SlowingoՔերականություն
B1 14 / 39

Reported Questions. անուղղակի հարցեր, խնդրանքներ, հրամաններ և say, թե tell հայերենով

Reported Questions, Requests and Commands; Say or Tell?

Այս էջում
  1. Նպատակ
  2. Հիմնական գաղափար
  3. Հայերեն և անգլերեն
  4. Կառուցվածք
  5. Գործածություն
  6. Հաճախակի սխալներ
  7. Թակարդներ հայախոսների համար
  8. Մի՛ շփոթեք
  9. Ուղղագրություն և արտասանություն
  10. Ոսկե կանոն
  11. Վարժություններ

Նպատակ

Այս դասից հետո կկարողանաք փոխանցել հարցեր (She asked if I was free, He asked where I lived), խնդրանքներ և հրամաններ (She asked me to wait, He told us not to touch it), և ճիշտ ընտրել say-ի և tell-ի միջև։

Հիմնական գաղափար

Երբ հարց եք փոխանցում, այն այլևս հարց չէ։ Դուք ոչինչ չեք հարցնում. դուք պատմում եք հարցի մասին։ Դրա համար հարցականը «ընկնում է», իսկ բառակարգը վերադառնում է սովորական պատմողական կարգին՝ նախ ենթական, հետո բայը. "Where do you live?" → He asked me where I lived. Ոչ do, ոչ հարցական նշան։

Yes / no հարցերում հարցական բառ չկա, ուստի անգլերենը փոքր կապող բառ է ավելացնում՝ if կամ whether. "Are you hungry?" → She asked if I was hungry.

Խնդրանքներն ու հրամանները գործողությունների մասին են, և նրանց կաղապարն ամենապարզն է. ask / tell + մարդ + to + բայ. "Please wait." → She asked me to wait.

Վերջապես, say-ը և tell-ը իմաստով մոտ են, բայց քերականությամբ՝ տարբեր։ Tell-ին սովորաբար պետք է մարդ, որին «բռնի»՝ tell someone։ Say-ին՝ ոչ։

Հայերեն և անգլերեն

Հայերենում անուղղակի հարցը գրեթե նույնն է, ինչ ուղղակին. «Որտե՞ղ ես ապրում» → «Հարցրեց, թե որտեղ եմ ապրում»։ Փոխվում է միայն դեմքը, իսկ բառակարգը և ժամանակը մնում են։ Անգլերենում հարցի ձևը քանդվում է. չկա do / did, ենթական գալիս է բայից առաջ, և ժամանակը սովորաբար մեկ քայլ հետ է գնում։ Yes / no հարցում հայերենը կարող է յոլա գնալ առանց կապող բառի («Հարցրեց՝ սովա՞ծ եմ»), իսկ անգլերենում if / whether պարտադիր է։

Երկրորդ. խնդրանքն ու հրամանը հայերենում փոխանցում ենք «որ» + բայով. «Խնդրեց, որ սպասեմ», «Ասաց, որ չուշանամ»։ Անգլերենում «որ»-ի փոխարեն՝ մարդ + to + բայ։ Երրորդ. «ասել»-ը հայերենում և՛ say է, և՛ tell. «ինձ ասաց», «ճիշտն ասա»։ Անգլերենում մարդու հետ tell է պետք։

ՀայերենԱնգլերենԻնչն է տարբեր
Հարցրեց, թե որտեղ եմ ապրում։He asked me where I lived.ենթակա + բայ, առանց did-ի, backshift
Հարցրեց, թե արդյոք սոված եմ։She asked if I was hungry.«արդյոք»-ը կարելի է բաց թողնել, if / whether-ը՝ ոչ
Խնդրեց, որ սպասեմ։She asked me to wait.«որ» + բայ → մարդ + to
Ասաց, որ չուշանամ։He told me not to be late.ժխտական հրաման → not to
Ինձ ասաց, որ զբաղված է։She told me she was busy.մարդ → tell, ոչ թե said me
Ճիշտն ասա։Tell the truth.կայուն արտահայտություն → tell
Ասաց, որ ցավում է։She said she was sorry.առանց մարդու → say. այստեղ նույնն է

Կարճ ասած՝ հայերենում անուղղակի հարցը պահում է հարցի տեսքը, իսկ անգլերենում այն դառնում է սովորական նախադասություն. asked + wh- / if + ենթակա + բայ, իսկ «խնդրեց / ասաց, որ…»-ն՝ asked / told + մարդ + to։

Կառուցվածք

Yes / no հարցերի փոխանցում – asked (+ մարդ) + if / whether + պատմողական բառակարգ

ՈւղղակիԱնուղղակի
"Are you ready?"She asked (me) if I was ready.
"Do you like jazz?"He asked whether I liked jazz.
"Have you seen my keys?"She asked if I had seen her keys.
"Can you drive?"They asked if I could drive.

