Slowingoव्याकरण
B1 31 / 39

विशेषणको क्रम र Compound Adjectives: a lovely old wooden table, a ten-minute walk — सजिलो नेपालीमा

Adjective Order and Compound Adjectives

यस पृष्ठमा
  1. लक्ष्य
  2. मुख्य विचार
  3. नेपाली र अङ्ग्रेजी
  4. संरचना
  5. प्रयोग
  6. सामान्य गल्तीहरू
  7. नेपाली भाषीहरूका लागि पासोहरू
  8. नझुक्किनुहोस्
  9. हिज्जे र उच्चारण
  10. सुनौलो नियम
  11. अभ्यास

लक्ष्य

यो पाठपछि तपाईं नामअघि दुई वा तीनवटा विशेषण स्वाभाविक क्रममा राख्न सक्नुहुनेछ, तिनीहरूबीच अल्पविराम र and सही प्रयोग गर्न सक्नुहुनेछ, एउटा नामलाई अर्को नामको वर्णन गर्न प्रयोग गर्न सक्नुहुनेछ (a coffee cup), र हाइफनसहितका compound adjectives बनाउन सक्नुहुनेछ (a ten-minute walk, a well-known writer)।

मुख्य विचार

नामअघि धेरै विशेषण (adjectives) आउँदा अङ्ग्रेजी बोल्नेहरू तिनलाई निकै स्थिर क्रममा राख्छन्: a lovely little old wooden house, a wooden old little lovely house होइन। धेरैजसो मातृभाषी वक्ताले यो नियम कहिल्यै सिकेका हुँदैनन्, तर नियम टुट्नेबित्तिकै उनीहरूलाई थाहा हुन्छ।

यसको एउटा तर्क छ। नामलाई प्याजको बीच भाग, र विशेषणलाई त्यसका वरिपरिका पत्र सम्झनुहोस्। जुन पत्र बीचको जति नजिक हुन्छ, त्यो वस्तु के हो भन्नेसँग त्यति नै बढी जोडिन्छ। वस्तु केले बनेको छ (wooden) र केका लागि हो (a running shoe) भन्ने कुरा लगभग नामकै भाग हुन्, त्यसैले ती नामको ठीक छेउमा बस्छन्। रङ, आकार र उमेर तथ्य हुन्, त्यसैले ती अलि बाहिर आउँछन्। राय (lovely) तपाईंको आफ्नो विचार मात्र हो, त्यसैले त्यो सबैभन्दा बाहिरको बोक्रा हो, नामबाट सबैभन्दा टाढा।

Compound adjectives फरक तरिकाले काम गर्छन्: दुई वा बढी शब्द हाइफन (-) ले जोडिएर एउटै विशेषण बन्छन्: a five-star hotel। हाइफनले भन्छ: “यी शब्दलाई एउटै टुक्राका रूपमा पढ्नुहोस्।”

नेपाली र अङ्ग्रेजी

नेपालीमा पनि विशेषण नामअघि आउँछन्, र वस्तु केले बनेको हो भन्ने कुरा प्रायः नामको छेउमै बस्छ: “राम्रो पुरानो काठको टेबल”। त्यसैले तर्क अपरिचित छैन। तर नेपालीमा क्रम अलि खुकुलो छ: “रातो सानो गाडी” र “सानो रातो गाडी” दुवै सुनिन्छन्। अङ्ग्रेजीमा भने a small red car मात्र स्वाभाविक हुन्छ। अर्को फरक -को मा छ। नेपालीमा “दस मिनेटको बाटो”, “तीन वर्षको छोरा”, “चियाको कप” सबैमा “-को” आउँछ; अङ्ग्रेजीमा कहिले हाइफनसहितको compound adjective (a ten-minute walk, a three-year-old son), कहिले नाम + नाम (a tea cup), र कहिले of (a cup of tea) चाहिन्छ। अनि दुई रङ नेपालीमा “कालो-सेतो” जस्तो सिधै जोडिन्छन्; अङ्ग्रेजीमा बीचमा and चाहिन्छ।

