Slowingoدستور زبان
B2 27 / 30

Phrasal Verbs: معنی up، down، out، off و on در فعل‌های دوکلمه‌ای

Phrasal Verbs: What the Particles Mean

در این صفحه
  1. هدف
  2. ایدهٔ اصلی
  3. فارسی و انگلیسی
  4. ساختار
  5. کاربرد
  6. اشتباهات رایج
  7. دام‌های فارسی‌زبانان
  8. این‌ها را قاطی نکنید
  9. املا و تلفظ
  10. قانون طلایی
  11. تمرین‌ها

هدف

بعد از این درس می‌توانید از معنای اصلی up، down، out، off، on، away، back و over استفاده کنید تا phrasal verbهای (فعل‌های عبارتی) تازه را بفهمید، معنی‌شان را در متن حدس بزنید و راحت‌تر به خاطر بسپارید.

ایدهٔ اصلی

خیلی از زبان‌آموزها phrasal verbها را مثل یک فهرست بلند از چیزهای بی‌ربط می‌بینند: give up، give away، give back، give out… اما آن کلمهٔ کوچک (particle) به‌ندرت تصادفی است. معمولاً معنای خودش را دارد.

particleها را مثل جهت‌های یک قطب‌نما تصور کنید. هر کدام اول یک جهت در فضاست. Up بالاتر می‌رود، به سمت نوک — و از آنجا به «بیشتر» و «تمام‌شده» می‌رسد. Down پایین‌تر می‌رود — به «کمتر»، «متوقف‌شده» و «روی کاغذ». Out از داخل بیرون می‌رود — چیزها ناپدید می‌شوند، یا بیرون و جلوی چشم می‌آیند. Off تماس را قطع می‌کند و دور می‌شود. On در تماس می‌ماند و ادامه می‌دهد.

فعل، کار را به شما می‌گوید؛ particle جهتِ نتیجه را. این همهٔ phrasal verbها را توضیح نمی‌دهد — بعضی‌شان اصطلاح‌اند — اما تعداد شگفت‌آوری را توضیح می‌دهد و یک فهرست را به یک سیستم تبدیل می‌کند.

فارسی و انگلیسی

فارسی هم چیزی شبیه این سیستم دارد: فعل‌های مرکب و پیشوندی با کلمه‌های جهت‌دار. «بالا رفتن» = go up، «پایین آوردن» = turn down، «پس دادن» = pay back / give back، «دور انداختن» = throw away، «برگشتن» = go back. پس منطق particle برای شما آشناست. تفاوت اینجاست که فارسی خیلی وقت‌ها به جای particle یک فعل کاملاً جدا دارد: «روشن کردن / خاموش کردن» = turn on / turn off، «تمام شدن» = run out، «لغو کردن» = call off. و یک فعل فارسی گاهی دو فعل انگلیسی است: «پوشیدن» هم put on است (کار پوشیدن) و هم wear (به تن داشتن).

فارسیانگلیسیparticle
قیمت خانه دوباره بالا رفته است.House prices have gone up again.up = بیشتر
صدای تلویزیون را کمی کم کنید.Could you turn the TV down a bit?down = کمتر
شیرمان تمام شد.We've run out of milk.out = هیچ چیز نمانده
چراغ‌ها را خاموش کنید.Turn off the lights.off = قطع
کتتان را بپوشید.Put your coat on.on = روی بدن
جمعه پولتان را پس می‌دهم.I'll pay you back on Friday.back = برگشت

ساختار

دستور phrasal verbها (ترتیب کلمه‌ها، مفعول، ضمیر) در B1-28 آمده است. این درس دربارهٔ معناست.

