Myself, yourself и each other: повратни заменки на англиски
Myself, Yourself and Each Other
На оваа страница
Цел
По оваа лекција ќе знаете да ги користите myself, yourself, himself… кога подметот и предметот се ист човек, да кажете by myself или on my own со значење „сам, без помош“, да ја изоставите повратната заменка кај глаголите на кои не им треба и да изберете меѓу themselves и each other.
Главна идеја
Обично дејството оди од еден човек кон друг: I cut the bread. She called him. Но понекогаш дејството се враќа кај истиот човек: I cut myself. Тој што го врши дејството и тој на кого се однесува се ист човек.
Помислете на огледало. Повратната заменка (reflexive pronoun) – myself, herself, themselves – е одраз на подметот. Дејството тргнува од подметот, се одбива од огледалото и се враќа право назад.
Сега замислете двајца, секој пред свое огледало. They looked at themselves – секој го гледаше својот одраз. Тргнете ги огледалата и двајцата стојат еден спроти друг: They looked at each other – дејството оди од едниот кон другиот и назад. Исти луѓе, сосема различна слика.
Македонски и англиски
Кај нас повратноста најчесто ја кажува малото зборче „се“, кое е исто за сите лица: „се исеков“, „се погледна во огледалото“, „се претставија“. Кога сакаме да нагласиме, велиме „себе си“: „се обвинува себе си“. На англиски повратната заменка се менува по лица: myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves.
Големата разлика е во тоа што нашето „се“ прави многу повеќе работи. Прво, стои кај многу глаголи што на англиски не се повратни: „се чувствувам“, „се одморам“, „се концентрирам“, „се будам“, „се мијам“, „се облекувам“. Англиските feel, relax, concentrate, wake up, wash и get dressed обично немаат -self. Второ, „се“ кажува и взаемно дејство: „се сакаат“, „се знаеме од училиште“, „се видовме вчера“. На англиски тоа обично е each other, а не themselves или ourselves (само мал број глаголи, како meet, стојат и без него). Трето, „со себе“ и „кај себе“ („Земи чадор со себе“, „Имаш ли пари кај себе?“) на англиски се обична заменка: with you, on you.
| Македонски | Англиски | Што е различно? |
|---|---|---|
| Се исеков додека готвев. | I cut myself while I was cooking. | „се“ → myself – тука е исто |
| Се претставија пред групата. | They introduced themselves to the group. | „се“ е исто за сите лица, -self се менува |
| Живеам сам. | I live by myself. / I live on my own. | „сам, без помош“ → by myself / on my own |
| Ја стави торбата до себе. | She put the bag next to her. | место → обична заменка, не herself |
| Земи чадор со себе. | Take an umbrella with you. | „со себе“ → with you |
| Сакам викендов да се одморам. | I want to relax this weekend. | relax без -self |
| Не се чувствувам добро. | I don't feel well. | feel без -self |
| Се видовме вчера во кино. | We saw each other at the cinema yesterday. | взаемно „се“ → each other |
| Бен и Луси се сакаат. | Ben and Lucy love each other. | взаемно „се“ → each other |
Накратко: нашето „се“ е myself, yourself… само кога дејството се враќа кај истиот човек; кога е взаемно, тоа е each other; а кај feel, relax, meet, concentrate англискиот обично нема ништо.
Форма
Повратни заменки
| Подмет | Повратна заменка |
|---|---|
| I | myself |
| you (еден човек) | yourself |
| he | himself |
| she | herself |
| it | itself |
| we | ourselves |
| you (повеќе луѓе) | yourselves |
| they | themselves |
Еднина: -self. Множина: -selves. Внимавајте на himself и themselves (од him, them) – не hisself, не theirselves.
Обрасци
| Образец | Пример |
|---|---|
| глагол + повратна заменка | I hurt myself. |
| глагол + повратна заменка + именка | We're teaching ourselves photography. |
| предлог + повратна заменка (ист човек) | He talks to himself. |
| by + повратна заменка = сам / без помош | I live by myself. |
| on + my / your / his… + own = исто значење | I live on my own. |
| each other / one another (взаемно дејство) | They help each other. |
Употреба
1Подметот и предметот се ист човек
Користете повратна заменка кога тој што го врши дејството е и тој на кого му се случува. Тоа важи по глаголи и по предлози (to, at, with, for). (По предлози за место обично користиме обична заменка за предмет: She put the bag next to her.)
2Чести глаголи со повратна заменка
Некои секојдневни изрази имаат повратна заменка: enjoy yourself (забавувај се), help yourself (послужи се), hurt yourself, introduce yourself, behave yourself.
3By myself / on my own = сам или без помош
By + повратна заменка значи „сам“ или „без ничија помош“. On + my, your, his, her, our, their + own значи точно исто. Внимавајте: by myself, но on my own (не on myself, не by my own). Кај нас велиме „сам“, „сама“, „сами“.
4Глаголи што на англиски не се повратни
Многу глаголи за телото и чувствата на англиски не бараат повратна заменка: relax, feel, meet, concentrate, wake up, get up, sit down. И wash, shave и dress обично се без неа; кај овие три таа се додава главно кога дејството е тешко или необично. Кај нас речиси сите имаат „се“, па тука внимавајте.
5Each other / one another и themselves
Each other (и малку поформалното one another) опишува взаемно дејство: А му го прави на Б, а Б на А – кај нас „се“ со множина („се сакаат“) или „еден со друг“, „меѓусебно“. Themselves / ourselves значи дека секој си го прави тоа самиот на себе.
