SlowingoДүрэм
A2 15 / 38

Myself, yourself, each other: «өөрийгөө», «бие биеэ»-г англиар хэлэх нь

Myself, Yourself and Each Other

Энэ хуудсанд
  1. Зорилго
  2. Гол санаа
  3. Монгол хэл ба англи хэл
  4. Бүтэц
  5. Хэрэглээ
  6. Түгээмэл алдаа
  7. Монголчуудад тохиолддог урхи
  8. Бүү андуураарай
  9. Зөв бичих ба дуудлага
  10. Алтан дүрэм
  11. Дасгал

Зорилго

Энэ хичээлийн дараа та өгүүлэгдэхүүн, тусагдахуун хоёр нэг хүн байх үед myself, yourself, himself… хэрэглэж, «ганцаараа / хүний тусламжгүй» гэдгийг by myself эсвэл on my own-оор хэлж, шаардлагагүй үйл үгтэй өөрийн төлөөний үг хэрэглэхгүй байж, themselves, each other хоёрын алийг сонгохоо мэдэж чадна.

Гол санаа

Ихэвчлэн үйлдэл нэг хүнээс нөгөө хүн рүү явдаг: I cut the bread. She called him. Гэхдээ заримдаа үйлдэл нөгөө хүн рүүгээ буцаж ирдэг: I cut myself. Үйлдлийг хийж буй хүн, хүлээн авч буй хүн хоёр нэг хүн.

Толь төсөөлөөрэй. Өөрийн төлөөний үг (reflexive pronoun) – myself, herself, themselves – бол өгүүлэгдэхүүний толин тусгал. Үйлдэл өгүүлэгдэхүүнээс гараад толинд тусч, шууд буцаж ирнэ.

Одоо хоёр хүн тус бүр толины өмнө зогсож байна гэж төсөөлөөрэй. They looked at themselves – хүн бүр өөрийнхөө тусгалыг харлаа. Толиудыг аваад хаячихвал хоёр хүн нүүр тулна: They looked at each other – үйлдэл нэг хүнээс нөгөө рүү, буцаад нааш нь явна. Хүмүүс нь ижил, зураг нь огт өөр.

Монгол хэл ба англи хэл

Монголоор өөрийн төлөөний үг «өөрийгөө», «өөртөө», «өөрөө» бүх биед ижил: би ч, чи ч, тэд ч «өөрийгөө». Англиар хүн, тоогоор нь сонгоно: myself, yourself, himself, herself, ourselves, yourselves, themselves. Ялангуяа нэг хүнд yourself, олон хүнд yourselves гэдгийг анхаараарай. «Бие биеэ», «бие биедээ» = each other – энд адилхан: «Тэд өөрсдийгөө буруутгав» ба «Тэд бие биеэ буруутгав» монголоор ч өөр.

Хоёр том ялгаа бий. Нэгдүгээрт, монголоор олон үйл үг тусагдахуунгүй, үйл үгийн хэлбэрээрээ үйлдэл өөр дээрээ ирснийг харуулдаг: «түлэгдсэн», «гэмтсэн», «зүсэгдсэн». Англиар hurt, burn, cut тусагдахуун шаарддаг: hurt himself. Хоёрдугаарт, монгол «-аа / -ээ» дагавар «өөрийн» гэсэн утгатай: «гараа угаа», «утсаа мартчихлаа». Англиар энд эзэмшлийн тэмдэг нэр хэрэгтэй: wash your hands, I forgot my phone. Харин орчин үеийн ярианд гарч ирсэн «өөрийгөө аз жаргалтай мэдэрч байна» гэдгийг англиар үгчилж болохгүй: I feel happy, myself-гүй.