particleها و معنای اصلی‌شان

particleتصویر اصلیمعناهای گسترده‌ترمثال‌ها
upبالاتر، تا نوکافزایش؛ کامل کردن / تمام کردن؛ سر درآوردن از یک موقعیتturn up, go up, speak up; eat up, use up, tidy up; end up
downپایین‌تر، تا زمینکاهش؛ از کار افتادن؛ روی کاغذ آوردنslow down, cut down (on), turn down; break down, shut down; write down, note down
outاز داخل به بیرونناپدید شدن / هیچ چیز نماندن؛ حل کردن / کامل کردن؛ به بیرون، به چند نفرrun out, sell out, go out; work out, sort out, find out; hand out, point out
offدور از یک جا یا یک سطحرفتن؛ قطع کردن / برداشتن؛ لغو کردنset off, take off; turn off, cut off, take off (clothes); call off
onدر تماس، ادامه‌دارادامه دادن؛ وصل کردن / پوشیدن / روشن کردنcarry on, go on, hold on, keep on; put on, try on, turn on
awayبه دوردسترفتن؛ به صاحب یا جای دیگرrun away, give away, throw away, put away
backبه جا یا آدمِ قبلیبرگشتcall back, pay back, give back, go back
overاز یک طرف به طرف دیگر؛ دوبارهبا دقت فکر کردن؛ از اول تا آخر بررسی کردنthink over, talk over, read over

phrasal verbهای سه‌کلمه‌ای معنای particle را نگه می‌دارند و قبل از مفعول یک حرف اضافه هم می‌گیرند: run out of milk، cut down on sugar، keep up with the news. ببینید B1-28.

کاربرد

1Up — افزایش، تمام کردن، سر درآوردن

Up اغلب یعنی بیشتر (صدای بلندتر، قیمت بالاتر، تلاش بیشتر). همچنین یعنی کاملاً، تا وقتی چیزی نماند یا کار تمام شود. End up یعنی آخرش در جایی یا موقعیتی قرار گرفتن، اغلب جایی که برنامه‌اش را نداشتید.

Could you turn the music up? I can't hear it.
می‌شود صدای موسیقی را بلند کنید؟ نمی‌شنوم.
up = صدای بیشتر
House prices have gone up again.
قیمت خانه دوباره بالا رفته است.
مثل فارسی: «بالا رفتن»
Please speak up. The people at the back can't hear you.
لطفاً بلندتر صحبت کنید. کسانی که عقب نشسته‌اند صدایتان را نمی‌شنوند.
We've used up all the printer paper.
همهٔ کاغذ پرینتر را مصرف کرده‌ایم.
کاملاً، چیزی نمانده
I'll tidy up after the party.
بعد از مهمانی همه جا را مرتب می‌کنم.
تا کار تمام شود
We missed the turning and ended up in the next town.
پیچ را رد کردیم و از شهر بعدی سر درآوردیم.
end up = آخرش رسیدن به؛ turning (UK)، turn (US)

2Down — کاهش، توقف، نوشتن

Down اغلب یعنی کمتر (سرعت، صدا، مقدار). می‌تواند یعنی چیزی از کار بیفتد یا تعطیل شود. با فعل‌های نوشتن یعنی روی کاغذ آوردن.

Slow down! You're driving too fast.
یواش‌تر! خیلی تند می‌رانید.
down = سرعت کمتر
I'm trying to cut down on sugar.
سعی می‌کنم شکر کمتری بخورم.
cut down on = کمتر خوردن/مصرف کردن
Could you turn the TV down a bit?
می‌شود صدای تلویزیون را کمی کم کنید؟
Our car broke down on the motorway.
ماشینمان وسط بزرگراه خراب شد.
از کار افتاد؛ motorway (UK)، highway (US)
The factory shut down in 2019.
کارخانه در سال ۲۰۱۹ تعطیل شد.
Let me write down your number.
بگذارید شماره‌تان را یادداشت کنم.
روی کاغذ

3Out — ناپدید شدن، حل کردن، به بیرون

Out می‌تواند یعنی چیزی ناپدید شود یا هیچ چیز نماند. همچنین یعنی تا وقتی جواب روشن شود — راه‌حل «بیرون می‌آید». و می‌تواند یعنی به بیرون: از یک نفر به چند نفر، یا جلوی چشم دیگران.