Wh- հարցերի փոխանցում – asked (+ մարդ) + wh- բառ + պատմողական բառակարգ

ՈւղղակիԱնուղղակի
"Where do you live?"He asked me where I lived.
"What time does the film start?"She asked what time the film started.
"Why did you leave?"They asked why I had left.
"Who is that man?"I asked who that man was.
"Who called?" (ենթակայի հարց)She asked who had called.

Ժամանակաձևերի, դերանունների և ժամանակի բառերի փոփոխությունները նույնն են, ինչ պատմողական նախադասություններում B1-12։ Երբ who-ն կամ what-ը ենթակա են, բառակարգը չի փոխվում A2-33։

Խնդրանքների և հրամանների փոխանցում – ask / tell + մարդ + (not) to + բայի հիմնական ձև

ՈւղղակիԱնուղղակի
"Please close the door."She asked me to close the door.
"Could you help me?"She asked me to help her.
"Sit down!"The teacher told us to sit down.
"Don't be late."He told me not to be late.

say, թե tell

ԲայԿաղապարՕրինակ
saysay (that) + նախադասությունShe said (that) she was tired.
saysay + something + to + մարդHe said goodbye to everyone.
telltell + մարդ + (that) + նախադասությունShe told me (that) she was tired.
telltell + մարդ + to doHe told us to wait.
tellկայուն արտահայտություններ՝ tell the truth, tell a lie, tell a story, tell a jokeTell me the truth.

Գործածություն

1Yes / no հարցերի փոխանցում if / whether-ով

If կամ whether օգտագործեք, երբ սկզբնական հարցում հարցական բառ չկա։ Whether-ը մի քիչ ավելի պաշտոնական է։ Հայերենում այստեղ «թե արդյոք» ենք ասում, կամ ընդհանրապես ոչինչ։

The receptionist asked if we had a reservation.
Ադմինիստրատորը հարցրեց, թե արդյոք ամրագրում ունենք։
"Do you have a reservation?"
My dad asked whether I needed any money.
Հայրիկս հարցրեց՝ փող պե՞տք է, թե ոչ։
"Do you need any money?"
She wanted to know if the shop was open on Sundays.
Ուզում էր իմանալ, թե արդյոք խանութը կիրակի օրերին բաց է։
հայերենում «բաց է», անգլերենում was
He asked me if I could lend him my charger.
Հարցրեց, թե արդյոք կարող եմ մի քիչ ժամանակով իմ լիցքավորիչը տալ իրեն։
"Can you lend me your charger?"

2Wh- հարցերի փոխանցում

Պահեք հարցական բառը, հետո՝ պատմողական բառակարգ. ենթակա + բայ։ Հարց կազմելու համար do, does, did մի՛ ավելացրեք (ժխտական didn't-ը կարող է մնալ. She asked why I didn't call.)։

The officer asked me where I was going.
Ոստիկանը հարցրեց, թե ուր եմ գնում։
ենթակա + բայ. I was going
My friend asked what I had done at the weekend.
Ընկերս հարցրեց, թե ինչ եմ արել հանգստյան օրերին։
"What did you do at the weekend?" did-ն անհետանում է
She asked how much the tickets cost.
Հարցրեց, թե տոմսերն ինչ արժեն։
ոչ թե how much did the tickets cost
They wanted to know why the train was late.
Ուզում էին իմանալ, թե ինչու է գնացքն ուշանում։
the train was, ոչ թե was the train

3Խնդրանքների փոխանցում ask + to-ով

Քաղաքավարի խնդրանքները (Please…, Can you…?, Could you…?) փոխանցվում են ask + մարդ + to-ով։ Հայերեն «խնդրեց, որ…»-ն անգլերենում asked me to է։