МонголоорАнглиарЮу өөр вэ
Хоол хийж байгаад гараа зүсчихлээ.I cut myself while I was cooking.монголоор «гараа», англиар myself
Тэр толинд өөрийгөө харав.She looked at herself in the mirror.«өөрийгөө» → herself (эмэгтэй)
Хүүхдүүд ээ, өөрсдөө аваад идээрэй!Help yourselves, kids!олон хүн → yourselves
Тэр дугуйнаас унасан ч гэмтээгүй.He fell off his bike, but he didn't hurt himself.монголоор тусагдахуунгүй; англиар hurt himself
Би ганцаараа амьдардаг.I live by myself.«ганцаараа» = by myself / on my own
Би энэ амралтын өдрүүдэд амармаар байна.I want to relax this weekend.энд адилхан: «амрах» өөрийн төлөөний үггүй
Бен, Люси хоёр бие биедээ хайртай.Ben and Lucy love each other.«бие биедээ» = each other: энд адилхан

Товчхондоо: «өөрийгөө» → myself / yourself / himself / herself / ourselves / yourselves / themselves – хүн, тоогоор нь сонгоно. Hurt, burn, cut-ийн ард -self заавал. «Бие биеэ» = each other. «Гараа» = my / your / his hands.

Бүтэц

Өөрийн төлөөний үг

ӨгүүлэгдэхүүнӨөрийн төлөөний үг
Imyself
you (нэг хүн)yourself
hehimself
sheherself
ititself
weourselves
you (нэгээс олон)yourselves
theythemselves

Ганц тоо: -self. Олон тоо: -selves. Himself, themselves (him, them-ээс) гэдгийг анхаараарай – hisself, theirselves биш.

Загвар

ЗагварЖишээ
үйл үг + өөрийн төлөөний үгI hurt myself.
үйл үг + өөрийн төлөөний үг + нэр үгWe're teaching ourselves photography.
угтвар үг + өөрийн төлөөний үг (нэг хүн)He talks to himself.
by + өөрийн төлөөний үг = ганцаараа / тусламжгүйI live by myself.
on + my / your / his… + own = ижил утгаI live on my own.
each other / one another (хоёр талын үйлдэл)They help each other.

Хэрэглээ

1Өгүүлэгдэхүүн, тусагдахуун хоёр нэг хүн

Үйлдлийг хийж буй хүн нь үйлдэл тохиолдож буй хүн мөн бол өөрийн төлөөний үг хэрэглэнэ. Энэ нь үйл үгийн ард ба to, at, with, for зэрэг угтвар үгийн ард хэрэглэгдэнэ. (Байршлын угтвар үгийн ард ихэвчлэн ердийн тусагдахууны төлөөний үг хэрэглэнэ: She put the bag next to her.)

I cut myself while I was cooking.
Хоол хийж байгаад гараа зүсчихлээ.
монголоор «гараа», англиар cut myself
She looked at herself in the mirror.
Тэр толинд өөрийгөө харав.
Be careful! You'll burn yourself.
Болгоомжтой! Түлэгдчихнэ шүү.
монголоор «түлэгдэх» тусагдахуунгүй; англиар burn yourself
The machine turns itself off after ten minutes.
Машин арван минутын дараа өөрөө унтардаг.
We're teaching ourselves photography.
Бид гэрэл зураг авахыг бие даан сурч байна.
He talks to himself when he's nervous.
Тэр сандрахаараа өөрөө өөртэйгөө ярьдаг.

2Өөрийн төлөөний үгтэй түгээмэл үйл үг

Өдөр тутмын зарим хэллэгт өөрийн төлөөний үг ордог: enjoy yourself (сайхан цагийг өнгөрөөх), help yourself (хүссэнээ авах), hurt yourself, introduce yourself, behave yourself.

Did you enjoy yourselves at the party?
Та нар үдэшлэг дээр сайхан зугаацав уу?
олон хүнд хандаж байна → yourselves
Please help yourself to coffee.
Кофе аваад уугаарай.
He fell off his bike, but he didn't hurt himself.
Тэр дугуйнаас унасан ч гэмтээгүй.
монголоор «гэмтээгүй», англиар hurt himself
Let me introduce myself. I'm Ana, the new manager.
Өөрийгөө танилцуулъя. Би Ана, шинэ менежер.
Behave yourselves, kids!
Хүүхдүүд ээ, номхон байгаарай!

3By myself / on my own = ганцаараа, эсвэл тусламжгүй

By + өөрийн төлөөний үг нь «ганцаараа» эсвэл «хэний ч тусламжгүй» гэсэн утгатай. On + my, your, his, her, our, their + own яг ижил утгатай. Анхаараарай: by myself, харин on my own (on myself, by my own биш).