We've run out of milk.
شیرمان تمام شده است.
هیچ چیز نمانده؛ با مفعول: of
The tickets sold out in ten minutes.
بلیت‌ها ده دقیقه‌ای تمام شد.
«تمام شدن» فارسی ← sell out
The candle went out.
شمع خاموش شد.
دیگر نمی‌سوزد
I can't work out how this app works.
نمی‌فهمم این برنامه چطور کار می‌کند.
فهمیدن، حل کردن
Don't worry, we'll sort it out.
نگران نباشید، درستش می‌کنیم.
Did you find out why the train was late?
فهمیدید چرا قطار تأخیر داشت؟
find out = کشف کردن، خبردار شدن
The teacher handed out the exam papers.
معلم برگه‌های امتحان را پخش کرد.
به چند نفر
She pointed out a mistake in my report.
به یک اشتباه در گزارشم اشاره کرد.
جلوی چشم آورد

4Off — رفتن، قطع کردن، لغو کردن

Off یعنی دور از یک جا یا یک سطح. آدم‌ها و هواپیماها می‌روند؛ لباس و برق برداشته یا قطع می‌شوند؛ برنامه‌ای که called off می‌شود از برنامه‌ها برداشته می‌شود.

We set off at six to avoid the traffic.
ساعت شش راه افتادیم که به ترافیک نخوریم.
شروع سفر
The plane took off an hour late.
هواپیما یک ساعت دیر بلند شد.
زمین را ترک کرد
Remember to turn off the lights when you leave.
یادتان باشد وقتی می‌روید چراغ‌ها را خاموش کنید.
«خاموش کردن» ← turn off
Our electricity was cut off for two hours.
برقمان دو ساعت قطع بود.
They called off the match because of the snow.
به خاطر برف مسابقه را لغو کردند.
لغو
Take your shoes off, please.
لطفاً کفش‌هایتان را دربیاورید.

5On — ادامه دادن، وصل کردن، پوشیدن

On یعنی در تماس. از تماس به ادامه دادن می‌رسیم (با کار می‌مانید) و به پوشیدن یا وصل کردن (لباس روی بدن شماست، برق وصل است).

Carry on. I'm listening.
ادامه بدهید. گوش می‌کنم.
ادامه
The meeting went on for three hours.
جلسه سه ساعت طول کشید.
Hold on a second. I'll get a pen.
یک لحظه صبر کنید. یک خودکار بیاورم.
صبر کنید، پشت خط بمانید
Keep on trying. You'll get there.
به تلاش ادامه بدهید. بالاخره موفق می‌شوید.
Put your coat on. It's cold outside.
کتتان را بپوشید. بیرون سرد است.
کار پوشیدن: put on، نه wear
Can I try these jeans on?
می‌توانم این شلوار جین را امتحان کنم؟
«پرو کردن» ← try on

6Away، back، over

Away یعنی به دوردست: رفتن، یا دادن چیزی به صاحب یا جای دیگر. Back یعنی برگشت به آدم یا جای قبلی. Over یعنی از اول تا آخر، برای همین برای فکر کردن و بررسی دقیق به کار می‌رود.

The cat ran away when it saw the dog.
گربه تا سگ را دید، فرار کرد.
She gave away all her old books.
همهٔ کتاب‌های قدیمی‌اش را به دیگران بخشید.
به دیگران، مجانی
Can I call you back in ten minutes?
می‌توانم ده دقیقهٔ دیگر به شما زنگ بزنم؟
«دوباره زنگ زدن» در جواب ← call back
I'll pay you back on Friday.
جمعه پولتان را پس می‌دهم.
مثل فارسی: «پس» = back
Think it over and let me know tomorrow.
خوب رویش فکر کنید و فردا خبرم کنید.
با دقت فکر کردن
Could you read over my email before I send it?
می‌شود قبل از اینکه ایمیلم را بفرستم، یک نگاه به آن بیندازید؟
از اول تا آخر بررسی کردن

اشتباهات رایج

❌We've run out petrol.
✅We've run out of petrol.
run out با مفعول، of لازم دارد. petrol (UK)، gas (US)
❌The plane took away at 9.15.
✅The plane took off at 9.15.
برای بلند شدن از زمین، particle درست off است.
❌The milk is run out.
✅The milk has run out. یا We've run out of milk.
run out مفعول نمی‌گیرد، پس مجهول ندارد؛ بگویید has run out.
❌Let's talk over before we decide.
✅Let's talk it over before we decide.
talk over مفعول لازم دارد.
❌Could you turn up it?
✅Could you turn it up?
ضمیر بین فعل و particle می‌آید. ببینید B1-28.
❌I'm trying to cut down sweets on.
✅I'm trying to cut down on sweets.
در فعل‌های سه‌کلمه‌ای، مفعول بعد از حرف اضافه می‌آید.

