Discourse markers á ensku: given that, namely, admittedly, albeit – orsök, dæmi, viðurkenning og samantekt
Discourse Markers II: Cause, Example, Concession, Summary
Á þessari síðu
Markmið
Eftir þessa kennslustund geturðu í formlegum texta nefnt orsök (given that, in view of, on account of), sýnt afleiðingu (thus, hence, accordingly, consequently), tekið dæmi og útskýrt nánar (for instance, namely, in other words, that is, i.e., e.g.), viðurkennt rök hinnar hliðarinnar (admittedly, granted, that said, notwithstanding, albeit) og dregið saman (in conclusion, to sum up, overall, all in all).
Aðalatriðið
Í C1-12 bættirðu hugmyndum við og settir þær hverja gegn annarri. Í þessari kennslustund færðu tengiorð heillar rökfærslu.
Hugsaðu þér lögmann í réttarsal. Hann leggur fram sönnunargögn: for instance, namely. Hann útskýrir hvers vegna eitthvað gerðist: given that, in view of, on account of. Hann dregur ályktanir af gögnunum: consequently, thus, hence. Góður lögmaður viðurkennir líka sterkar hliðar mótaðilans áður en hann svarar þeim: admittedly, granted, that said. Að lokum flytur hann lokaræðuna: in conclusion, to sum up.
Kviðdómurinn treystir þeim sem viðurkennir heiðarlega og ályktar skýrt. Sama gildir um lesandann. Þessi orð sýna að hvert skref í rökfærslunni leiðir af því fyrra, og þau gera textann yfirvegaðan í stað þess að hann sé einhliða. Eins og með öll tengiorð: notaðu þau þegar þau hjálpa lesandanum, ekki í hverri setningu.
Íslenska og enska
Góðu fréttirnar: íslenskan gerir sama greinarmun og enskan á forsetningu með nafnorði og samtengingu með heilli setningu. „Vegna rigningarinnar“ er forsetning + nafnorð, eins og on account of the rain; „vegna þess að það rigndi“ er heil setning, eins og because it rained. Munurinn er sá að á íslensku breytum við forsetningunni auðveldlega í samtengingu með „þess að“ eða „að“: „vegna þess að…“, „í ljósi þess að…“, „þrátt fyrir að…“. Slík brú er ekki til á ensku. On account of, in view of, despite og notwithstanding vilja nafnorð; á undan heilli setningu þarftu the fact that eða aðra samtengingu (given that, because, although).
Í öðru lagi er munur á málsniði. Íslensku orðin „þess vegna“ og „þar af leiðandi“ eru eðlileg í venjulegum skilaboðum, en enska thus og hence hljóma bóklega. Í þriðja lagi samsvara íslensku skammstafanirnar „t.d.“ og „þ.e.“ ensku skammstöfununum e.g. og i.e. – og munurinn er sá sami: „til dæmis“ er opinn listi, „það er“ merkir nákvæmlega þetta. Og loks er „að því sögðu“ nákvæmlega that said – hér er þetta eins.
| Íslenska | Enska | Hvað er ólíkt? |
|---|---|---|
| Leiknum var frestað vegna mikillar rigningar. | The match was postponed on account of the heavy rain. | forsetning + nafnorð – hér er þetta eins |
| Í ljósi þess að flestir starfsmenn vinna heima… | Given that most staff work from home… | á undan setningu: given that, ekki in view of that |
| Eftirspurnin hrundi. Þar af leiðandi dró verksmiðjan úr framleiðslu. | Demand fell sharply. Consequently, the factory cut production. | enska orðið er formlegra en íslenska orðið |
| Vegirnir voru flughálir og þess vegna varð seinkun. | The roads were icy, hence the delay. | á ensku dugar hence + nafnorð, án sagnar |
| Aðeins tveir vissu lykilorðið, nánar tiltekið forstjórinn og aðstoðarmaður hennar. | Only two people knew the password, namely the director and her assistant. | tæmandi listi – hér er þetta eins |
| Taktu með þér eitthvað hlýtt, t.d. peysu eða jakka. | Bring something warm to wear, e.g. a jumper or a jacket. | „t.d.“ → e.g.; „þ.e.“ → i.e. |
| Hótelið var að vísu dýrt, en þjónustan var frábær. | Admittedly, the hotel was expensive, but the service was excellent. | „að vísu …, en“ → Admittedly …, but |
| Hagkerfið vex, þó hægt. | The economy is growing, albeit slowly. | stutt viðbót, ekki heil setning – hér er þetta eins |
| Að lokum: gögnin styðja eindregið fjögurra daga vinnuviku. | In conclusion, the evidence strongly supports a four-day working week. | „að lokum“ í ritgerð → In conclusion, ekki At last |
Í stuttu máli: „vegna“ + nafnorð er on account of / owing to, „vegna þess að“ eða „í ljósi þess að“ á undan setningu er because / given that; „þess vegna varð …“ getur orðið hence + nafnorð; „t.d.“ er e.g., „þ.e.“ er i.e.; „að vísu …, en“ er Admittedly …, but.