I live by myself.
Би ганцаараа амьдардаг.
Did you paint the room by yourself?
Чи өрөөгөө ганцаараа будсан уу?
тусламжгүй
My son can get dressed by himself now.
Хүү маань одоо өөрөө хувцсаа өмсөж чаддаг болсон.
She travelled around Asia by herself.
Тэр Азиар ганцаараа аялсан.
travelled (UK) / traveled (US)
I live on my own.
Би ганцаараа амьдардаг.
= I live by myself
She built the website on her own.
Тэр вэбсайтаа өөрөө хийсэн.
тусламжгүй
Can the kids walk to school on their own?
Хүүхдүүд сургууль руугаа ганцаараа алхаж явж чадах уу?

4Англиар өөрийн төлөөний үггүй үйл үгс

Бие, мэдрэмжтэй холбоотой олон үйл үг англиар өөрийн төлөөний үг авдаггүй: relax, feel, meet, concentrate, wake up, get up, sit down. Wash, shave, dress ч ихэвчлэн өөрийн төлөөний үггүй; эдгээр гурвыг хүнд эсвэл ер бусын үйлдэл гэдгийг харуулах үед л өөрийн төлөөний үгтэй хэрэглэнэ.

I want to relax this weekend.
Би энэ амралтын өдрүүдэд амармаар байна.
«relax myself» биш
I don't feel well.
Бие тааруу байна.
«feel myself well» биш
We met at university.
Бид их сургуульд танилцсан.
«met ourselves» биш
He washed, shaved and got dressed in ten minutes.
Тэр арван минутад угаалгаж, сахлаа хусаад, хувцсаа өмсөв.
I can't concentrate with this noise.
Энэ чимээ шуугиантай байхад би анхаарлаа төвлөрүүлж чадахгүй байна.
After his accident, he can't dress himself.
Осолд орсноос хойш тэр өөрөө хувцсаа өмсөж чадахгүй.
өөрийн төлөөний үг: үйлдэл хүнд

5Each other / one another ба themselves

Each other (one another арай албан ёсны) хоёр талын үйлдлийг хэлнэ: A нь B-д, B нь A-д хийнэ. Themselves / ourselves нь хүн бүр өөртөө хийж байна гэсэн үг. Монгол «бие биеэ» ба «өөрсдийгөө»-тэй адилхан.

Ben and Lucy love each other.
Бен, Люси хоёр бие биедээ хайртай.
We send each other messages every day.
Бид өдөр бүр бие биедээ мессеж илгээдэг.
The two teams thanked one another after the match.
Тоглолтын дараа хоёр баг бие биедээ талархал илэрхийлэв.
They introduced themselves to the group.
Тэд бүлгийнхэндээ өөрсдийгөө танилцуулав.
хүн бүр өөрийнхөө нэрийг хэлсэн
Do you and your sister see each other often?
Та эгчтэйгээ байнга уулздаг уу?

Түгээмэл алдаа

❌They enjoyed theirselves.
✅They enjoyed themselves.
theirselves биш, themselves.
❌He hurt him. (= his own body)
✅He hurt himself.
Нэг хүн → өөрийн төлөөний үг.
❌He did it by his own.
✅He did it by himself. эсвэл He did it on his own.
by + өөрийн төлөөний үг, эсвэл on + my/his… + own.
❌I live on myself.
✅I live on my own. эсвэл I live by myself.
on + my/your… + own; by + өөрийн төлөөний үг.
❌I feel myself tired.
✅I feel tired.
feel + тэмдэг нэр, өөрийн төлөөний үггүй.
❌Enjoy yourself, everybody!
✅Enjoy yourselves, everybody!
you (олон хүн) → yourselves.
⚠️I relaxed myself on the beach.
✅I relaxed on the beach.
Маш ер бусын; англиар relax ихэвчлэн тусагдахуунгүй.
⚠️We met ourselves in 2018.
✅We met in 2018.
Энэ нь хүн бүр өөртэйгөө уулзсан гэсэн утгатай болно. Meet өөрийн төлөөний үг шаарддаггүй.
⚠️Sam and I help ourselves with homework.
✅Sam and I help each other with homework.
Дүрмийн хувьд зөв, гэхдээ бид тус бүр зөвхөн өөртөө тусалдаг гэсэн утгатай. Хоёр талын үйлдэлд each other.