Чести грешки
Замки за говорителите на македонски
1. „Се чувствувам“, „се одморам“ → feel myself, relax myself. Кај нас „се“ стои кај многу глаголи што опишуваат чувство или состојба: „се чувствувам уморно“, „се одморивме“, „се смирив“. Затоа на англиски лесно се додава myself. Англиските feel, relax и calm down стојат без повратна заменка.
2. „Се разбираат“, „си пишуваат“ → themselves наместо each other. Кај нас „се“ кажува и взаемно дејство: „се знаеме“, „се слушаме“, „си пишуваме“. Англиското ourselves / themselves значи дека секој го прави тоа сам на себе. За взаемно дејство користете each other.
3. „Земи со себе“, „Имаш ли кај себе?“ → with yourself, on yourself. Кај нас „со себе“ и „кај себе“ кажуваат дека нешто го носите: „Земи пасош со себе“, „Немам пари кај себе“. На англиски по предлог за место или придружба доаѓа обична заменка: with you, on me, next to her.
4. „Се облеков“, „се избричи“ → dressed myself, shaved himself. Секојдневните утрински дејства кај нас се со „се“: „се мијам“, „се облекувам“, „се бричам“. На англиски wash, shave и get dressed обично се без -self. Dress myself звучи како дејството да ви било тешко.
Не мешајте
themselves и each other – Сликата е различна: огледало (секој на себе) или двајца еден спроти друг (секој на другиот). Кај нас и двете може да бидат „се“: „се обвинуваа“. Затоа на англиски размислете што мислите.
him и himself – Изборот на заменка менува на кого се однесува дејството.
повратна заменка (предмет) и myself за нагласување – Во оваа лекција повратната заменка е предмет на глаголот. Myself може и да нагласува (I made this cake myself – „Оваа торта ја направив сам“). Таа употреба е во лекцијата C1-06.
Правопис и изговор
- Нагласокот е на -self / -selves: my-SELF, your-SELVES, them-SELVES. Кај двосложните зборови како myself и herself кај нас лесно се нагласува првиот слог; тука нагласокот е на крајот.
- Множина -self → -selves, како shelf → shelves и wolf → wolves A1-05.
- yourself (еден човек) и yourselves (повеќе луѓе): слушајте го крајот /selvz/. /v/ и /z/ се звучни. Кај нас крајната согласка обезвучува, па лесно излегува [selfs]; оставете ги звучни.
- themselves: th е звучно /ð/ – врвот на јазикот меѓу забите, гласните жици вибрираат. Не д.
- each other се изговара речиси како еден збор: /iːtʃ ˈʌðə/ (UK), /iːtʃ ˈʌðər/ (US). /ʌ/ е кратка, отворена самогласка во средината на устата – ни „о“ ни „а“. Почетокот each /iːtʃ/ има долго /iː/ и нашето „ч“.
Златно правило
Дејството се враќа кај истиот човек → -self / -selves. Сам или без помош → by myself или on my own. Взаемно дејство меѓу луѓе → each other. Нашето „се“ не е секогаш -self: relax, feel, meet, concentrate, а обично и wash и get dressed, се без повратна заменка, а „се знаеме“ е know each other.
Вежби
A. Форма
Дополнете ги речениците со соодветниот збор.
-
Be careful with that knife — don't cut . (you, one person)
-
She looked at in the mirror.
-
We really enjoyed on holiday.holiday (UK), vacation (US)
-
My grandfather lives by .
-
The heating switches on at 6 am.
-
Напишете ја множината: yourself
B. Значење
Изберете го точниот одговор или препишете ја реченицата.
-
Изберете го точниот одговор: Anna and Leo text … every night.
-
Изберете го точниот одговор: I need to … after work.
-
Изберете го точниот одговор: Children, please help … to cake.
-
Препишете ја со each other: Mia helps Jack, and Jack helps Mia.
-
Изберете го точниот одговор: I don't like walking home … at night.
C. Најдете ја грешката
Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.
-
They built the house by theirselves.
-
I looked at me in the mirror.
-
I feel myself very happy today.
-
He taught himself the guitar.
D. Во контекст
Дополнете ги зборовите што недостасуваат во разговорот. Во секое место напишете збор на -self / -selves или each other.
Teacher: Good morning, everyone! First, let's introduce 16. I'm Mr Park.
Students: Good morning!
Teacher: Please work in pairs and ask 17 three questions.
Lena: Hi, I'm Lena. Do you live with your family?
Omar: No, I live by 18. My family is in Cairo.
Lena: Wow! Do you cook for 19?
Omar: Yes, but I often burn 20!
E. Ваш ред е
Напишете на англиски за вашиот живот.
-
Напишете за нешто што сте го направиле сами или без помош (by yourself или on your own).
-
Напишете за двајца луѓе што ги познавате, кои прават нешто еден за друг.
F. Мешано повторување
Повторете ги темите од претходните лекции.
-
A1-09 Заменки во улога на предмет на англиски: me, him, her, us, them (object pronouns) Can you help ? (I)
-
A2-13 Mine, yours, whose: присвојни заменки на англиски This isn't my bag. is red.
-
A2-12 Another, other, the other или others? „Друг“ и „уште еден“ на англиски Some students walked home. took the bus.
Одговори
A. Форма
- yourself
- herself
- ourselves
- himself
- itself
- yourselves
B. Значење
- each other
- relax
- yourselves
- Mia and Jack help each other. / Jack and Mia help each other.
- on my own
C. Најдете ја грешката
- They built the house by themselves.
- I looked at myself in the mirror.
- I feel very happy today.
- ✓ He taught himself the guitar.
D. Во контекст
- ourselves
- each other / one another
- myself
- yourself
- myself
E. Ваш ред е
- Last year I painted my bedroom by myself.
- My sister and I help each other with homework.
F. Мешано повторување
- me
- Mine
- Others / The others / Other students / The other students
