Used to, be used to apo get used to? «Dikur…», «jam mësuar me…», «po mësohem me…» në anglisht
Used To, Be Used To, Get Used To
Në këtë faqe
Qëllimi
Pas këtij mësimi do t'i dalloni used to do (një zakon i së kaluarës), be used to doing (diçka ju duket normale) dhe get used to doing (diçka po bëhet normale), dhe do ta përdorni secilën saktë në çdo kohë.
Ideja kryesore
Këto tri duken pothuajse njësoj, por u përgjigjen pyetjeve të ndryshme.
used to + forma bazë është një album i vjetër fotografish: shikoni prapa te diçka që ishte e vërtetë dhe tani nuk është. I used to smoke. (Tani nuk pi.)
be used to + emër / -ing është një kolltuk i rehatshëm: diçka ju duket normale. I'm used to the cold. (Nuk më shqetëson.)
get used to + emër / -ing është rruga drejt atij kolltuku: e çuditshme → normale. I'm getting used to the cold. (Po bëhet më e lehtë.)
Çelësi është fjala e vogël to. Te used to smoke, to i përket foljes, prandaj vjen forma bazë. Te be used to dhe get used to, used është mbiemër që do të thotë «i mësuar», dhe to është parafjalë – prandaj vjen një emër ose forma -ing B1-19. Pyesni: A mund të vë një emër këtu? Nëse po → -ing.
Shqipja dhe anglishtja
Shqipja i ka të treja, me fjalë të ndryshme – dhe kjo ndihmon. Used to = «dikur» + e pakryera: «Dikur pija duhan» A2-28. Be used to = «jam mësuar me»: «Jam mësuar me të ftohtin». Get used to = «mësohem me», «po mësohem»: «Po mësohem me syzet e reja».
Kurthet vijnë nga dy fjalë të vogla. «Jam mësuar të zgjohem herët» – «të» kthehet në to + forma bazë, por to këtu është parafjalë: used to waking. Dhe «mësohem me» kthehet në used with, kurse anglishtja do gjithmonë to. Edhe «e kam zakon të pi kafe» (tani) nuk është I use to: used to + folje është vetëm për të kaluarën.
| Shqip | Anglisht | Çfarë ndryshon |
|---|---|---|
| Dikur jetoja në Romë. | I used to live in Rome. | e kaluara, jo tani |
| Jam mësuar me zhurmën. | I'm used to the noise. | «me» → to |
| Jam mësuar të jetoj vetëm. | I'm used to living alone. | «të» → -ing |
| Po mësohem me syzet e reja. | I'm getting used to my new glasses. | procesi → get |
| Do të mësohesh. | You'll get used to it. | e ardhme → will get |
| E kam zakon të pi kafe në mëngjes. | I usually drink coffee in the morning. | tani: jo use to |
Shkurt: «dikur» = used to + folje; «jam mësuar me / të» = be used to + emër / -ing; «po mësohem» = get used to + emër / -ing – gjithmonë to, kurrë with.
Forma
Tri ndërtimet
| Ndërtimi | Çfarë vjen pas | Kuptimi | Shembull |
|---|---|---|---|
| used to | forma bazë | zakon ose gjendje e së kaluarës, jo e vërtetë tani | I used to live in Rome. |
| be used to | emër / përemër / -ing | duket normale | I'm used to living alone. |
| get used to | emër / përemër / -ing | po bëhet normale | I'm getting used to living alone. |
used to: mohore dhe pyetje (përsëritje e A2-28)
| Shembull | |
|---|---|
| Mohore | I didn't use to like coffee. |
| Mohore me never | I never used to like coffee. |
| Pyetje | Did you use to play an instrument? |
be used to – ndryshon be; used to mbetet njësoj.
| Koha | Shembull |
|---|---|
| Present | She is used to working nights. |
| Past | We weren't used to such hot weather. |
| Pyetje | Are you used to the new system yet? |
get used to – në çdo kohë, edhe pas foljeve modale
| Koha | Shembull |
|---|---|
| Present Continuous | I'm getting used to my new glasses. |
| Past Simple | He got used to the noise after a week. |
| Present Perfect | Have you got used to the time difference? (US: gotten) |
| Future | You'll get used to it. |
| Me modale | I can't get used to eating so late. |
Përdorimi
1Used to – zakone dhe gjendje të së kaluarës
Përdorni used to + formën bazë për veprime të përsëritura dhe situata të së kaluarës që nuk janë më të vërteta. Nuk ka formë për të tashmen: për zakonet e tanishme përdorni Present Simple (e tashmja e thjeshtë), shpesh me usually.
2Be used to – diçka duket normale
Përdorni be used to kur diçka është e njohur dhe nuk është më e çuditshme ose e vështirë. Pas tij vjen një emër, një përemër ose forma -ing.
3Get used to – mësohem me diçka
Përdorni get used to për procesin kur diçka po bëhet normale. Shkon në çdo kohë dhe pas foljeve modale.
4Të treja bashkë
Në bisedat e vërteta, të treja shpesh dalin bashkë për të përshkruar një ndryshim.
Gabime të shpeshta
Kurthe për shqipfolësit
1. «Është mësuar të gatuajë…» → she's used to cook. «Drita ka pesë fëmijë, prandaj është mësuar të gatuajë për një familje të madhe». «Të» kthehet në to, dhe pas tij del forma bazë. Por te be used to, to është parafjalë: she's used to cooking.
2. «Po mësohem me…» → getting used with. «Pak nga pak po mësohem me tastierën e re në punë». «Me» e shqipes kthehet në with. Anglishtja këtu ka gjithmonë to: used to, kurrë used with.