Монголчуудад тохиолддог урхи

1. «Гэмтсэн», «түлэгдсэн» → injure, burn тусагдахуунгүй. Монголоор «Бөхийн бэлтгэл дээр Мөнх муу унаад гэмтсэн, тиймээс наадамд оролцож чадаагүй» гэж үйл үгийн хэлбэрээр л хэлдэг, тусагдахуун хэрэггүй. Англиар injure, hurt, burn, cut тусагдахуун шаарддаг: тэр нь нөгөө хүн өөрөө бол himself / herself.

❌At wrestling practice, Munkh fell badly and injured, so he missed the Naadam.
✅At wrestling practice, Munkh fell badly and injured himself, so he missed the Naadam.
injure + himself

2. «Өөрийгөө … шиг мэдэрдэг» → feel herself like. Орчин үеийн ярианд «Гэрэл жуулчидтай англиар ярихдаа өөрийгөө жинхэнэ хөтөч шиг мэдэрдэг» гэж хэлэх нь бий. Үгчлэн орчуулбал feels herself like гарна. Англиар feel + тэмдэг нэр, эсвэл feel like + нэр үг – өөрийн төлөөний үггүй.

❌When Gerel speaks English with tourists, she feels herself like a real guide.
✅When Gerel speaks English with tourists, she feels like a real guide.
feel like + нэр үг

3. «Өөрийгөө» хүнээр өөрчлөгддөггүй → yourself олон хүнд. Монгол «өөрийгөө» би, чи, тэр гэлгүй ижил бөгөөд олон хүнд ч «өөрийгөө», «өөрсдийгөө» хоёулаа хэлэгддэг: «Сараа, Ану хоёр минь, та нар арван есөн настай болсон, өөрсдийгөө авч явж чадна». Англиар нэгээс олон хүнд yourselves.

❌Saraa and Anu, you're nineteen now, so you can look after yourself.
✅Saraa and Anu, you're nineteen now, so you can look after yourselves.
хоёр хүн → yourselves

4. «Хуруугаа зүсчихсэн» → cut finger. Монгол «-аа / -ээ / -оо» дагавар «өөрийн» гэсэн утгатай тул «хуруу»-ны өмнө өөр үг хэрэггүй: «Дүү маань цаасаар хуруугаа зүсчихсэн». Англиар биеийн хэсгийн өмнө эзэмшлийн тэмдэг нэр (my, your, her…) заавал хэрэгтэй; -self биш.

❌My little sister cut finger on a sheet of paper.
✅My little sister cut her finger on a sheet of paper.
«хуруугаа» → her finger

Бүү андуураарай

themselves эсвэл each other – Зураг нь өөр: толь (хүн бүр өөртөө) ба нүүр тулсан хоёр хүн (хүн бүр нөгөөдөө).

They blamed themselves.
Тэд өөрсдийгөө буруутгав.
хүн бүр өөрийгөө буруутгасан
They blamed each other.
Тэд бие биеэ буруутгав.
A нь B-г, B нь A-г

him эсвэл himself – Төлөөний үгийн сонголт үйлдэл хэн рүү явахыг өөрчилнө.

Tom saw him in the photo.
Том зураг дээр түүнийг харав.
өөр эрэгтэй хүн
Tom saw himself in the photo.
Том зураг дээр өөрийгөө харав.
Том өөрөө

өөрийн төлөөний үг (тусагдахуун) эсвэл онцлох myself – Энэ хичээлд өөрийн төлөөний үг үйл үгийн тусагдахуун. Myself онцлох утгатай ч байж болно (I made this cake myself = Энэ бялууг би өөрөө хийсэн). Энэ хэрэглээг C1-06-д үзнэ.

