Редослед на придавките и сложени придавки на англиски: a lovely old wooden table
Adjective Order and Compound Adjectives
На оваа страница
Цел
По оваа лекција ќе знаете да ставите две или три придавки пред именката по природен редослед, правилно да користите запирка и and меѓу нив, да користите именка за да опишете друга именка (a coffee cup) и да правите сложени придавки со цртичка (a ten-minute walk, a well-known writer).
Главна идеја
Кога пред именката има неколку придавки, оние што зборуваат англиски ги ставаат по многу определен редослед: a lovely little old wooden house, не a wooden old little lovely house. Повеќето родени говорители никогаш не го учеле ова правило – но веднаш забележуваат кога е прекршено.
Во тоа има логика. Замислете ја именката како срцевина на кромид, а придавките како лушпи околу неа. Колку е лушпата поблиску до срцевината, толку повеќе припаѓа на тоа што е работата. Од што е направена (wooden) и за што служи (a running shoe) е речиси дел од именката, па затоа стојат веднаш до неа. Бојата, обликот и староста се факти, па се малку подалеку. Мислењето (lovely) е само ваша оценка, па тоа е надворешната лушпа, најдалеку од именката.
Сложените придавки работат поинаку: два или повеќе збора се спојуваат со цртичка во една придавка: a five-star hotel. Цртичката вели: „читајте ги овие зборови како една целина“.
Македонски и англиски
Редоследот на придавките кај нас е во голема мера ист: „прекрасна мала стара дрвена куќа“ е a lovely little old wooden house. Тука е исто. И материјалот често го кажуваме со придавка пред именката: „дрвена маса“, „кожна чанта“ – исто како a wooden table, a leather bag. Разликите доаѓаат од други места.
Прво, многу работи кај нас ги кажуваме по именката, со предлог: „чанта од кожа“, „продавница за чевли“, „патики за трчање“. На англиски тоа оди пред именката, без предлог: a leather bag, a shoe shop, running shoes. Бидејќи по „за“ кај нас често стои множина („за чевли“, „за играчки“), лесно се појавува a shoes shop. На англиски првата именка обично е во еднина.
Второ, сложените придавки со број кај нас се еден збор: „десетминутна прошетка“, „двонеделен одмор“, „шестгодишен син“. На англиски бројот и именката во еднина се спојуваат со цртичка: a ten-minute walk, a two-week holiday, a six-year-old son. А годините ги кажуваме со „има“: „Синот има шест години“. На англиски тоа е is six years old, никогаш has six years.
Трето, кај нас пишуваме „црно-бел“ со цртичка, а на англиски меѓу боите стои and: black and white. И придавките за националност кај нас се пишуваат со мала буква („јапонски ресторан“), а на англиски со голема: a Japanese restaurant.
| Македонски | Англиски | Што е различно? |
|---|---|---|
| прекрасен мал стар хотел | a lovely little old hotel | редослед: мислење, големина, старост – тука е исто |
| дрвена маса, чанта од кожа | a wooden table, a leather bag | материјал пред именката, не from |
| љубезна, дарежлива личност | a kind, generous person | придавки од ист вид: запирка – тука е исто |
| црно-бела фотографија | a black and white photo | кај нас цртичка → меѓу боите and |
| продавница за чевли, кутија за играчки | a shoe shop, a toy box | „за“ + множина → именка во еднина пред именката |
| десетминутна прошетка | a ten-minute walk | број + именка во еднина со цртичка |
| шестгодишен син / Синот има шест години. | a six-year-old son / My son is six years old. | пред именката: -year-old без s; по be: years old |
| познат готвач | a well-known chef | well + минат партицип, со цртичка |
| јапонски ресторан | a Japanese restaurant | придавка за националност со голема буква |
Накратко: редоследот е како кај нас (мислење пред факти, материјал и намена до именката); „од“ и „за“ по именката стануваат збор пред именката, во еднина (a shoe shop); „десетминутна“ е број + еднина со цртичка (a ten-minute walk); „има шест години“ е is six years old.
Форма
Вообичаен редослед на придавките пред именката
| Мислење | Големина | Старост | Облик | Боја | Потекло | Материјал | Намена | Именка |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| lovely | big | old | round | brown | Moroccan | wooden | dining | table |
| beautiful | small | new | square | black | Brazilian | leather | running | shoes |
Две или три придавки се вообичаени. Четири или повеќе се ретки и звучат тешко. Должината (long, short) оди заедно со големината.