Form
Orsök (hvers vegna þetta gerðist)
| Tengiorð | Málsnið | Málfræði |
|---|---|---|
| because of, due to, owing to | hlutlaust → formlegt | + nafnorð; upprifjun úr B1-27 |
| on account of | formlegt | + nafnorð |
| in view of | formlegt | + nafnorð = „í ljósi“ |
| given, given that | hlutlaust / formlegt | given + nafnorð; given that + setning |
| seeing that, seeing as | óformlegt | + setning |
Afleiðing (hvað leiðir af þessu)
| Tengiorð | Málsnið | Málfræði |
|---|---|---|
| therefore, as a result | hlutlaust | upprifjun úr B1-27 |
| consequently | formlegt | fremst í setningu eða á eftir frumlagi |
| thus | formlegt | + setning; eða , thus + -ing mynd = „og þannig“ |
| hence | formlegt | oft aðeins + nafnliður: hence the delay |
| accordingly | formlegt | = þar af leiðandi og í samræmi við það |
Dæmi og nánari útskýring
| Tengiorð | Merking |
|---|---|
| for example, for instance | eitt dæmi af mörgum |
| namely | nákvæmlega þessi (nefnir öll) |
| in other words, that is (to say) | sama hugsun, einfaldar orðuð |
| e.g. (í ritmáli) | = for example, íslenska „t.d.“ |
| i.e. (í ritmáli) | = that is, nákvæmlega þetta; íslenska „þ.e.“ |
Viðurkenning og samantekt
| Tengiorð | Málfræði |
|---|---|
| admittedly, granted | + setning; síðan but / however |
| that said | á eftir jákvæðri eða neikvæðri hugsun, snýr til baka (sjá B2-23) |
| notwithstanding | forsetning = despite; á undan eða á eftir nafnorði |
| albeit | + lýsingarorð / atviksorð / liður, ekki heil setning |
| in conclusion, to sum up, overall, all in all | í lok texta eða kafla |
Notkun
1Orsök: on account of, in view of, given (that)
Because of, due to og owing to + nafnorð rifjaðirðu upp í B1-27. Í formlegum texta eru fleiri leiðir til að nefna orsök. On account of + nafnorð er formlegt because of. In view of + nafnorð merkir „í ljósi“ og leiðir yfirleitt að ákvörðun eða viðbrögðum. Given + nafnorð eða given that + setning setur fram þekkta staðreynd sem næsta skref byggist á. Í talmáli gerir seeing that / seeing as + setning það sama.
2Afleiðing: consequently, thus, hence, accordingly
Consequently er formlegt as a result. Thus er formlegt; þegar -ing mynd kemur á eftir því og kommu merkir það „og þannig“. Á eftir hence kemur oft aðeins nafnliður, án sagnar. Accordingly sýnir að aðgerðin er viðeigandi svar við aðstæðunum. Therefore rifjaðirðu upp í B1-27. Taktu eftir: íslensku orðin „þess vegna“ og „þar af leiðandi“ eru hlutlaus, en thus og hence eru formleg.
3Dæmi: for instance, e.g.
For example og for instance taka eitt dæmi af mörgum; þau geta staðið fremst eða inni í setningunni. E.g. er skammstöfun í ritmáli, algeng í minnispunktum, svigum og upptalningum. Á íslensku samsvarar henni „t.d.“.
4Nánari útskýring: namely, in other words, that is, i.e.
Namely nefnir nákvæmlega þá einstaklinga eða hluti sem þú áttir við – alla. Á íslensku segjum við „nánar tiltekið“ eða „þ.e.“. In other words og that is (to say) segja sömu hugsun aftur og einfaldar. I.e. er skammstöfun fyrir that is; á íslensku samsvarar henni „þ.e.“.
