Phrasal Verbs: معنی up، down، out، off و on در فعلهای دوکلمهای
Phrasal Verbs: What the Particles Mean
در این صفحه
هدف
بعد از این درس میتوانید از معنای اصلی up، down، out، off، on، away، back و over استفاده کنید تا phrasal verbهای (فعلهای عبارتی) تازه را بفهمید، معنیشان را در متن حدس بزنید و راحتتر به خاطر بسپارید.
ایدهٔ اصلی
خیلی از زبانآموزها phrasal verbها را مثل یک فهرست بلند از چیزهای بیربط میبینند: give up، give away، give back، give out… اما آن کلمهٔ کوچک (particle) بهندرت تصادفی است. معمولاً معنای خودش را دارد.
particleها را مثل جهتهای یک قطبنما تصور کنید. هر کدام اول یک جهت در فضاست. Up بالاتر میرود، به سمت نوک — و از آنجا به «بیشتر» و «تمامشده» میرسد. Down پایینتر میرود — به «کمتر»، «متوقفشده» و «روی کاغذ». Out از داخل بیرون میرود — چیزها ناپدید میشوند، یا بیرون و جلوی چشم میآیند. Off تماس را قطع میکند و دور میشود. On در تماس میماند و ادامه میدهد.
فعل، کار را به شما میگوید؛ particle جهتِ نتیجه را. این همهٔ phrasal verbها را توضیح نمیدهد — بعضیشان اصطلاحاند — اما تعداد شگفتآوری را توضیح میدهد و یک فهرست را به یک سیستم تبدیل میکند.
فارسی و انگلیسی
فارسی هم چیزی شبیه این سیستم دارد: فعلهای مرکب و پیشوندی با کلمههای جهتدار. «بالا رفتن» = go up، «پایین آوردن» = turn down، «پس دادن» = pay back / give back، «دور انداختن» = throw away، «برگشتن» = go back. پس منطق particle برای شما آشناست. تفاوت اینجاست که فارسی خیلی وقتها به جای particle یک فعل کاملاً جدا دارد: «روشن کردن / خاموش کردن» = turn on / turn off، «تمام شدن» = run out، «لغو کردن» = call off. و یک فعل فارسی گاهی دو فعل انگلیسی است: «پوشیدن» هم put on است (کار پوشیدن) و هم wear (به تن داشتن).
| فارسی | انگلیسی | particle |
|---|---|---|
| قیمت خانه دوباره بالا رفته است. | House prices have gone up again. | up = بیشتر |
| صدای تلویزیون را کمی کم کنید. | Could you turn the TV down a bit? | down = کمتر |
| شیرمان تمام شد. | We've run out of milk. | out = هیچ چیز نمانده |
| چراغها را خاموش کنید. | Turn off the lights. | off = قطع |
| کتتان را بپوشید. | Put your coat on. | on = روی بدن |
| جمعه پولتان را پس میدهم. | I'll pay you back on Friday. | back = برگشت |
ساختار
دستور phrasal verbها (ترتیب کلمهها، مفعول، ضمیر) در B1-28 آمده است. این درس دربارهٔ معناست.
particleها و معنای اصلیشان
| particle | تصویر اصلی | معناهای گستردهتر | مثالها |
|---|---|---|---|
| up | بالاتر، تا نوک | افزایش؛ کامل کردن / تمام کردن؛ سر درآوردن از یک موقعیت | turn up, go up, speak up; eat up, use up, tidy up; end up |
| down | پایینتر، تا زمین | کاهش؛ از کار افتادن؛ روی کاغذ آوردن | slow down, cut down (on), turn down; break down, shut down; write down, note down |
| out | از داخل به بیرون | ناپدید شدن / هیچ چیز نماندن؛ حل کردن / کامل کردن؛ به بیرون، به چند نفر | run out, sell out, go out; work out, sort out, find out; hand out, point out |
| off | دور از یک جا یا یک سطح | رفتن؛ قطع کردن / برداشتن؛ لغو کردن | set off, take off; turn off, cut off, take off (clothes); call off |
| on | در تماس، ادامهدار | ادامه دادن؛ وصل کردن / پوشیدن / روشن کردن | carry on, go on, hold on, keep on; put on, try on, turn on |
| away | به دوردست | رفتن؛ به صاحب یا جای دیگر | run away, give away, throw away, put away |
| back | به جا یا آدمِ قبلی | برگشت | call back, pay back, give back, go back |
| over | از یک طرف به طرف دیگر؛ دوباره | با دقت فکر کردن؛ از اول تا آخر بررسی کردن | think over, talk over, read over |
phrasal verbهای سهکلمهای معنای particle را نگه میدارند و قبل از مفعول یک حرف اضافه هم میگیرند: run out of milk، cut down on sugar، keep up with the news. ببینید B1-28.
