Another, other, the other, others: «tjetër» në anglisht
Another, Other, The Other, Others
Në këtë faqe
Qëllimi
Pas këtij mësimi do të dini të flisni për edhe një ose një tjetër person a send (another), për njerëz dhe gjëra të ndryshme në përgjithësi (other, others) dhe për ata që kanë mbetur (the other, the others).
Ideja kryesore
Përfytyroni një tabaka me gjashtë ëmbëlsira. Hani një. Është shumë e mirë, prandaj merrni another – edhe një, cilëndo nga tabakaja. Another zakonisht do të thotë një dhe nuk thotë cila.
Tani në tabaka kanë mbetur vetëm dy ëmbëlsira. Merrni njërën. Cila ka mbetur? The other – tjetra. The tregon se e dimë saktësisht cila: është e fundit.
Javën tjetër ka përsëri gjashtë ëmbëlsira dhe ju merrni një. Po ato pesë që mbeten në tabaka? Janë the others – të gjitha të tjerat.
Po other pa the? Kjo është për njerëz dhe gjëra të ndryshme në përgjithësi, jo për ato në tabaka: Other shops sell cheaper cakes.
Prandaj bëni dy pyetje. Një apo më shumë se një? Dhe a e dimë saktësisht cilat janë (pjesa që mbetet), apo jo? Përgjigjet ju japin fjalën e duhur.
Shqipja dhe anglishtja
Shqipja i ka të gjitha këto kuptime, por me një fjalë që ndryshon trajtë: «një tjetër», «tjetri / tjetra», «të tjerë», «të tjerët». Kjo ndihmon: trajta e shquar («tjetra», «të tjerët») përputhet me the other / the others, kurse «një tjetër» me another.
Por ka dy dallime të rëndësishme. E para: në shqip «tjetër» përshtatet me emrin në shumës («studentët e tjerë», «njerëz të tjerë»), kurse në anglisht other para emrit nuk merr kurrë -s: the other students, jo the others students. Others qëndron vetëm, pa emër. E dyta: «një tjetër» janë dy fjalë, kurse another është një fjalë e vetme. Kujdes edhe me «ditën tjetër» (= të nesërmen): the other day do të thotë «para disa ditësh».
| Shqip | Anglisht | Çfarë ndryshon |
|---|---|---|
| Mund të marr edhe një filxhan çaj? | Can I have another cup of tea? | «edhe një» → another, një fjalë |
| Kjo gotë është e pistë. Më jepni një tjetër. | Can I have another one? | «një tjetër» → another (jo an other) |
| Kam dy vëllezër. Njëri jeton në Romë, tjetri në Paris. | One lives in Rome, and the other lives in Paris. | trajta e shquar → the other; këtu është njësoj |
| Të tjerët janë në bibliotekë. | The others are in the library. | pa emër → the others |
| Studentët e tjerë janë në bibliotekë. | The other students are in the library. | në shqip «tjerë» në shumës, në anglisht other pa -s |
| Njerëz të tjerë nuk janë dakord me mua. | Other people don't agree with me. | other + emër në shumës, pa the |
| Disa e duan dimrin, të tjerë e urrejnë. | Some people love winter. Others hate it. | pa emër → others |
| E pashë vëllanë tënd para disa ditësh. | I saw your brother the other day. | the other day = «para disa ditësh», jo «ditën tjetër» |
Shkurt: «një tjetër» = another (një fjalë, me emër në njëjës); «tjetri / tjetra» = the other; «të tjerët» pa emër = the others. Para emrit other nuk merr kurrë -s.
Forma
| Kuptimi | + emër në njëjës | + emër në shumës ose i panumërueshëm | vetëm (përemër) |
|---|---|---|---|
| edhe një / një tjetër | another book | — | another (one) |
| të ndryshëm, jo ata që njohim | — (por: my other bag, any other question) | other books, other information | others |
| ai / ata që kanë mbetur | the other book | the other books | the other (one) / the others |
Pikat kryesore
- Another është një fjalë: an + other. Shkon me emër të numërueshëm në njëjës.
