This, That, These, Those oʻzbekcha: «bu» va «u» ingliz tilida, one va ones
This, That, These, Those
Bu sahifada
Maqsad
Bu darsdan keyin siz yoningizdagi va sizdan uzoqdagi narsalarni, bitta yoki koʻp boʻlsa ham, koʻrsata olasiz, odamlarni This is… bilan tanishtira olasiz, telefonda kimligingizni ayta olasiz va otni takrorlamaslik uchun one / ones ishlata olasiz.
Asosiy gʻoya
Qoʻlingiz va bilagingizni tasavvur qiling. Bu toʻrt soʻz bir vaqtda ikki savolga javob beradi: Narsa menga yaqinmi yoki uzoqmi? va U bittami yoki bittadan koʻpmi?
Yaqin + bitta = this. Yaqin + koʻp = these. Uzoq + bitta = that. Uzoq + koʻp = those. Narsa qoʻlingizda yoki yoningizda boʻlsa, this yoki these deysiz. Qoʻlingizni choʻzib, xonaning narigi tomonini koʻrsatsangiz, that yoki those deysiz.
Oʻzbek tilida ham yaqin va uzoq farqlanadi: «bu, shu» yaqin uchun, «u, anavi, ana u» uzoq uchun. Lekin bitta muhim farq bor: otdan oldin oʻzbekcha «bu» koʻplikda ham oʻzgarmaydi: «bu kitob», «bu kitoblar». Ingliz tilida esa soʻzning oʻzi oʻzgaradi: this book, these books.
«Yaqin» va «uzoq» faqat metr bilan oʻlchanmaydi. Vaqtda ham yaqin yoki uzoq boʻlishi mumkin: this week (hozir) va that day (boshqa vaqt).
Koʻrsatib boʻlganingizdan keyin otni qayta aytish shart emas. Ingliz tili uni one (birlik) yoki ones (koʻplik) bilan almashtiradi: Not this jacket, that one. Oʻzbekchada bu ishni koʻpincha egalik qoʻshimchasi bajaradi: «anavisi», «qizili».
Oʻzbek va ingliz tillari
Oʻzbekchada otdan oldingi «bu» va «u» birlikda ham, koʻplikda ham bir xil qoladi; koʻplikni faqat otdagi -lar koʻrsatadi. Ingliz tilida esa koʻrsatish soʻzi ot bilan birga oʻzgaradi. Odamlarni tanishtirishda tillar oʻxshaydi: «Bu mening doʻstim» = This is my friend.
| Oʻzbekcha | Inglizcha | Farqi |
|---|---|---|
| bu kitob | this book | yaqin, bitta: oʻxshash |
| bu kitoblar | these books | oʻzbekchada «bu» oʻzgarmaydi; inglizchada these |
| anavi uy / anavi uylar | that house / those houses | uzoq: inglizchada bitta → that, koʻp → those |
| Bu mening yangi tuflilarim. | These are my new shoes. | oʻzbekchada koʻpincha «bu» qoladi; inglizchada these are |
| Bu mening doʻstim Leo. | This is my friend Leo. | tanishtirish: ikkala tilda bir xil |
| Menga qizili kerak. | I want the red one. | oʻzbekchada egalik qoʻshimchasi -i; inglizchada one / ones |
| Assalomu alaykum, men Azizman. | Hello, this is Aziz. | telefonda oʻzbekchada «men …man»; inglizchada this is / it's |
Tuzilish
Toʻrt soʻz
| Yaqin (bu yerda) | Uzoq (u yerda) | |
|---|---|---|
| Bitta (birlik) | this | that |
| Koʻp (koʻplik) | these | those |
Ikki xil ishlatilishi
| Ishlatilishi | Qolip | Misol |
|---|---|---|
| otdan oldin (determiner) | this / that + birlikdagi ot | This bag is heavy. |
| these / those + koʻplikdagi ot | Those shoes are nice. | |
| yolgʻiz, ot oʻrnida (olmosh) | this / that + is | That is my car. |
| these / those + are | These are my parents. |
One / ones
| Qolip | Misol |
|---|---|
| this / that + one | I like this one. |
| these / those + ones (norasmiy, UK ogʻzaki nutqida koʻp) yoki faqat these / those | I want those ones. / I want those. |
| the + sifat + one / ones | the red one, the big ones |
| which + one / ones | Which one is for me? |
One / ones sanaladigan otlar oʻrnida keladi. bread, coffee, water kabi otlar bilan otni tushirib qoldiring yoki takrorlang: I like white bread → I like white. (white one emas)
Tanishtirish va telefon
| Vaziyat | Ibora |
|---|---|
| kimnidir tanishtirish | This is my friend Sam. |
| telefonda kimligingizni aytish | Hi, this is Mark. / Hi, it's Mark. |
| kim qoʻngʻiroq qilayotganini soʻrash | Who's this? (asosan US) / Who's that? (asosan UK) |
Qoʻllanish
1Yaqin va uzoq, bitta va koʻp
Masofa (yaqin yoki uzoq) va songa (bitta yoki koʻp) qarab tanlang.