کاربرد
1Up — افزایش، تمام کردن، سر درآوردن
Up اغلب یعنی بیشتر (صدای بلندتر، قیمت بالاتر، تلاش بیشتر). همچنین یعنی کاملاً، تا وقتی چیزی نماند یا کار تمام شود. End up یعنی آخرش در جایی یا موقعیتی قرار گرفتن، اغلب جایی که برنامهاش را نداشتید.
2Down — کاهش، توقف، نوشتن
Down اغلب یعنی کمتر (سرعت، صدا، مقدار). میتواند یعنی چیزی از کار بیفتد یا تعطیل شود. با فعلهای نوشتن یعنی روی کاغذ آوردن.
3Out — ناپدید شدن، حل کردن، به بیرون
Out میتواند یعنی چیزی ناپدید شود یا هیچ چیز نماند. همچنین یعنی تا وقتی جواب روشن شود — راهحل «بیرون میآید». و میتواند یعنی به بیرون: از یک نفر به چند نفر، یا جلوی چشم دیگران.
4Off — رفتن، قطع کردن، لغو کردن
Off یعنی دور از یک جا یا یک سطح. آدمها و هواپیماها میروند؛ لباس و برق برداشته یا قطع میشوند؛ برنامهای که called off میشود از برنامهها برداشته میشود.
5On — ادامه دادن، وصل کردن، پوشیدن
On یعنی در تماس. از تماس به ادامه دادن میرسیم (با کار میمانید) و به پوشیدن یا وصل کردن (لباس روی بدن شماست، برق وصل است).
6Away، back، over
Away یعنی به دوردست: رفتن، یا دادن چیزی به صاحب یا جای دیگر. Back یعنی برگشت به آدم یا جای قبلی. Over یعنی از اول تا آخر، برای همین برای فکر کردن و بررسی دقیق به کار میرود.
اشتباهات رایج
دامهای فارسیزبانان
1. «چراغ را باز کن / ببند». در گفتار فارسی گاهی میگوییم «تلویزیون را ببند» یا «کولر را باز کن». در انگلیسی open و close برای وسایل برقی معنا ندارد. برای برق و دستگاهها turn on / turn off (یا switch on / off) بگویید.
2. «پوشیدن» ← wear. «پوشیدن» فارسی هم کارِ پوشیدن است و هم به تن داشتن. انگلیسی این دو را جدا میکند: put on = کار پوشیدن (یک لحظه)، wear = به تن داشتن (حالت).
3. «برگرداندن» ← return back. «برگرداندن» در فارسی خودش «بر» دارد، و خیلیها در انگلیسی هم return را با back میآورند. اما return خودش یعنی «برگرداندن»؛ back اضافه است. یا return بگویید، یا give back.
4. «تمام شدن» ← run out بدون of. در فارسی میگوییم «وقتمان دارد تمام میشود»: چیزی که تمام میشود فاعل است و حرف اضافهای در کار نیست. در انگلیسی وقتی فاعل آدمها هستند و بعد میگویید چه چیزی تمام شد، run out حتماً of میخواهد.
اینها را قاطی نکنید
یک فعل، particleهای مختلف — particle جهتِ نتیجه را عوض میکند.
