SlowingoГраматика
A2 15 / 38

Myself, yourself и each other: повратни заменки на англиски

Myself, Yourself and Each Other

На оваа страница
  1. Цел
  2. Главна идеја
  3. Македонски и англиски
  4. Форма
  5. Употреба
  6. Чести грешки
  7. Замки за говорителите на македонски
  8. Не мешајте
  9. Правопис и изговор
  10. Златно правило
  11. Вежби

Цел

По оваа лекција ќе знаете да ги користите myself, yourself, himself… кога подметот и предметот се ист човек, да кажете by myself или on my own со значење „сам, без помош“, да ја изоставите повратната заменка кај глаголите на кои не им треба и да изберете меѓу themselves и each other.

Главна идеја

Обично дејството оди од еден човек кон друг: I cut the bread. She called him. Но понекогаш дејството се враќа кај истиот човек: I cut myself. Тој што го врши дејството и тој на кого се однесува се ист човек.

Помислете на огледало. Повратната заменка (reflexive pronoun) – myself, herself, themselves – е одраз на подметот. Дејството тргнува од подметот, се одбива од огледалото и се враќа право назад.

Сега замислете двајца, секој пред свое огледало. They looked at themselves – секој го гледаше својот одраз. Тргнете ги огледалата и двајцата стојат еден спроти друг: They looked at each other – дејството оди од едниот кон другиот и назад. Исти луѓе, сосема различна слика.

Македонски и англиски

Кај нас повратноста најчесто ја кажува малото зборче „се“, кое е исто за сите лица: „се исеков“, „се погледна во огледалото“, „се претставија“. Кога сакаме да нагласиме, велиме „себе си“: „се обвинува себе си“. На англиски повратната заменка се менува по лица: myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves.

Големата разлика е во тоа што нашето „се“ прави многу повеќе работи. Прво, стои кај многу глаголи што на англиски не се повратни: „се чувствувам“, „се одморам“, „се концентрирам“, „се будам“, „се мијам“, „се облекувам“. Англиските feel, relax, concentrate, wake up, wash и get dressed обично немаат -self. Второ, „се“ кажува и взаемно дејство: „се сакаат“, „се знаеме од училиште“, „се видовме вчера“. На англиски тоа обично е each other, а не themselves или ourselves (само мал број глаголи, како meet, стојат и без него). Трето, „со себе“ и „кај себе“ („Земи чадор со себе“, „Имаш ли пари кај себе?“) на англиски се обична заменка: with you, on you.

МакедонскиАнглискиШто е различно?
Се исеков додека готвев.I cut myself while I was cooking.„се“ → myself – тука е исто
Се претставија пред групата.They introduced themselves to the group.„се“ е исто за сите лица, -self се менува
Живеам сам.I live by myself. / I live on my own.„сам, без помош“ → by myself / on my own
Ја стави торбата до себе.She put the bag next to her.место → обична заменка, не herself
Земи чадор со себе.Take an umbrella with you.„со себе“ → with you
Сакам викендов да се одморам.I want to relax this weekend.relax без -self
Не се чувствувам добро.I don't feel well.feel без -self
Се видовме вчера во кино.We saw each other at the cinema yesterday.взаемно „се“ → each other
Бен и Луси се сакаат.Ben and Lucy love each other.взаемно „се“ → each other

Накратко: нашето „се“ е myself, yourself… само кога дејството се враќа кај истиот човек; кога е взаемно, тоа е each other; а кај feel, relax, meet, concentrate англискиот обично нема ништо.

Форма

Повратни заменки

ПодметПовратна заменка
Imyself
you (еден човек)yourself
hehimself
sheherself
ititself
weourselves
you (повеќе луѓе)yourselves
theythemselves

Еднина: -self. Множина: -selves. Внимавајте на himself и themselves (од him, them) – не hisself, не theirselves.

Обрасци

ОбразецПример
глагол + повратна заменкаI hurt myself.
глагол + повратна заменка + именкаWe're teaching ourselves photography.
предлог + повратна заменка (ист човек)He talks to himself.
by + повратна заменка = сам / без помошI live by myself.
on + my / your / his… + own = исто значењеI live on my own.
each other / one another (взаемно дејство)They help each other.

Употреба

1Подметот и предметот се ист човек

Користете повратна заменка кога тој што го врши дејството е и тој на кого му се случува. Тоа важи по глаголи и по предлози (to, at, with, for). (По предлози за место обично користиме обична заменка за предмет: She put the bag next to her.)