2Olmosh sifatida (otsiz)
Nima nazarda tutilgani aniq boʻlsa, this, that, these va those yolgʻiz kelishi mumkin.
3Odamlarni tanishtirish
Bitta odamni tanishtirish uchun This is… ishlating. Bir guruh uchun These are… deng yoki har bir kishi uchun This is… deng.
4Telefonda
Telefonda this is yoki it's + ismingizni ayting. Suhbatdoshingiz kimligini soʻrash uchun Britaniyada koʻpincha that, Amerikada odatda this ishlatiladi.
5One va ones
Koʻrsatganingizdan keyin otni takrorlash oʻrniga one / ones ishlating.
Keng tarqalgan xatolar
Oʻzbek tilida soʻzlashuvchilar uchun tuzoqlar
1. «Bu» koʻplikda ham «this» boʻlib qoladi. Oʻzbekchada «bu gullar», «anavi qizlar» deymiz: koʻrsatish soʻzi oʻzgarmaydi, koʻplikni faqat -lar bildiradi. Shuning uchun inglizchada ham this yoki that oʻzgarmay qoladi. Ingliz tilida koʻplikdagi ot oldida these / those kerak.
2. «Bu mening …larim» → This is. Oʻzbekchada koʻp narsani koʻrsatganda ham koʻpincha «Bu mening yangi tuflilarim» deymiz, «bular» demaymiz. Inglizchada esa koʻplikdagi narsa uchun These are… kerak.
3. «Qizili», «kattasi» → the red, the big. Oʻzbekchada otni egalik qoʻshimchasi bilan almashtiramiz: «Koʻkini olaman», «Kattasi yaxshiroq». Inglizchada sifatdan keyin otni tashlab ketsangiz, gap chala qoladi. Sanaladigan otlar bilan one / ones qoʻying.
4. Telefonda «Kimsiz?». Oʻzbekchada notanish raqamdan qoʻngʻiroq boʻlsa, «Kimsiz?» deb soʻrash odatiy. Inglizchada Who are you? grammatika jihatidan toʻgʻri, lekin telefonda qoʻpol eshitiladi. Who's this? (US), Who's that? (UK) yoki Who's calling, please? deng.
Adashtirmang
this / that va it — Biror narsani koʻrsatish yoki birinchi marta nomlash uchun this / that ishlating. U haqida yana gapirganda it ishlating.
one / ones va it / them — One «xuddi shunday turdagi boshqa narsa» degani; it «aynan oʻsha narsa» degani.
that (koʻrsatish) va that (bogʻlash) — That gapning ikki qismini bogʻlashi ham mumkin (the film that I like): A2-29 ga qarang. Bu darsda that doim koʻrsatadi.
Imlo va talaffuz
- this /ðɪs/ (qisqa unli, sit dagi kabi) va these /ðiːz/ (uzun unli, see dagi kabi, oxirida «z» tovushi). Oʻzbek tilida unlilar uzun-qisqaga ajralmaydi, shuning uchun bu ikki soʻz bir xil eshitilib qolishi oson. this ni qisqa va boʻshroq, these ni uzun va tarang ayting: lablar tabassumdagidek choʻziladi.
