SlowingoГрамматика
A2 28 / 38

To жана For кыргызча: «-уу үчүн» англисче кантип айтылат?

To and For: Saying Why

Бул бетте
  1. Максат
  2. Негизги ой
  3. Кыргыз тили жана англис тили
  4. Түзүлүшү
  5. Колдонулушу
  6. Көп кездешкен каталар
  7. Кыргыз тилдүүлөр үчүн тузактар
  8. Чаташтырбаңыз
  9. Жазылышы жана айтылышы
  10. Алтын эреже
  11. Көнүгүүлөр

Максат

Бул сабактан кийин сиз бир нерсени эмне үчүн кылганыңызды to + негизги форма, for + зат атооч жана for + -ing формасы менен түшүндүрө аласыз жана абдан көп кездешкен for + негизги форма (for buy) катасынан кача аласыз.

Негизги ой

Ар бир иш-аракеттин артында бир себеп бар. Why did you go to the shop? Ага because менен жооп берсеңиз болот (because I wanted some milk), бирок англис тилинде кыскараак жана табигыйраак жол бар: To buy milk.

Ишемби күнкү иштериңиздин картасын элестетиңиз. Ар бир аялдамада эмне үчүн ал жакка барганыңызды айткан кичинекей жазуу бар: банк – to get some cash; кафе – for a coffee; вокзал – to meet my sister. Иш-аракет – бул жол; жазуу – максат.

Жазуудагы сөздөн кийин эмне келгенин караңыз. Эгер этиш болсо, to колдонуңуз: to get some cash. Эгер зат атооч (буюм, нерсе) болсо, for колдонуңуз: for a coffee. Ал эми буюмдун милдетин – ал эмне үчүн колдонуларын – түшүндүргөндө for + -ing формасы колдонуңуз: a knife for cutting bread.

Демек, суроо мындай: этиш → to. Зат атооч → for. Буюмдун милдети → for + -ing.

Кыргыз тили жана англис тили

Кыргызча максатты көбүнчө үчүн менен айтабыз: «сүт сатып алуу үчүн». Сөздүктө үчүн көбүнчө for деп которулат, ошондуктан «сатып алуу үчүн» дегенди for buy деп айтып коюу абдан оңой. Бирок англисче этиштин алдында to гана келет. Кыргызча -ганы («сүт алганы бардым») жана -айын деп («эс алайын деп токтодук») формалары да бар – булардын баары англисчеде to + негизги форма. Зат атоочтон кийин кыргызча көбүнчө барыш жөндөмө колдонулат: «текшерүүгө бардым», «сейилдөөгө чыктык». Англисчеде бул учурда to эмес, for керек. Жакшы жаңылык: буюмдун милдети жөнүндө «бөтөлкө ачуу үчүн» дегенде англисче да for + -ing колдонулат – бул жерде үчүн менен for дал келет.

КыргызчаАнглисчеЭмнеси айырмаланат?
Жумуртка сатып алганы супермаркетке бардым.I went to the supermarket to buy some eggs.«-ганы» → to + негизги форма
Жакшыраак жумушка орношуу үчүн англис тилин үйрөнүп жатат.She's learning English to get a better job.этиштен кийинки «үчүн» → to (for get эмес!)
Эс алайын деп кафеге токтодук.We stopped at a café to have a rest.«-айын деп» → to
Текшерүүгө дарыгерге бардым.I went to the doctor for a check-up.зат атооч → for; кыргызча «-гө», бирок to эмес
Кечки тамактан кийин сейилдөөгө чыктык.We went out for a walk after dinner.зат атооч → for
Бул тиркеме жаңы сөздөрдү үйрөнүү үчүн абдан ыңгайлуу.This app is great for learning new words.Бул жерде да ушундай: буюмдун милдети → for + -ing
Автобуска кечикпеш үчүн эрте чыктык.We left early because we didn't want to miss the bus.«-баш үчүн» → for not эмес; терс максат: B1-27

Кыскасы: адамдын максаты – «-уу үчүн», «-ганы», «-айын деп» → to + негизги форма; зат атооч менен «-га» → for + зат атооч; буюмдун милдети – «-уу үчүн» → for + -ing.

Түзүлүшү

Эмненин максатыҮлгүМисал
иш-аракеттин (этиш)to + негизги формаI came here to study.
иш-аракеттин (каалаган нерсе)for + зат атоочI came here for the food.
буюмдун (анын милдети)зат атооч + for + -ing формасыThis is a cloth for cleaning glasses.
иш-аракеттин (расмий)in order to + негизги формаPlease log in in order to see your account.