3. «E ka zakon të…» → she uses to. «Motra ime e ka zakon të mësojë në bibliotekë derisa të mbyllet». «E ka zakon» tingëllon si uses to. Por used to + folje është vetëm për të kaluarën; për një zakon të tanishëm anglishtja do Present Simple, shpesh me usually.
Mos i ngatërroni
used to do apo be used to doing – Njëra flet për të kaluarën; tjetra për atë që duket normale. Në shqip: «dikur punoja» apo «jam mësuar të punoj».
be used to apo get used to – Një gjendje apo një ndryshim: «jam mësuar» apo «po mësohem».
be used to (i mësuar) apo be used to do (pësorja e use) – This room is used to store boxes do të thotë «kjo dhomë përdoret për të ruajtur kuti»: është pësorja e use B1-10 + paskajore qëllimi. Edhe shqiptimi është ndryshe (shih më poshtë).
used to apo would për zakonet e së kaluarës – Edhe would mund të tregojë veprime të përsëritura në të kaluarën, por jo gjendje. Shih B2-17.
Drejtshkrimi dhe shqiptimi
- Te used to, be used to dhe get used to, used është /juːst/ dhe to është i dobët: /ˈjuːstə/. Dy tingujt /t/ shkrihen në një. Mos e lexoni si shkruhet, me «-ed» si rrokje më vete.
- Kur used do të thotë «përdorur» (This room is used to store boxes, I used a knife), shqiptohet /juːzd/, me /z/.
- use to (pas did / didn't) tingëllon krejt njësoj si used to – prandaj gabimi drejtshkrimor është kaq i shpeshtë.
Rregulli i artë
Used to + folje = e kaluara, jo tani. Be used to + emër / -ing = duket normale. Get used to + emër / -ing = po bëhet normale. Pas be / get used to, mendoni «emër ose -ing» – edhe kur në shqip themi «të» ose «me».
Ushtrime
A. Forma
Përdorni një formë të used to, be used to ose get used to.
-
I (play) the piano when I was a child, but I stopped.
-
She's a nurse, so she's used to (work) at weekends.at weekends (UK), on weekends (US)
-
Moving to a new country is hard, but you'll used to it.
-
Did you have long hair?
-
We used to the cold yet — it's our first winter.
-
Bëjeni mohore: I used to like coffee.
-
Formoni një pyetje: You are used to the new system.
B. Kuptimi
Zgjidhni ose rishkruani sipas kuptimit.
-
Zgjidhni: It took me a year to … used to the food.
-
Zgjidhni: There a bakery on this corner.
-
Rishkruajeni me used: Driving on the left isn't strange for me any more.
-
Rishkruajeni me used: I lived in a flat in the past, but now I live in a house.flat (UK), apartment (US)
-
Zgjidhni kuptimin: "I'm getting used to my new glasses."
C. Gjeni gabimin
Çdo fjali ka një gabim ose është e saktë. Shkruani fjalinë e korrigjuar ose shkruani correct.
-
I'm used to get up at 5 am.the second answer changes the meaning to a past habit
-
I use to drink coffee every morning.the last answer is about the past
-
I'm getting use to the new timetable.
-
She is used to that she works at night.
-
We used to go camping every summer.
D. Në kontekst
Lexoni dialogun dhe plotësoni fjalët që mungojnë. Vendosini foljet në kllapa në formën e duhur.
Kim: How's life in Canada?
Raj: Good, but different! I 18 (live) in a hot country, so I'm not 19 to the snow yet.
Kim: Don't worry — you'll get used to 20 (walk) on ice!
Raj: I hope so. And I'm slowly 21 used to the food.
Kim: Did you 22 to cook at home?
Raj: No, never. But now I have to!
E. Radha juaj
Shkruani në anglisht.
-
Shkruani dy fjali për mënyrën si ka ndryshuar jeta juaj: një me used to dhe një me didn't use to.
-
Shkruani për diçka të re në jetën tuaj: një fjali me be used to ose not used to, dhe një me get used to.
F. Përsëritje e përzier
Përsëritni mësimet e mëparshme.
-
B1-19 Gerund në anglisht: forma -ing si emër, pas parafjalëve dhe «look forward to + -ing» I look forward to (see) you.
-
B1-20 Relative clauses në anglisht: whose, where, when, why dhe fjalitë përcaktore pa «që» The town I grew up has changed a lot.
-
B1-18 Want him to, make him do, let him do: «dua që të…», «më detyroi», «më la» në anglisht My boss made me (work) late.
Përgjigjet
A. Forma
- used to play
- working
- get
- use to
- aren't / are not / haven't got / haven't gotten
- I didn't use to like coffee. / I never used to like coffee.
- Are you used to the new system?
B. Kuptimi
- get
- used to be
- I'm used to driving on the left. / I am used to driving on the left. / I've got used to driving on the left. / I've gotten used to driving on the left.
- I used to live in a flat. / I used to live in a flat, but now I live in a house.
- They are slowly starting to feel normal.
C. Gjeni gabimin
- I'm used to getting up at 5 am. / I used to get up at 5 am.
- I usually drink coffee every morning. / I drink coffee every morning. / I used to drink coffee every morning.
- I'm getting used to the new timetable.
- She is used to working at night. / She's used to working at night.
- ✓ We used to go camping every summer.
D. Në kontekst
- used to live / lived
- used
- walking
- getting
- use
E. Radha juaj
- I used to live with my parents. I didn't use to drink coffee.
- I'm not used to my new phone yet. I'm sure I'll get used to it soon.
F. Përsëritje e përzier
- seeing
- where
- work