دام‌های فارسی‌زبانان

1. «چراغ را باز کن / ببند». در گفتار فارسی گاهی می‌گوییم «تلویزیون را ببند» یا «کولر را باز کن». در انگلیسی open و close برای وسایل برقی معنا ندارد. برای برق و دستگاه‌ها turn on / turn off (یا switch on / off) بگویید.

⚠️Can you close the TV? I'm trying to sleep.
✅Can you turn off the TV? I'm trying to sleep.
از نظر دستوری غلط نیست، اما در انگلیسی تلویزیون را close نمی‌کنند؛ close یعنی «بستن» (مثل در یا پنجره)، نه «خاموش کردن».
⚠️It's really hot in here. Let's open the air conditioner.
✅It's really hot in here. Let's turn on the air conditioner.
open the air conditioner یعنی درِ دستگاه را باز کنید (مثلاً برای تعمیر)، نه روشنش کنید.

2. «پوشیدن» ← wear. «پوشیدن» فارسی هم کارِ پوشیدن است و هم به تن داشتن. انگلیسی این دو را جدا می‌کند: put on = کار پوشیدن (یک لحظه)، wear = به تن داشتن (حالت).

⚠️Wait a minute, I need to wear my shoes.
✅Wait a minute, I need to put my shoes on.
wear یعنی به پا داشتن؛ اینجا کار پوشیدن است.

3. «برگرداندن» ← return back. «برگرداندن» در فارسی خودش «بر» دارد، و خیلی‌ها در انگلیسی هم return را با back می‌آورند. اما return خودش یعنی «برگرداندن»؛ back اضافه است. یا return بگویید، یا give back.

❌I'll return back your book tomorrow.
✅I'll return your book tomorrow. یا I'll give your book back tomorrow.

4. «تمام شدن» ← run out بدون of. در فارسی می‌گوییم «وقتمان دارد تمام می‌شود»: چیزی که تمام می‌شود فاعل است و حرف اضافه‌ای در کار نیست. در انگلیسی وقتی فاعل آدم‌ها هستند و بعد می‌گویید چه چیزی تمام شد، run out حتماً of می‌خواهد.

❌I'm afraid we're running out time, so let's stop here.
✅I'm afraid we're running out of time, so let's stop here.
یا: Time is running out, so let's stop here.

این‌ها را قاطی نکنید

یک فعل، particleهای مختلف — particle جهتِ نتیجه را عوض می‌کند.

Could you turn the TV down a bit?
می‌شود صدای تلویزیون را کمی کم کنید؟
صدای کمتر
Remember to turn off the lights when you leave.
یادتان باشد وقتی می‌روید چراغ‌ها را خاموش کنید.
بدون برق
Could you turn the music up? I can't hear it.
می‌شود صدای موسیقی را بلند کنید؟ نمی‌شنوم.
صدای بیشتر

معنای واقعی و معنای گسترده — یک معنای particle می‌تواند فیزیکی باشد یا انتزاعی. در هر دو جملهٔ زیر off یعنی دور یا برداشته: در اولی از پاهای شما (فیزیکی)، در دومی از برنامه (انتزاعی).

Take your shoes off, please.
لطفاً کفش‌هایتان را دربیاورید.
فیزیکی: دور از پا
We had to call off our trip at the last minute.
مجبور شدیم سفرمان را لحظهٔ آخر لغو کنیم.
انتزاعی: از برنامه برداشته شد

carry on و carry out — Carry on = ادامه دادن (on). Carry out = انجام دادن یک کار تا آخر (out = کامل)، معمولاً رسمی.

Carry on. I'm listening.
ادامه بدهید. گوش می‌کنم.
The tests were carried out by an independent lab.
آزمایش‌ها را یک آزمایشگاه مستقل انجام داد.
رسمی: انجام دادن، به سرانجام رساندن

fill in و fill out — هر دو یعنی پر کردن فرم. Fill in در انگلیسی بریتانیایی رایج‌تر است؛ fill out در انگلیسی آمریکایی معمول است و در بریتانیا هم به کار می‌رود. اینجا in و out با هم تضاد ندارند — معنا یکی است.