I cut myself while I was cooking.
Се исеков додека готвев.
вршителот = тој на кого му се случи
She looked at herself in the mirror.
Се погледна во огледалото.
Be careful! You'll burn yourself.
Внимавај! Ќе се изгориш.
The machine turns itself off after ten minutes.
Машината сама се исклучува по десет минути.
кај нас „се исклучува“, на англиски turns itself off
We're teaching ourselves photography.
Сами учиме фотографија.
учиме без учител
He talks to himself when he's nervous.
Зборува сам со себе кога е нервозен.

2Чести глаголи со повратна заменка

Некои секојдневни изрази имаат повратна заменка: enjoy yourself (забавувај се), help yourself (послужи се), hurt yourself, introduce yourself, behave yourself.

Did you enjoy yourselves at the party?
Се забавувавте ли на забавата?
на повеќе луѓе → yourselves
Please help yourself to coffee.
Ве молам, послужете се со кафе.
He fell off his bike, but he didn't hurt himself.
Падна од велосипедот, но не се повреди.
Let me introduce myself. I'm Ana, the new manager.
Дозволете да се претставам. Јас сум Ана, новата менаџерка.
Behave yourselves, kids!
Деца, однесувајте се убаво!

3By myself / on my own = сам или без помош

By + повратна заменка значи „сам“ или „без ничија помош“. On + my, your, his, her, our, their + own значи точно исто. Внимавајте: by myself, но on my own (не on myself, не by my own). Кај нас велиме „сам“, „сама“, „сами“.

I live by myself.
Живеам сам.
Did you paint the room by yourself?
Сам ли ја вароса собата?
без помош
My son can get dressed by himself now.
Синот веќе сам се облекува.
She travelled around Asia by herself.
Сама патуваше низ Азија.
travelled (UK) / traveled (US)
I live on my own.
Живеам сам.
= I live by myself
She built the website on her own.
Веб-страницата ја направи сосема сама.
без помош
Can the kids walk to school on their own?
Можат ли децата сами да одат пеш до училиште?

4Глаголи што на англиски не се повратни

Многу глаголи за телото и чувствата на англиски не бараат повратна заменка: relax, feel, meet, concentrate, wake up, get up, sit down. И wash, shave и dress обично се без неа; кај овие три таа се додава главно кога дејството е тешко или необично. Кај нас речиси сите имаат „се“, па тука внимавајте.

I want to relax this weekend.
Сакам викендов да се одморам.
не „relax myself“
I don't feel well.
Не се чувствувам добро.
не „feel myself well“
We met at university.
Се запознавме на факултет.
не „met ourselves“
He washed, shaved and got dressed in ten minutes.
Се изми, се избричи и се облече за десет минути.
кај нас „се“, на англиски не
I can't concentrate with this noise.
Не можам да се концентрирам со оваа бучава.
After his accident, he can't dress himself.
По несреќата не може сам да се облече.
повратна заменка: дејството е тешко

5Each other / one another и themselves

Each other (и малку поформалното one another) опишува взаемно дејство: А му го прави на Б, а Б на А – кај нас „се“ со множина („се сакаат“) или „еден со друг“, „меѓусебно“. Themselves / ourselves значи дека секој си го прави тоа самиот на себе.

Ben and Lucy love each other.
Бен и Луси се сакаат.
взаемно „се“ → each other
We send each other messages every day.
Си праќаме пораки секој ден.
„си праќаме“ → send each other
The two teams thanked one another after the match.
По натпреварот двата тима се заблагодарија еден на друг.
They introduced themselves to the group.
Се претставија пред групата.
секој го кажа своето име
Do you and your sister see each other often?
Се гледате ли често ти и сестра ти?
на англиски each other мора да стои

Чести грешки

❌They enjoyed theirselves.
✅They enjoyed themselves.
themselves, не theirselves.
❌He hurt him. (= his own body)
✅He hurt himself.
Ист човек → повратна заменка.
❌He did it by his own.
✅He did it by himself. или He did it on his own.
by + повратна заменка или on + my/his… + own.
❌I live on myself.
✅I live on my own. или I live by myself.
on + my/your… + own; by + повратна заменка.
❌I feel myself tired.
✅I feel tired.
feel + придавка, без повратна заменка.
❌Enjoy yourself, everybody!
✅Enjoy yourselves, everybody!
you (повеќе луѓе) → yourselves.
⚠️I relaxed myself on the beach.
✅I relaxed on the beach.
Многу необично; на англиски relax обично е без предмет.
⚠️We met ourselves in 2018.
✅We met in 2018.
Тоа би значело дека секој се сретнал сам со себе. Meet не бара повратна заменка.
⚠️Sam and I help ourselves with homework.
✅Sam and I help each other with homework.
Граматички е точно, но значи дека секој си помага само себеси. За взаемно дејство користете each other.