Why…? суроосуна жооп

СурооКыска жооп
Why are you saving money?To buy a car.
Why did she go to the bakery?For some bread. / To get some bread.
What's this button for?For turning the light on. / It turns the light on.

Колдонулушу

1To + негизги форма – иш-аракеттин максаты

Бирөө бир нерсени эмне үчүн кылганын айтуу үчүн иш-аракеттен кийин to + негизги форма колдонуңуз. Бул максатты билдирүүнүн эң көп колдонулган жолу. Кыргызча: «-уу үчүн», «-ганы», «-айын деп».

I went to the supermarket to buy some eggs.
Жумуртка сатып алганы супермаркетке бардым.
«-ганы» → to + негизги форма
She's learning English to get a better job.
Ал жакшыраак жумушка орношуу үчүн англис тилин үйрөнүп жатат.
«-уу үчүн» → to, for эмес
We stopped at a café to have a rest.
Эс алайын деп кафеге токтодук.
«-айын деп» → to
He called the hotel to change his booking.
Ээлеп койгон бөлмөсүн өзгөртүш үчүн ал мейманканага чалды.
I use my phone to pay for almost everything.
Дээрлик бардык нерсе үчүн телефонум менен төлөйм.
колдонуунун максаты: to

2To… кыска жооп катары

Сүйлөшүүдө Why суроосуна жөн гана To + негизги форма менен жооп берсеңиз болот. Кыргызча да «Эсеп ачканы», «Үлгүрүш үчүн» деп кыска жооп беребиз – бул жерде да ушундай.

Why are you going to the bank?
Банкка эмнеге бара жатасың?
суроо
To open an account.
Эсеп ачканы.
кыска жооп: To + негизги форма
"Why did you get up so early?" "To catch the first train."
«Эмнеге мынча эрте турдуң?» «Биринчи поездге үлгүрүш үчүн.»
"Why is she saving money?" "To travel around Asia next year."
«Ал эмне үчүн акча чогултуп жатат?» «Келерки жылы Азияны кыдыруу үчүн.»

3For + зат атооч

Максат нерсе (зат атооч) болгондо for колдонуңуз. Кыргызча бул жерде көбүнчө барыш жөндөмө («-га / -гө») турат, бирок англисчеде to эмес, for керек.

Let's go out for a pizza.
Пицца жегени чыгалы.
зат атооч: for a pizza
I went to the doctor for a check-up.
Текшерүүгө дарыгерге бардым.
«-гө» → for, to эмес
They came to Rome for the weekend.
Алар дем алышка Римге келишти.
She's gone to the shop for some milk.
Ал сүт алганы дүкөнгө кетти.
= to buy some milk
We went out for a walk after dinner.
Кечки тамактан кийин сейилдөөгө чыктык.
«-гө» → for a walk

4For + -ing формасы – буюм эмне үчүн колдонулат

Буюмдун милдетин сүрөттөө үчүн for + -ing формасы колдонуңуз. Бул жөнүндө What's it for? деп сураңыз. Кыргызча «-уу үчүн» бул жерде англисчеге дал келет.

This app is great for learning new words.
Бул тиркеме жаңы сөздөрдү үйрөнүү үчүн абдан ыңгайлуу.
«-уу үчүн» + буюм → for + -ing
A corkscrew is a tool for opening bottles.
Тыгын суургуч бөтөлкө ачуу үчүн колдонулат.
буюмдун милдети
We need a box for storing old photos.
Эски сүрөттөрдү сактоо үчүн бизге куту керек.
"What's this brush for?" "It's for cleaning shoes."
«Бул чотка эмне үчүн?» «Бут кийим тазалаганга.»
What's it for? → for + -ing

5In order to – расмийраак

In order to to менен бирдей маанини берет, бирок расмийраак. Ал нускамаларда, жарыяларда жана расмий жазууда көп колдонулат. Максатты билдирген башка түзүлүштөр (so that, so as to, терс максат) B1-27 сабагында.

Please arrive early in order to check in.
Каттоодон өтүү үчүн эртерээк келиңиз.
расмий: in order to
The company is cutting costs in order to stay in business.
Компания жабылып калбаш үчүн чыгымдарын кыскартып жатат.
You need a password in order to use the Wi-Fi.
Wi-Fi колдонуу үчүн сизге сырсөз керек.