She asked me to pick up some bread.
Խնդրեց, որ հաց վերցնեմ։
"Can you pick up some bread?"
The waiter asked us to wait at the bar.
Մատուցողը խնդրեց, որ բարի մոտ սպասենք։
I asked him to turn the music down.
Խնդրեցի, որ երաժշտությունը ցածրացնի։
They asked us not to park in front of the gate.
Խնդրեցին, որ դարպասի առաջ չկայանենք։
ժխտական. not to

4Հրամանների և հրահանգների փոխանցում tell + to-ով

Հրամաններն ու հրահանգները փոխանցվում են tell + մարդ + to-ով։ Ժխտականը not to է։

The doctor told me to stay in bed for two days.
Բժիշկն ասաց, որ երկու օր անկողնում մնամ։
«ասաց, որ մնամ» → told me to stay
My boss told us to finish the report by Friday.
Ղեկավարս ասաց, որ հաշվետվությունը մինչև ուրբաթ ավարտենք։
The guide told everyone not to touch the paintings.
Էքսկուրսավարը բոլորին ասաց, որ նկարներին ձեռք չտան։
«չտան» → not to touch
Mum told me not to talk to strangers.
Մայրիկն ասաց, որ անծանոթների հետ չխոսեմ։
Mum (UK) = Mom (US)

5say, թե tell

Tell-ից անմիջապես հետո մարդ է պետք (բացի կայուն արտահայտություններից, ինչպես tell the truth)։ Say-ից հետո մարդ չի դրվում. եթե ուզում եք նշել մարդուն, ասեք say … to + մարդ։ Հայերենում երկուսն էլ «ասել» են։

She said she was sorry.
Ասաց, որ ցավում է։
առանց մարդու → said
She told me she was sorry.
Ինձ ասաց, որ ցավում է։
«ինձ ասաց» → told me
He said goodbye to his colleagues and left.
Հրաժեշտ տվեց գործընկերներին և գնաց։
say … to + մարդ
Can you tell me the time?
Կասե՞ք, ժամը քանիսն է։
«ասել» → tell me
Don't tell anyone, OK?
Ոչ մեկին չասես, լա՞վ։
tell + մարդ. հայերենում կրկնակի ժխտում, անգլերենում՝ մեկ ժխտում

Հաճախակի սխալներ

❌She asked me where did I live.
✅She asked me where I lived.
Պատմողական բառակարգ. առանց did-ի։
❌He asked me what time was it.
✅He asked me what time it was.
Անուղղակի հարցում ենթական գալիս է բայից առաջ։
❌They asked me do I like pizza.
✅They asked me if I liked pizza.
Yes / no հարց → if / whether։
❌She asked if I was hungry?
✅She asked if I was hungry.
Անուղղակի հարցը պատմողական նախադասություն է. վերջակետ։
❌He said me to wait.
✅He told me to wait.
say-ից անմիջապես հետո մարդ չի դրվում։
❌She told that she was busy.
✅She said that she was busy.
tell + նախադասություն-ին պետք է մարդ (կամ՝ She told me that she was busy)։
❌He told me don't go.
✅He told me not to go.
Ժխտական հրաման → not to։
❌She asked me that I close the window.
✅She asked me to close the window.
Խնդրանք → ask + մարդ + to։

Թակարդներ հայախոսների համար

1. «Հարցրեց, թե որքան ժամանակ է՝ անգլերեն եմ սովորում» → how long had I been. Հայերենում անուղղակի հարցը նույն տեսքն ունի, ինչ ուղղակին. փոխում ենք միայն դեմքը. «Զարմիկս հարցրեց, թե որքան ժամանակ է՝ անգլերեն եմ սովորում»։ Այդ պատճառով անգլերենում էլ ձեռքը գնում է դեպի սովորական հարցը՝ օժանդակ բայը ենթակայից առաջ։ Անուղղակի հարցում բառակարգը պատմողական է։

❌My cousin asked me how long had I been learning English.
✅My cousin asked me how long I had been learning English.
ենթակա + բայ. I had been

2. «Տատիկը հարցրեց՝ լա՞վ եմ սնվում» → asked am I eating. Հայերենում yes / no հարցը կարելի է փոխանցել առանց որևէ կապող բառի, միայն ինտոնացիայով. «Տատիկը զանգեց ու հարցրեց՝ Երևանում լա՞վ եմ սնվում»։ Անգլերենում if / whether պարտադիր է, և բառակարգը պատմողական է։