5Viðurkenning: admittedly, granted, that said
Að viðurkenna (concession) merkir að þú fallist á hluta af rökum hinnar hliðarinnar áður en þú heldur áfram með þína hugsun. Admittedly og granted viðurkenna veikan blett; á eftir kemur yfirleitt but eða however. Á íslensku gerum við þetta oft með „að vísu“: „Hótelið var að vísu dýrt, en…“. That said kemur á eftir hugsun og snýr rökfærslunni í hina áttina (B2-23); íslenska „að því sögðu“ er nákvæmlega eins.
6Notwithstanding og albeit
Notwithstanding er mjög formleg forsetning sem merkir despite; hún getur staðið á undan nafnorðinu sínu eða, í lagamáli, á eftir því. Albeit merkir although it is / was; á eftir því kemur lýsingarorð, atviksorð eða liður, ekki heil setning. Íslenska „þó hægt“ eða „að vísu hægt“ er sams konar stutt viðbót.
7Samantekt: in conclusion, to sum up, overall, all in all
In conclusion og to sum up leiða inn lokamálsgreinina eða síðustu hugsunina í fyrirlestri. Overall gefur heildarmat eftir að smáatriðin hafa verið skoðuð. All in all gerir það sama og er örlítið óformlegra.
Algengar villur
Gildrur fyrir íslenskumælandi
1. „vegna þess að…“ → owing to / due to + heil setning. Á íslensku verður forsetningin „vegna“ auðveldlega að samtengingu: „vegna veðursins“ → „vegna þess að veðrið var slæmt“. Því er freistandi að setja heila setningu beint á eftir owing to, due to eða because of. Á ensku eru þetta forsetningar og á eftir þeim kemur nafnorð. Á undan heilli setningu notarðu because eða as (eða owing to the fact that).
2. „Miðað við…“ → Compared to…. Á íslensku merkir „miðað við“ bæði „borið saman við“ og „í ljósi“: „Miðað við verðið er maturinn mjög góður.“ Orðabókin gefur compared to, en það ber aðeins saman tvo hluti. Þegar þú átt við staðreynd sem niðurstaðan byggist á, notarðu given eða considering.
3. „Að lokum“ → At last. Á íslensku byrjar síðasta málsgrein ritgerðar oft á „Að lokum“. Orðabókarþýðingin at last merkir hins vegar „loksins, eftir langa bið“: At last the bus came! Í lok ritgerðar eða fyrirlesturs notarðu In conclusion eða To sum up (og fyrir síðasta atriði í upptalningu Finally).
Ekki rugla saman
for instance og namely – For instance tekur eitt eða fleiri dæmi; namely gefur tæmandi lista. Á íslensku eins: „til dæmis“ og „nánar tiltekið“.
e.g. og i.e. – e.g. = til dæmis (opinn listi, íslenska „t.d.“); i.e. = það er (nákvæmlega þetta, íslenska „þ.e.“).
on account of og consequently – Bæði tengja orsök og afleiðingu, en frá sitt hvorum endanum. On account of (eins og owing to, in view of) leiðir inn orsökina; consequently (eins og thus, hence) leiðir inn afleiðinguna.
thus og hence – Bæði eru formleg afleiðingarorð. Á eftir thus kemur yfirleitt setning, eða -ing mynd á eftir kommu. Á eftir hence kemur oft aðeins nafnliður.
Stafsetning og framburður
- albeit /ɔːlˈbiːɪt/ er þrjú atkvæði, eins og all be it. Áherslan er á öðru atkvæði: all-BEE-it. (Hástafirnir sýna hér aðeins áherslu.)
- Á íslensku er áherslan alltaf á fyrsta atkvæði. consequently /ˈkɒnsɪkwəntli/ er með áherslu fremst eins og íslenskt orð, en admittedly /ədˈmɪtɪdli/, notwithstanding /ˌnɒtwɪθˈstændɪŋ/ og accordingly /əˈkɔːdɪŋli/ hafa áhersluna síðar: ad-MIT-tedly, notwith-STAND-ing, ac-CORD-ingly.
- thus /ðʌs/ rímar við bus. Hljóðið /ð/ þekkirðu úr íslensku ð, en hér stendur það fremst í orðinu; tungubroddurinn milli tannanna og raddböndin titra. Sérhljóðið /ʌ/ er stutt og opið, ekki íslenskt u. hence /hens/ rímar við fence.
- Í notwithstanding er /θ/ (eins og íslenskt þ) eða /ð/, og í lokin /ŋ/: ekkert g-hljóð á eftir.