Көп кездешкен каталар

❌I went out for buy milk.
✅I went out to buy milk.
Этиштин алдында to колдонуңуз.
❌She came here for to study.
✅She came here to study.
for to эч качан колдонулбайт.
❌I went to the shop for buying bread.
✅I went to the shop to buy bread.
Адамдын максаты үчүн to + негизги форма колдонуңуз.
❌This knife is to cutting bread.
✅This knife is for cutting bread.
Буюмдун милдети: for + -ing формасы.
❌He went to the café to a coffee.
✅He went to the café for a coffee.
Зат атоочтун алдында for колдонуңуз.
❌I'm saving money for I can buy a car.
✅I'm saving money to buy a car.
for бүтүн сүйлөмдү байлабайт. to + негизги форма колдонуңуз (же so that: B1-27 караңыз).
❌We left early for not miss the bus.
✅We left early because we didn't want to miss the bus.
for not эч качан колдонулбайт. Терс максат: B1-27 караңыз.

Кыргыз тилдүүлөр үчүн тузактар

1. «-уу үчүн» → for + этиш. Сөздүктө үчүн = for, ошондуктан «акча табуу үчүн», «сатып алуу үчүн» дегенди for earn, for buy деп которуп коюу абдан оңой. Бул кыргыз тилдүүлөрдүн эң көп кездешкен каталарынын бири. Адамдын максаты этиш менен айтылса, to + негизги форма гана туура.

❌Every summer my cousin from Naryn goes to Cholpon-Ata for earn some money by selling kurut and boiled corn on the beach.
✅Every summer my cousin from Naryn goes to Cholpon-Ata to earn some money by selling kurut and boiled corn on the beach.
❌Last night Aizhan downloaded three English podcasts for practise her listening on the long bus ride from Bishkek to Naryn.
✅Last night Aizhan downloaded three English podcasts to practise her listening on the long bus ride from Bishkek to Naryn.

2. «-гө чыктык» → to + зат атооч. Кыргызча зат атооч менен максатты барыш жөндөмө менен айтабыз: «сейилдөөгө чыктык», «текшерүүгө бардым». Барыш жөндөмө көбүнчө to деп которулат, бирок максат маанисинде зат атоочтун алдында for керек.

❌After the long grammar lesson, our whole group went out to a walk along Erkindik Boulevard.
✅After the long grammar lesson, our whole group went out for a walk along Erkindik Boulevard.
❌Last week my grandmother went to the new clinic in Osh to a check-up of her eyes.
✅Last week my grandmother went to the new clinic in Osh for a check-up of her eyes.

3. «-баш үчүн» → for not. Кыргызча терс максатты «кечикпеш үчүн», «унутпаш үчүн» деп оңой айтабыз. Аны for not деп которууга болбойт. A2 деңгээлинде эң жөнөкөй чечим – because … didn't want to. (So that жана so as not to B1-27 сабагында.)

❌My sister wrote every new English word in a small notebook for not forget them before her interview at the Korean company.
✅My sister wrote every new English word in a small notebook because she didn't want to forget them before her interview at the Korean company.

Чаташтырбаңыз

to + этиш жана for + зат атооч – Кийинки сөздү караңыз. Этиш → to. Зат атооч → for.

I went to the park to run.
Чуркаганы паркка бардым.
этиш: to
I went to the park for a run.
Паркка чуркоого бардым.
зат атооч: for

for + -ing (буюмдун милдети) жана to + этиш (адамдын максаты) – Буюмдун жалпы милдети for + -ing менен айтылат. Адамдын бир жолку максаты to + негизги форма менен айтылат.

These scissors are for cutting paper.
Бул кайчы кагаз кесүү үчүн.
кайчынын милдети
I used these scissors to cut the paper.
Кагазды ушул кайчы менен кестим.
менин бул жолку максатым

максат маанисиндеги to жана этиш + to – I want to go дегендеги to максат эмес, этиштин үлгүсүнүн бир бөлүгү A2-25. Максат Why? суроосуна жооп берет.