नेपालीअर्थअङ्ग्रेजी
राम्रो पुरानो काठको टेबलराय → उमेर → सामग्रीa lovely old wooden table
सानो रातो / रातो सानो गाडीनेपालीमा क्रम खुकुलोa small red car (red small होइन)
कालो-सेतो फोटोदुई रङa black and white photo
जुत्ता पसलनाम + नामa shoe shop (shoes shop होइन)
स्टेसनबाट दस मिनेटको बाटोसङ्ख्या + नामa ten-minute walk
छ वर्षको छोराउमेरa six-year-old son
चियाको कपखाली कप कि चियासहित?a tea cup / a cup of tea

संरचना

नामअघि विशेषणको सामान्य क्रम

रायआकारउमेरआकृतिरङउत्पत्तिसामग्रीप्रयोजननाम
lovelybigoldroundbrownMoroccanwoodendiningtable
beautifulsmallnewsquareblackBrazilianleatherrunningshoes

दुई वा तीनवटा विशेषण सामान्य हुन्। चार वा बढी विरलै आउँछन् र भारी सुनिन्छन्। लम्बाइ (long, short) आकारसँगै आउँछ।

अल्पविराम र and

अवस्थानियमउदाहरण
फरक समूहका विशेषणअल्पविराम छैनa beautiful old house
एउटै समूहका दुई विशेषण (प्रायः राय)अल्पविराम (वा and)a friendly, helpful assistant
दुई वा बढी रङanda black and white photo
be / look / seem पछिअन्तिम विशेषणअघि andThe house was old and beautiful.

जाँच: विशेषणहरूबीच and राख्न सकिन्छ, वा तिनको ठाउँ साट्न सकिन्छ भने अल्पविराम राख्नुहोस्। सकिँदैन भने अल्पविराम नराख्नुहोस्।

नाम + नाम (विशेषणजस्तो प्रयोग भएको नाम)

ढाँचाउदाहरण
पहिलो नाम सामान्यतया एकवचन हुन्छa coffee cup, a shoe shop, a car park (UK)
यो अरू सबै विशेषणपछि, मुख्य नामको ठीक अगाडि आउँछa cheap plastic coffee cup

Compound adjectives (हाइफनसहित, नामअघि)

ढाँचाउदाहरण
सङ्ख्या + एकवचन नामa ten-minute walk, a five-star hotel, a two-day course
सङ्ख्या + नाम + olda three-year-old girl
well / badly + तेस्रो रूपa well-known writer, a well-paid job
विशेषण / क्रियाविशेषण + -ing रूपa good-looking man, a long-lasting battery
विशेषण + नाम + -eda blue-eyed baby, a left-handed player

प्रयोग

1तथ्यभन्दा पहिले राय

रायको विशेषण (lovely, horrible, amazing, nice) तथ्यका विशेषण (आकार, उमेर, रङ…) भन्दा अगाडि आउँछ।

We stayed in a lovely little hotel near the beach.
हामी समुद्रतटनजिकैको एउटा राम्रो सानो होटलमा बस्यौँ।
राय (lovely) → आकार (little)
He drives a horrible old car.
उनी एउटा बेकम्मा पुरानो कार चलाउँछन्।
राय → उमेर
She was wearing an amazing red dress.
उनले एउटा गजबको रातो पोसाक लगाएकी थिइन्।
राय → रङ
It's a nice big kitchen.
यो राम्रो ठूलो भान्सा हो।
राय → आकार

2क्रममा तथ्यका विशेषण

तथ्यका विशेषण सामान्यतया यो क्रममा आउँछन्: आकार → उमेर → आकृति → रङ → उत्पत्ति → सामग्री → प्रयोजन।