معنای واقعی و معنای گسترده — یک معنای particle میتواند فیزیکی باشد یا انتزاعی. در هر دو جملهٔ زیر off یعنی دور یا برداشته: در اولی از پاهای شما (فیزیکی)، در دومی از برنامه (انتزاعی).
carry on و carry out — Carry on = ادامه دادن (on). Carry out = انجام دادن یک کار تا آخر (out = کامل)، معمولاً رسمی.
fill in و fill out — هر دو یعنی پر کردن فرم. Fill in در انگلیسی بریتانیایی رایجتر است؛ fill out در انگلیسی آمریکایی معمول است و در بریتانیا هم به کار میرود. اینجا in و out با هم تضاد ندارند — معنا یکی است.
املا و تلفظ
- در phrasal verb معمولاً روی particle تکیه میکنیم: set OFF، turn it DOWN — particle را کمی بلندتر و کشیدهتر بگویید. (حروف بزرگ اینجا فقط تکیه را نشان میدهند.)
- خیلی از phrasal verbها اسم هم دارند. اسم سرهم یا با خط تیره نوشته میشود، و تکیه به بخش اول میرود: Our car broke down → a breakdown /ˈbreɪkdaʊn/؛ The plane took off → take-off /ˈteɪkɒf/ (UK)، /ˈteɪkɔːf/ (US)؛ a sell-out، a hand-out یا handout. تکیهٔ پایانی فارسی را اینجا به کار نبرید.
- out /aʊt/ یک مصوت مرکب است: از /a/ شروع کنید و به سمت /ʊ/ بروید. off مصوت کوتاه دارد: /ɒf/ (UK)، /ɔːf/ (US) — آن را با of /əv/ اشتباه نکنید، که ضعیف تلفظ میشود و آخرش /v/ است.
قانون طلایی
وقتی به یک phrasal verb تازه برمیخورید، بپرسید particle چه چیزی اضافه میکند: up = بیشتر یا تمامشده، down = کمتر، متوقف یا نوشتهشده، out = رفته، حلشده یا به بیرون، off = دور یا قطع، on = ادامهدار یا وصل، away = رفتن، back = برگشت، over = با دقت، از اول تا آخر. این یک سرنخ قوی است، نه قانون — بعضی phrasal verbها اصطلاحاند، پس فعلهای تازه را در فرهنگ لغت هم ببینید.
تمرینها
A. ساختار
particle درست را بنویسید.
-
Prices keep going . Everything is more expensive.
-
Please write the address before you forget it.
-
We've run of coffee. Can you buy some?
-
The flight took on time.
-
Sorry to interrupt. Please carry .
-
I lent him £20 and he still hasn't paid me .
B. معنا
با توجه به موقعیت، particle درست را انتخاب کنید.
-
The match was cancelled. They called it ….
-
I don't understand this maths problem. I can't work it ….maths (UK), math (US)
-
The music is too loud, but I still want to hear it. Could you turn it …?
-
There is no food left. The children ate it all ….
-
I need time to decide. Let me think it ….
C. اشتباه را پیدا کنید
اشتباه را درست کنید. اگر جمله درست است، correct بنویسید.
-
We've run out milk.
-
The plane took away at 9.15.
-
Can you pick up it, please?
-
Our car broke down near the bridge.
D. در متن
particle درست را بنویسید.
Last Saturday we set 16 early for the coast. After an hour the car broke 17, so I called a mechanic. While we waited, both our phones ran 18 of battery. The mechanic finally sorted the problem 19 and we carried 20. But the traffic was terrible, and we ended 21 spending the night in a small hotel.
E. نوبت شماست
به انگلیسی بنویسید.
-
دو جمله دربارهٔ چیزهایی بنویسید که میخواهید با cut down on کمترشان کنید یا با give up کنارشان بگذارید.
-
دربارهٔ وقتی بنویسید که چیزی خراب شد یا تمام شد (broke down / ran out).
F. مرور ترکیبی
درسهای قبلی را مرور کنید.
-
B1-28 دستور Phrasal Verbها (افعال عبارتی): چرا turn it off ولی نه turn off it کلمهها را مرتب کنید: off / it / turn / please
-
B1-19 Gerund در انگلیسی: فعل -ing بهجای اسم، در فاعل و بعد از حرف اضافه I'm looking forward to (see) you.
-
B2-24 اسم + حرف اضافه در انگلیسی: reason for، increase in، solution to There has been a sharp rise the number of cyclists.