Запирка и and
| Ситуација | Правило | Пример |
|---|---|---|
| придавки од различни групи | без запирка | a beautiful old house |
| две придавки од иста група (често мислења) | запирка (или and) | a friendly, helpful assistant |
| две или повеќе бои | and | a black and white photo |
| по be / look / seem | and пред последната | The house was old and beautiful. |
Тест: ако меѓу придавките можете да ставите and или да ги смените местата, ставете запирка. Ако не можете, нема запирка.
Именка + именка (именка во улога на придавка)
| Образец | Пример |
|---|---|
| првата именка обично е во еднина | a coffee cup, a shoe shop, a car park (UK) |
| стои веднаш пред главната именка, по сите други придавки | a cheap plastic coffee cup |
Сложени придавки (со цртичка, пред именката)
| Образец | Пример |
|---|---|
| број + именка во еднина | a ten-minute walk, a five-star hotel, a two-day course |
| број + именка + old | a three-year-old girl |
| well / badly + минат партицип | a well-known writer, a well-paid job |
| придавка / прилог + -ing форма | a good-looking man, a long-lasting battery |
| придавка + именка + -ed | a blue-eyed baby, a left-handed player |
Употреба
1Мислење пред факти
Придавката за мислење (lovely, horrible, amazing, nice) доаѓа пред придавките за факти (големина, старост, боја…). Кај нас е исто.
2Придавки за факти по редослед
Придавките за факти обично одат по редоследот големина → старост → облик → боја → потекло → материјал → намена.
3Запирка и and
Ставете запирка меѓу две придавки од ист вид: меѓу нив би можеле да ставите и and. Меѓу боите и по be пред последната придавка ставете and.
4Именки што опишуваат именки
Една именка може да опише друга. Првата именка обично е во еднина, дури и кога значењето е множина, и стои веднаш пред главната именка. Некои зборови го задржуваат -s: sports, clothes, sales, savings. Кај нас тука обично има придавка или предлог по именката („продавница за чевли“, „полнач за телефон“).
5Сложени придавки со броеви
Бројот + именката пред именка се спојуваат со цртичка, а именката останува во еднина – без -s, бидејќи целиот спој е придавка. Кај нас: „-минутен“, „-неделен“, „-годишен“.
6Други сложени придавки
Сложените придавки со минат партицип (well-known), со -ing форма (good-looking) и со придавка + именка + -ed (blue-eyed) кратко и природно опишуваат луѓе и работи. Кај нас често имаме една придавка или израз со „со“.
Чести грешки
Замки за говорителите на македонски
1. „Тридневен семинар“ → a three-days seminar. Кај нас „тридневен“, „петчасовен“ и „двонеделен“ се еден збор, па множината не се гледа. На англиски бројот и именката се спојуваат со цртичка, но многумина додаваат -s, бидејќи „три дена“ е множина. Пред именката таа останува во еднина.
2. „Внук ми има седум години“ → has seven years. Кај нас возраста ја кажуваме со „има“: „Има седум години“. На англиски возраста се кажува со be: is seven (years old). Пред именката е a seven-year-old, по be – seven years old, без цртички.
3. „Продавница за колачи“ → a cakes shop. Кај нас по „за“ природно стои множина: „продавница за колачи“, „полица за книги“, „кутија за алати“. На англиски првата именка оди пред главната и обично е во еднина, иако мислите на многу работи.
4. „Маса од даб“ → a table from oak. Кај нас материјалот често го кажуваме со „од“ по именката: „маса од даб“, „ѓердан од сребро“. „Од“ лесно станува from. На англиски материјалот оди пред именката (an oak table, a silver necklace) или се користи made of.
5. „Македонски ајвар“ → macedonian ajvar. Кај нас придавките за националност и потекло се пишуваат со мала буква: „македонски“, „италијански“, „јапонски“. На англиски тие секогаш почнуваат со голема буква – и кога стојат во средина на низа придавки.
Не мешајте
Сложена придавка пред именката и истите зборови по глаголот – пред именката користете цртичка и еднина. По глаголот зборовите се посебни, а именката по потреба е во множина.
a coffee cup и a cup of coffee – именка + именка кажува каков вид работа е; of кажува што има внатре. Кај нас „шолја за кафе“ и „шолја кафе“ – тука е истата разлика.