They live in a big old farmhouse.
उनीहरू एउटा ठूलो पुरानो फार्महाउसमा बस्छन्।
आकार → उमेर
I bought a small round mirror for the hall.
मैले बैठक कोठाका लागि एउटा सानो गोलो ऐना किनेँ।
आकार → आकृति
She has long black hair.
उनको कपाल लामो र कालो छ।
लम्बाइ (= आकार) रङभन्दा अगाडि
We ate at a tiny Japanese restaurant.
हामीले एउटा सानो जापानी रेस्टुरेन्टमा खाना खायौँ।
आकार → उत्पत्ति
He gave me a beautiful silver necklace.
उनले मलाई एउटा सुन्दर चाँदीको सिक्री दिए।
राय + सामग्री; नेपालीमा पनि “चाँदीको” नामको छेउमा
I need some new running shoes.
मलाई दौडने नयाँ जुत्ता चाहिएको छ।
प्रयोजन नामको ठीक छेउमा; नेपालीमा क्रम उल्टो पनि हुन सक्छ

3अल्पविराम र and

एउटै किसिमका दुई विशेषणबीच अल्पविराम राख्नुहोस्: त्यहाँ and पनि राख्न सकिन्थ्यो। रङहरूबीच र be पछिको अन्तिम विशेषणअघि and राख्नुहोस्।

It was a boring, pointless meeting.
त्यो उराठलाग्दो र बेकारको बैठक थियो।
दुवै राय → अल्पविराम
She's a kind, generous person.
उनी दयालु र उदार मान्छे हुन्।
दुवै राय → अल्पविराम
The flag is red, white and blue.
झन्डा रातो, सेतो र निलो छ।
रङहरू → and
My grandfather's old black and white photos are in this box.
हजुरबुबाका पुराना कालो-सेता फोटोहरू यही बाकसमा छन्।
नेपालीमा “कालो-सेतो”; अङ्ग्रेजीमा black and white
The room was small but comfortable.
कोठा सानो भए पनि आरामदायी थियो।
विपरीतता: but

4नामको वर्णन गर्ने नाम

एउटा नामले अर्को नामको वर्णन गर्न सक्छ। अर्थ बहुवचन भए पनि पहिलो नाम सामान्यतया एकवचन हुन्छ, र यो मुख्य नामको ठीक अगाडि आउँछ। केही शब्दमा भने -s रहन्छ: sports, clothes, sales, savings।

Let's meet in the city centre.
सहरको बीचमा भेटौँ।
US: center
There's a great shoe shop on the corner.
कुनामा एउटा राम्रो जुत्ता पसल छ।
shoe (एकवचन) shop
I've lost my phone charger.
मेरो फोनको चार्जर हरायो।
नेपालीमा “-को”; अङ्ग्रेजीमा नाम + नाम
We need a new kitchen table.
हामीलाई भान्साका लागि नयाँ टेबल चाहिन्छ।
भान्साको टेबल → kitchen table
She works in a sports centre.
उनी एउटा खेलकुद केन्द्रमा काम गर्छिन्।
sports मा -s रहन्छ

5सङ्ख्यासहितका compound adjectives

सङ्ख्या + नामको compound नामअघि हाइफनसहित आउँछ, र नाम एकवचन रहन्छ: पूरै टुक्रा विशेषण भएकाले यसमा -s लाग्दैन।

It's a ten-minute walk from the station.
स्टेसनबाट हिँडेर दस मिनेटको बाटो हो।
“दस मिनेटको” → ten-minute (-s छैन)
We booked a two-week holiday in Greece.
हामीले ग्रीसमा दुई हप्ताको छुट्टी बुक गर्यौँ।
two-week; US: vacation
They have a six-year-old son.
उनीहरूको छ वर्षको छोरा छ।
“छ वर्षको” → six-year-old
She signed a three-year contract.
उनले तीन वर्षको सम्झौतामा हस्ताक्षर गरिन्।
three-year