- i.e. og e.g. eru lesin upp annaðhvort sem orðin that is og for example eða staf fyrir staf með enskum stafaheitum (I. E., E. G.); ekki með íslenskum stafaheitum. Í bandarískum stíl kemur yfirleitt komma á eftir þeim (e.g., a jumper), í breskum stíl er henni oft sleppt. Í meginmáli formlegrar ritgerðar kjósa margir að skrifa orðin út. Notaðu aldrei íslensku skammstafanirnar „t.d.“ og „þ.e.“ í enskum texta.
- that is to say, in other words og all in all eru skrifuð í mörgum orðum.
Gullna reglan
Veldu orðið sem nefnir skrefið í rökfærslunni: orsök (given that, in view of, on account of), afleiðingu (consequently, thus, hence), dæmi eða nánari útskýringu (for instance, namely, i.e.), viðurkenningu (admittedly, that said, albeit) eða samantekt (in conclusion, overall). Athugaðu málfræði hvers orðs: on account of / in view of + nafnorð, hence oft + nafnliður, albeit án heillar setningar, notwithstanding + nafnorð. Og mundu: íslenska brúin „þess að“ virkar ekki á ensku – á undan setningu notarðu given that, because eða as.
Æfingar
A. Form
Umorðaðu hverja setningu með orðinu sem gefið er. Merkingin á að haldast.
-
Notaðu "albeit": The economy is growing, although it is growing slowly.
-
Notaðu "hence" og nafnlið: The roads were icy, and that is why there was a delay.
-
Notaðu "thus" og -ing mynd: The machine sorts the parcels automatically, and in this way it reduces costs.
-
Notaðu "on account of": The match was postponed because it was raining heavily.
-
Byrjaðu á "Given that": Most staff now work from home, so we no longer need such a large office.
-
Byrjaðu á "Notwithstanding": Although the new bridge was expensive, the council approved it.
-
Byrjaðu á "Admittedly": It's true that the hotel was expensive, but the service was excellent.
B. Merking
Lestu aðstæðurnar og veldu betri setninguna.
-
Innri reglur fyrirtækis: nákvæmlega einn maður má skrifa undir samninga. Hvor setningin er nákvæm?namely gives the complete list; for instance suggests there are others
-
Skráningarsíða: öll opinber skilríki með mynd eru tekin gild. Hvor setningin segir þetta?e.g. = examples, other IDs count too; i.e. would mean only these two
-
Vinur sendir skilaboð: "How was the party?" Hvort svarið er eðlilegt?register: in conclusion belongs at the end of a formal text or talk
-
Tilkynning fyrirtækis eftir að reglum var breytt. Hvor setningin setur aðgerðina fram sem viðeigandi svar?admittedly concedes a point; here a result is needed
-
Skilaboð til meðleigjanda. Hvor er eðlilegri?register: hence sounds bookish for everyday events
-
Rannsóknarskýrsla. Höfundurinn vill viðurkenna veikleika og halda svo rökfærslunni áfram. Hvor setningin gerir þetta?concession first, then a turn back; consequently would make the small sample the reason for a clear trend
C. Finndu villuna
Í hverri setningu er ein villa eða setningin er rétt. Skrifaðu leiðréttu setninguna eða skrifaðu correct.
-
The new bridge has made the journey into town much shorter, albeit it has also increased traffic in the old town.
-
The outdoor concert was cancelled at the last minute on account of the organisers could not get insurance.
-
Given that the high cost of living in the capital, many young graduates are moving to smaller cities.
-
These shortcomings notwithstanding, the study offers a useful starting point for anyone researching the effects of remote work.notwithstanding can follow its noun in very formal style
-
Notwithstanding the team had lost its two best players, it reached the final for the third year running.
D. Í samhengi
Lestu lok skýrslunnar og leystu verkefnin um númeruðu setningarnar.
Over the past year, around 400 employees have worked from home for at least three days a week. (19) It is true that remote work is not suitable for every role. (20) Some staff have to be on site, and our warehouse teams are one example of this. (21) However, the survey shows two clear benefits. These are fewer sick days and lower office costs. (22) Productivity has also improved, although it has only improved slightly. Staff report that they spend less time commuting and more time on focused work. (23) We have considered these results, and because of them we recommend a hybrid model for all office-based staff. (24) To finish this report, we can say that the move to remote work has been a success for the company.
-
Umorðaðu setningu (19) sem viðurkenningu og byrjaðu á "Admittedly" eða "Granted".
-
Umorðaðu setningu (20) sem eina setningu og settu dæmið beint á eftir frumlaginu með "for instance".
-
Sameinaðu setningarnar tvær í (21) með "namely".