❌Grandma phoned and asked me am I eating properly in Yerevan.
✅Grandma phoned and asked me if I was eating properly in Yerevan. կամ Grandma phoned and asked me whether I was eating properly in Yerevan.
yes / no հարց → if / whether + ենթակա + բայ

3. «Խնդրեց ծնողներին, որ գան» → asked the parents that they come. Հայերենում խնդրանքը փոխանցում ենք «որ»-ով. «Դասղեկը խնդրեց ծնողներին, որ երկուշաբթի ժողովի գան»։ Անգլերենում մարդուց հետո to + բայ է գալիս, ոչ թե that-նախադասություն։

❌The class teacher asked the parents that they come to a meeting on Monday.
✅The class teacher asked the parents to come to a meeting on Monday.
ask + մարդ + to

4. «Դեղագործն ինձ ասաց, որ ուտելուց հետո խմեմ» → said me to take. «Ասել»-ը հայերենում մարդ է ստանում. «Դեղագործն ինձ ասաց, որ հաբերը ուտելուց հետո խմեմ»։ Անգլերենում մարդ + հրահանգ նշանակում է told me to։

❌The pharmacist said me to take the tablets after meals.
✅The pharmacist told me to take the tablets after meals.
say-ից հետո մարդ չի դրվում → told me to

5. «Ասաց, որ գնդակը դռանը չխփեն» → told the kids don't kick. Հայերենում ժխտական հրամանը փոխանցում ենք «չ-» ունեցող բայով. «Հարևանուհին երեխաներին ասաց, որ գնդակը իր ավտոտնակի դռանը չխփեն»։ Սովորողը անգլերենում էլ դնում է don't-ը։ Անուղղակի հրամանում ժխտականը not to է։

❌Our neighbour told the kids don't kick the ball against her garage door.
✅Our neighbour told the kids not to kick the ball against her garage door.
ժխտական հրաման → not to + բայ

Մի՛ շփոթեք

Ուղղակի, թե անուղղակի հարց – Ուղղակի հարցն ունի հարցի բառակարգ և հարցական նշան, անուղղակին՝ պատմողական բառակարգ և վերջակետ։

"Where is the station?" she asked.
«Որտե՞ղ է կայարանը», – հարցրեց նա։
ուղղակի
She asked where the station was.
Հարցրեց, թե որտեղ է կայարանը։
անուղղակի. the station was

told me to, թե told me that – to + բայը հրաման կամ հրահանգ է փոխանցում, that + նախադասությունը՝ տեղեկություն։ Հայերենում երկուսն էլ «ասաց, որ…» են, տարբերվում է միայն բայի ձևը՝ «զանգեմ», թե «զանգել է»։

She told me to call the office.
Ասաց, որ գրասենյակ զանգեմ։
հրահանգ
She told me that she had called the office.
Ասաց, որ գրասենյակ զանգել է։
տեղեկություն

Փոխանցված հարց, թե անուղղակի (քաղաքավարի) հարց – Երկուսն էլ ունեն պատմողական բառակարգ։ Փոխանցված հարցը պատմում է, թե ինչ են հարցրել, իսկ անուղղակի հարցը քաղաքավարի ձև է՝ հարցնելու հիմա B1-14։

He asked me where the bank was.
Հարցրեց, թե որտեղ է բանկը։
փոխանցում
Could you tell me where the bank is?
Կասե՞ք, որտեղ է բանկը։
քաղաքավարի հարց հիմա. տե՛ս B1-14

Ուղղագրություն և արտասանություն

  • asked-ը մեկ վանկ է՝ /ɑːskt/ (UK), /æskt/ (US)։ Մի՛ ավելացրեք ը ձայնավոր բաղաձայնների միջև և մի՛ արտասանեք «ա-սկեդ»։ Արագ խոսքում /k/-ն հաճախ չի լսվում, բայց միշտ գրեք asked։
  • told me to-ն ասվում է մեկ խմբով, թույլ to-ով՝ /tə/։ Հայերեն ը-ն այստեղ ձեզ օգնում է։
  • not to-ում շեշտեք not-ը. He told me NOT to go.
  • Անուղղակի հարցից հետո հարցական նշան չկա, նույնիսկ եթե նախադասությունը երկար է։
  • whether-ը և weather-ը սովորաբար նույն կերպ են հնչում՝ /ˈweðə/ (UK), /ˈweðɚ/ (US)։ /w/-ի համար շուրթերը կլորացրեք (ոչ թե «վ»), իսկ /ð/-ի համար լեզվի ծայրը դրեք ատամների միջև և ձայն տվեք (ոչ թե «դ» կամ «զ»)։