6अरू compound adjectives

तेस्रो रूप (well-known), -ing रूप (good-looking) र विशेषण + नाम + -ed (blue-eyed) भएका compound adjectives ले मानिस र वस्तुको छोटो, स्वाभाविक वर्णन गर्छन्।

He's a well-known chef with his own TV show.
उनी आफ्नै टिभी कार्यक्रम भएका नामी भान्से हुन्।
well + तेस्रो रूप
That's a very good-looking dog.
त्यो कुकुर साह्रै राम्रो देखिन्छ।
विशेषण + -ing रूप
Our company makes long-lasting batteries.
हाम्रो कम्पनीले लामो समय चल्ने ब्याट्री बनाउँछ।
long-lasting
I'm looking for a short-sleeved shirt.
म छोटो बाहुलाको सर्ट खोज्दै छु।
विशेषण + नाम + -ed
My brother is left-handed.
मेरो भाइ देब्रे हातले काम गर्छ।
केही compound be पछि पनि आउँछन्

सामान्य गल्तीहरू

❌a wooden beautiful table
✅a beautiful wooden table
राय सामग्रीभन्दा अगाडि आउँछ।
❌a black big dog
✅a big black dog
आकार रङभन्दा अगाडि आउँछ।
❌a ten-minutes walk
✅a ten-minute walk
compound adjective भित्रको नाम एकवचन रहन्छ।
❌a shoes shop
✅a shoe shop
नामको वर्णन गर्ने नाम सामान्यतया एकवचन हुन्छ।
❌My son is three-years-old.
✅My son is three years old.
be पछि हाइफन लाग्दैन, र years बहुवचन हुन्छ।
❌a black white cat
✅a black and white cat
रङहरूबीच and राख्नुहोस्।
❌a brown-eye girl
✅a brown-eyed girl
विशेषण + नाम + -ed।
⚠️a well known writer
✅a well-known writer
व्याकरणका हिसाबले ठीक छ, तर नामअघि मानक हिज्जेमा हाइफन लाग्छ।

नेपाली भाषीहरूका लागि पासोहरू

1. “कालो-सेतो” → black-white। नेपालीमा दुई रङ सिधै जोडिन्छन्: “कालो-सेतो फोटो”, “रातो-सेतो झन्डा”। अङ्ग्रेजीमा रङहरूबीच and चाहिन्छ, हाइफन वा केही नराखी जोडिँदैनन्।

❌My grandparents' wedding photo is black-white.
✅My grandparents' wedding photo is black and white.
रङहरूबीच and।
❌Our school uniform has a blue white tie.
✅Our school uniform has a blue and white tie.
blue and white।

2. “पाँच वर्षकी छोरी” → five years old daughter। नेपालीमा “पाँच वर्षकी छोरी” र “छोरी पाँच वर्षकी भई” दुवैमा उही शब्द आउँछन्। अङ्ग्रेजीमा नामअघि हाइफनसहितको एकवचन compound (five-year-old) चाहिन्छ; be पछि मात्र five years old।

❌Anita has a five years old daughter.
✅Anita has a five-year-old daughter.
नामअघि: five-year-old (हाइफन, -s छैन)।
❌We adopted a two years old puppy from the shelter.
✅We adopted a two-year-old puppy from the shelter.
two-year-old।

3. “पन्ध्र मिनेटको बाटो” → fifteen minutes walk। “पन्ध्र मिनेट” बहुवचनजस्तो सुनिने भएकाले धेरैले minutes लेख्छन्, र “-को” को ठाउँमा केही राख्दैनन्। नामअघि compound adjective बनाउँदा हाइफन राख्नुहोस् र नामलाई एकवचन राख्नुहोस्।

❌Our college is a fifteen minutes walk from Lagankhel.
✅Our college is a fifteen-minute walk from Lagankhel.
fifteen-minute: -s छैन।
❌Bikash is doing a three months course in hotel management.
✅Bikash is doing a three-month course in hotel management.
three-month।