- Përjashtim: another + numër + emër në shumës = «edhe»: another two days, another ten minutes.
- Other para emrit nuk merr kurrë -s: other people, jo others people.
- Others dhe the others qëndrojnë vetëm, pa emër pas.
- Pas my, your, any, some, no, one, the përdorni other (jo another): my other sister, any other questions, the other day.
Dy gjëra / një grup
| Modeli | Shembull |
|---|---|
| one … the other (dy gjëra) | I have two cats. One is black, and the other is white. |
| some … others (njerëz ose gjëra në përgjithësi) | Some people like jazz. Others don't. |
| some … the others (pjesa tjetër e një grupi që e njohim) | Some of the guests left at ten. The others stayed until midnight. |
Përdorimi
1Another + emër në njëjës: edhe një, ose një tjetër
Another do të thotë «edhe një» ose «një tjetër, ndryshe». Shkon me emër të numërueshëm në njëjës, ose vetëm (another, another one). Me një numër mund të shkojë edhe me emër në shumës.
2Other + emër në shumës ose i panumërueshëm: të tjerë në përgjithësi
Other + emër në shumës ose të panumërueshëm do të thotë «të ndryshëm», «jo ata për të cilët po flasim». Pas my, your, any, some, no ose one, other mund të shkojë edhe me emër në njëjës.
3The other / the others: ai ose ata që kanë mbetur
The other + emër në njëjës = i fundit nga dy, ose i fundit në një grup. The other + emër në shumës, ose the others vetëm, = gjithë pjesa tjetër e një grupi që e njohim. Në shqip këtu përdorim trajtën e shquar: «tjetri», «të tjerët».
4Others (përemër) apo other + emër
Others është përemër: përdoreni kur nuk ka emër pas. Nëse ka emër, përdorni other. Others pa the do të thotë «njerëz të tjerë / gjëra të tjera» në përgjithësi.
5The other day: shprehje e ngulitur
The other day do të thotë «para disa ditësh». Nuk do të thotë «dita e dytë» dhe as «ditën tjetër» (të nesërmen).
Gabime të shpeshta
Kurthe për shqipfolësit
1. «Të tjerët» + emër → others + emër. Në shqip «tjetër» merr shumësin bashkë me emrin: «Dritani mbeti në hotel, kurse turistët e tjerë shkuan në plazh». Prandaj në anglisht del lehtë others para emrit. Në anglisht other para emrit nuk ndryshon kurrë.
2. «Ditën tjetër» → the other day. Në shqip «ditën tjetër» do të thotë «të nesërmen»: «Blerta mbërriti në Tiranë të hënën mbrëma. Ishte shumë e lodhur, prandaj ditën tjetër ndenji në shtëpi dhe fjeti». The other day në anglisht do të thotë «para disa ditësh». Për të nesërmen anglishtja thotë the next day.
3. «Një tjetër» → an other. Në shqip «një tjetër» janë dy fjalë: «Kjo biletë ka datë të gabuar, më duhet një tjetër». Në anglisht another shkruhet gjithmonë bashkë.
4. «Informacione të tjera» → other informations. Në shqip themi «Për informacione të tjera, telefononi recepsionin». Information në anglisht është i panumërueshëm: pa -s, dhe kurrë me another.
Mos i ngatërroni
another apo the other – Another = edhe një, cilido, jo një i caktuar. The other = i fundit; e dimë cili.
another apo more – Another është për edhe një send të numërueshëm në njëjës. Me emra të panumërueshëm përdorni more (ose another + një enë).
other apo else – Pas something, anyone, nobody dhe fjalëve të tjera nga A2-11 përdorni else, jo other.
each other – Kjo është shprehje e ngulitur për një veprim të ndërsjellë (They help each other., «Ndihmojnë njëri-tjetrin»). Mësohet bashkë me përemrat vetvetorë te A2-14.
Drejtshkrimi dhe shqiptimi
- another shkruhet gjithmonë bashkë. An other nuk ekziston.
- another /əˈnʌðə/ (UK), /əˈnʌðər/ (US): theksi bie në rrokjen e mesit. Rrokja e parë /ə/ është shumë afër «ë»-së shqipe.