I want to go home.
Үйгө баргым келет.
этиштин үлгүсү
I went home to sleep.
Уктаганы үйгө бардым.
максат: эмне үчүн бардым

Жазылышы жана айтылышы

  • Максатты билдирген тизмектерде to алсыз айтылат: /tə/. I went out to buy milk дегенде to дээрлик угулбайт. Кыргызча ар бир үндүүнү толук айтабыз, ошондуктан бул алсыз формага өзүнчө көнүү керек.
  • for да алсыз: /fə/ (UK), /fər/ (US). Британ англисчесинде for a pizza дегенде сөздөр биригип, for менен a ортосунда /r/ угулат.
  • in order to бир топ болуп айтылат: /ɪn ˈɔːdə tə/ (UK), /ɪn ˈɔːrdər tə/ (US), басым or муунунда. /ɔː/ – созулма үндүү: эриндер томолоктолот, бирок кыргыздын «оо» тыбышынан ооз ачыгыраак.
  • A1-22 сабагындагы -ing жазылыш эрежелерин унутпаңыз: store → storing, shop → shopping.

Алтын эреже

Бирөө бир нерсени эмне үчүн кылганын айтуу үчүн to + негизги форма колдонуңуз – for + негизги форма эмес. Зат атоочтун алдында for (for a coffee), буюмдун милдети үчүн for + -ing (for cutting) колдонуңуз. Эсиңизде болсун: этиштен кийинки «үчүн» = to.

Көнүгүүлөр

A. Түзүлүшү

1–3-тапшырмаларда to же for жазыңыз.

  1. I went to the post office send a parcel.
  2. We stopped lunch.
  3. A kettle is boiling water.
  4. To… менен жооп бериңиз: "Why are you saving money?" (buy a bike)
  5. For… менен жооп бериңиз: "Why did you go to the bakery?" (some bread)
  6. in order to менен расмийраак кылыңыз: We left early to avoid the traffic.

B. Мааниси

Туура жоопту тандаңыз.

  1. Туура жоопту тандаңыз: He went to the gym … a workout.
  2. Туура жоопту тандаңыз: He went to the gym … do some exercise.
  3. Туура жоопту тандаңыз: These scissors are … paper.
  4. Туура жоопту тандаңыз: I'm going to the supermarket … some milk.
  5. Туура жоопту тандаңыз: "What's this button …?" "It turns the light on."

C. Катаны табыңыз

Ар бир сүйлөмдө бир ката бар же сүйлөм туура. Оңдолгон сүйлөмдү жазыңыз же correct деп жазыңыз.

  1. She went to London for study English.
  2. I came here for to see you.
  3. This bag is to carrying a laptop.
  4. We went out for a walk.

D. Текстте

to, for же in order to колдонуңуз. 19-тапшырмада кашаадагы этишти да колдонуңуз.

Saturday errands
On Saturday morning I went into town 16 do some shopping. First I went to the bank 17 get some cash. Then I stopped at a café 18 a coffee. After that, I bought a new pan 19 (make) pancakes and some batteries 20 my camera. Finally, I went to the station 21 meet my sister.

E. Сиздин кезегиңиз

Англисче жазыңыз.

  1. Англис тилин эмне үчүн үйрөнүп жатасыз? to менен эки себеп жазыңыз.
  2. Ашканаңыздагы эки буюмду for + -ing менен сүрөттөңүз.

F. Аралаш кайталоо

Мурунку сабактарды кайталаңыз.

  1. A2-25 Verb + -ing же Verb + To кыргызча: want to, enjoy -ing жана want you to
    I want (learn) to cook.
  2. A2-25 Verb + -ing же Verb + To кыргызча: want to, enjoy -ing жана want you to
    We've finished (paint) the kitchen.
  3. A1-18 Буйрук ыңгайы, Let's жана сунуштар кыргызча: Don't, How about, Why don't we
    (not / touch) that! It's hot.
Жооптор

A. Түзүлүшү

  1. to / in order to
  2. for
  3. for
  4. To buy a bike.
  5. For some bread.
  6. We left early in order to avoid the traffic.

B. Мааниси

  1. for
  2. to
  3. for cutting
  4. to buy
  5. for

C. Катаны табыңыз

  1. She went to London to study English.
  2. I came here to see you.
  3. This bag is for carrying a laptop.
  4. ✓ We went out for a walk.

D. Текстте

  1. to / in order to
  2. to / in order to
  3. for
  4. for making / to make
  5. for
  6. to / in order to

E. Сиздин кезегиңиз

  1. I'm learning English to get a better job and to watch films without subtitles.
  2. A colander is for draining pasta. I have a small knife for peeling fruit.

F. Аралаш кайталоо

  1. to learn
  2. painting
  3. Don't touch / Do not touch
Android тиркемесиЖолдо үйрөнүңүз Google Play