Ոսկե կանոն

Անուղղակի հարցերում բառակարգը պատմողական է. ոչ հարց կազմող do / does / did, ոչ հարցական նշան, իսկ yes / no հարցերի համար՝ if / whether։ Խնդրանքներ և հրամաններ. ask / tell + մարդ + (not) to + բայ։ Դուք tell եք մարդուն, իսկ say եք ինչ-որ բան։ Հիշեք. «Հարցրեց, թե որտեղ եմ ապրում» → He asked me where I lived, «Խնդրեց, որ սպասեմ» → She asked me to wait։

Վարժություններ

A. Կառուցվածք

1–5 առաջադրանքներում օգտագործեք backshift։

  1. "Are you tired?" → She asked me I was tired.
  2. "Where do you work?" → He asked me where .
  3. "What time does the train leave?" → I asked what time the train .
  4. "Please be quiet." → The librarian asked us quiet.
  5. "Don't open the window." → She told me the window.
  6. Փոխանցեք: "Why did you leave early?" (my boss asked me)

B. Իմաստ

Ընտրեք ճիշտ տարբերակը։

  1. Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: He … me he was leaving.
  2. Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: She … goodbye and left.
  3. Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: The teacher … us to open our books.
  4. Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: "She told me to call the office." This is ….

C. Գտեք սխալը

Յուրաքանչյուր նախադասության մեջ կա մեկ սխալ, կամ նախադասությունը ճիշտ է։ Գրեք ուղղված նախադասությունը կամ գրեք correct։

  1. She asked me where was the bathroom.
  2. He asked me did I want a drink.
  3. They said us to come early.
  4. She asked who had taken her pen.

D. Համատեքստում

Կարդացեք պատմությունը և լրացրեք բաց թողնված բառերը։ Փակագծերում տրված բառերից կազմեք ճիշտ ձևը կամ ընտրեք ճիշտ բայը։

First day at work
On my first day, my manager asked me 15 I had worked in a café before. I said no. Then she asked me 16 (how / I / get) to work. She 17 (say / tell) me to wear black shoes, and she asked me 18 (not / use) my phone in the café. At the end of the day, she 19 (say / tell) I had done well!

E. Ձեր հերթն է

Գրեք անգլերենով։

  1. Փոխանցեք երկու հարց, որ ինչ-որ մեկը տվել է ձեզ այս շաբաթ։
  2. Փոխանցեք ուսուցչի, բժշկի կամ ղեկավարի մի հրահանգ։

F. Խառը կրկնություն

Կրկնեք նախորդ դասերը։

  1. B1-12 Reported Speech. անուղղակի խոսք անգլերենում հայերենով
    "I'll call you tomorrow." (մեկ շաբաթ անց) → She said she would call me .
  2. A2-33 Who Called You, թե Who Did You Call. ենթակայի և խնդրի հարցերը հայերենով
    Who (live) in that house?
  3. B1-11 Passive Voice բոլոր ժամանակաձևերում և եղանակավորող բայերով
    Sorry, the lift (repair) at the moment.
  4. B1-08 I Wish և If Only. «երանի» անգլերենով
    I wish I (have) more free time.
Պատասխաններ

A. Կառուցվածք

  1. if / whether
  2. I worked
  3. left
  4. to be
  5. not to open
  6. My boss asked me why I had left early. / My boss asked me why I left early.

B. Իմաստ

  1. told
  2. said
  3. told
  4. an instruction

C. Գտեք սխալը

  1. She asked me where the bathroom was.
  2. He asked me if I wanted a drink. / He asked me whether I wanted a drink.
  3. They told us to come early. / They asked us to come early.
  4. ✓ She asked who had taken her pen.

D. Համատեքստում

  1. if / whether
  2. how I got / how I get
  3. told
  4. not to use
  5. said

E. Ձեր հերթն է

  1. My neighbour asked me if I was going away for the weekend. My son asked me what we were having for dinner.
  2. My doctor told me to drink more water and not to work so late.

F. Խառը կրկնություն

  1. the next day / the following day / the day after
  2. lives
  3. is being repaired
  4. had
Android հավելվածՍովորեք ընթացքում Google Play