- th te other, another, others është /ð/, pra «dh» e shqipes – këtu keni avantazh. Mos e ktheni në «d» ose «z».
- Zanorja e theksuar /ʌ/ nuk ekziston në shqip: është e shkurtër, me gojë gjysmë të hapur, diku midis «a»-së dhe «ë»-së. other rimon me mother dhe brother; mos e lexoni me «o».
- others /ˈʌðəz/ (UK), /ˈʌðərz/ (US) mbaron me tingullin /z/, jo /s/.
Rregulli i artë
Edhe një / një tjetër → another + emër në njëjës (ose + numër + emër në shumës: another two days). Të tjerë në përgjithësi → other + emër në shumës ose të panumërueshëm, ose others vetëm. Ata që kanë mbetur → the other (+ emër) ose the others vetëm. Other para emrit nuk merr kurrë -s – edhe pse në shqip themi «të tjerë».
Ushtrime
A. Forma
Plotësoni fjalën që mungon.
-
Can I have cup of tea, please? (one more)
-
I have two sisters. One is a doctor, and is a teacher.
-
Some people love winter. hate it.
-
Only three students are here. Where are ?
-
Do you have any questions?
-
This shirt is too small. Can I try size? (a different one)
B. Kuptimi
Zgjidhni përgjigjen e saktë.
-
Zgjidhni përgjigjen e saktë: There are two cakes left. I'll eat this one, and you can have ….
-
Zgjidhni përgjigjen e saktë: Five people came to the meeting. Two left early, and … stayed.
-
Zgjidhni përgjigjen e saktë: We need … information.
-
Zgjidhni përgjigjen e saktë: I can't come today. Let's meet … day.
C. Gjeni gabimin
Çdo fjali ka një gabim ose është e saktë. Shkruani fjalinë e korrigjuar ose shkruani correct.
-
I'd like an other coffee, please.
-
The others students are in the garden.
-
Some people like it, but other don't.
-
We stayed another two nights.
D. Në kontekst
Lexoni dialogun dhe plotësoni fjalët që mungojnë me fjalët nga kutia. Word box: another, other, the other, the others
Waiter: Is everything OK?
Ana: Yes, thanks, but this fork is dirty. Can I have 15 one, please?
Waiter: Of course. Is it just you two tonight?
Ana: No, there are six of us. Leo is outside on the phone, and 16 are on the bus.
Waiter: OK, I'll bring 17 four chairs. Do you want to sit by the window?
Ana: Yes, please. Some people like the garden, but 18 people prefer the window!
Waiter: Great. Follow me, please.
E. Radha juaj
Shkruani në anglisht.
-
Keni dy sende ose dy persona të një lloji (çanta, kushërinj, telefona…). Shkruani për të dy me one … the other.
-
Shkruani për njerëzit në klasën ose zyrën tuaj me some … others.
F. Përsëritje e përzier
Përsëritni mësimet e mëparshme.
-
A2-11 Something, anyone, nobody, everywhere: përemrat e pacaktuar në anglisht Is there anything you need? (= more)
-
A2-10 Much, many, a lot of, a few, a little: «shumë» dhe «pak» në anglisht There are ___ … chairs in the garden.
-
A2-06 Shkalla krahasore në anglisht (comparatives): -er, more dhe than në shqip This room is (quiet) than the other one.
Përgjigjet
A. Forma
- another
- the other / the other one
- Others / Other people
- the others / the other students / the other ones
- other
- another
B. Kuptimi
- the other
- the others
- more
- another
C. Gjeni gabimin
- I'd like another coffee, please.
- The other students are in the garden. / The others are in the garden.
- Some people like it, but others don't. / Some people like it, but other people don't.
- ✓ We stayed another two nights.
D. Në kontekst
- another
- the others
- another
- other
E. Radha juaj
- I have two cousins. One lives in London, and the other lives in Dublin.
- Some of my colleagues walk to work. Others come by bus.
F. Përsëritje e përzier
- else
- a few
- quieter / more quiet