4. “चियाको कप” → tea cup र cup of tea। नेपालीमा “चियाको कप” ले खाली कप र चियासहितको कप दुवै जनाउन सक्छ। अङ्ग्रेजीमा a tea cup (नाम + नाम) भनेको कप आफैँ हो; पिउने चिया चाहियो भने a cup of tea भन्नुहोस्।

⚠️(पाहुना आउनुभयो, तपाईं चिया दिन चाहनुहुन्छ।) Would you like a tea cup?
✅Would you like a cup of tea?
व्याकरणका हिसाबले ठीक छ, तर a tea cup को अर्थ खाली कप हो; पिउने चियाका लागि a cup of tea।

नझुक्किनुहोस्

नामअघिको compound adjective र क्रियापछिका उही शब्द — नामअघि हाइफन र एकवचन नाम प्रयोग गर्नुहोस्। क्रियापछि शब्दहरू छुट्टाछुट्टै हुन्छन्, र चाहिएको ठाउँमा नाम बहुवचन हुन्छ।

It's a two-hour flight.
यो दुई घण्टाको उडान हो।
नामअघि: two-hour
The flight takes two hours.
उडानमा दुई घण्टा लाग्छ।
compound adjective होइन: hours
She has a three-year-old daughter.
उनको तीन वर्षकी छोरी छ।
नामअघि: हाइफन, year
Her daughter is three years old.
उनकी छोरी तीन वर्षकी भई।
be पछि: years old

a coffee cup र a cup of coffee — नाम + नामले वस्तु कस्तो किसिमको हो भन्छ; of ले भित्र के छ भन्छ।

I broke my favourite coffee cup.
मैले आफूलाई सबैभन्दा मन पर्ने कफीको कप फुटाएँ।
कप आफैँ
Would you like a cup of coffee?
एक कप कफी लिनुहुन्छ?
कप र भित्रको कफी

औपचारिक लेखाइका लामा नाम भएका वाक्यांश (a rapidly growing population) का लागि C1-11 हेर्नुहोस्।

हिज्जे र उच्चारण

  • Compound adjective लाई नामको अगाडि हाइफनसहित लेख्नुहोस्: a well-known artist। be पछि धेरै लेखकले हाइफन हटाउँछन्: The artist is well known।
  • -ly मा टुङ्गिने क्रियाविशेषणपछि हाइफन नराख्नुहोस्: a highly paid job, a beautifully written book।
  • नाम + नाममा प्रायः पहिलो नाममा जोड पर्छ: a coffee cup, a shoe shop, a bus stop। city centre जस्ता केहीमा भने दोस्रो नाममा जोड पर्छ।
  • विशेषण + नाममा नाम मा जोड पर्छ: a black bird (कालो रङको जुनसुकै चरा)। Compound noun मा पहिलो भागमा जोड पर्छ: a blackbird (चराको एउटा प्रजाति)।
  • एक्लै हुँदा compound adjective को दोस्रो भागमा जोड पर्छ (well-known), तर जोड पर्ने नामअघि जोड प्रायः अगाडि सर्छ: a well-known writer।
  • -ed का अन्त्य: blue-eyed र short-sleeved मा /d/, left-handed मा /ɪd/। अन्त्यमा थप स्वर नजोड्नुहोस्। eyed /aɪd/ एउटै अक्षर हो।

सुनौलो नियम

पहिले राय, अनि तथ्य; वस्तु केले बनेको छ वा केका लागि हो भन्ने कुरा प्रायः नामको सबैभन्दा नजिक आउँछ। नामअघिको compound adjective मा शब्दहरूलाई हाइफनले जोड्नुहोस् र नामलाई एकवचन राख्नुहोस्: a ten-minute walk।

