether ល្អជាង ហើយប្រើវានៅជាប់មុខ or not មុខ to-infinitive និងជាប្រធាន។ ចំណាំសម្រាប់អ្នកនិយាយខ្មែរ៖ “…ឬអត់” និងពាក្យសំណួរនៅចុង ត្រូវរំកិលទៅខាងដើមឃ្លា។
លំហាត់
A. ទម្រង់
ភ្ជាប់ប្រយោគ ឬសរសេរប្រយោគឡើងវិញតាមការណែនាំ។
-
ភ្ជាប់ជាប្រយោគតែមួយ៖ Where is the bank? I don't know.
-
ភ្ជាប់ជាប្រយោគតែមួយ៖ Is the café open? Can you check?
-
សរសេរឡើងវិញដោយប្រើ It… that៖ That you forgot her birthday is surprising.
-
សរសេរឡើងវិញដោយប្រើ the fact that៖ He didn't apologise. That made me angry.
-
សរសេរឡើងវិញដោយប្រើ what៖ The thing that I need is a holiday.holiday (UK) = vacation (US)
-
ភ្ជាប់ជាប្រយោគតែមួយ៖ Why did she leave? Nobody knows.
B. អត្ថន័យ
ជ្រើសរើសចម្លើយដែលត្រូវនឹងអត្ថន័យ។
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ I can't decide … to accept the offer.
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ … I want for my birthday is a new bike.
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ … he lied surprised nobody.
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ It depends … we have enough money.
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ I'm sure … we've met before.
C. រកកំហុស
ប្រយោគនីមួយៗមានកំហុសមួយ ឬត្រឹមត្រូវ។ សរសេរប្រយោគដែលកែរួច ឬសរសេរ correct។
-
Do you know what time does the shop close?
-
The thing what I like most is the music.
-
I'm not sure if or not she's coming.
-
Whether we go camping depends on the weather.
D. ក្នុងបរិបទ
បំពេញពាក្យដែលបាត់ (ពាក្យមួយ)។
Ana: Have you heard 16 Tom is leaving the company?
Ben: Yes! But nobody knows 17 he's leaving. It's a mystery.
Ana: 18 I'd like to do is organise a small party for him.
Ben: Good idea. I'm not sure 19 he likes surprises, though.
Ana: Hmm. 20 fact that he never talks about his birthday is a bit worrying!
Ben: Let's ask his wife 21 she thinks.
E. វេនរបស់អ្នក
សរសេរចម្លើយរបស់អ្នកជាភាសាអង់គ្លេស។
-
បំពេញពីរប្រយោគអំពីខ្លួនអ្នក៖ What I like most about… is… និង I'm not sure whether…
-
សរសេរប្រយោគមួយដែលចាប់ផ្ដើមដោយ It's amazing that… ឬ The fact that… អំពីជីវិតរបស់អ្នក។
F. រំលឹកចម្រុះ
រំលឹកមេរៀនមុនៗ។
-
B1-14 Indirect Questions — សំណួរគួរសម Could you tell me where…? ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ Could you tell me where (the station / is)?
-
B1-14 Indirect Questions — សំណួរគួរសម Could you tell me where…? ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ I don't know what (do) about it.
-
B2-19 Few ឬ a few? Quantifiers កម្រិតខ្ពស់ — តិច និងបន្តិច ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ … number of students has risen.
-
A2-29 Relative clause (who, which, that, where) — ពាក្យ “ដែល” ក្នុងភាសាអង់គ្លេស ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ This is the book ___ … I told you about.
ចម្លើយ
A. ទម្រង់
- I don't know where the bank is.
- Can you check whether the café is open? / Can you check if the café is open?
- It's surprising that you forgot her birthday. / It is surprising that you forgot her birthday.
- The fact that he didn't apologise made me angry.
- What I need is a holiday.
- Nobody knows why she left.
B. អត្ថន័យ
- whether
- What
- That
- on whether
- that
C. រកកំហុស
- Do you know what time the shop closes?
- What I like most is the music. / The thing that I like most is the music. / The thing I like most is the music.
- I'm not sure whether or not she's coming. / I'm not sure whether she's coming or not. / I'm not sure if she's coming or not.
- ✓ Whether we go camping depends on the weather.
D. ក្នុងបរិបទ
- that
- why / when
- What
- whether / if
- The
- what
E. វេនរបស់អ្នក
- What I like most about my job is the people. I'm not sure whether I'll stay in this city next year.
- It's amazing that my grandmother still goes running every morning.
F. រំលឹកចម្រុះ
- the station is
- to do
- The
- that