Замки за говорителите на македонски

1. „Се чувствувам“, „се одморам“ → feel myself, relax myself. Кај нас „се“ стои кај многу глаголи што опишуваат чувство или состојба: „се чувствувам уморно“, „се одморивме“, „се смирив“. Затоа на англиски лесно се додава myself. Англиските feel, relax и calm down стојат без повратна заменка.

❌After three weeks at the new job in the call centre, Teodora finally feels herself confident on the phone with angry customers.
✅After three weeks at the new job in the call centre, Teodora finally feels confident on the phone with angry customers.
feel + придавка, без herself
⚠️We drove to Mavrovo on Friday evening and relaxed ourselves by the fire in a small wooden cabin all weekend.
✅We drove to Mavrovo on Friday evening and relaxed by the fire in a small wooden cabin all weekend.
Граматички е можно, но многу необично; relax обично стои без предмет.

2. „Се разбираат“, „си пишуваат“ → themselves наместо each other. Кај нас „се“ кажува и взаемно дејство: „се знаеме“, „се слушаме“, „си пишуваме“. Англиското ourselves / themselves значи дека секој го прави тоа сам на себе. За взаемно дејство користете each other.

⚠️My brother and his wife argue about money sometimes, but they understand themselves perfectly when it comes to the kids.
✅My brother and his wife argue about money sometimes, but they understand each other perfectly when it comes to the kids.
Граматички е точно, но значи дека секој се разбира самиот себеси; „се разбираат“ → understand each other.
⚠️My grandparents in Prilep have been married for fifty years, and they still write themselves little notes on the fridge every morning.
✅My grandparents in Prilep have been married for fifty years, and they still write each other little notes on the fridge every morning.
Граматички е точно, но значи дека секој си пишува сам себеси; „си пишуваат“ → write each other.

3. „Земи со себе“, „Имаш ли кај себе?“ → with yourself, on yourself. Кај нас „со себе“ и „кај себе“ кажуваат дека нешто го носите: „Земи пасош со себе“, „Немам пари кај себе“. На англиски по предлог за место или придружба доаѓа обична заменка: with you, on me, next to her.

⚠️When we hiked up Pelister in July, nobody had a warm jacket with themselves, and at the top it was only eight degrees.
✅When we hiked up Pelister in July, nobody had a warm jacket with them, and at the top it was only eight degrees.
Граматички е точно, но неприродно; „со себе“ → with them.
⚠️Sorry, I can't pay for the taxi now, I don't have any cash on myself.
✅Sorry, I can't pay for the taxi now, I don't have any cash on me.
Граматички е точно, но неприродно; „кај себе“ → on me.

4. „Се облеков“, „се избричи“ → dressed myself, shaved himself. Секојдневните утрински дејства кај нас се со „се“: „се мијам“, „се облекувам“, „се бричам“. На англиски wash, shave и get dressed обично се без -self. Dress myself звучи како дејството да ви било тешко.

⚠️After the night shift at the bakery, Stefan comes home, shaves himself, dresses himself in clean clothes and goes straight to his lectures.
✅After the night shift at the bakery, Stefan comes home, shaves, gets dressed in clean clothes and goes straight to his lectures.
Граматички е точно, но неприродно; повратната заменка би значела дека дејството му е тешко.

Не мешајте

themselves и each other – Сликата е различна: огледало (секој на себе) или двајца еден спроти друг (секој на другиот). Кај нас и двете може да бидат „се“: „се обвинуваа“. Затоа на англиски размислете што мислите.

They blamed themselves.
Се обвинуваа себе си.
секој се обвинуваше самиот себе
They blamed each other.
Се обвинуваа меѓусебно.
А го обвинуваше Б, а Б го обвинуваше А

him и himself – Изборот на заменка менува на кого се однесува дејството.

Tom saw him in the photo.
Том го виде него на фотографијата.
друг човек
Tom saw himself in the photo.
Том се виде себеси на фотографијата.
самиот Том

повратна заменка (предмет) и myself за нагласување – Во оваа лекција повратната заменка е предмет на глаголот. Myself може и да нагласува (I made this cake myself – „Оваа торта ја направив сам“). Таа употреба е во лекцијата C1-06.