- these va those oxiridagi «z» ni jarangli ayting. Uni «s» ga aylantirsangiz, these ham this ga oʻxshab qoladi.
- those /ðəʊz/ (UK), /ðoʊz/ (US): nose bilan qofiyadosh. Bu sirgʻaluvchi unli (diftong), oddiy oʻzbekcha «o» emas: ovoz «u» tomon siljiydi va lablar oxirida yumaloqlanadi.
- Toʻrtala soʻz ham /ð/ bilan boshlanadi: til tishlar orasiga chiqadi, ovoz bilan, the ning boshidagi kabi. Uni «z» yoki «d» bilan almashtirmang.
- That's = that is: That's right. this is ning yozma qisqargan shakli yoʻq (this's notoʻgʻri), lekin tez nutqda «thisiz» ga oʻxshab eshitiladi.
- one /wʌn/ sun bilan qofiyadosh; ones /wʌnz/.
Oltin qoida
Yaqin → this / these; uzoq → that / those. Bitta → this / that; koʻp → these / those. Oʻzbekcha «bu» koʻplikda oʻzgarmasa ham, inglizchada koʻplikdagi ot oldida these / those deng. Otni takrorlamang: one yoki ones deng.
Mashqlar
A. Tuzilish
this, that, these, those, one yoki ones bilan toʻldiring.
-
(near) apple is green.
-
(far) houses are very old.
-
(near) are my keys.
-
(far) is my sister, over there.
-
My laptop is broken. I need a new .
-
"Which shoes are yours?" "The black ."
-
Telefonda: "Hello, is Tom."
B. Maʼno
Toʻgʻri javobni tanlang.
-
Toʻgʻri javobni tanlang: … jeans are new.
-
Toʻgʻri javobni tanlang: Mum, … is my teacher, Ms Lee.
-
Velosiped koʻchaning narigi tomonida. Toʻgʻri javobni tanlang: Is … your bike?
-
Toʻgʻri javobni tanlang: Where's my umbrella? I need … now.
-
Toʻgʻri javobni tanlang: My umbrella is broken. I need a new ….
C. Xatoni toping
Har bir gapda bitta xato bor yoki gap toʻgʻri. Toʻgʻrilangan gapni yozing yoki correct deb yozing.
-
This people are from my office.
-
Those is my car.
-
I want this ones.
-
Theses are my books.
-
These are my parents.
D. Kontekstda
Suhbatni toʻldiring. Soʻzlar: this, that, these, those, one, ones
Customer: How much is 18 jacket, over there in the window?
Assistant: 19 one? It's sixty pounds.
Customer: Hmm. And 20 shoes here, next to me?
Assistant: 21 are forty pounds. And the black 22 are thirty.
Customer: Great! I want the black 23, please.
E. Sizning navbatingiz
Ingliz tilida yozing.
-
Hayotingizdagi ikki kishini This is… yoki These are… bilan tanishtiring.
-
Yoningizdagi bitta narsa va sizdan uzoqdagi bitta narsa haqida yozing.
F. Aralash takrorlash
Oldingi darslarni takrorlang.
-
A1-05 Ingliz tilida koʻplik: otlarning koʻplik shakli (-s, -es, children, people) oʻzbekcha These (child) are my cousins.
-
A1-06 Ingliz tilida artikllar: A, An va The qachon ishlatiladi? Oʻzbekcha tushuntirish I need ___ umbrella. …
-
A1-03 To Be: inkor, savol va qisqa javoblar (isn't, aren't, Are you…?) oʻzbekcha "Is that your car?" "No, ."
Javoblar
A. Tuzilish
- This
- Those
- These
- That
- one
- ones
- this / it
B. Maʼno
- These
- this
- that
- it
- one
C. Xatoni toping
- These people are from my office. / Those people are from my office.
- That is my car. / That's my car. / Those are my cars.
- I want these ones. / I want these. / I want this one.
- These are my books.
- ✓ These are my parents.
D. Kontekstda
- that
- That
- these
- These
- ones
- ones
E. Sizning navbatingiz
- This is my friend Ana. These are my parents, Luis and Carmen.
- This chair is comfortable. That window is open.
F. Aralash takrorlash
- children
- an
- it isn't / it's not