Подолгите именски групи во формалниот пишан јазик (a rapidly growing population) се во лекцијата C1-11.
Правопис и изговор
- Сложената придавка пред именката пишувајте ја со цртичка: a well-known artist. По be многумина ја испуштаат цртичката: The artist is well known.
- Не ставајте цртичка по прилог на -ly: a highly paid job, a beautifully written book.
- Именка + именка на англиски обично се пишуваат одвоено: bus stop, city centre, coffee cup. Некои се пишуваат заедно (bookshop, bookshelf) – ако не сте сигурни, проверете во речник.
- Кај именка + именка нагласокот обично е на првата именка: a coffee cup, a shoe shop, a bus stop. Кај некои, како city centre, нагласокот е на втората.
- Кај придавка + именка нагласокот е на именката: a black bird (која било црна птица). Кај сложената именка е на првиот дел: a blackbird (кос).
- Сама, сложената придавка е нагласена на вториот дел (well-known), но пред нагласена именка нагласокот често се поместува напред: a well-known writer.
- Кај нас звучните согласки на крајот обезвучуваат, па -eyed и -sleeved лесно звучат како [ajt] и [slift]. Оставете ги /d/ и /v/ звучни.
Златно правило
Прво мислењето, па фактите – а тоа од што е направена работата или за што служи обично е најблиску до именката. Во сложената придавка пред именката спојте ги зборовите со цртичка и чувајте ја именката во еднина: a ten-minute walk. И запомнете: „чанта од кожа“ е a leather bag, „продавница за чевли“ е a shoe shop, а „има шест години“ е is six years old.
Вежби
A. Форма
Подредете ги зборовите или дополнете со сложена придавка.
-
Подредете ги зборовите: a / Moroccan / leather / beautiful / bag
-
Подредете ги зборовите: an / old / ugly / building / grey
-
Подредете ги зборовите: some / plastic / small / boxes / storage
-
Дополнете: The film lasts two hours. It's a film.
-
Дополнете: Their baby is eight months old. They have an baby.
-
Дополнете: The hotel has four stars. It's a hotel.
B. Значење
Изберете го точниот одговор.
-
Изберете го точниот одговор: He's a … actor.
-
Изберете го точниот одговор: She has … hair.
-
Изберете го точниот одговор: a beautiful(,) old house …
-
Изберете го точниот одговор: a kind(,) patient teacher …
C. Најдете ја грешката
Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.
-
We stayed in a five-stars hotel.
-
I need a new toys box.
-
My brother is twelve-years-old.
-
She bought a lovely blue silk scarf.
D. Во контекст
Дополнете ги зборовите што недостасуваат во огласот: ставете ги зборовите од заградата по точниот редослед и во точната форма.
For sale: a 15 (wooden / old / lovely) table and four chairs. Perfect for a 16 (room / dining) or a big kitchen. The table is 17 (strong / heavy) and easy to clean. The chairs have 18 (cotton / white / new) covers. Collection only: it's a 19 (minute / five) drive from the station.
E. Ваш ред е
Напишете на англиски.
-
Опишете нешто ваше со две или три придавки по точниот редослед.
-
Опишете го вашиот пат до работа или училиште со сложена придавка.
F. Мешано повторување
Повторете ги темите од претходните лекции.
-
A1-10 Придавки на англиски: место, very, too, quite (adjectives) објаснети на македонски Изберете го точниот одговор: She has … eyes.
-
A2-30 Bored или boring? Придавки на -ed и -ing на англиски It was a very … ten-hour flight.
-
B1-24 Споредби на англиски: much better, even better, the more… the better Our new flat is ___ bigger than the old one. …flat (UK), apartment (US)
Одговори
A. Форма
- a beautiful Moroccan leather bag
- an ugly old grey building
- some small plastic storage boxes
- two-hour
- eight-month-old
- four-star
B. Значење
- well-known
- long black
- no comma
- comma
C. Најдете ја грешката
- We stayed in a five-star hotel.
- I need a new toy box.
- My brother is twelve years old. / My brother is twelve.
- ✓ She bought a lovely blue silk scarf.
D. Во контекст
- lovely old wooden
- dining room
- heavy and strong / strong and heavy
- new white cotton
- five-minute
E. Ваш ред е
- I have a comfortable old leather sofa.
- It's a twenty-minute bus ride, and then a five-minute walk.
F. Мешано повторување
- blue
- tiring
- much