अभ्यास

A. संरचना

निर्देशनअनुसार लेख्नुहोस्।

  1. सही क्रममा राख्नुहोस्: a / Moroccan / leather / beautiful / bag
  2. सही क्रममा राख्नुहोस्: an / old / ugly / building / grey
  3. सही क्रममा राख्नुहोस्: some / plastic / small / boxes / storage
  4. पूरा गर्नुहोस्: The film lasts two hours. It's a film.
  5. पूरा गर्नुहोस्: Their baby is eight months old. They have an baby.
  6. पूरा गर्नुहोस्: The hotel has four stars. It's a hotel.

B. अर्थ

सही उत्तर छान्नुहोस्।

  1. सही उत्तर छान्नुहोस्: He's a … actor.
  2. सही उत्तर छान्नुहोस्: She has … hair.
  3. सही उत्तर छान्नुहोस्: a beautiful(,) old house …
  4. सही उत्तर छान्नुहोस्: a kind(,) patient teacher …

C. गल्ती पत्ता लगाउनुहोस्

हरेक वाक्यमा एउटा गल्ती छ वा वाक्य सही छ। सच्याइएको वाक्य लेख्नुहोस् वा correct लेख्नुहोस्।

  1. We stayed in a five-stars hotel.
  2. I need a new toys box.
  3. My brother is twelve-years-old.
  4. She bought a lovely blue silk scarf.

D. पाठभित्र

कोष्ठकका शब्दलाई सही क्रम र सही रूपमा लेख्नुहोस्।

Selling online
For sale: a 15 (wooden / old / lovely) table and four chairs. Perfect for a 16 (room / dining) or a big kitchen. The table is 17 (strong / heavy) and easy to clean. The chairs have 18 (cotton / white / new) covers. Collection only: it's a 19 (minute / five) drive from the station.

E. तपाईंको पालो

अङ्ग्रेजीमा लेख्नुहोस्।

  1. आफूसँग भएको कुनै वस्तुको दुई वा तीनवटा विशेषण सही क्रममा राखेर वर्णन गर्नुहोस्।
  2. काम वा स्कुलसम्मको आफ्नो यात्रालाई एउटा compound adjective प्रयोग गरेर वर्णन गर्नुहोस्।

F. मिश्रित दोहोर्याइ

अघिल्ला पाठहरू दोहोर्याउनुहोस्।

  1. A1-10 Adjectives: अङ्ग्रेजीमा विशेषण, very र too को प्रयोग — सजिलो नेपालीमा
    सही उत्तर छान्नुहोस्: She has … eyes.
  2. A2-30 Bored कि Boring? -ed र -ing विशेषणको फरक — सजिलो नेपालीमा
    It was a very … ten-hour flight.
  3. B1-24 Comparatives: much better, more and more, the more… the better — सजिलो नेपालीमा
    Our new flat is ___ bigger than the old one. …
उत्तरहरू

A. संरचना

  1. a beautiful Moroccan leather bag
  2. an ugly old grey building
  3. some small plastic storage boxes
  4. two-hour
  5. eight-month-old
  6. four-star

B. अर्थ

  1. well-known
  2. long black
  3. no comma
  4. comma

C. गल्ती पत्ता लगाउनुहोस्

  1. We stayed in a five-star hotel.
  2. I need a new toy box.
  3. My brother is twelve years old. / My brother is twelve.
  4. ✓ She bought a lovely blue silk scarf.

D. पाठभित्र

  1. lovely old wooden
  2. dining room
  3. heavy and strong / strong and heavy
  4. new white cotton
  5. five-minute

E. तपाईंको पालो

  1. I have a comfortable old leather sofa.
  2. It's a twenty-minute bus ride, and then a five-minute walk.

F. मिश्रित दोहोर्याइ

  1. blue
  2. tiring
  3. much
एन्ड्रोइड एपजाँदाजाँदै सिक्नुहोस् Google Play