Правопис и изговор

  • Нагласокот е на -self / -selves: my-SELF, your-SELVES, them-SELVES. Кај двосложните зборови како myself и herself кај нас лесно се нагласува првиот слог; тука нагласокот е на крајот.
  • Множина -self → -selves, како shelf → shelves и wolf → wolves A1-05.
  • yourself (еден човек) и yourselves (повеќе луѓе): слушајте го крајот /selvz/. /v/ и /z/ се звучни. Кај нас крајната согласка обезвучува, па лесно излегува [selfs]; оставете ги звучни.
  • themselves: th е звучно /ð/ – врвот на јазикот меѓу забите, гласните жици вибрираат. Не д.
  • each other се изговара речиси како еден збор: /iːtʃ ˈʌðə/ (UK), /iːtʃ ˈʌðər/ (US). /ʌ/ е кратка, отворена самогласка во средината на устата – ни „о“ ни „а“. Почетокот each /iːtʃ/ има долго /iː/ и нашето „ч“.

Златно правило

Дејството се враќа кај истиот човек → -self / -selves. Сам или без помош → by myself или on my own. Взаемно дејство меѓу луѓе → each other. Нашето „се“ не е секогаш -self: relax, feel, meet, concentrate, а обично и wash и get dressed, се без повратна заменка, а „се знаеме“ е know each other.

Вежби

A. Форма

Дополнете ги речениците со соодветниот збор.

  1. Be careful with that knife — don't cut . (you, one person)
  2. She looked at in the mirror.
  3. We really enjoyed on holiday.
  4. My grandfather lives by .
  5. The heating switches on at 6 am.
  6. Напишете ја множината: yourself

B. Значење

Изберете го точниот одговор или препишете ја реченицата.

  1. Изберете го точниот одговор: Anna and Leo text … every night.
  2. Изберете го точниот одговор: I need to … after work.
  3. Изберете го точниот одговор: Children, please help … to cake.
  4. Препишете ја со each other: Mia helps Jack, and Jack helps Mia.
  5. Изберете го точниот одговор: I don't like walking home … at night.

C. Најдете ја грешката

Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.

  1. They built the house by theirselves.
  2. I looked at me in the mirror.
  3. I feel myself very happy today.
  4. He taught himself the guitar.

D. Во контекст

Дополнете ги зборовите што недостасуваат во разговорот. Во секое место напишете збор на -self / -selves или each other.

First day at a new school
Teacher: Good morning, everyone! First, let's introduce 16. I'm Mr Park.
Students: Good morning!
Teacher: Please work in pairs and ask 17 three questions.
Lena: Hi, I'm Lena. Do you live with your family?
Omar: No, I live by 18. My family is in Cairo.
Lena: Wow! Do you cook for 19?
Omar: Yes, but I often burn 20!

E. Ваш ред е

Напишете на англиски за вашиот живот.

  1. Напишете за нешто што сте го направиле сами или без помош (by yourself или on your own).
  2. Напишете за двајца луѓе што ги познавате, кои прават нешто еден за друг.

F. Мешано повторување

Повторете ги темите од претходните лекции.

  1. A1-09 Заменки во улога на предмет на англиски: me, him, her, us, them (object pronouns)
    Can you help ? (I)
  2. A2-13 Mine, yours, whose: присвојни заменки на англиски
    This isn't my bag. is red.
  3. A2-12 Another, other, the other или others? „Друг“ и „уште еден“ на англиски
    Some students walked home. took the bus.
Одговори

A. Форма

  1. yourself
  2. herself
  3. ourselves
  4. himself
  5. itself
  6. yourselves

B. Значење

  1. each other
  2. relax
  3. yourselves
  4. Mia and Jack help each other. / Jack and Mia help each other.
  5. on my own

C. Најдете ја грешката

  1. They built the house by themselves.
  2. I looked at myself in the mirror.
  3. I feel very happy today.
  4. ✓ He taught himself the guitar.

D. Во контекст

  1. ourselves
  2. each other / one another
  3. myself
  4. yourself
  5. myself

E. Ваш ред е

  1. Last year I painted my bedroom by myself.
  2. My sister and I help each other with homework.

F. Мешано повторување

  1. me
  2. Mine
  3. Others / The others / Other students / The other students
Апликација за AndroidУчете во движење Google Play