Зөв бичих ба дуудлага

  • Өргөлт -self / -selves дээр: my-SELF, your-SELVES, them-SELVES. Монгол заншлаар эхний үеийг бүү онцлоорой.
  • Олон тоонд -self → -selves, яг shelf → shelves, wolf → wolves шиг A1-05.
  • yourself (нэг хүн) ба yourselves (олон хүн): төгсгөлийн /selvz/-ийг сонсоорой. /v/-д дээд шүдээ доод уруулдаа хүргэ; /z/ нь «с» хэлэх байрлалаас хоолойгоо дуугаргасан авиа. /lvz/-ийн хооронд эгшиг бүү оруулаарай. -self-ийн /l/-ийг шүүгэлтгүй хэлээрэй: монгол «л» шиг агаар үлээхгүй.
  • each other бараг нэг үг шиг хэлэгдэнэ: /iːtʃ ˈʌðə/ (UK), /iːtʃ ˈʌðər/ (US). /ð/-д хэлнийхээ үзүүрийг шүдний хооронд зөөлөн гаргаад хоолойгоо дуугаргаарай.

Алтан дүрэм

Үйлдэл нөгөө хүн рүүгээ буцаж ирвэл → -self / -selves (хүн, тоогоор нь сонгоно). Ганцаараа эсвэл тусламжгүй → by myself эсвэл on my own. Хүмүүсийн хоорондох хоёр талын үйлдэл → each other. Relax, feel, meet, concentrate ихэвчлэн өөрийн төлөөний үг авдаггүй. «Гараа угаа» = wash your hands.

Дасгал

A. Бүтэц

Дутуу үгийг нөхөөрэй.

  1. Be careful with that knife — don't cut . (you, нэг хүн)
  2. She looked at in the mirror.
  3. We really enjoyed on holiday.
  4. My grandfather lives by .
  5. The heating switches on at 6 am.
  6. Олон тоог бичнэ үү: yourself

B. Утга

Зөв хувилбарыг сонгоно уу.

  1. Зөв хариултыг сонгоно уу: Anna and Leo text … every night.
  2. Зөв хариултыг сонгоно уу: I need to … after work.
  3. Зөв хариултыг сонгоно уу: Children, please help … to cake.
  4. each other-ийг хэрэглэн дахин бичнэ үү: Mia helps Jack, and Jack helps Mia.
  5. Зөв хариултыг сонгоно уу: I don't like walking home … at night.

C. Алдааг олоорой

Өгүүлбэр бүр нэг алдаатай эсвэл зөв байна. Засварласан өгүүлбэрийг бичнэ үү, эсвэл correct гэж бичнэ үү.

  1. They built the house by theirselves.
  2. I looked at me in the mirror.
  3. I feel myself very happy today.
  4. He taught himself the guitar.

D. Нөхцөл байдалд

Нүх бүрт -self / -selves-ээр төгссөн үг эсвэл each other бичнэ үү.

First day at a new school
Teacher: Good morning, everyone! First, let's introduce 16. I'm Mr Park.
Students: Good morning!
Teacher: Please work in pairs and ask 17 three questions.
Lena: Hi, I'm Lena. Do you live with your family?
Omar: No, I live by 18. My family is in Cairo.
Lena: Wow! Do you cook for 19?
Omar: Yes, but I often burn 20!

E. Таны ээлж

Өөрийнхөө тухай англиар бичээрэй.

  1. Өөрөө ганцаараа (тусламжгүй) хийсэн нэг зүйлийнхээ тухай бичнэ үү.
  2. Бие биедээ тусалдаг таны мэдэх хоёр хүний тухай бичнэ үү.
Хариулт

A. Бүтэц

  1. yourself
  2. herself
  3. ourselves
  4. himself
  5. itself
  6. yourselves

B. Утга

  1. each other
  2. relax
  3. yourselves
  4. Mia and Jack help each other. / Jack and Mia help each other.
  5. on my own

C. Алдааг олоорой

  1. They built the house by themselves.
  2. I looked at myself in the mirror.
  3. I feel very happy today.
  4. ✓ He taught himself the guitar.

D. Нөхцөл байдалд

  1. ourselves
  2. each other / one another
  3. myself
  4. yourself
  5. myself

E. Таны ээлж

  1. Last year I painted my bedroom by myself.
  2. My sister and I help each other with homework.

F. Холимог давталт

  1. me
  2. Mine
  3. Others / The others / Other students / The other students
Android аппЯвж байхдаа суралц Google Play