املا و تلفظ

  • در phrasal verb معمولاً روی particle تکیه می‌کنیم: set OFF، turn it DOWN — particle را کمی بلندتر و کشیده‌تر بگویید. (حروف بزرگ اینجا فقط تکیه را نشان می‌دهند.)
  • خیلی از phrasal verbها اسم هم دارند. اسم سرهم یا با خط تیره نوشته می‌شود، و تکیه به بخش اول می‌رود: Our car broke down → a breakdown /ˈbreɪkdaʊn/؛ The plane took off → take-off /ˈteɪkɒf/ (UK)، /ˈteɪkɔːf/ (US)؛ a sell-out، a hand-out یا handout. تکیهٔ پایانی فارسی را اینجا به کار نبرید.
  • out /aʊt/ یک مصوت مرکب است: از /a/ شروع کنید و به سمت /ʊ/ بروید. off مصوت کوتاه دارد: /ɒf/ (UK)، /ɔːf/ (US) — آن را با of /əv/ اشتباه نکنید، که ضعیف تلفظ می‌شود و آخرش /v/ است.

قانون طلایی

وقتی به یک phrasal verb تازه برمی‌خورید، بپرسید particle چه چیزی اضافه می‌کند: up = بیشتر یا تمام‌شده، down = کمتر، متوقف یا نوشته‌شده، out = رفته، حل‌شده یا به بیرون، off = دور یا قطع، on = ادامه‌دار یا وصل، away = رفتن، back = برگشت، over = با دقت، از اول تا آخر. این یک سرنخ قوی است، نه قانون — بعضی phrasal verbها اصطلاح‌اند، پس فعل‌های تازه را در فرهنگ لغت هم ببینید.

تمرین‌ها

A. ساختار

particle درست را بنویسید.

  1. Prices keep going . Everything is more expensive.
  2. Please write the address before you forget it.
  3. We've run of coffee. Can you buy some?
  4. The flight took on time.
  5. Sorry to interrupt. Please carry .
  6. I lent him £20 and he still hasn't paid me .

B. معنا

با توجه به موقعیت، particle درست را انتخاب کنید.

  1. The match was cancelled. They called it ….
  2. I don't understand this maths problem. I can't work it ….
  3. The music is too loud, but I still want to hear it. Could you turn it …?
  4. There is no food left. The children ate it all ….
  5. I need time to decide. Let me think it ….

C. اشتباه را پیدا کنید

اشتباه را درست کنید. اگر جمله درست است، correct بنویسید.

  1. We've run out milk.
  2. The plane took away at 9.15.
  3. Can you pick up it, please?
  4. Our car broke down near the bridge.

D. در متن

particle درست را بنویسید.

A long journey
Last Saturday we set 16 early for the coast. After an hour the car broke 17, so I called a mechanic. While we waited, both our phones ran 18 of battery. The mechanic finally sorted the problem 19 and we carried 20. But the traffic was terrible, and we ended 21 spending the night in a small hotel.

E. نوبت شماست

به انگلیسی بنویسید.

  1. دو جمله دربارهٔ چیزهایی بنویسید که می‌خواهید با cut down on کمترشان کنید یا با give up کنارشان بگذارید.
  2. دربارهٔ وقتی بنویسید که چیزی خراب شد یا تمام شد (broke down / ran out).

F. مرور ترکیبی

درس‌های قبلی را مرور کنید.

  1. B1-28 دستور Phrasal Verbها (افعال عبارتی): چرا turn it off ولی نه turn off it
    کلمه‌ها را مرتب کنید: off / it / turn / please
  2. B1-19 Gerund در انگلیسی: فعل -ing به‌جای اسم، در فاعل و بعد از حرف اضافه
    I'm looking forward to (see) you.
  3. B2-24 اسم + حرف اضافه در انگلیسی: reason for، increase in، solution to
    There has been a sharp rise the number of cyclists.
اپلیکیشن اندرویدیادگیری در حال حرکت Google Play