-
Umorðaðu setningu (22) styttra með "albeit".
-
Umorðaðu setningu (23) styttra og byrjaðu á "In view of".
-
Umorðaðu setningu (24) með samantektarorði sem hæfir formlegri skýrslu.
E. Spreyttu þig
Skrifaðu á ensku.
-
Skrifaðu stutta rökfærslumálsgrein (4–5 setningar) um hvort skólabúningar séu góð hugmynd, eða um annað efni sem þú velur. Viðurkenndu eitt atriði með Admittedly eða Granted, snúðu til baka með That said eða However, taktu eitt dæmi með for instance og ljúktu með In conclusion eða Overall.
-
Skrifaðu tvær setningar um nýlega breytingu á vinnustaðnum þínum eða í skólanum. Nefndu orsökina með Given that eða In view of og afleiðinguna með Consequently eða Accordingly.
-
Lýstu framförum þínum í ensku í 2–3 setningum. Notaðu albeit + atviksorð eða lið einu sinni og útskýrðu eitt atriði nánar með in other words eða namely.
F. Blönduð upprifjun
Rifjaðu upp efni fyrri kennslustunda.
-
C1-12 Tengiorð á ensku: furthermore, moreover, on the other hand, in contrast, on the contrary Vinur segir: "I suppose the exam was hard." Hvort svarið hafnar þessari ágiskun?on the contrary says the first idea is false
-
B1-27 So that, in order to, because of og due to: tilgangur, ástæða og afleiðing á ensku Notaðu "due to": All trains were cancelled because there was a strike.
-
C1-11 Nominalisation á ensku: a sharp rise in prices – nafnorðastíll og nafnliðir í formlegu máli Umorðaðu þannig að nafnliður verði frumlag: Prices rose sharply, so sales fell.
Svör
A. Form
- The economy is growing, albeit slowly.
- The roads were icy, hence the delay.
- The machine sorts the parcels automatically, thus reducing costs.
- The match was postponed on account of the heavy rain.
- Given that most staff now work from home, we no longer need such a large office.
- Notwithstanding the cost, the council approved the new bridge. / Notwithstanding its cost, the council approved the new bridge.
- Admittedly, the hotel was expensive, but the service was excellent.
B. Merking
- Only one person can sign contracts, namely the CEO.
- Bring photo ID, e.g. a passport or a driving licence.
- All in all, it was great.
- The rules have changed. Accordingly, all forms must now be submitted online.
- The rain has stopped, so we can go out.
- Admittedly, the sample was small. Nevertheless, the trend is clear.
C. Finndu villuna
- The new bridge has made the journey into town much shorter, although it has also increased traffic in the old town. / The new bridge has made the journey into town much shorter, albeit at the cost of more traffic in the old town.
- The outdoor concert was cancelled at the last minute because the organisers could not get insurance. / The outdoor concert was cancelled at the last minute on account of a problem with the insurance.
- Given the high cost of living in the capital, many young graduates are moving to smaller cities.
- ✓ These shortcomings notwithstanding, the study offers a useful starting point for anyone researching the effects of remote work.
- Although the team had lost its two best players, it reached the final for the third year running. / Notwithstanding the loss of its two best players, the team reached the final for the third year running.
D. Í samhengi
- Admittedly, remote work is not suitable for every role. / Granted, remote work is not suitable for every role.
- Some staff, for instance our warehouse teams, have to be on site.
- However, the survey shows two clear benefits, namely fewer sick days and lower office costs.
- Productivity has also improved, albeit only slightly.
- In view of these results, we recommend a hybrid model for all office-based staff.
- In conclusion, the move to remote work has been a success for the company. / Overall, the move to remote work has been a success for the company. / To sum up, the move to remote work has been a success for the company.
E. Spreyttu þig
- Admittedly, uniforms limit how students express themselves. That said, they remove a lot of pressure to wear expensive brands. Families on low incomes, for instance, no longer have to buy new clothes every term. Uniforms also make it easier to spot strangers on school grounds. In conclusion, the benefits clearly outweigh the loss of choice.
- In view of rising energy costs, our school has closed its swimming pool for the winter. Accordingly, swimming lessons now take place at the public baths.
- My speaking has improved, albeit more slowly than my reading. My biggest problem is still the same, namely understanding fast speakers on the phone.
F. Blönduð upprifjun
- On the contrary, it was easy.
- All trains were cancelled due to a strike.
- The sharp rise in prices led to a fall in sales. / The sharp rise in prices caused sales to fall.
